နောက်ဆုံးရ

စစ်ဘုရင် — အပိုင်း ၁: ထီးနန်းတက်လာသူ (၂၀၁၁)

၂၀၁၁ ခုနှစ်၊ မတ်လ ၃၀ ရက်။ နေပြည်တော်။

မြန်မာ့တပ်မတော်ရဲ့ သမိုင်းမှာ အဲဒီနေ့ကို မှတ်မှတ်ရရ ရှိစေမယ့် အကြောင်းရင်းက စစ်အစိုးရအဖွဲ့ လူပြောင်းလဲတာ မဟုတ်ဘူး။ အဲဒီနေ့မှာ ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး သန်းရွှေဟာ သူ့ရဲ့ နောက်ဆုံး အမိန့်ကြီးတစ်ရပ်ကို ချမှတ်လိုက်တယ် — တပ်မတော် ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်နေရာကို ဗိုလ်ချုပ် မင်းအောင်လှိုင်ထံ လွှဲပြောင်းပေးဖို့။

ဒါက ရိုးရိုးရှင်းရှင်း ရာထူးအပြောင်းအလဲ မဟုတ်ဘူး။ ဒါက ထီးနန်းလုပွဲရဲ့ အစပဲ။

အဲဒီအချိန်မှာ မင်းအောင်လှိုင်ဟာ သူ့ထက် ဝါကြီးတဲ့ ဗိုလ်ချုပ်ကြီးတွေ အများကြီး ရှိနေတဲ့ကြားက ရွေးချယ်ခံရတာ ဖြစ်တယ် [ရင်းမြစ်စုံ — ISEAS–Yusof Ishak Institute, 2021; UK House of Commons Library]။ တပ်မတော်ရဲ့ ဓလေ့ထုံးစံအရ ဝါကြီးသူက ဦးစားပေးရမယ့်နေရာမှာ၊ ဝါငယ်သူ တစ်ယောက် ခုန်ပျံကျော်တက်ပြီး ထိပ်ဆုံးနေရာကို ရောက်သွားတာ။ စစ်တန်းလျားတွေထဲမှာ အဲဒီနေ့က ဘာတွေ ပြောနေကြမလဲ ဆိုတာ စိတ်ကူးကြည့်လို့ ရတယ် — အံ့အားသင့်မှုတွေ၊ မကျေနပ်မှုတွေ၊ ပြီးတော့ ကြောက်ရွံ့မှုတွေ။

သန်းရွှေဟာ ဘာကြောင့် သူ့ကို ရွေးခဲ့တာလဲ။ ဒီမေးခွန်းရဲ့ အဖြေဟာ နောက် ၁၅ နှစ်လုံး မြန်မာပြည်ကို လွှမ်းမိုးသွားမယ့် ဇာတ်လမ်းရဲ့ သော့ချက်ပဲ။

မျှော်လင့်မထားတဲ့ ရွေးချယ်မှု

တပ်မတော်မှာ ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ် နေရာဆိုတာ ရိုးရိုးရာထူးတစ်ခု မဟုတ်ဘူး။ ၂၀၀၈ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေအောက်မှာ ဒီနေရာဟာ နိုင်ငံရဲ့ အမြင့်ဆုံး အာဏာတည်နေရာတွေထဲက တစ်ခု — တပ်မတော်ကို လွတ်လပ်စွာ ထိန်းချုပ်ခွင့်၊ ကိုယ်ပိုင်ခန့်အပ်ခွင့်တွေ ရှိတယ်။ ဒီနေရာကို ရောက်ဖို့ဆိုတာ ဝါ၊ အတွေ့အကြုံ၊ ပြီးတော့ အထက်က ယုံကြည်မှုတွေ အကုန်လုံး လိုအပ်တယ်။

၂၀၁၁ မတ်လမှာ မင်းအောင်လှိုင်ဟာ ဗိုလ်ချုပ်အဆင့်ပဲ ရှိသေးတယ်။ သူ့ထက် ဝါကြီးတဲ့ ဗိုလ်ချုပ်ကြီးတွေ တပ်မတော်ထိပ်ပိုင်းမှာ အများကြီး ရှိနေတယ်။ ပုံမှန်ဆိုရင် အဲဒီထဲက တစ်ယောက်ယောက်ပဲ တပ်ချုပ်ဖြစ်သင့်တယ်။ ဒါပေမဲ့ သန်းရွှေက ပုံမှန်လမ်းကြောင်းကို ချိုးဖျက်လိုက်တယ်။

ဒီရွေးချယ်မှုဟာ သန်းရွှေရဲ့ ကိုယ်ပိုင် တွက်ချက်မှုတစ်ခုရဲ့ ရလဒ်လို့ သုံးသပ်သူတွေက ဆိုတယ်။ သန်းရွှေဟာ ၁၉၉၂ ကနေ ၂၀၁၁ အထိ တပ်ချုပ်လုပ်ခဲ့တဲ့ ၁၉ နှစ်တာ ကာလအတွင်း တပ်မတော်ကို သူ့လက်ထဲကနေ တစ်မိနစ်မှ မလွှတ်ခဲ့ဘူး။ သူ အနားယူတော့မယ်ဆိုတဲ့အချိန်မှာတောင်၊ သူ့ရဲ့ အရိပ်ဟာ တပ်မတော်ပေါ်မှာ ဆက်ရှိနေဖို့ သူ ကြိုးစားခဲ့တယ်။ သူ ရွေးချယ်မယ့်သူဟာ သူ့ကို စိန်ခေါ်နိုင်တဲ့ ဝါကြီးသူ မဖြစ်ရဘူး — သူ့ကို ကျေးဇူးတင်ရမယ့်၊ သူ့ရဲ့ အရိပ်အောက်မှာ ကြီးပြင်းလာရမယ့် သူ ဖြစ်ရမယ်။

မင်းအောင်လှိုင်ဟာ အဲဒီပုံစံနဲ့ ကိုက်ညီတယ်။ သူ တပ်ချုပ်ဖြစ်လာတာဟာ သန်းရွှေရဲ့ ကျေးဇူးကြောင့် သက်သက်ပဲ — ဒါကို တပ်ထဲက လူတိုင်းသိတယ်။ ဒီလိုကျေးဇူးတရားဟာ သန်းရွှေအတွက် အာမခံချက်တစ်ခု ဖြစ်ခဲ့တယ်။ ဒါပေမဲ့ သန်းရွှေဟာ သူမွေးခဲ့တဲ့ ကျားကို သူကိုယ်တိုင် ပြန်ကြောက်ရမယ်ဆိုတာ အဲဒီအချိန်မှာ မသိခဲ့ဘူး။

ဒုတိယ ရွေးချယ်မှု — စိုးဝင်း

သန်းရွှေဟာ မင်းအောင်လှိုင်ကို တပ်ချုပ်ခန့်တဲ့အချိန်မှာပဲ၊ နောက်ထပ် အရေးကြီးတဲ့ ခန့်အပ်မှုတစ်ခုကိုပါ တစ်ပြိုင်နက် လုပ်ခဲ့တယ် — ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး စိုးဝင်းကို ဒုတိယကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်နဲ့ တပ်မတော် (ကြည်း) ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်အဖြစ် ခန့်အပ်တာ [ရင်းမြစ်စုံ — ISP-Myanmar Outlook 2026/01; ISEAS Perspective 2021/97]။

စိုးဝင်းဟာ စစ်တက္ကသိုလ် (Defence Services Academy, DSA) အပတ်စဉ် ၂၂ ကျောင်းဆင်း ဖြစ်တယ်။ အဲဒီအချိန်မှာ သူဟာ အထူးစစ်ဆင်ရေးအဖွဲ့ အမှတ် ၆ (Bureau of Special Operations No. 6, BSO-6) ရဲ့ အကြီးအကဲ ဖြစ်နေတယ် — BSO-6 ဆိုတာ နေပြည်တော်ကို တိုက်ရိုင် ကာကွယ်စောင့်ရှောက်ရတဲ့ အထူးစစ်ဆင်ရေးအဖွဲ့၊ တပ်ချုပ်ရဲ့ ယုံကြည်ရဆုံး လက်ရုံးတွေထဲက တစ်ခု။

BSO-6 လမ်းကြောင်း — ယုံကြည်မှုရဲ့ တံခါးပေါက်

စင်ကာပူ အခြေစိုက် ISEAS–Yusof Ishak Institute ရဲ့ သုတေသနအရ၊ စိုးဝင်း၊ မြထွန်းဦး၊ မိုးမြင့်ထွန်း ဆိုတဲ့ နာမည်သုံးခုဟာ တစ်ခုနဲ့တစ်ခု ဆက်စပ်နေတယ် — သူတို့သုံးယောက်လုံးဟာ နေပြည်တော်ရှိ အထူးစစ်ဆင်ရေးအဖွဲ့ အမှတ် ၆ (BSO-6) ကို ဦးဆောင်ခဲ့ဖူးသူတွေ ဖြစ်တယ် [ရင်းမြစ်တစ်ခု — ISEAS Perspective 2021/97]။

  • စိုးဝင်း — ၂၀၁၁ မှာ ဒုတိယတပ်ချုပ် ဖြစ်လာတယ်
  • မြထွန်းဦး — ၂၀၁၆ မှာ ကြည်း၊ ရေ၊ လေ ညှိနှိုင်းကွပ်ကဲရေးမှူး ဖြစ်လာတယ်
  • မိုးမြင့်ထွန်း — ၂၀၁၉ မှာ BSO-6 ကနေ အထူးစစ်ဆင်ရေးအဖွဲ့ အမှတ် ၂ (BSO-2) ကို ပြောင်းသွားတယ်

နှစ်နှစ်အတွင်း သုံးဆင့် — မယုံနိုင်စရာ ရာထူးတိုးနှုန်း

မင်းအောင်လှိုင် တပ်ချုပ်ဖြစ်ပြီးနောက် သူ့ရဲ့ ရာထူးတိုးနှုန်းဟာ တပ်မတော်သမိုင်းမှာ ရှားပါးတဲ့ အရှိန်အဟုန်နဲ့ ဖြစ်ခဲ့တယ် [ရင်းမြစ်တစ်ခု — Security Force Monitor] — ၂၀၁၁ မတ်လတွင် ဗိုလ်ချုပ်ကြီး၊ ၂၀၁၂ ဧပြီလတွင် ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး၊ ၂၀၁၃ ဧပြီလတွင် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး။

သန်းရွှေရဲ့ တွက်ချက်မှု — မှားသွားတဲ့ အကြံအစည်

သန်းရွှေဟာ သူ့ရဲ့ နေရာကို ဆက်ခံမယ့်သူကို ရွေးတဲ့အခါမှာ သမိုင်းက သင်ခန်းစာတွေကို သတိထားခဲ့ပုံရတယ်။ သူ ရွေးချယ်မယ့်သူဟာ သူ့ကို စိန်ခေါ်နိုင်တဲ့ ဝါကြီးသူ မဖြစ်ရဘူး — သူ့ကို ကျေးဇူးတင်ရမယ့် သူ ဖြစ်ရမယ်။ မင်းအောင်လှိုင်ဟာ အဲဒီပုံစံနဲ့ ကိုက်ညီတယ်။ ဒါပေမဲ့ သန်းရွှေဟာ အရေးကြီးတဲ့ အချက်တစ်ချက်ကို လွဲချော်ခဲ့တယ် — ကျေးဇူးတရားဆိုတာ အာဏာရဲ့ ရှေ့မှာ ဘာမှ မဟုတ်ဘူး။

နောက်အပိုင်း — ပထမဆုံး သွေးချောင်းစီးမှု

တပ်ချုပ်ဖြစ်ပြီး လအနည်းငယ်အကြာမှာ မင်းအောင်လှိုင်ဟာ သူ့ရဲ့ အစစ်အမှန် မျက်နှာကို စတင်ပြသခဲ့တယ်။ သူ ပထမဆုံး ပစ်မှတ်ထားခဲ့တာက စစ်ရေးချုပ် ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ကျော်ဖြိုး၊ အလယ်ပိုင်းတိုင်း တိုင်းမှူး ဗိုလ်ချုပ် တင်ငွေ အပါအဝင် ထိပ်တန်းအရာရှိကြီးတွေ [ရင်းမြစ်တစ်ခု — Wikipedia "Min Aung Hlaing"]။

အပိုင်း ၂: ၂၀၁၁ သန့်စင်မှု — ပထမဆုံး ကြောက်ရွံ့မှုလှိုင်း — မကြာမီ။


ရင်းမြစ်များ

  • ISEAS–Yusof Ishak Institute, Perspective 2021/97 (2021)
  • ISP-Myanmar, Outlook 2026/01
  • UK House of Commons Library
  • Security Force Monitor

မျှဝေရန် — Facebook · X · Telegram ·

မှတ်ချက်များ

Post a Comment