နောက်ဆုံးရ
အမေရိကန် တစ်နိုင်ငံလုံး လေယာဉ်ထွက်ခွာမှု ရပ်ဆိုင်းလိုက်တယ် (FAA ground stop)

အမေရိကန် တစ်နိုင်ငံလုံး လေယာဉ်ထွက်ခွာမှု ရပ်ဆိုင်းလိုက်တယ် (FAA ground stop)

ရဲရင့်ငယ် — ၁၃ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၆

လေဆိပ်မှာ ရပ်ထားတဲ့ လေယာဉ် — ပုံဥပမာ (ဒီနေ့ပုံ မဟုတ်) — Photo: Bill Abbott, CC BY-SA 2.0

ဒီနေ့ (နိုဝင်ဘာ ၁၃ ရက်) မွန်းလွဲ ၃:၅၄ နာရီ (အရှေ့ပိုင်းအချိန်) ကစပြီး အမေရိကန် ပြည်ထောင်စု လေကြောင်းအာဏာပိုင်အဖွဲ့ (Federal Aviation Administration, FAA) က တစ်နိုင်ငံလုံး လေယာဉ်ထွက်ခွာမှု ရပ်ဆိုင်းချက် (ground stop) ထုတ်ပြန်ခဲ့တယ်။ လေကြောင်းထိန်းချုပ်ရေးစင်တာ (Air Route Traffic Control Centers) အားလုံးမှာ ဆက်သွယ်ရေးစနစ် (telecommunications) ပျက်သွားလို့ ဖြစ်တယ်။

လေထဲမှာ ပျံနေတဲ့ လေယာဉ်တွေတော့ ခရီးဆက်ပြီး ဆင်းသက်ခွင့်ရှိတယ်။ နိုင်ငံတကာက လာတဲ့ လေယာဉ်တွေကို တစ်စီးချင်း ဆုံးဖြတ်မယ်။ FAA နည်းပညာသမားတွေ အကြောင်းရင်းကို စစ်ဆေးနေတယ်။

သယ်ယူပို့ဆောင်ရေးဝန်ကြီး (Transportation Secretary) Sean Duffy က ဆက်သွယ်ရေးပြဿနာက လေကြောင်းထိန်းချုပ်ရေးစင်တာ အားလုံးကို ထိခိုက်တယ်လို့ ပြောတယ်။ ပြည်တွင်းလုံခြုံရေးဝန်ကြီး (Homeland Security Secretary) Markwayne Mullin က ဒါက ဆိုက်ဘာတိုက်ခိုက်မှု မဟုတ်ဘူး၊ ၂၀၀၁ စက်တင်ဘာ ၁၁ တိုက်ခိုက်မှု (9/11) လို အဖြစ်မျိုး မဟုတ်ဘူး၊ သတိထားပြီး ရပ်ထားတာလို့ ပြောတယ်။

သက်ရောက်မှုက ကြီးတယ်။ Reuters အရ လေယာဉ် ၇,၀၀၀ နီးပါး နောက်ကျ/ဖျက်သိမ်းခဲ့တယ်။ ည ၆ နာရီလောက်မှာ FlightAware အရ နောက်ကျတာ ၁၀,၀၀၀ ကျော်၊ ဖျက်သိမ်းတာ ၂,၅၀၀ ဖြစ်သွားတယ်။

ဒါက 9/11 နောက်ပိုင်း ဒုတိယအကြိမ် တစ်နိုင်ငံလုံး ground stop ဖြစ်တယ်။ အရင်အကြိမ်က ၂၀၂၃ ဇန်နဝါရီ၊ လေယာဉ်သတိပေးစနစ် (NOTAM) ပျက်တုန်းက ဖြစ်ခဲ့တယ်။ အမေရိကန် သမိုင်းမှာ တတိယအကြိမ်ပဲ (၉/၁၁၊ ၂၀၂၃၊ ၂၀၂၆)။

နောက်ဆုံးအခြေအနေကတော့ ညနေ ၅:၄၆ ကစပြီး စင်တာတွေ ပြန်ကောင်းလာတာနဲ့အမျှ ထွက်ခွာခွင့်ကို အဆင့်ဆင့် ပြန်ပေးနေပြီ။ ည ၆:၅၅ လောက်မှာ FAA ရဲ့ status board မှာ တစ်နိုင်ငံလုံး ground stop မရှိတော့ဘူး။ ဒါပေမဲ့ လေဆိပ်အချို့မှာ နောက်ကျမှုတွေ ကျန်နေသေးတယ်။

ကနေဒါနဲ့ ဆိုင်တာက Canada-US လေယာဉ်တွေလည်း ကနေဒါ လေဆိပ်တွေမှာ ရပ်ထားခံရ/နောက်ကျခဲ့တယ်။ ကနေဒါ လေကြောင်းထိန်းချုပ်ရေးစနစ် (NAV Canada) ကိုယ်တိုင် မပျက်ဘူး၊ ပုံမှန်အတိုင်း လည်ပတ်နေတယ်။

ရင်းမြစ်များ

https://www.usatoday.com/story/news/nation/2026/11/13/faa-orders-nationwide-groundstop-at-us-airports-citing-safety/92765499007/

https://www.tennessean.com/story/money/transportation/airport/2026/11/13/why-planes-are-grounded-at-nashville-and-u-s-airports-what-to-know/92766934007/

https://www.azcentral.com/story/travel/airlines/2026/11/13/nationwide-ground-stop-arizona-updates--live/92765958007/

ဆက်ဖတ်ရန် →
ကျားဖြူစစ်ကြောင်း — IDFA ဖွင့်ပွဲရုပ်ရှင် ဖြစ်လာတဲ့ မြန်မာ PDF မှတ်တမ်းရုပ်ရှင်

ကျားဖြူစစ်ကြောင်း — IDFA ဖွင့်ပွဲရုပ်ရှင် ဖြစ်လာတဲ့ မြန်မာ PDF မှတ်တမ်းရုပ်ရှင်

ရဲရင့်ငယ် — ၁၃ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၆


White Tiger Column ပိုစတာ — Photo: Nocte Films

မြန်မာ့ တော်လှန်ရေးကို ရိုက်ကူးထားတဲ့ မှတ်တမ်းရုပ်ရှင် White Tiger Column (ကျားဖြူစစ်ကြောင်း) ဟာ ကမ္ဘာ့အကြီးဆုံး မှတ်တမ်းရုပ်ရှင်ပွဲတော်တွေထဲက တစ်ခုဖြစ်တဲ့ ဟော်လန်၊ အမ်စတာဒမ်က IDFA (International Documentary Film Festival Amsterdam — နိုင်ငံတကာ မှတ်တမ်းရုပ်ရှင်ပွဲတော်) ရဲ့ ဖွင့်ပွဲရုပ်ရှင်အဖြစ် နိုဝင်ဘာ ၁၂ ရက်ညက Royal Theatre Carré မှာ ကမ္ဘာ့ရှေးဦးပြသ (world premiere) ပြသခဲ့ပါတယ်။

ဒီရုပ်ရှင်ကို ကနေဒါ ဒါရိုက်တာ သုံးဦး — Robert Mentov, Dwight Jantzi, Bryan Dickie — က ရိုက်ကူးထားပြီး ၉၅ မိနစ် ကြာပါတယ်။ ထုတ်လုပ်သူက Tom Edgerton နဲ့ Dwight Jantzi တို့ပါ။

ရုပ်ရှင်ထဲမှာ မြန်မာ့ ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့ (PDF — People's Defence Force) ရဲ့ ကျားဖြူစစ်ကြောင်း တပ်ဖွဲ့ဝင်ဖြစ်လာမယ့် လူငယ်တွေကို တောထဲက လေ့ကျင့်ရေးစခန်းမှာ ၄၅ ရက်ကြာ လေ့ကျင့်နေပုံကို အနီးကပ် ရိုက်ကူးထားပါတယ်။ ကျောင်းသား၊ ဆရာ၊ ဧည့်လမ်းညွှန်တွေ ဖြစ်ခဲ့ကြတဲ့ လူငယ်တွေ၊ တချို့က ဆယ်ကျော်သက်တွေပါ။ Mondine, Cookie, Sugar တို့လို လူငယ်တွေရဲ့ ခံစားမှုနဲ့ အတွေ့အကြုံကို ထဲထဲဝင်ဝင် ပြထားပါတယ်။


ဖွင့်ပွဲည — ရုပ်ရှင်မပြခင် စင်ပေါ်မှာ အဖွဲ့သားတွေ ရှင်းပြနေစဉ်။ မိုက်ကိုင်ပြီး ရှင်းပြနေသူက ကနေဒါ ဓာတ်ပုံဆရာ ဘရိုင်ရန် ဒစ်ကီ (ဒါရိုက်တာ သုံးဦးထဲက တစ်ဦး) — မြန်မာပြည်ထဲအထိ ဝင်ရိုက်ခဲ့သူ။ ညာဘက်အစွန်ဆုံးက ဒေါ်နယ်မင်း — Photo: ကိုယ်ပိုင်ဓာတ်ပုံ


ဖွင့်ပွဲည — စင်ပေါ်မှာ အဖွဲ့သားများ၊ နောက်ခံ စခရင်မှာ 'Opening film 2026: White Tiger Column' — Photo: ကိုယ်ပိုင်ဓာတ်ပုံ

ရုပ်ရှင်ဟာ IDFA ရဲ့ International Competition (နိုင်ငံတကာ ပြိုင်ပွဲ၊ ၁၃ ကား) မှာ ပါဝင်နေပြီး Best First Feature (အကောင်းဆုံး ပထမဆုံး ရုပ်ရှင်) ဆုအတွက်လည်း စာရင်းဝင်ထားပါတယ်။ အကောင်းဆုံးရုပ်ရှင်ဆု (Best Film) က ယူရို ၁၅,၀၀၀၊ Best First Feature ဆုက ယူရို ၅,၀၀၀ ပါ။ ဆုပေးပွဲကို နိုဝင်ဘာ ၁၉ ရက် (ကြာသပတေး) ညနေမှာ ကျင်းပမှာဖြစ်ပြီး ဆုရမရ အဲဒီနေ့မှ သိရမှာပါ။

ဖွင့်ပွဲရုပ်ရှင်အဖြစ် ရွေးချယ်ခံရပြီး ဝေဖန်ရေးသမားတွေဆီက ချီးကျူးမှုတွေ ရထားတာကြောင့် အဖွဲ့က အကောင်းဆုံးဆုကို မျှော်လင့်နေကြပါတယ်။ Business Doc Europe က "IDFA could hardly have picked a more fitting documentary" (IDFA အနေနဲ့ ဒီထက် ပိုသင့်တော်တဲ့ ဖွင့်ပွဲရုပ်ရှင်ကို ရွေးလို့ မရနိုင်ဘူး) လို့ ရေးထားပြီး Breaking the Waves မဂ္ဂဇင်းက ကြယ် ၄ လုံး ပေးထားပါတယ်။

ဒီရုပ်ရှင်ဖြစ်မြောက်ရေးမှာ မြန်မာအသိုင်းအဝိုင်းက ဒေါ်နယ်မင်း (Donald Ming) က Cultural Liaison (ယဉ်ကျေးမှု ဆက်သွယ်ရေး)၊ Lead Translation (အဓိက ဘာသာပြန်မှု) နဲ့ Associate Producer (တွဲဖက် ထုတ်လုပ်သူ) အဖြစ် ပါဝင်ခဲ့ပြီး Elizabeth Khin (Eli) က Lead Translation အဖြစ် ပါဝင်ခဲ့ပါတယ်။ နှစ်ယောက်လုံး ဖွင့်ပွဲညမှာ အမ်စတာဒမ်ကို ဧည့်သည်အဖြစ် သွားရောက်ခဲ့ပါတယ်။

ရုပ်ရှင်ကို နိုဝင်ဘာ ၁၅ ရက် (တနင်္ဂနွေ) ၁၇:၁၅ မှာ Tuschinski 4 မှာ ဒါရိုက်တာတွေနဲ့ စကားဝိုင်းနဲ့အတူ ထပ်ပြမှာဖြစ်ပြီး နိုဝင်ဘာ ၁၆၊ ၁၇၊ ၁၉၊ ၂၁ ရက်တွေမှာလည်း ပြသမှုတွေ ရှိပါသေးတယ်။ ပွဲတော်က နိုဝင်ဘာ ၂၂ ရက်အထိ ကျင်းပမှာပါ။

ရင်းမြစ်များ

ဆက်ဖတ်ရန် →

မြန်မာ့မိုးလေဝသ — ၁၄ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၆

ရဲရင့်ငယ် — ၁၄ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၆

တစ်နိုင်ငံလုံး ခြုံငုံ — ၁၄ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၆

ဒီနေ့ မြန်မာတစ်နိုင်ငံလုံးမှာ ခြုံငုံကြည့်ရင် မိုးနည်းပြီး နေသာမယ်။ တစ်နိုင်ငံလုံးမှာ အပူချိန် အမြင့်ဆုံး ၂၇–၃၃°C၊ အနိမ့်ဆုံး ၁၉–၂၅°C ခန့် ရှိမယ် (မြောက်ပိုင်း တောင်တန်းဒေသတွေမှာ ပိုအေးပြီး ၁၃°C ခန့်အထိ ကျဆင်းနိုင်တယ်)။ အလယ်ပိုင်းနဲ့ မြောက်ပိုင်းမှာ မိုးမရွာသလောက်ပဲ ရှိမယ် — မိုးရေချိန် ၀–၀.၃ မီလီမီတာခန့်သာ။ တောင်ပိုင်းမှာတော့ ဘင်္ဂလားပင်လယ်အော်က လေဖိအားနည်းရပ်ဝန်းရဲ့ အရှိန်ကြောင့် မိုးထစ်ချုန်း ရွာနိုင်တယ် (အောက်က ထူးခြားဖြစ်စဉ် အပိုင်းမှာ ဖော်ပြထားတယ်)။

ရန်ကုန် — အမြင့်ဆုံး ၃၂°C၊ အနိမ့်ဆုံး ၂၄°C၊ တိမ်အသင့်အတင့် ဖြစ်မယ်၊ နေ့လယ်ပိုင်းမှာ မိုးအနည်းငယ် ရွာနိုင်တယ် (weather.com မိုးရွာနိုင်ခြေ ၁၀%၊ MET Norway မိုးရေချိန် ၀.၂ မီလီမီတာ၊ Open-Meteo မိုးရေချိန် ၀.၃ မီလီမီတာ၊ နေ့လယ် ၁–၃ နာရီ မိုးရွာနိုင်ခြေ ၁၄–၁၈%၊ Met Office ကလည်း နေ့လယ်ပိုင်းက စပြီး မိုးအနည်းငယ် ရွာနိုင်တယ်လို့ ပြတယ်) — မိုးရေချိန် ၀.၃ မီလီမီတာထက် မပိုဘူး။ အရှေ့မြောက်လေ ၈ km/h ခန့် တိုက်နိုင်တယ်။

မန္တလေး — အမြင့်ဆုံး ၂၇–၂၈°C၊ အနိမ့်ဆုံး ၁၉–၂၀°C၊ နေသာ၊ မိုးမရွာဘူး (MET Norway၊ meteoblue၊ weather25 သုံးခုလုံး မိုးရေချိန် ၀ မီလီမီတာ သဘောတူတယ်)၊ အရှေ့လေ ၆–၁၀ km/h ခန့် တိုက်နိုင်တယ်။

နေပြည်တော် — အမြင့်ဆုံး ၃၁°C၊ အနိမ့်ဆုံး ၂၀°C၊ နေသာ၊ မိုးမရွာဘူး (မိုးရွာနိုင်ခြေ ၀–၂%)၊ မြောက်အနောက်မြောက်လေ ၁၆–၁၇ km/h ခန့်၊ လေပြင်းတိုက်ခတ်နှုန်း ၃၀ km/h ခန့် ရှိနိုင်တယ်။

မော်လမြိုင် — အမြင့်ဆုံး ၃၃°C၊ အနိမ့်ဆုံး ၂၅°C၊ တိမ်အသင့်အတင့် ဖြစ်မယ်၊ မိုးမရွာသလောက်ပဲ ရှိမယ် (မိုးရွာနိုင်ခြေ ၀–၈%)၊ အရှေ့မြောက်လေ ၉ km/h ခန့် တိုက်နိုင်တယ်။

ထားဝယ် — အမြင့်ဆုံး ၃၃°C၊ အနိမ့်ဆုံး ၂၅°C၊ တိမ်အသင့်အတင့် ဖြစ်မယ်၊ နေ့လယ်ပိုင်းမှာ မိုးရွာနိုင်တယ် (မိုးရွာနိုင်ခြေ ၄၀%၊ မိုးရေချိန် ၀.၅ မီလီမီတာခန့်)။

ထူးခြားဖြစ်စဉ် — တောင်ပိုင်းမှာ မိုးထစ်ချုန်းနဲ့ ကမ်းရိုးတန်း လေပြင်း

DMH ရဲ့ ၁၃ နိုဝင်ဘာ ၁၂:၀၀ ထုတ်ပြန်ချက်အရ ဘင်္ဂလားပင်လယ်အော် အရှေ့တောင်ပိုင်းက လေဖိအားနည်းရပ်ဝန်းရဲ့ အရှိန်ကြောင့် ဒီနေ့ နေ့လယ်ကနေ ၁၆ နိုဝင်ဘာအထိ တနင်္သာရီတိုင်း၊ ကရင်ပြည်နယ်နဲ့ မွန်ပြည်နယ်တို့မှာ နေရာစိပ်စိပ် မိုးထစ်ချုန်း ရွာမယ်။ ရန်ကုန်တိုင်း၊ ပဲခူးတိုင်းနဲ့ ဧရာဝတီတိုင်းတို့မှာလည်း နေရာကွက်ကျားမှ နေရာကျဲကျဲ မိုးထစ်ချုန်း ရွာနိုင်တယ်။ မြန်မာ့ကမ်းရိုးတန်းတစ်လျှောက်နဲ့ ကမ်းလွန်ပင်လယ်ပြင်တို့မှာ တစ်ခါတစ်ရံ မိုးသက်လေပြင်းများ ကျရောက်ပြီး လှိုင်းအသင့်အတင့်မှ လှိုင်းကြီးနိုင်တယ် — မိုးသက်လေပြင်း ကျစဉ် လေဟာ တစ်နာရီလျှင် ၂၅–၃၀ မိုင် (၄၀–၄၈ km/h) အထိ တိုက်ခတ်နိုင်ပြီး လှိုင်းအမြင့် ၇–၉ ပေ ခန့် ရှိနိုင်တယ်။

DMH က မိုးသည်းထန်စွာရွာသွန်းခြင်းနဲ့အတူ လေပြင်းတိုက်ခတ်ခြင်း၊ ရုတ်တရက် ရေကြီးခြင်းနဲ့ မြေပြိုခြင်းတွေ ဖြစ်ပေါ်နိုင်တယ်လို့ သတိပေးထားတယ် — ကုန်းမြင့်ဒေသအနီးမှာ နေထိုင်သူတွေက မြေပြိုမှုကို၊ မြစ်ငယ်၊ ချောင်းငယ်များအနီးမှာ နေထိုင်သူတွေက ရေကြီး၊ ရေလျှံမှုကို ကြိုတင် သတိပြုဖို့နဲ့၊ ပြည်တွင်းလေကြောင်း ပျံသန်းရေး၊ ကမ်းရိုးတန်းနဲ့ ကမ်းလွန် ငါးဖမ်းရေယာဉ်နဲ့ သင်္ဘောတွေလည်း ကြိုတင် သတိပြုရှောင်ရှားဖို့ အသိပေးထားတယ်။ ရေကြီးမှု၊ မြစ်ရေ သတိပေးချက် သီးခြား ထုတ်ပြန်ထားတာ DMH မှာ မရှိဘူး။

မနက်ဖြန် — ၁၅ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၆

မနက်ဖြန်လည်း အလယ်ပိုင်းနဲ့ မြောက်ပိုင်းမှာ မိုးကင်းစင်လုနီးပါး ဆက်ဖြစ်မယ်။ ရန်ကုန် ၃၂/၂၅°C၊ တိမ်အသင့်အတင့် ဖြစ်မယ်၊ မိုးရွာနိုင်ခြေ ၁၀%ခန့်။ မန္တလေး ၂၈/၂၀°C၊ နေသာလုနီးပါး ဖြစ်မယ်၊ မိုးရွာနိုင်ခြေ ၁၃%ခန့်။ နေပြည်တော် ၃၁/၂၀°C၊ နေသာလုနီးပါး ဖြစ်မယ်၊ မိုးမရွာဘူး။ မော်လမြိုင် ၃၃/၂၅°C၊ တိမ်အသင့်အတင့် ဖြစ်မယ်၊ မိုးရွာနိုင်ခြေ ၂၀%ခန့်။ တနင်္သာရီမှာတော့ မိုး ပိုရွာလာမယ် — ထားဝယ် နေ့လယ်ပိုင်း မိုးကြိုးမုန်တိုင်းကျရောက်နိုင်ပြီး (မိုးရွာနိုင်ခြေ ၄၀%၊ မိုးရေချိန် ၄.၄ မီလီမီတာခန့်)။ လေဖိအားနည်းရပ်ဝန်းဟာ မနက်ဖြန် မနက်ပိုင်းမှာ မုန်တိုင်းငယ် အဖြစ် အားကောင်းလာမယ်လို့ ခန့်မှန်းထားတယ်။

ဘင်္ဂလားပင်လယ်အော် စောင့်ကြည့်ချက် — လေဖိအားနည်းရပ်ဝန်း ဖြစ်ပေါ်ပြီး၊ ၁၅ ရက်မှာ မုန်တိုင်းငယ် ဖြစ်နိုင်တယ်

DMH ရဲ့ ၁၃ နိုဝင်ဘာ ၁၂:၀၀ ထုတ်ပြန်ချက်နဲ့ IMD ရဲ့ RSMC Tropical Weather Outlook (၁၃ နိုဝင်ဘာ ၀၆:၀၀ UTC) အရ ဘင်္ဂလားပင်လယ်အော် အရှေ့တောင်ပိုင်းမှာ ၁၃ နိုဝင်ဘာ မနက်ပိုင်းက လေဖိအားနည်းရပ်ဝန်း (Low Pressure Area) တစ်ခု ဖြစ်ပေါ်ခဲ့တယ် (ဗဟို ၈.၃°N၊ ၈၇.၆°E ခန့်၊ ဖိအား ၁၀၁၀ hPa ခန့်)။ ဒီစနစ်ဟာ အနောက်မြောက်ဘက်ကို ရွေ့ပြီး ဒီနေ့ (၁၄ နိုဝင်ဘာ) အားကောင်းသော လေဖိအားနည်းရပ်ဝန်း (well-marked low) အဖြစ်၊ မနက်ဖြန် (၁၅ နိုဝင်ဘာ) မနက်ပိုင်းမှာ မုန်တိုင်းငယ် (depression) အဖြစ် အားကောင်းလာနိုင်တယ်။ မုန်တိုင်းဖြစ်ပေါ်နိုင်ခြေ (cyclogenesis probability) ကတော့ ပထမ ၂၄ နာရီအတွင်း မရှိဘူး (NIL)၊ ၂၄–၄၈ နာရီမှာ အသင့်အတင့် (MODERATE)၊ ၄၈–၇၂ နာရီမှာ များတယ် (HIGH) လို့ RSMC က ခန့်မှန်းထားတယ်။

လမ်းကြောင်း မသေချာသေးဘူး — မော်ဒယ်အများစုက ဒီစနစ်ဟာ အနောက်မြောက်ဘက်ကနေ မြောက်အနောက်မြောက်ဘက်ကို ရွေ့ပြီး ၁၆ နိုဝင်ဘာ ညနေပိုင်းမှာ ဘင်္ဂလားပင်လယ်အော် အလယ်ပိုင်းမှာ ဆိုင်ကလုန်း မုန်တိုင်း (cyclonic storm) အဖြစ် အားကောင်းလာနိုင်ပြီး အိန္ဒိယ အရှေ့ဘက်ကမ်းခြေ — အန်ဒရာပရာဒေ့ရှ်မြောက်ပိုင်းနဲ့ အိုဒိရှာတောင်ပိုင်း ကမ်းခြေဘက်ကို ဦးတည်နိုင်တယ်လို့ ပြတယ်။ ဒါပေမဲ့ မော်ဒယ်တွေကြား သဘောထား ကွဲလွဲနေဆဲ ဖြစ်ပြီး ကွေ့ထွက်ပြီး မြန်မာ/ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်ဘက်ကို ဦးတည်နိုင်ခြေလည်း ရှိသေးတယ် — ၁၅ နိုဝင်ဘာမှာ မုန်တိုင်းငယ် ဖြစ်လာမှ လမ်းကြောင်း ပိုရှင်းလာမယ် (Skymet)။ Skymet ရဲ့ သုံးသပ်ချက်အရ နောက် ၃ ရက်အတွင်း ဆိုင်ကလုန်း မုန်တိုင်း ဖြစ်လာနိုင်ခြေ နည်းတယ်။ ဆိုင်ကလုန်း မုန်တိုင်း ဖြစ်လာရင် အမည် "အကွမ်" (Akvan) ဖြစ်မယ်။ JTWC က ဒီစနစ်အတွက် သတိပေးချက် ထုတ်ပြန်ထားတာ ဒီနေ့မနက်အထိ မတွေ့ရသေးဘူး။ IMD က အန္ဒာမန်ပင်လယ်မှာ ၁၄ ရက်အထိ၊ ဘင်္ဂလားပင်လယ်အော် အရှေ့တောင်ပိုင်းမှာ ၁၃–၁၆ ရက်အထိ လေပြင်း (၅၀ km/h ခန့်၊ လေပြင်း ၆၀ km/h အထိ) နဲ့ လှိုင်းကြမ်းနိုင်တယ်လို့ ငါးဖမ်းသမားတွေ ပင်လယ်မထွက်ဖို့ သတိပေးထားတယ်။ ၄၈ နာရီအတွင်း မြန်မာကို ကုန်းတွင်းဝင်နိုင်ခြေ မရှိဘူး၊ သီးခြား အရေးပေါ် post မလိုဘူး — ဆက်လက် စောင့်ကြည့်နေမယ်။

ရွေ့လျားနေတဲ့ မိုးလေဝသ မြေပုံ (Windy)

မိမိမြို့ လေတိုက်နှုန်းနဲ့ အပူချိန် ကြည့်နည်း

အထက်က မြေပုံမှာ မိမိမြို့နာမည် စာလုံးပေါ်ကို လက်ထောက်လိုက်ရင် အဲဒီနေရာရဲ့ အပူချိန်၊ လေတိုက်နှုန်း၊ လေပြင်းတိုက်ခတ်နှုန်းနဲ့ မိုးရေချိန်တို့ ပြောင်းပြီး ပြတယ်။ မြို့နာမည် မပါရင်လည်း ကိုယ်နေတဲ့မြို့နေရာမှန်း လက်ထောက်လိုက်ရင် အဲဒီနေရာရဲ့ အချက်အလက်တွေ ပြတယ်။ ဥပမာ — ရန်ကုန်နေသူက "Yangon" စာလုံးကို လက်ထောက်လိုက်မှ ရန်ကုန်ရဲ့ အချက်အလက်တွေ ပြောင်းပြီး ပြတယ်။ လက်ထောက်လိုက်တဲ့ နေရာအတွက် အချိန်အလိုက် အပူချိန်၊ မိုးရေချိန်၊ လေတိုက်နှုန်း (km/h)၊ လေပြင်းတိုက်ခတ်နှုန်းနဲ့ လေဦးတည်ရာတို့ကို တစ်နာရီချင်း ကြည့်နိုင်တယ်။

ရင်းမြစ်များ

ရင်းမြစ်အလိုက် ကွဲလွဲချက်များ: ရန်ကုန် နေ့လယ်ပိုင်း မိုးအနည်းငယ် — weather.com မိုးရွာနိုင်ခြေ ၁၀%၊ MET Norway မိုးရေချိန် ၀.၂ မီလီမီတာ၊ Open-Meteo (seetheweather) မိုးရေချိန် ၀.၃ မီလီမီတာ၊ နေ့လယ် ၁–၃ နာရီ မိုးရွာနိုင်ခြေ ၁၄–၁၈%၊ Met Office နေ့လယ်ပိုင်းက စပြီး မိုးအနည်းငယ် ရွာနိုင်တယ်လို့ ပြတယ် — မိုးရေချိန် ၀.၃ မီလီမီတာထက် မပိုဘူး။ မန္တလေး — MET Norway၊ meteoblue၊ weather25 သုံးခုလုံး မိုးရေချိန် ၀ မီလီမီတာ သဘောတူတယ်။ JTWC ရဲ့ ကိုယ်ပိုင် သတိပေးချက် စာသား ဒီနေ့ သီးခြား ရယူထားတာ မရှိဘူး — သုံးသပ်ချက်ဟာ IMD/RSMC နဲ့ DMH အပေါ် အခြေခံထားပြီး နှစ်ခုလုံး သဘောတူတယ်။
DMH လေဖိအားနည်းရပ်ဝန်းအခြေအနေ (၁၃ နိုဝင်ဘာ ၁၂:၀၀) — https://www.moezala.gov.mm/my/news/135103
DMH — https://www.moezala.gov.mm
RSMC Tropical Weather Outlook (Nov 13, 0600 UTC) — https://tgftp.nws.noaa.gov/data/raw/wt/wtin20.dems..txt
The Hindu BusinessLine — LPA forms, depression by Nov 15 — https://www.thehindubusinessline.com/news/low-pressure-area-forms-over-southeast-bay-of-bengal-likely-to-intensify-into-depression-by-nov-15/article71696722.ece
Mirror Now — system tracking toward north Andhra Pradesh / south Odisha coast — https://www.mirrornow.in/chennai-news/third-cyclone-northeast-monsoon-likely-to-bypass-tamil-nadu-article-156503891
Skymet — LPA forms over southeast Bay of Bengal — https://skymetweather.com/content/monsoon-update/precursor-to-tropical-storm-low-pressure-area-forms-over-bay-of-bengal
Skymet — weather forecast November 14 — https://skymetweather.com/content/weather-news-and-analysis/weather-forecast-november-14-bay-of-bengal-low-pressure-to-intensify-rain-and-snowfall-likely-in-northern-hills
weather.lk — cyclone possible by November 16 — https://www.weather.lk/cyclone-possible-by-november-16/
weather.com — Yangon https://weather.com/mm/ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး/city/ရန်ကုန်/hourbyhour, Naypyitaw https://weather.com/mm/naypyitaw/city/naypyitaw/hourbyhour, Mawlamyine https://weather.com/mm/မွန်ပြည်နယ်/city/မော်လမြိုင်/hourbyhour, Dawei https://weather.com/mm/tanintharyi-region/city/dawei/hourbyhour
MET Norway via weather-and-climate — Yangon https://weather-and-climate.com/10-ten-day-forecast,yangon-mm,Myanmar-Burma, Mandalay https://weather-and-climate.com/10-ten-day-forecast,Mandalay,Myanmar-Burma
Met Office — Yangon https://weather.metoffice.gov.uk/forecast/w4urkk63n?new-design=false
seetheweather (Open-Meteo) — Yangon https://www.seetheweather.com/weather/myanmar/yangon/yangon-1298824/
weather25 — Yangon https://www.weather25.com/amp/asia/myanmar/yangon?page=14, Mandalay https://www.weather25.com/amp/asia/myanmar/mandalay?page=today
Myanmar 14-day forecast (NASA POWER) — https://weather.world-prices.com/myanmar/weather/
ဦးဝင်းနိုင် သုံးသပ်ချက် (Myo Taw) — https://www.myotaw.com/news/local-news/scattered-to-widespread-thundershowers-with-locally-heavy-rain-forecast-in/?lang=en
Windy — https://www.windy.com/?21.900,96.000,5

ဆက်ဖတ်ရန် →
မြန်မာပြည်ကနေ ကနေဒါကို အလည်ဗီဇာနဲ့ လာချင်ရင် — လိုအပ်ချက်နဲ့ နည်းလမ်း

မြန်မာပြည်ကနေ ကနေဒါကို အလည်ဗီဇာနဲ့ လာချင်ရင် — လိုအပ်ချက်နဲ့ နည်းလမ်း

ရဲရင့်ငယ် — ၁၃ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၆



မြန်မာပြည်ကနေ ကနေဒါကို အလည်လာချင်ရင် visitor visa (Temporary Resident Visa, TRV — ယာယီ နေထိုင်ခွင့် ဗီဇာ) လိုပါတယ်။ မြန်မာ ပတ်စပို့ (passport) ကိုင်ထားသူက eTA (Electronic Travel Authorization — အွန်လိုင်း ခရီးသွား ခွင့်ပြုချက်) နဲ့ လာလို့ မရပါဘူး — အမေရိကန် ဗီဇာ ရှိလည်း eTA လမ်း မပွင့်ပါဘူး။ လိုအပ်ချက်နဲ့ လျှောက်နည်းကို အဆင့်လိုက် ဖော်ပြထားပါတယ်။

လိုအပ်ချက် — စာရွက်စာတမ်း

- ပတ်စပို့ — ခရီးစမယ့် နေ့ကနေ ၆ လ ကျော် သက်တမ်းရှိရမယ်။ သက်တမ်း မလုံလောက်ရင် မလျောက်ခင် အရင် သက်တမ်းတိုးပါ။
- ဒစ်ဂျစ်တယ် ပတ်စပို့ ဓာတ်ပုံ
- ငွေကြေး အထောက်အထား (proof of funds) — ဘဏ် စာရင်းရှင်းတမ်း (bank statement), အလုပ်က လစာ/အလုပ်အကိုင် စာ။ ကနေဒါမှာ နေမယ့် ကာလစာ စားစရိတ်၊ လေယာဉ်ခ ခံနိုင်ကြောင်း ပြရမယ်။
- ခရီးစဉ် အစီအစဉ် (travel itinerary) နဲ့ နေစရာ အထောက်အထား — ဘယ်နေ့ သွား၊ ဘယ်နေ့ ပြန်၊ ဘယ်မှာ တည်း။
- ဖိတ်စာ (invitation letter) — မိသားစု ဒါမှမဟုတ် မိတ်ဆွေဆီ လာလည်ရင် ဖိတ်တဲ့သူက ရေးပေးတဲ့ စာနဲ့ သူနဲ့ ကိုယ့်ကြား ဆက်ဆံရေး အထောက်အထား။
- ပြန်မယ့် သက်သေ (ties to home country) — မြန်မာမှာ အလုပ်၊ ပိုင်ဆိုင်မှု၊ မိသားစု ရှိကြောင်း။ ဒါက အရေးကြီးဆုံး အချက် — ဗီဇာအရာရှိက ပြန်မယ်လို့ ယုံကြည်မှ ဗီဇာ ပေးတယ်။
- Family Information form (IMM 5645) — မိသားစု အချက်အလက် ဖောင်။
- Biometrics (လက်ဗွေ + ဓာတ်ပုံ) — Yangon VAC (Visa Application Centre, VFS Global, Hledan Center, Room 512, Kamayut) မှာ တင်ရမယ်။ Appointment ကြိုယူရတယ်။ အသက် ၁၄–၇၉ နှစ် ပေးရတယ်။ တစ်ခါ ပေးပြီး ၁၀ နှစ် သက်တမ်းရှိတယ်။

ဘယ်လို လျှောက်မလဲ — အဆင့်ဆင့်

၁။ IRCC Portal (ကနေဒါ လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေး ဌာနရဲ့ အွန်လိုင်း စနစ်) မှာ အကောင့် ဖွင့်ပြီး IMM 5257 ဖောင် ဖြည့်ပါ။ စနစ်က ကိုယ့်အတွက် လိုတဲ့ စာရွက်စာရင်း (checklist) ကို ထုတ်ပေးလိမ့်မယ်။
၂။ စာရွက်တွေ တင်ပြီး ကြေး ပေးပါ — ဗီဇာကြေး ဒေါ်လာ ၁၀၀၊ biometrics ကြေး ဒေါ်လာ ၈၅။ ပထမဆုံး လျှောက်သူဆို biometrics ကြေးကို လျှောက်လွှာ တင်ချိန်မှာ ပေးရတယ်။
၃။ Biometrics ပေးဖို့ ညွှန်ကြားစာ (instruction letter) ရပြီးရင် Yangon VAC မှာ လက်ဗွေ သွားတင်ပါ။
၄။ ဗီဇာရုံး (မြန်မာက လျှောက်ထားသူတွေရဲ့ အမှုကို ဘန်ကောက် ဗီဇာရုံးက ဆုံးဖြတ်လေ့ရှိတယ်) က ဆုံးဖြတ်ပါမယ်။ စောင့်ရတာ ၄၂ ရက် ဝန်းကျင် (IRCC, နိုဝင်ဘာ ၄၊ ၂၀၂၆ — လျှောက်လွှာ ၈၀% ကို ဒီအချိန်အတွင်း ဆုံးဖြတ်တယ်)။
၅။ အတည်ပြုရင် ပတ်စပို့ကို ဗီဇာ ကပ်ဖို့ VAC ကနေ တဆင့် ပို့ရပါမယ်။

ဗီဇာ ရရင် ဘယ်လောက် နေလို့ရလဲ

တစ်ခါ ဝင်တိုင်း ၆ လ အထိ နေလို့ရတယ်။ ဗီဇာ သက်တမ်းနဲ့ တစ်ခါတည်း ဝင်တာ (single entry) လား၊ အကြိမ်ကြိမ် ဝင်လို့ရတာ (multiple entry) လား ဆိုတာကို ဗီဇာအရာရှိက တယောက်ချင်း ဆုံးဖြတ်တယ်။ Visitor ဗီဇာနဲ့ အလုပ် လုပ်လို့ မရပါဘူး။ နေခွင့် သက်တမ်း တိုးချင်ရင် မကုန်ခင် ရက် ၃၀ အလိုမှာ visitor record လျှောက်ရမယ်။

Super visa — မိဘ/အဘိုးအဘွားတွေအတွက်

သား ဒါမှမဟုတ် သမီး (ကနေဒါ နိုင်ငံသား ဒါမှမဟုတ် PR) ရှိတဲ့ မိဘ/အဘိုးအဘွားတွေအတွက် super visa ဆိုတဲ့ သပ်သပ် ဗီဇာ ရှိတယ် — တစ်ခါ ဝင်တိုင်း ၅ နှစ် အထိ နေလို့ရတယ်။ လိုအပ်ချက် — ဆေးအာမခံ (medical insurance) ဒေါ်လာ ၁ သိန်း အနည်းဆုံး ၁ နှစ်၊ ဖိတ်တဲ့သား/သမီးရဲ့ ဝင်ငွေ သတ်မှတ်ချက် ပြည့်ရမယ်။

ပယ်ခံရတဲ့ အကြောင်းရင်းတွေ — မကြာခဏ

ငွေ မလုံလောက်၊ ပြန်မယ့် သက်သေ အားနည်း၊ လာရတဲ့ ရည်ရွယ်ချက် မရှင်း၊ ခရီးသွား မှတ်တမ်း အားနည်း — ဒါတွေက အပယ်ခံရတဲ့ အကြောင်းရင်း အဖြစ်များဆုံးပါ။ ပယ်ခံရရင် အားနည်းချက်ကို ပြင်ပြီး ပြန်လျှောက်လို့ရတယ်။

မြန်မာပြင်ပ (ထိုင်း/စင်္ကာပူ) ကနေ လျှောက်ခြင်း

ထိုင်း ဒါမှမဟုတ် စင်္ကာပူမှာ တရားဝင် နေထိုင်နေရင် အဲဒီကနေ လျှောက်လို့ရတယ် — စောင့်ရတဲ့ အချိန်က လျှောက်တဲ့ နိုင်ငံပေါ် မူတည်တယ်။

သတိ — ဗီဇာ အေးဂျင့် သုံးမယ်ဆို RCIC လိုင်စင် (R + ဂဏန်း ၆ လုံး) ရှိမရှိ register.college-ic.ca မှာ အရင် စစ်ပါ။ လိုင်စင် မရှိသူဆီက အခကြေးငွေ ပေးပြီး အကြံယူတာ တရားမဝင်ပါဘူး။ အချက်အလက်တွေက အချိန်နဲ့အမျှ ပြောင်းနိုင်တယ် — မလျောက်ခင် IRCC စာမျက်နှာမှာ ပြန်စစ်ပါ။

ရင်းမြစ်များ — https://ircc.canada.ca/English/visit/apply-how.asp၊ https://www.ircc.canada.ca/english/visit/visas.asp (IRCC, Canada.ca)

ဆက်ဖတ်ရန် →
အလည်အပတ်/ကျောင်းနဲ့ လာပြီး asylum ချင်ရင် ဘယ်အချိန်မှာ စလုပ်သင့်လဲ

အလည်အပတ်/ကျောင်းနဲ့ လာပြီး asylum ချင်ရင် ဘယ်အချိန်မှာ စလုပ်သင့်လဲ

ရဲရင့်ငယ် — ၁၃ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၆


အလည်အပတ် (visitor) ဒါမှမဟုတ် ကျောင်း (student) ဗီဇာနဲ့ ကနေဒါကို လာပြီး ခိုလှုံခွင့် (asylum — မိမိနိုင်ငံမှာ အန္တရာယ်ရှိလို့ တခြားနိုင်ငံမှာ နေခွင့်တောင်းတာ) လျှောက်ချင်သူတွေ မေးကြတဲ့ မေးခွန်း — ဘယ်အချိန်မှာ စလုပ်သင့်လဲ။ အချိန်အပိုင်းအခြားလိုက် ဖြေထားပါတယ်။

ရောက်တာနဲ့ ချက်ချင်း (ရက်ပိုင်း) — အကောင်းဆုံး

လေဆိပ်မှာ ရောက်ရောက်ချင်း claim (ခိုလှုံခွင့် တောင်းခံခြင်း) လုပ်တာ အကောင်းဆုံးပါ။ ကနေဒါထဲရောက်ပြီး (inland) လျှောက်မယ်ဆိုလည်း ရောက်ပြီး ရက်ပိုင်းအတွင်း စလုပ်ပါ။ နှောင့်နှေးလေ ခိုလှုံခွင့် ဆုံးဖြတ်တဲ့ ခုံရုံး (Immigration and Refugee Board, IRB) က "တကယ် ကြောက်နေရင် ဘာလို့ စောင့်နေတာလဲ" လို့ မေးလေပဲ — နှောင့်နှေးမှုက ယုံကြည်ရမှုကို ထိခိုက်ပါတယ်။

၁၄ ရက် အတွင်း — တရားမဝင် ဖြတ်ဝင်လာသူအတွက်သာ

အမေရိကန်ဘက်ကနေ တရားမဝင် နယ်စပ်ဖြတ်ဝင်လာပြီး ၁၄ ရက်ကျော်မှ claim ရင် IRB ကို လွှဲမပေးပါဘူး။ Visitor/student နဲ့ တရားဝင် ဝင်လာသူအတွက်တော့ ဒီ ၁၄ ရက် စည်းမျဉ်း မသက်ဆိုင်ပါဘူး။

ဗီဇာ သက်တမ်း မကုန်ခင် — ၆ လ / ကျောင်းကာလ

Visitor က ၆ လ၊ ကျောင်းသားက program ကာလ status (နေထိုင်ခွင့်) ရပါတယ်။ Status ရှိနေတုန်း claim လုပ်တာ အကောင်းဆုံးပါ။ Claim လုပ်တာနဲ့ status ပျက်မသွားပါဘူး — ကျောင်းသား ဆက်တက်လို့ရတယ်၊ claim စောင့်နေတုန်း အလုပ်လုပ်ခွင့် (work permit) လည်း လျှောက်လို့ရပါတယ် (claim လွှဲပြီး၊ ဆေးစစ်ပြီးရင်)။ Status ကုန်သွားလည်း claim လို့ရတယ်၊ ဒါပေမဲ့ သက်တမ်းလွန် နေထိုင်သူ (overstay) ဖြစ်သွားရင် နောက်ပိုင်း ပိုခက်ပါတယ်။

၁ နှစ် အတွင်း — အကြီးမားဆုံး deadline

ဒါက အရေးကြီးဆုံးပါ။ ကနေဒါကို ပထမဆုံး ဝင်လာပြီး ၁ နှစ် ကျော်မှ claim ရင် IRB ကို လုံးဝ လွှဲမပေးပါဘူး (Bill C-12 — ကနေဒါရဲ့ လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေး စနစ်နဲ့ နယ်စပ်ကို တင်းကျပ်တဲ့ ဥပဒေ၊ ၂၀၂၆ မတ် ၂၆ အတည်ပြု)။ ရောက်ပြီး ၁ နှစ်အတွင်း claim ကို စရမယ် — နောက်ကျရင် တံခါး ပိတ်သွားပြီ။

Claim တင်ပြီး နောက် ဘာဖြစ်မလဲ

နိုဝင်ဘာ ၃၊ ၂၀၂၆ စည်းမျဉ်းအရ IRCC Portal (ကနေဒါ လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေး ဌာနရဲ့ အွန်လိုင်း စနစ်) ကနေ online တင်ရတယ်၊ စာရွက်စာတမ်း (Basis of Claim — ခိုလှုံခွင့် တောင်းရတဲ့ အကြောင်းရင်း ရေးထားတဲ့ စာရွက်) တင်ဖို့ ရက် ၆၀ ရတယ်။ Hearing (အမှုစစ်ဆေးမှု) စောင့်ရတာ ပျမ်းမျှ ၂၂ လ လောက် — မြန်မာ ၂၀၂၅ မှာ ၈၄ ခု ဆုံးဖြတ်ပြီး ၇၀ ခု လက်ခံခဲ့တယ် (၈၃% ဝန်းကျင်)။

Toronto မှာ ရှေ့နေ/အကူအညီ ရှိရင်

Toronto မှာ မြန်မာအမှုတွေ လိုက်ပေးတဲ့ ရှေ့နေ တယောက်ရှိသလို စာရွက်စာတမ်း ကူညီပေးတဲ့ မြန်မာလည်း ရှိပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ လုပ်ချင်သူက Toronto ကို လာနိုင်ရမယ် — ရှေ့နေနဲ့ တွေ့ဖို့၊ စာရွက်ပြင်ဖို့၊ hearing ပြင်ဆင်ဖို့နဲ့ hearing ကိုယ်တိုင်ပါ။ Ontario မှာနေရင် hearing က Toronto မှာ လုပ်လေ့ရှိတယ်။ Toronto လာမနိုင်ရင် ကိုယ်နေတဲ့ မြို့က ရှေ့နေ ရှာရမယ်။ Toronto မှာ Legal Aid Ontario ရဲ့ Refugee Law Office (ခိုလှုံခွင့် အမှုတွေ အခမဲ့ ကူညီပေးတဲ့ ဥပဒေ ရုံး) လည်း ရှိတယ် — 20 Dundas St W, Suite 201, Toronto, 416-977-8111။

သတိပြုရန်

အမေရိကန်မှာ asylum ပယ်ခံထားရသူဆို ကနေဒါမှာ လျှောက်လို့ မရပါဘူး။ အမေရိကန်ဘက်က ကုန်းလမ်းနဲ့ ဖြတ်ဝင်လာရင် Safe Third Country Agreement (STCA — အမေရိကန်နဲ့ ကနေဒါကြား လုံခြုံတဲ့ တတိယနိုင်ငံ သဘောတူညီချက်) သက်ဆိုင်ပါတယ် — လေဆိပ်က ပျံလာရင် STCA မသက်ဆိုင်ပါဘူး။

ဒါက ယေဘုယျ အချက်အလက်ပါ၊ ဥပဒေ အကြံပေးချက် မဟုတ်ပါဘူး — ရှေ့နေနဲ့ တိုင်ပင်ပြီးမှ ဆုံးဖြတ်ပါ။

ရင်းမြစ်များ — https://www.irb-cisr.gc.ca/en/statistics/protection/Pages/RPDStat2025.aspx၊ https://en.wikipedia.org/wiki/Strengthening_Canada%27s_Immigration_System_and_Borders_Act၊ https://www.canada.ca/en/immigration-refugees-citizenship/corporate/publications-manuals/operational-bulletins-manuals/refugee-protection/canada/processing-claims-protection-safe-third-country-agreement.html (IRB, IRCC, Canada.ca)

ဆက်ဖတ်ရန် →
Express Entry ဆိုတာ — ၂၀၂၆ အသစ်ပြန်ရေး

Express Entry ဆိုတာ — ၂၀၂၆ အသစ်ပြန်ရေး

ရဲရင့်ငယ် — ၁၃ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၆


မှတ်ချက် — ဒီဆောင်းပါးက ၂၀၂၀ မေ ၂၂ က Myanmar to Canada Page မှာ တင်ခဲ့တဲ့ Express Entry ပို့စ်ကို ၂၀၂၆ အချက်အလက်တွေနဲ့ အသစ်ပြန်ရေးထားတာပါ။

Express Entry ဆိုတာ ကနေဒါ အစိုးရ (IRCC) က တိုက်ရိုက် စီမံတဲ့ အခြေချနေထိုင်ခွင့် (PR) လျှောက်နည်းပါ။ ပြည်နယ်ကနေ လျှောက်ရတာ မဟုတ်ပါဘူး — ပြည်နယ် ရွေးချယ်ရေး အစီအစဉ် (Provincial Nominee Program, PNP) က သပ်သပ် လမ်းကြောင်းပါ။ ဒါပေမဲ့ ပြည်နယ်က ရွေးချယ်ခံရရင် အမှတ် ၆၀၀ ထပ်ပေါင်းပေးပါတယ်။

၃ မျိုး လျှောက်လို့ရပါတယ်

၁။ Federal Skilled Worker Program (FSWP) — ဘွဲ့ရ၊ အလုပ်အတွေ့အကြုံရှိ
၂။ Federal Skilled Trades Program (FSTP) — လက်မှုပညာ (ဥပမာ — ဂဟေဆော်သမား)
၃။ Canadian Experience Class (CEC) — ကနေဒါမှာ အလုပ်လုပ်ဖူးသူ

အမှတ်ပေးစနစ် (Comprehensive Ranking System, CRS) နဲ့ အမှတ်တွက်ပြီး အမှတ်များသူကို ဖိတ်ခေါ်ပါတယ် (Invitation to Apply, ITA)။ အသက်၊ ပညာ၊ အလုပ်အတွေ့အကြုံ၊ ဘာသာစကား (အင်္ဂလိပ်/ပြင်သစ်) ပေါ် မူတည်ပြီး အမှတ်ရပါတယ်။ အသက် ၂၀–၂၉ က အမှတ်အများဆုံး (တစ်ကိုယ်တည်း ၁၁၀ မှတ်)၊ ၃၀ ကျော်ရင် လျော့လာပြီး ၄၅ မှာ ၀ ဖြစ်သွားပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ အသက် ကန့်သတ်ချက် မရှိပါဘူး — ၄၅ ကျော်လည်း လျှောက်လို့ရပါတယ်။ အိမ်ထောင်ဖက်ရဲ့ ဘွဲ့၊ အလုပ်နဲ့ ဘာသာစကားကလည်း အမှတ်ထပ်ရပါတယ်။ တချို့က အိမ်ထောင်ဖက်ရဲ့ ဘွဲ့က ကိုယ့်ထက် မြင့်နေတတ်လို့ပါ။

၂၀၂၆ မှာ ဘာပြောင်းသွားလဲ

- နိုဝင်ဘာ ၃ ရက်က CRS ကို ပြန်တွက်ပါတယ်။ အလုပ်ကမ်းလှမ်းချက် (job offer) အတွက် အမှတ် ၀ ဖြစ်သွားပြီ — LMIA ရှိလည်း အမှတ်ပို မရတော့ပါဘူး။
- ၂၀၂၆ draw တွေမှာ ပြင်သစ်စကားကျွမ်းကျင်သူ ၃၈၂–၄၃၅ မှတ်၊ CEC ၅၀၇–၅၂၃ မှတ်၊ PNP ၆၉၇–၈၀၅ မှတ် ဝန်းကျင်နဲ့ ဖိတ်ခေါ်ခဲ့ပါတယ်။
- ပြည်နယ်တွေကို ၂၀၂၇ မှာ အပို PR နေရာ ၁ သိန်း ပေးမယ် — ပြည်နယ်တွေက ၂၀၂၇ မတ်လ ၃၁ အထိ သုံးရမယ်။

ဘယ်ပြည်နယ်က အဆင်ပြေလဲ

Saskatchewan, Manitoba, Alberta — အမှတ်နည်း၊ အလုပ်များ။ Ontario — အမှတ်များတယ်။ Quebec ကတော့ Express Entry မသုံး — ကိုယ်ပိုင် စနစ်နဲ့ ရွေးပါတယ်။

ဘာတွေ ပြင်ဆင်ရမလဲ

- IELTS (ဒါမှမဟုတ် CELPIP) — ဖြေပြီး ရမှတ် ၂ နှစ်အတွင်း ဖြစ်ရမယ်။ နိုင်ငံခြားဘွဲ့ကို ECA (Educational Credential Assessment) နဲ့ အသိအမှတ်ပြုခိုင်းရမယ်။ ငွေကြေး အထောက်အထား (proof of funds) လည်း ပြရမယ်။
- Biometrics (လက်ဗွေ + ဓာတ်ပုံ) — Yangon VAC မှာ တင်ရမယ်၊ ၁၀ နှစ် သက်တမ်းရှိတယ်။
- ကိုယ့်အမှတ်ကို ဒီမှာ အရင်တွက်ကြည့်ပါ — CRS tool: https://www.cic.gc.ca/english/immigrate/skilled/crs-tool.asp
- FSWP အရည်အချင်း (၆၇/၁၀၀) ကို ဒီမှာ ကြည့်ပါ — https://www.canada.ca/en/immigration-refugees-citizenship/services/immigrate-canada/express-entry/eligibility/federal-skilled-workers/six-selection-factors-federal-skilled-workers.html

စင်္ကာပူက မြန်မာတွေအကြောင်း

အရင်က PR လျှောက်သူအများစုဟာ စင်္ကာပူမှာ အလုပ်လုပ်နေတဲ့ မြန်မာတွေပါ။ အင်္ဂလိပ်စာ ရတယ်၊ အလုပ်အတွေ့အကြုံကို ကနေဒါက အသိအမှတ်ပြုတယ်၊ IELTS လည်း စင်္ကာပူမှာ ဖြေရလွယ်လို့ပါ။

နေထိုင်စရိတ်နဲ့ နေရာ

Toronto, Vancouver က အိမ်ဈေး အမြင့်ဆုံး — ဒေါ်လာ ၁ သန်း ဝန်းကျင်။ တခြားမြို့တွေမှာ သက်သာတယ်။ အဲဒီ ၂ မြို့က အအေးပေါ့တယ်၊ မြန်မာလည်း များတယ်။ သတ်မှတ်ကာလပြီးရင် တခြားပြည်နယ်ကို ပြောင်းလို့ရပါတယ် (PNP နဲ့ ရွေးခံရသူတော့ ရွေးတဲ့ ပြည်နယ်မှာ နေရမယ်)။ ကားမောင်းတတ်အောင် သင်ထားပါ — တချို့နေရာတွေမှာ ဘတ်စ်ကား မရှိဘူး၊ ဒါပေမဲ့ ကားအာမခံက မြို့ကြီးတွေထက် သက်သာပါတယ်။

ရင်းမြစ်များ — https://www.cic.gc.ca/english/immigrate/skilled/crs-tool.asp၊ https://www.canada.ca/en/immigration-refugees-citizenship/services/immigrate-canada/express-entry/eligibility/federal-skilled-workers/six-selection-factors-federal-skilled-workers.html (IRCC, Canada.ca)

ဆက်ဖတ်ရန် →

မစ္စစ္စပီ — စကော့ ကိုလမ် အနိုင်ရ၊ သမိုင်းဝင် မှတ်တိုင်သစ်

ရဲရင့်ငယ် — ၁၃ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၆

မစ္စစ္စပီ — စကော့ ကိုလမ် အနိုင်ရ၊ သမိုင်းဝင် မှတ်တိုင်သစ်

မစ္စစ္စပီ ပြည်နယ် အထက်လွှတ်တော် (အမေရိကန် ဆီးနိတ်) ရွေးကောက်ပွဲမှာ ဒီမိုကရက် စကော့ ကိုလမ် (Scott Colom) က လက်ရှိ ရီပတ်ဘလီကန် အမတ် ဆင်ဒီ ဟိုက်-စမစ် (Cindy Hyde-Smith) ကို အနိုင်ရသွားပြီလို့ Associated Press (အေပီ) သတင်းဌာနက ဗုဒ္ဓဟူးနေ့ (နိုဝင်ဘာ ၁၁ ရက်) ညနေ ၅ နာရီ ၅၈ မိနစ်မှာ ကြေညာလိုက်ပါတယ်။

မဲရေတွက်မှု ၉၉ ရာခိုင်နှုန်းခန့် ပြီးချိန်မှာ ကိုလမ်က ၄၉.၂ ရာခိုင်နှုန်း (၄၇၃,၃၃၆ မဲ)၊ ဟိုက်-စမစ်က ၄၈.၇ ရာခိုင်နှုန်း (၄၆၈,၆၆၇ မဲ) ရပြီး ကိုလမ် မဲ ၄,၆၆၉ မဲ အသာရပါတယ်။ ရွေးကောက်ပွဲည အပြီးသတ်အခြေအနေမှာ သူ မဲ ၄၃ မဲသာ အသာရခဲ့ရာကနေ၊ နောက်မှ ရောက်လာတဲ့ စာတိုက်မဲနဲ့ အတည်ပြုမဲ (provisional ballot — မဲပေးခွင့် အတည်ပြုစစ်ဆေးရတဲ့ မဲ) တွေ ရေတွက်ပြီးနောက် အသာရမှု ကြီးလာခဲ့တာပါ။

ဟိုက်-စမစ်ကလည်း အဲဒီညမှာပဲ ဗီဒီယိုနဲ့ အရှုံးကို လက်ခံပြီး ကိုလမ်ကို ဖုန်းဆက် ဂုဏ်ပြုခဲ့ပါတယ်။ "ဒါက ကျွန်မတို့ မျှော်လင့်ခဲ့တဲ့ ရလဒ် မဟုတ်ပေမဲ့၊ မစ္စစ္စပီ မဲဆန္ဒရှင်တွေရဲ့ ဆုံးဖြတ်ချက်ကို လေးစားပါတယ်" လို့ သူက ပြောပါတယ်။

ဘာကြောင့် သမိုင်းဝင်လဲ

ကိုလမ်ဟာ မစ္စစ္စပီပြည်နယ်ကနေ အထက်လွှတ်တော်အမတ် အဖြစ် ရွေးကောက်ခံရတဲ့ ပထမဆုံး လူမည်း (အမေရိကန် ပြည်တွင်းစစ် ပြီးနောက် ပြန်လည်တည်ဆောက်ရေးကာလ (Reconstruction) နောက်ပိုင်း ပထမဆုံး) ဖြစ်ပြီး၊ ၁၉၈၂ ခုနှစ်နောက်ပိုင်း မစ္စစ္စပီကနေ ဆီးနိတ်အမတ် ဖြစ်လာတဲ့ ပထမဆုံး ဒီမိုကရက် ဖြစ်ပါတယ်။

ဒါ့အပြင် သူနဲ့ ဟိုက်-စမစ်တို့ကြားမှာ ဇာတ်လမ်းတစ်ခု ရှိခဲ့ပါတယ်။ ၂၀၂၂ ခုနှစ်မှာ သမ္မတ ဂျိုး ဘိုင်ဒန်က ကိုလမ်ကို မစ္စစ္စပီ မြောက်ပိုင်း ဖက်ဒရယ် တရားသူကြီး အဖြစ် ခန့်ဖို့ အဆိုပြုခဲ့ပေမဲ့၊ ဟိုက်-စမစ်က ပြည်နယ်က အထက်လွှတ်တော်အမတ် နှစ်ဦးရဲ့ ထောက်ခံချက် လိုအပ်တဲ့ ဆီးနိတ် ဓလေ့ထုံးတမ်း (blue slip) ကို ပြန်မပေးဘဲ ၂၀၂၃ ဧပြီမှာ ပိတ်ပင်ခဲ့ပါတယ်။ ရွေးကောက်ပွဲညမှာတော့ ဟိုက်-စမစ်က ထောက်ခံသူတွေကို "ကိုလမ်ကို ဖက်ဒရယ် တရားသူကြီး ဖြစ်ခွင့် ပိတ်ခဲ့တယ်၊ အခု သင်တို့က သူ့ကို အထက်လွှတ်တော်အမတ် ဖြစ်ခွင့် ပိတ်လိုက်ပြီ" လို့ ပြောခဲ့ပေမဲ့၊ နောက်ဆုံး မဲအရေအတွက်က အဲဒီလို မဖြစ်ခဲ့ပါဘူး။

ဆီးနိတ် အင်အားခွဲဝေမှု

ဒီအနိုင်ရမှုဟာ ဒီမိုကရက်တွေရဲ့ အလယ်အလတ် ရွေးကောက်ပွဲမှာ ရရှိတဲ့ ရှစ်ခုမြောက် ဆီးနိတ် နေရာ ပြောင်းလဲမှု ဖြစ်ပြီး၊ ဆီးနိတ်မှာ ဒီမိုကရက် ၅၅ နေရာ၊ ရီပတ်ဘလီကန် ၄၄ နေရာ ဖြစ်သွားပါတယ်။ အလာစကာ (Alaska) တစ်နေရာသာ မဆုံးဖြတ်ရသေးဘဲ၊ နိုဝင်ဘာ ၁၈ ရက်မှာ အဆင့်လိုက် မဲပေးစနစ် (ranked-choice) နဲ့ ရေတွက်မှာပါ။

သတိပြုရမှာက — အခု ကိန်းဂဏန်းတွေဟာ တရားဝင် အတည်ပြုပြီး ရလဒ် (certification) မဟုတ်သေးပါဘူး။ ကောင်တီတွေက ဒီနေ့ နိုဝင်ဘာ ၁၃ ရက်မှာ ရလဒ်တွေကို အတည်ပြုတင်ပြရမှာဖြစ်ပြီး၊ ပြည်နယ်က ဒီဇင်ဘာ ၃ ရက်မှာ တရားဝင် ရလဒ် ကြေညာမှာပါ။ မစ္စစ္စပီ ဥပဒေမှာ အလိုအလျောက် မဲပြန်ရေတွက်မှု မရှိပါဘူး။

ရင်းမြစ်များ — https://www.southshorepress.com/national/democrat-scott-colom-flips-mississippi-senate-seat-in-upset-fc2821ca၊ https://news.bloomberglaw.com/us-law-week/colom-defeats-gop-senator-who-blocked-his-path-to-federal-bench၊ https://jnewsnetwork.com/2026/11/11/scott-colom-defeats-cindy-hyde-smith-in-mississippi-networks-project-flipping-senate-seat-democrats-last-won-in-1982/

ဆက်ဖတ်ရန် →
ထိုင်း နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီး — မြန်မာ့ နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီး အာဆီယံ အစည်းအဝေး ပြန်တက်ရေး တွန်းအား ပေးမည်

ထိုင်း နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီး — မြန်မာ့ နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီး အာဆီယံ အစည်းအဝေး ပြန်တက်ရေး တွန်းအား ပေးမည်

ရဲရင့်ငယ် — ၁၃ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၆



ထိုင်း နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီး စီဟဆတ် ဖွမ်ကတ်ကီယို (ဘယ်) နှင့် မင်းအောင်လှိုင် (ညာ) — ၂၀၂၆ နိုဝင်ဘာ ၁၂ ရက်၊ နေပြည်တော် တွေ့ဆုံပွဲ



ထိုင်း ဒုတိယ ဝန်ကြီးချုပ် နှင့် နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီး စီဟဆတ် ဖွမ်ကတ်ကီယိုက မြန်မာ့ နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီး အာဆီယံ အစည်းအဝေးတွေကို ဝန်ကြီးအဆင့် ပြန်တက်နိုင်ဖို့ နောက်တစ်ဆင့်အဖြစ် တွန်းအားပေးမယ်လို့ နိုဝင်ဘာ ၁၂ ရက် နေပြည်တော် ခရီးစဉ်အပြီး သတင်းထောက်တွေကို ပြောခဲ့ပါတယ်။

စီဟဆတ်ဟာ နိုဝင်ဘာ ၁၂ ရက်မှာ နေပြည်တော်ကို သွားရောက်ပြီး မင်းအောင်လှိုင်၊ နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီး ဦးတင်မောင်ဆွေ နှင့် ကာကွယ်ရေး ဝန်ကြီး ဒုတိယ ဗိုလ်ချုပ်ကြီး ရဲပြေ တို့နဲ့ တွေ့ဆုံခဲ့ပါတယ်။ ဒါဟာ ဒီနှစ်အတွင်း သူ့ရဲ့ ဒုတိယအကြိမ် နေပြည်တော် ခရီးစဉ် ဖြစ်ပါတယ်။

ထိုင်းဘက်က နယ်စပ် တစ်လျှောက် တိုက်ပွဲတွေ ထိုင်းဘက်ကို ကူးမလာဖို့ သတိထားဖို့၊ လေကြောင်း တိုက်ခိုက်မှုနဲ့ ကျည်ဆံ လွင့်လာမှုတွေကြောင့် ထိုင်းဘက် ပြည်သူတွေ ထိခိုက်မှု မရှိဖို့ တောင်းဆိုခဲ့ပြီး၊ နယ်စပ် မြစ်တွေ အဆိပ်သင့်မှု (ရေအရည်အသွေး ပြဿနာ) ကို ဖြေရှင်းဖို့လည်း တွန်းအားပေးခဲ့တယ်လို့ ဖော်ပြထားပါတယ်။ အရပ်သားတွေအပေါ် အကြမ်းဖက်မှု လျှော့ချဖို့၊ လူသားချင်း စာနာမှု အကူအညီ ပေးနိုင်ဖို့ လမ်းဖွင့်ဖို့ နှင့် အာဆီယံနဲ့ အပြုသဘော ပြန်လည် ထိတွေ့ဖို့လည်း ထိုင်းဘက်က တိုက်တွန်းခဲ့ပါတယ်။

နှစ်ဘက်လုံးက နယ်စပ် နှင့် နယ်စပ်ဖြတ်ကျော် မြစ်တွေ ရေအရည်အသွေး စီမံခန့်ခွဲမှု ဆိုင်ရာ ပူးပေါင်း လုပ်ငန်း အဖွဲ့ (Joint Working Group on Water Quality Management) ကို "အမြန်ဆုံး" ကျင်းပဖို့ သဘောတူခဲ့တယ်လို့ ထိုင်း နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီးဌာနရဲ့ ထုတ်ပြန်ချက်မှာ ဖော်ပြထားပါတယ် (Bangkok Tribune က ထုတ်ပြန်ချက်ကို တိုက်ရိုက် ကိုးကားဖော်ပြထားတာ)။

အာဆီယံနဲ့ ပတ်သက်ပြီး စီဟဆတ်က "ထိုင်းနိုင်ငံအနေနဲ့ နောက်တစ်ဆင့်က မြန်မာ့ နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီး အာဆီယံ အစည်းအဝေးတွေကို နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီးအဆင့်နဲ့ ပါဝင်ဖို့ ဖြစ်တယ်" လို့ သတင်းထောက်တွေကို ပြောခဲ့ပြီး၊ ထိုင်းနိုင်ငံ ဥက္ကဋ္ဌ ဖြစ်မယ့် ၂၀၂၈ ခုနှစ်မှာ အဆုံးအဖြတ် ချနိုင်ဖို့ မျှော်လင့်တယ်လို့ ဆိုခဲ့ပါတယ် (Reuters)။ မြန်မာဘက်က ဆွေးနွေးပွဲတွေကို ကိုယ်စားလှယ် အဖွဲ့ စေလွှတ်ဖို့ သဘောတူထားပေမဲ့ ရက်စွဲ မသတ်မှတ်ရသေးဘူးလို့ ဆိုပါတယ်။

ဒီထုတ်ပြန်ချက်ဟာ နိုဝင်ဘာ ၁၅–၁၇ ရက် မနီလာ အာဆီယံ ထိပ်သီး အစည်းအဝေးမှာ မြန်မာ့ စစ်ခေါင်းဆောင်တွေကို ငါးနှစ်ကြာ တားမြစ်ထားတဲ့ ဆုံးဖြတ်ချက်ကို ပြန်လည် သုံးသပ်မယ့် အချိန်နဲ့ တိုက်ဆိုင်နေပါတယ်။ ဖိလစ်ပိုင် ဘက်က မင်းအောင်လှိုင်အပါအဝင် မြန်မာ့ အကြီးတန်း အရာရှိတွေကို ထိပ်သီး အစည်းအဝေးမှာ ဆက်လက် တားမြစ်ထားမယ်လို့ အတည်ပြုထားပါတယ်။ မြန်မာ့ အစိုးရ မီဒီယာကတော့ နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီးက မြန်မာ့ရဲ့ အာဆီယံမှာ မူလ အခန်းကဏ္ဍ ပြန်ရဖို့ ထိုင်းက ကူညီပေးတာကို ကျေးဇူးတင်တယ်လို့ ဖော်ပြခဲ့ပါတယ်။

ရင်းမြစ်များ

ဆက်ဖတ်ရန် →

နေ့စဉ် သတင်းချုပ် — ၁၃ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၆

ရဲရင့်ငယ် — ၁၃ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၆

ဒီနေ့ သတင်းချုပ်မှာ အာဆီယံ ထိပ်သီး အစည်းအဝေးမှာ မြန်မာ့အရေး ပြန်လည် သုံးသပ်မယ့် သတင်း၊ ထိုင်း နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီးက ငြိမ်းချမ်းရေး ဆွေးနွေးပွဲ ကြားဝင်ပေးမယ်လို့ ဆိုတဲ့ သတင်း၊ အန်ယူဂျီ အထူးဒေသ စစ်ဌာနချုပ် ကျဆုံးဆိုတဲ့ စစ်ကောင်စီရဲ့ အဆိုကို အန်ယူဂျီက ငြင်းဆိုတဲ့ သတင်း၊ လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှုတွေနဲ့ ၂၀၀၈ ဖွဲ့စည်းပုံ ပြင်ဆင်ရေး သတင်းတွေ ပါဝင်ပါတယ်။

အာဆီယံ ထိပ်သီး အစည်းအဝေးမှာ မြန်မာ့အရေး ပြန်လည် သုံးသပ်မည်

အာဆီယံ (အရှေ့တောင်အာရှ နိုင်ငံများ အသင်း) ခေါင်းဆောင်တွေဟာ လာမယ့် နိုဝင်ဘာ ၁၅ ရက်ကနေ ၁၇ ရက်အထိ ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံ မနီလာမြို့မှာ ကျင်းပမယ့် ၄၉ ကြိမ်မြောက် အာဆီယံ ထိပ်သီး အစည်းအဝေးမှာ မြန်မာ စစ်ကောင်စီ ခေါင်းဆောင်တွေကို အဆင့်မြင့် အစည်းအဝေးတွေ တက်ရောက်ခွင့် ငါးနှစ်ကြာ ပိတ်ပင်ထားတဲ့ ဆုံးဖြတ်ချက်ကို ပြန်လည် သုံးသပ်ကြမယ်လို့ ရိုက်တာ သတင်းဌာနက နိုဝင်ဘာ ၁၃ ရက်မှာ ဖော်ပြထားပါတယ်။ မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ နိုင်ငံရေး ခေါင်းဆောင်တွေကို အာဏာသိမ်းပြီးနောက် သဘောတူညီခဲ့တဲ့ ငါးချက် သဘောတူညီချက် (ငြိမ်းချမ်းရေး အစီအစဉ်) ကို အကောင်အထည် မဖော်နိုင်တာကြောင့် အာဆီယံ ထိပ်သီး အစည်းအဝေးတွေနဲ့ နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီးများ အစည်းအဝေးတွေကို တက်ရောက်ခွင့် ပိတ်ပင်ထားတာ ဖြစ်ပါတယ်။

ဒီဇင်ဘာလနဲ့ ဇန်နဝါရီလတွေမှာ ကျင်းပခဲ့တဲ့ ရွေးကောက်ပွဲတွေမှာ စစ်တပ် ကျောထောက်နောက်ခံ ပြုထားတဲ့ ကြံ့ခိုင်ရေး ပါတီက အတိုက်အခံ မရှိသလောက် အနိုင်ရပြီးကတည်းက အာဆီယံ အဖွဲ့ဝင် ဆယ့်တစ် နိုင်ငံထဲက ထက်ဝက်နီးပါးဟာ မြန်မာနိုင်ငံနဲ့ နှစ်နိုင်ငံ ဆက်ဆံရေးကို တိုးမြှင့် လာကြတယ်လို့ ရိုက်တာက ဆိုပါတယ်။ လာအို၊ ထိုင်း၊ ဗီယက်နမ်၊ ကမ္ဘောဒီးယားနဲ့ မလေးရှား နိုင်ငံတွေဟာ ဒီနှစ်ထဲမှာ မင်းအောင်လှိုင်ကို တရားဝင် ခရီးစဉ်တွေနဲ့ လက်ခံခဲ့ကြပြီး မလေးရှား ဝန်ကြီးချုပ် အန်ဝါ အီဘရာဟင်ကလည်း အောက်တိုဘာလမှာ မြန်မာနိုင်ငံကို အာဆီယံထဲ ပြန်လည် ပါဝင်လာအောင် လုပ်ဆောင်မယ်လို့ ကတိပြုခဲ့တယ်လို့ ဖော်ပြထားပါတယ်။

ထိုင်းနိုင်ငံ ဒုတိယ ဝန်ကြီးချုပ်နဲ့ နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီး စီဟာဆက် ဖွမ်ကက်ကီယိုကတော့ နိုဝင်ဘာ ၁၂ ရက် မြန်မာနိုင်ငံ ခရီးစဉ်အပြီးမှာ ထိုင်းနိုင်ငံအနေနဲ့ နောက်တစ်ဆင့်အနေနဲ့ မြန်မာ နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီးကို နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီး အဆင့် အစည်းအဝေးတွေမှာ ပါဝင်စေချင်တယ်လို့ သတင်းထောက်တွေကို ပြောကြားခဲ့ပါတယ်။ မြန်မာနိုင်ငံ ပါဝင်မှုနဲ့ ပတ်သက်တဲ့ ဆုံးဖြတ်ချက်ကို ထိုင်းနိုင်ငံ ဥက္ကဋ္ဌ တာဝန်ယူမယ့် ၂၀၂၈ ခုနှစ် အရောက်မှာ ချမှတ်နိုင်မယ်လို့ သူက မျှော်လင့်ထားကြောင်း ပြောကြားခဲ့ပါတယ်။ အာဆီယံရဲ့ စိုးရိမ်မှုတွေကို ဆုံးဖြတ်ချက် ချမှတ်သူတွေထံ တိုက်ရိုက် ပြောပြနိုင်ဖို့ ထိတွေ့ ဆက်ဆံတာက အကူအညီ ဖြစ်မယ်လို့ သူက ဆိုပေမယ့် ဆုံးဖြတ်ချက်ကိုတော့ အဖွဲ့ဝင် နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီးတွေကသာ ချမှတ်ရမယ်လို့ ပြောကြားခဲ့ပါတယ်။

ငါးချက် သဘောတူညီချက်ကို အကောင်အထည် ဖော်မှုနဲ့ ပတ်သက်ပြီး ခေါင်းဆောင်တွေက ညှိနှိုင်းထားတဲ့ စာရွက်စာတမ်း တစ်စောင် ထုတ်ပြန်မယ်လို့ ဖိလစ်ပိုင် နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီးဌာန ပြောခွင့်ရ ဒက်စ် အင်ပီရီရယ်က နိုဝင်ဘာ ၁၃ ရက်မှာ ပြောကြားခဲ့ပါတယ်။ ဘန်ကောက် ချူလာလောင်ကွန်း တက္ကသိုလ်က နိုင်ငံရေး သိပ္ပံ ပညာရှင် သီတီနန် ဖုန်ဆူဒီရက်ကတော့ ငါးချက် သဘောတူညီချက်ဟာ အဖြစ်အပျက်တွေကြောင့် ကျော်လွန်သွားပြီလို့ သုံးသပ်ထားပါတယ်။ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်ကိုတော့ ရွေးကောက်ပွဲ အပြီးမှာ ဧပြီလက နေအိမ် အကျယ်ချုပ် ပြောင်းရွှေ့ခဲ့ပြီး သြဂုတ်လမှာ ကြက်ခြေနီ အရာရှိ တစ်ဦး တွေ့ဆုံခွင့် ရခဲ့ပေမယ့် နိုင်ငံခြား ခေါင်းဆောင် ဒါမှမဟုတ် ကိုယ်စားလှယ် တစ်ဦးဦးကတော့ တွေ့ဆုံခွင့် မရသေးဘူးလို့ ရိုက်တာက ဖော်ပြထားပါတယ်။

တစ်ဖက်မှာလည်း အာဆီယံ လွှတ်တော် အမတ်များ လူ့အခွင့်အရေး အဖွဲ့ (အာဆီယံ ပါလီမန်အမတ်များ လူ့အခွင့်အရေး ကွန်ရက်) က ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံအနေနဲ့ မင်းအောင်လှိုင်နဲ့ စစ်ကောင်စီရဲ့ အကြီးတန်း ကိုယ်စားလှယ်တွေကို ထိပ်သီး အစည်းအဝေးမှာ ဖိတ်ကြားမှာ မဟုတ်ဘူးလို့ လူသိရှင်ကြား အတည်ပြုပေးဖို့ နိုဝင်ဘာ ၁၃ ရက်မှာ တောင်းဆိုခဲ့ပါတယ်။ အဖွဲ့ရဲ့ ပူးတွဲ ဥက္ကဋ္ဌ ချားလ်စ် ဆန်တီယာဂိုက ဖိလစ်ပိုင် နိုင်ငံခြားရေး ဒုတိယ အတွင်းဝန် လီယို ဟာရဲရား-လင်းက မင်းအောင်လှိုင်ကို တရားဝင် ဖိတ်ကြားထားတာ မရှိဘူးလို့ အဖွဲ့ကို ပြောကြားခဲ့ပြီး မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ သမ္မတ ဒါမှမဟုတ် ဝန်ကြီး တစ်ဦးဦးလည်း အစည်းအဝေးကို တက်ရောက်မှာ မဟုတ်ဘူးလို့ ဆိုပါတယ်။ လူ့အခွင့်အရေး စောင့်ကြည့်ရေး အဖွဲ့ (ဟျူးမန်း ရိုက်စ် ဝပ်ချ်) ကလည်း အာဆီယံအနေနဲ့ ကန့်သတ်ချက်တွေကို ဆက်ထိန်းပြီး စစ်အစိုးရအပေါ် ဖိအား တိုးမြှင့်ဖို့ တိုက်တွန်းထားပါတယ်။ စင်ကာပူနိုင်ငံကတော့ လာမယ့်နှစ်မှာ အာဆီယံ ဥက္ကဋ္ဌ တာဝန်ယူရမှာ ဖြစ်ပြီး ကွဲပြားတဲ့ ချဉ်းကပ်မှုတွေကို ညှိနှိုင်းပေးရမယ်လို့ ရိုက်တာက သုံးသပ်ထားပါတယ်။

ထိုင်း နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီး — ကရင်၊ ကရင်နီနဲ့ နေပြည်တော် ငြိမ်းချမ်းရေး ဆွေးနွေးပွဲ ကြားဝင်ပေးမည်

ထိုင်းနိုင်ငံ ဒုတိယ ဝန်ကြီးချုပ်နဲ့ နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီး စီဟာဆက် ဖွမ်ကက်ကီယိုဟာ နိုဝင်ဘာ ၁၂ ရက်မှာ မြန်မာနိုင်ငံကို တရားဝင် လာရောက် လည်ပတ်ခဲ့ပြီး ကရင်အမျိုးသား အစည်းအရုံး (ကေအဲန်ယူ) နဲ့ ကရင်နီ အမျိုးသား တိုးတက်ရေး ပါတီ (ကေအဲန်ပီပီ) တို့နဲ့ နေပြည်တော်အစိုးရတို့ အကြား ငြိမ်းချမ်းရေး ဆွေးနွေးပွဲတွေ ဖြစ်မြောက်လာအောင် ထိုင်းနိုင်ငံအနေနဲ့ ကြားဝင်ကူညီပေးဖို့ အသင့်ရှိကြောင်း ထုတ်ဖော် ပြောကြားခဲ့တယ်လို့ သတင်းတွေ ဖော်ပြထားပါတယ်။ မြန်မာဘက်ကလည်း ဆွေးနွေးပွဲတွေမှာ ပါဝင်ဖို့ ကိုယ်စားလှယ်တွေ စေလွှတ်ဖို့ မူအားဖြင့် သဘောတူညီခဲ့ပေမယ့် ဆွေးနွေးပွဲ ကျင်းပမယ့် ရက်စွဲကိုတော့ မသတ်မှတ်ရသေးဘူးလို့ ရိုက်တာက ဆိုပါတယ်။

စီဟာဆက်ဟာ နေပြည်တော်မှာ သမ္မတ မင်းအောင်လှိုင်၊ အမျိုးသား စည်းလုံးညီညွတ်ရေးနဲ့ ငြိမ်းချမ်းရေး ဖော်ဆောင်မှု ညှိနှိုင်းရေး ကော်မတီ (အန်အက်စ်ပီအန်စီ) ခေါင်းဆောင်၊ ကာကွယ်ရေး ဝန်ကြီး ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ရာပြည့်တို့နဲ့ တွေ့ဆုံ ဆွေးနွေးခဲ့ပါတယ်။ ထိုင်းနိုင်ငံဟာ မြန်မာဘက်က တိုင်းရင်းသား လက်နက်ကိုင် အဖွဲ့တွေနဲ့ အစိုးရ အကြား ဆွေးနွေးပွဲတွေ ပြုလုပ်နိုင်ဖို့ ကြားဝင် ကူညီပေးဖို့ အကြိမ်ကြိမ် ကမ်းလှမ်းခဲ့ဖူးတယ်လို့ ရိုက်တာက ဖော်ပြထားပါတယ်။

ဒီခရီးစဉ်အတွင်း ထိုင်းနိုင်ငံမှာ အလုပ်လုပ်ကိုင်နေတဲ့ မြန်မာ ရွှေ့ပြောင်း အလုပ်သမားတွေကို ကာကွယ်ပေးရေး ကိစ္စကိုလည်း ဆွေးနွေးခဲ့တယ်လို့ မင်းအောင်လှိုင်က ဆိုတယ်လို့ သတင်းတွေ ဖော်ပြထားပါတယ်။ ဒါဟာ မင်းအောင်လှိုင်ဘက်က ပြောကြားချက်သာ ဖြစ်ပြီး ဆွေးနွေးမှုရဲ့ အသေးစိတ်ကိုတော့ သီးခြား အတည်ပြုနိုင်ခြင်း မရှိသေးပါဘူး။

အန်ယူဂျီ အထူးဒေသ စစ်ဌာနချုပ် ကျဆုံးဆိုတဲ့ စစ်ကောင်စီရဲ့ အဆိုကို အန်ယူဂျီ ငြင်းဆို

စစ်ကောင်စီ ထိန်းချုပ်တဲ့ မြန်မာ့အလင်း သတင်းစာက နိုဝင်ဘာ ၉ ရက်နဲ့ ၁၀ ရက်မှာ ဖော်ပြခဲ့တဲ့ အဆိုအရ စစ်ကောင်စီတပ်တွေဟာ နိုဝင်ဘာ ၃ ရက်ကနေ ၈ ရက်အထိ မွန်ပြည်နယ် ကျိုက်ထိုမြို့နယ်နဲ့ ပဲခူးတိုင်း ရွှေကျင်မြို့နယ် နယ်စပ်တစ်လျှောက် ထိုးစစ်ဆင်ပြီး အမျိုးသား ညီညွတ်ရေး အစိုးရ (အန်ယူဂျီ) ရဲ့ အထူးဒေသ စစ်ဌာနချုပ်နဲ့ ကရင်အမျိုးသား လွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော် (ကေအဲန်အယ်လ်အေ) တပ်မဟာ ၁၊ တပ်ရင်း ၃ ဌာနချုပ်တို့ အပါအဝင် စခန်း ဆယ့်တစ် ခုကို သိမ်းပိုက်ခဲ့တယ်လို့ ဆိုပါတယ်။ လက်နက် ကိုးဆယ့်ခုနှစ် လက်၊ ကျည်ဆံ တစ်သောင်းနှစ်ထောင်ကျော်၊ ဒရုန်း ဗုံး သုံးရာ့ခြောက်ဆယ့်နှစ် လုံး၊ မိုင်း တစ်ရာ့သုံးဆယ့်ကိုး လုံး၊ ဒရုန်းတွေ၊ ဆက်သွယ်ရေး ပစ္စည်းတွေနဲ့ ယာဉ် နှစ်စီးကို သိမ်းဆည်းရမိခဲ့ပြီး တိုက်ပွဲ လေးကြိမ် ဖြစ်ပွားခဲ့တယ်လို့လည်း ဆိုပါတယ်။ အေပီ သတင်းဌာနကတော့ ဒီအဆိုကို သီးခြား အတည်ပြုနိုင်ခြင်း မရှိသေးဘူးလို့ နိုဝင်ဘာ ၁၀ ရက်မှာ ဖော်ပြခဲ့ပါတယ်။

အန်ယူဂျီ ဝန်ကြီးချုပ်ရုံး ပြောခွင့်ရ နေဖုန်းလတ်ကတော့ မဇ္ဈိမ သတင်းဌာနကို နိုဝင်ဘာ ၁၂ ရက်မှာ ပြောကြားရာမှာ စစ်ကောင်စီရဲ့ ထုတ်ပြန်ချက်ဟာ လုံးဝ မှန်ကန်မှု မရှိဘူးလို့ ငြင်းဆိုခဲ့ပါတယ်။ အထူးဒေသဟာ ရွေ့လျား စစ်ဒေသ ဖြစ်ပြီး သူ့ရဲ့ ဌာနချုပ်ဟာလည်း ရွေ့လျား ဌာနချုပ် ဖြစ်တာကြောင့် အထူးဒေသ ဌာနချုပ် ကျဆုံးတယ်ဆိုတာ မရှိဘူးလို့ သူက ဆိုပါတယ်။ ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေး တပ်မတော် (ပီဒီအက်ဖ်) တပ်တွေနဲ့ တော်လှန်ရေး အဖွဲ့တွေဟာ စစ်ဒေသထဲ နက်နက်ရှိုင်းရှိုင်း ထိုးဝင်လာတဲ့ ရန်သူ့တပ်တွေကို တိုက်ခိုက်နေတယ်လို့ သူက ပြောကြားခဲ့ပါတယ်။

အထူးဒေသ ဌာနချုပ်ရဲ့ စစ်ဘက် အရာရှိ တိုးကြီးကလည်း နိုဝင်ဘာ ၁၂ ရက် ညပိုင်း ဘီဘီအမ် ဆွေးနွေးပွဲမှာ ဌာနချုပ် ကျဆုံးတယ်ဆိုတဲ့ သတင်းဟာ စစ်ကောင်စီရဲ့ စိတ်ဓာတ်စစ်ဆင်ရေး ဖြစ်တယ်လို့ ဆိုပါတယ်။ ထိုးစစ်ကတော့ အမှန်တကယ် ဖြစ်ပွားနေပေမယ့် တော်လှန်ရေး တိုက်ခိုက်သူ တစ်ဦးဦးမှ ထိခိုက်မှု မရှိဘူးလို့ သူက အာမခံချက်ပေးပြီး စစ်ကောင်စီတပ်သားတွေ အစုလိုက် အပြုံလိုက် သေဆုံးကာ အလောင်းတချို့ကိုတောင် ပြန်ကောက် မသွားဘူးလို့ ဆိုပါတယ်။ ဒီအဆိုကိုတော့ သီးခြား အတည်ပြုနိုင်ခြင်း မရှိသေးတာကြောင့် သူ့ရဲ့ ပြောကြားချက်အဖြစ်သာ ဖော်ပြထားပါတယ်။

နောက်ခံအနေနဲ့ စက်တင်ဘာ ၂၄ ရက်မှာ ဌာနချုပ် တည်ရှိရာ နေရာကို လေကြောင်း ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်ခဲ့ပြီး လူ ငါး ဦး သေဆုံးခဲ့ပါတယ်။ နှစ်ဖက်စလုံးရဲ့ အဆိုတွေဟာ အတည်ပြုပြီးသား အချက်အလက်တွေ မဟုတ်ဘဲ တစ်ဖက်စီရဲ့ ပြောကြားချက်တွေသာ ဖြစ်တာကြောင့် မြေပြင်မှာ ဘာတွေ အမှန်တကယ် ဖြစ်ပွားနေတယ်ဆိုတာကို သီးခြား အတည်ပြုနိုင်ခြင်း မရှိသေးပါဘူး။ ဒီအကြောင်း အသေးစိတ် ဖတ်ရှုလိုပါက ဘလော့ဂ်မှာ ရေးသားထားတဲ့ သီးခြား ဆောင်းပါးကို ကြည့်ရှုနိုင်ပါတယ်။ https://www.yeyintnge.net/2026/11/nug.html

လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှု

နိုဝင်ဘာ ၁၂ ရက် ည ရှစ်နာရီ လေးဆယ့်ကိုး မိနစ်ခန့်မှာ ရခိုင်ပြည်နယ် မြောက်ဦးမြို့ ကျက်ဇေ ရပ်ကွက်က စစ်ဘေးရှောင် မိသားစုတွေ ခိုလှုံနေတဲ့ ကြက်ဈေး မူလတန်းကျောင်းကို တိုက်လေယာဉ်က ဗုံး နှစ်လုံး ကြဲချခဲ့တယ်လို့ ရခိုင်တပ်တော် (အေအေ) က ထုတ်ပြန်ခဲ့ပါတယ်။ အေအေရဲ့ ထုတ်ပြန်ချက်အရ အရပ်သား နှစ် ဦး သေဆုံးပြီး အသက် ခုနှစ် နှစ်အရွယ် ကလေးငယ် တစ်ဦး အပါအဝင် ရှစ် ဦး ဒဏ်ရာရခဲ့ပါတယ်။ ဧရာဝတီ သတင်းဌာနကတော့ သေဆုံးသူ လေး ဦးအထိ ရှိတယ်လို့ ဖော်ပြထားပြီး ဖြစ်စဉ်အစောပိုင်း ဖေ့စ်ဘွတ်ခ် သတင်းမှာတော့ ခြောက် ဦးခန့် ဒဏ်ရာရပြီး သုံး ဦး ပြင်းထန်တယ်လို့ ဆိုပါတယ်။ ဒါကြောင့် သေဆုံးသူ နှစ်ဦးကနေ လေးဦးအထိ၊ ဒဏ်ရာရသူ ခြောက်ဦးကနေ ရှစ်ဦးအထိ ရှိတယ်လို့ ယူဆရပြီး ဂဏန်း အတိအကျကိုတော့ သီးခြား အတည်ပြုနိုင်ခြင်း မရှိသေးပါဘူး။ ကျောင်းဆောင်တွေ ပျက်စီးခဲ့ပြီး ယနေ့အထိ သေဆုံးသူ ဆယ် ဦး ဒါမှမဟုတ် အထက် ရှိတဲ့ ဗုံးကြဲဖြစ်စဉ် အသစ် မတွေ့ရသေးပါဘူး။

မော်လူးမြို့ တောင်ဘက် ကျေးရွာတွေနဲ့ ပတ်သက်ပြီး မြန်မာနောင်း သတင်းဌာနက နိုဝင်ဘာ ၁၀ ရက်မှာ ဖော်ပြခဲ့တဲ့ လေကြောင်း ဗုံးကြဲမှုကြောင့် အရပ်သား ထိခိုက်မှု ရှိတယ်ဆိုတဲ့ သတင်းကိုတော့ ရွာအမည်၊ ရက်စွဲနဲ့ ဂဏန်း အသေးစိတ် မရသေးတာကြောင့် သီးခြား ဖြစ်စဉ်အဖြစ် မမှတ်ယူသေးဘဲ ဆက်လက် စောင့်ကြည့်နေပါတယ်။ မြန်မာ ငြိမ်းချမ်းရေး စောင့်ကြည့်အဖွဲ့က နိုဝင်ဘာ ၁၁ ရက်မှာ ဖော်ပြခဲ့တဲ့ အင်းတော်၊ ကောလင်း၊ ဝန်းသိုနဲ့ မော်လူး လေး မြို့နယ် စုစုပေါင်း အရပ်သား နှစ်ဆယ်ကျော် သေဆုံးတယ်ဆိုတဲ့ အချက်အလက်မှာလည်း လေကြောင်း၊ လက်နက်ကြီး ဒါမှမဟုတ် မြေပြင် တိုက်ခိုက်မှုတွေကို ခွဲခြားဖော်ပြထားခြင်း မရှိပါဘူး။

မှတ်ချက် — ဒီနေ့ အင်တာနက်မှာ ပြန်လည် ဖော်ပြနေတဲ့ မြို့နယ် ဗုံးကြဲသတင်း တချို့ဟာ အသစ် မဟုတ်ပါဘူး။ သြဂုတ် ၂၁ ရက် မြောင်မြို့နယ် ဆွဲလဲအို ရွာ ဘုန်းကြီးကျောင်း ဗုံးကြဲမှု (၁၄ ဦး သေ)၊ ၂၀၂၅ ခုနှစ် စက်တင်ဘာ ၁၂ ရက် ကျောက်တော် သရက်တပင် ကျောင်းဗုံးကြဲမှု (ကျောင်းသား ၂၂ ဦး သေ) နဲ့ စက်တင်ဘာ ၂၈ ရက် ကျောက်တော် ဈေး ဗုံးကြဲမှုတို့ဟာ အဟောင်း ဖြစ်စဉ်တွေ ပြန်လည် ဖော်ပြနေခြင်းသာ ဖြစ်ပါတယ်။

၂၀၀၈ ဖွဲ့စည်းပုံ ပြင်ဆင်ရေး — လွှတ်တော် ပူးပေါင်း ကော်မတီ ဖွဲ့

ပြည်ထောင်စု လွှတ်တော်ဟာ နိုဝင်ဘာ ၅ ရက်မှာ ကျင်းပတဲ့ တတိယအကြိမ် ပြည်ထောင်စု လွှတ်တော် တတိယ ပုံမှန် အစည်းအဝေး ကိုးရက်မြောက်နေ့မှာ ၂၀၀၈ ခုနှစ် ဖွဲ့စည်းပုံ အခြေခံဥပဒေကို ပြင်ဆင်ဖို့ ပူးပေါင်း ကော်မတီ ဖွဲ့စည်းဖို့ အဆိုကို အတည်ပြုခဲ့ပါတယ်။ ပဲခူးတိုင်း မဲဆန္ဒနယ် အမှတ် ခုနှစ်က အမျိုးသား လွှတ်တော် ကိုယ်စားလှယ် ဦးဇင်မင်းထက်က တင်သွင်းတဲ့ အဆိုအရ ၂၀၀၈ ဖွဲ့စည်းပုံကို ပြင်ဆင်ဖို့ အချက် လေးဆယ့်သုံး ချက်နဲ့ ပြည်ထောင်စု သဘောတူညီချက် အပိုင်း ၁၊ ၂၊ ၃ တို့ကို လေ့လာပြီး ဥပဒေ မူကြမ်း ရေးဆွဲဖို့ ဖြစ်ပါတယ်။ အချက် လေးဆယ့်သုံး ချက်ဟာ အမျိုးသား အပစ်အခတ် ရပ်စဲရေး သဘောတူညီချက် (အန်စီအေ) လုပ်ငန်းစဉ်ကနေ ရရှိခဲ့တဲ့ သဘောတူညီချက်တွေက လာတာ ဖြစ်ပြီး တိုင်းရင်းသား လက်နက်ကိုင် အဖွဲ့တွေနဲ့ ဆွေးနွေးခဲ့တဲ့ အချက် နှစ်ဆယ့်တစ် ချက်နဲ့ နိုင်ငံရေး ပါတီတွေက တင်ပြခဲ့တဲ့ အချက်တွေ ပါဝင်ပါတယ်။

ဒီ ပြင်ဆင်ရေး အဆိုပြုချက်တွေနဲ့ ပတ်သက်ပြီး စပရင်း စပရောက် သုတေသန အဖွဲ့က အောက်တိုဘာ ၂၇ ရက်မှာ ထုတ်ပြန်တဲ့ သုံးသပ်ချက်မှာတော့ အဆိုပြုချက် လေးဆယ့်သုံး ချက်ဟာ တိုင်းရင်းသား လက်နက်ကိုင် အဖွဲ့တွေနဲ့ သဘောတူညီခဲ့တဲ့ အချက်အားလုံးကို မပါဝင်ဘဲ နိုင်ငံရေး ပါတီတွေ တင်ပြခဲ့တဲ့ အချက် နှစ်ရာကျော်ထဲက အနည်းငယ်သာ ပါဝင်တယ်လို့ ဆိုပါတယ်။ ဒီ အဆိုပြုချက်တွေဟာ ဖက်ဒရယ် စနစ်၊ ဒီမိုကရေစီ စံနှုန်းတွေ၊ တရားဥပဒေ စိုးမိုးရေးနဲ့ လူ့အခွင့်အရေးတို့နဲ့ ဆန့်ကျင်ပြီး ဖွဲ့စည်းပုံ အခြေခံတဲ့ အာဏာရှင်စနစ်ကိုသာ ပိုပြီး ခိုင်မာစေမယ်လို့ သုံးသပ်ချက်က ဆိုပါတယ်။ ရွေးကောက်ပွဲ အတုအပြီးမှာ မင်းအောင်လှိုင်ကို သမ္မတ အဖြစ် တင်မြှောက်ခဲ့ပြီးနောက် စစ်ကောင်စီက ဒီ ပြင်ဆင်ရေး အဆိုပြုချက်တွေကို လွှတ်တော်ထံ ပေးပို့ခဲ့တာ ဖြစ်ပါတယ်။

သတင်းတိုများ

ပြင်သစ် နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီးဌာနက အန်ယူဂျီ နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီး ဒေါ်ဇင်မာအောင်ကို နိုဝင်ဘာ ၁၂ ရက်မှာ ပါရီမြို့ ဝန်ကြီးဌာန ရုံးချုပ်မှာ တရားဝင် လက်ခံတွေ့ဆုံမယ်ဆိုတဲ့ သတင်းနဲ့ ပတ်သက်ပြီး တွေ့ဆုံမှု ရလဒ်ကိုတော့ ယနေ့အထိ သတင်းတွေ မဖော်ပြသေးပါဘူး။

မြန်မာ ဗဟိုဘဏ်ကတော့ နိုဝင်ဘာ ၄ ရက်မှာ တင်သွင်းသူတွေ နိုင်ငံခြား ငွေကြေးနဲ့ ကြိုတင် ငွေပေးချေနိုင်တဲ့ စနစ်သစ်ကို ထုတ်ပြန်ခဲ့ပြီး နိုဝင်ဘာ ၉ ရက်မှာတော့ ပို့ကုန်လုပ်ငန်းရှင်တွေ ပို့ကုန် ဝင်ငွေကို နိုင်ငံခြား ငွေကြေး ဘဏ်စာရင်းထဲမှာ ထိန်းသိမ်းထားနိုင်တဲ့ ကာလကို ရက် သုံးဆယ်ကနေ လေးဆယ့်ငါး ရက်အထိ တိုးမြှင့်ပေးခဲ့တယ်လို့ ဥပဒေ အကြံပေးအဖွဲ့က နိုဝင်ဘာ ၁၂ ရက်မှာ ဖော်ပြထားပါတယ်။

ကချင်ပြည်နယ်မှာ ကချင်လွတ်လပ်ရေး တပ်မတော် (ကေအိုင်အေ) ပူးပေါင်းတပ်တွေက ထိုးစစ်ဆင်လာတဲ့ စစ်ကောင်စီတပ်ကို တိုက်ခိုက်ပြီး ရွှေကူမြို့ထဲ ပြန်ဆုတ်သွားစေခဲ့တယ်လို့ ဒီဗွီဘီ သတင်းဌာနက နိုဝင်ဘာ ၁၃ ရက် ညနေ သုံးနာရီ သတင်းမှာ ဖော်ပြထားပါတယ်။ ကရင်နီပြည်နယ်မှာလည်း ကရင်နီ တော်လှန်ရေး တပ်တွေ ပူးပေါင်းပြီး မူးယစ်ဆေးဝါး တားဆီး နှိမ်နင်းမယ့် အစီအစဉ်နဲ့ ရခိုင်ပြည်နယ် ဘူးသီးတောင်မြို့နယ်က ရွာ ကိုး ရွာကို ဆောင်းသီးနှံနဲ့ နွေစပါးမျိုးစေ့တွေ ရခိုင် ပြည်သူ့ အုပ်ချုပ်ရေး အဖွဲ့ (ယူအယ်လ်အေ) က ထောက်ပံ့ခဲ့တယ်ဆိုတဲ့ သတင်းတွေလည်း ပါဝင်ပါတယ်။

ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံမှာ အာဆီယံ ထိပ်သီး အစည်းအဝေး ကျင်းပချိန်မှာ မြန်မာ့အရေးအတွက် ဖိလစ်ပိုင် ကျောင်းသားတွေ ဆန္ဒပြကြမယ်လို့ မြန်မာ သတင်းဌာန တချို့က နိုဝင်ဘာ ၁၃ ရက် နံနက်ပိုင်းမှာ ဖော်ပြထားပါတယ်။

ရင်းမြစ်များ — https://q1019fm.com/2026/11/13/analysis-asean-faces-myanmar-dilemma-as-some-members-pursue-closer-ties/, https://enewspapermy.com/news/group-wants-manila-to-confirm-myanmar-junta-wont-be-invited-to-asean-summit-enews-malaysia/, https://www.businesstoday.com.my/2026/11/13/myanmars-five-point-consensus-set-for-review-at-49th-asean-summit/, https://www.mmdbnchannel.com/archives/20437, https://mmpeacemonitor.org/en/en-news/nug-spokesperson-denies-their-special-region-military-headquarters-has-fallen/, https://conflictalert.news/myanmar-army-claims-seizure-of-resistance-headquarters/, https://www.yeyintnge.net/2026/11/nug.html, https://www.globalarakannetwork.com/post/two-innocent-civilians-killed-and-eight-injured-in-renewed-junta-airstrike-on-mrauk-u, https://www.springsprouts.info/en/updates/junta-2008-amendments, https://www.tilleke.com/insights/myanmar-allows-advance-import-payments-extends-export-earnings-retention-period/, https://www.youtube.com/watch?v=9vysPaXnZjM, https://www.youtube.com/watch?v=A64FfgwZwDs

ဆက်ဖတ်ရန် →

စစ်ဘုရင် — အပိုင်း ၁၅: အချုပ်အနှောင်တွင် သေဆုံးမှုများ

ရဲရင့်ငယ် — ၁၃ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၆

အပိုင်း ၁၄: https://www.yeyintnge.net/2026/11/blog-post_987.html

အပိုင်း ၁၅ ကို ဆက်လက် တင်ပြပါမယ်။

အပိုင်း ၁၄ ရဲ့ အဆုံးမှာ ချန်ခဲ့တယ် — နှိပ်စက်မှုနည်းစနစ်များ မည်သို့ရှိသည်ကို သိပြီးနောက်၊ ထိုနည်းစနစ်များကြောင့် အချုပ်အနှောင်အတွင်း သေဆုံးခဲ့ရသူများ မည်မျှရှိသည်ကို — ကိန်းဂဏန်းများနှင့် အမည်တပ် သားကောင်ဖြစ်ရပ်များနှင့်အတူ — ဆက်လက် တင်ပြပါမည် ဟု။ ဤအပိုင်းက ထိုအကြောင်းအရာကိုပင် တင်ပြသည်။

ကိန်းဂဏန်းများ — အချိန်နှင့်အမျှ

၂၀၂၁: နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသားများ ကူညီစောင့်ရှောက်ရေးအသင်း (AAPP) ၏ ကနဦးစာရင်းအရ ထိန်းသိမ်းမှုအတွင်း နှိပ်စက်သတ်ဖြတ်ခံရသူ အနည်းဆုံး ၂၂ ဦး — နောက်ပိုင်းတွင် ၂၄ ဦးသို့ ပြင်ဆင်ခဲ့သည်။ ထိုသူများအနက် ၁၃ ဦးမှာ ဖမ်းဆီးပြီး ၂၄ နာရီအတွင်း သေဆုံးခဲ့သည်။

၂၀၂၂: ၂၀၂၂ ဇူလိုင် ၁၁ ရက်အထိ ထောင်နှင့် စစ်ကြောရေးတွင် နှိပ်စက်သတ်ဖြတ်ခံရသော နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသား အနည်းဆုံး ၉၉ ဦး။

၂၀၂၄: နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသားများ ကူညီစောင့်ရှောက်ရေးအသင်း (AAPP) ၏ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၄ "Unsung Hero" မှတ်တမ်းတွင် ၂၀၂၄ စက်တင်ဘာ ၃၀ ရက်အထိ ထိုနှစ်အတွင်း နှိပ်စက်မှုကြောင့် သေဆုံးသူ ၈၉ ဦး၊ အာဏာသိမ်းပြီးကတည်းက စုစုပေါင်း ၂၆၆ ဦး နှိပ်စက်သတ်ဖြတ်ခံရသည်ဟု မှတ်တမ်းတင်ခဲ့သည်။

၂၀၂၅–၂၀၂၆: ကုလသမဂ္ဂ လူ့အခွင့်အရေးဆိုင်ရာ မဟာမင်းကြီးရုံး (OHCHR) ၏ ၂၀၂၅ နှစ်ပတ်လည်အစီရင်ခံစာက အာဏာသိမ်းပြီးကတည်းက စစ်တပ်ထိန်းသိမ်းမှုတွင် သေဆုံးသူ အနည်းဆုံး ၂,၂၃၇ ဦး အတည်ပြုခဲ့သည်။ လူ့အခွင့်အရေး စောင့်ကြည့်အဖွဲ့ (Human Rights Watch, HRW) (စက်တင်ဘာ ၂၀၂၆) က နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသားများ ကူညီစောင့်ရှောက်ရေးအသင်း (AAPP) ကို ကိုးကား၍ ထိန်းသိမ်းမှုတွင် သေဆုံးသူ ၂,၃၀၀ ကျော်ဟု ဖော်ပြခဲ့သည်။

အမည်တပ် သားကောင်ဖြစ်ရပ်များ — ထုတ်ပြန်ပြီးသော အမှုများသာ

ခက်သီ (ကဗျာဆရာ ဇော်ထွန်း): ၂၀၂၁ မေ ၈ ရက်တွင် ရွှေဘိုမြို့နယ်၌ ဖမ်းဆီးခံရပြီး နောက်တစ်နေ့တွင် ထိန်းသိမ်းမှုအတွင်း သေဆုံးခဲ့သည်။ ရုပ်အလောင်းတွင် နှိပ်စက်မှု လက္ခဏာများ တွေ့ရှိခဲ့သည်။

နေသန်မောင် (Danny Fenster, အမေရိကန် သတင်းထောက်): ၂၀၂၁ မေ ၂၄ ရက်တွင် ရန်ကုန်အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာလေဆိပ်၌ ဖမ်းဆီးခံရပြီး အင်းစိန်ထောင်တွင် ၆ လနီးပါး ထိန်းသိမ်းခံခဲ့ရသည်။ ၂၀၂၁ နိုဝင်ဘာ ၁၂ ရက်တွင် ထောင်ဒဏ် ၁၁ နှစ် ချမှတ်ခံရပြီးနောက်၊ ၃ ရက်အကြာ နိုဝင်ဘာ ၁၅ ရက်တွင် လွတ်မြောက်လာခဲ့သည်။ လွတ်မြောက်ပြီးနောက် သူကိုယ်တိုင် "ရိုက်နှက်ခံရခြင်း၊ အစာငတ်ခံရခြင်း မရှိခဲ့ပါ — သို့သော် အကြောင်းမဲ့ ဖမ်းဆီးထိန်းသိမ်းခံခဲ့ရသည်" ဟု ပြောခဲ့သည်။

ဝတ်ရည်အောင် (၂၆ နှစ်): ၂၀၂၁ စက်တင်ဘာတွင် ဖမ်းဆီးခံရသော တက်ကြွလှုပ်ရှားသူ။ ရိုက်နှက်မှုများမှ ရရှိသော ဦးခေါင်းဒဏ်ရာများအတွက် လုံလောက်သော ဆေးကုသမှု မရဘဲ ၂၀၂၅ ဇူလိုင်တွင် အင်းစိန်ထောင်၌ သေဆုံးခဲ့သည်။

ဒေါက်တာ ဇင်လင်း နှင့် သူနာပြု ခင်ခင်ကျွဲ: အာဏာဖီဆန်ရေး လူထုလှုပ်ရှားမှု (Civil Disobedience Movement, CDM) တွင် ပါဝင်သော ဆရာဝန်နှင့် သူနာပြု။ ၂၀၂၁ စက်တင်ဘာ ၂၅ ရက်တွင် ရန်ကုန်တိုက်ခန်းမှ ဆွဲထုတ်ခံရပြီး၊ နှိပ်စက်ကာ မြေနီကုန်းခုံ့တံတားခြေတွင် ပစ်သတ်ခံရသည်။

ဒီအပိုင်းက ဘာကို ပြသလဲ

ဤအပိုင်းတွင် တင်ပြခဲ့သည်များကို အတူတကွ ကြည့်ပါက ပုံစံတစ်ခုက ပေါ်လာသည်။

ပထမ — ကိန်းဂဏန်းများက အချိန်နှင့်အမျှ ကြီးထွားလာသည်။ ၂၀၂၁ တွင် ၂၄ ဦး၊ ၂၀၂၂ ဇူလိုင်အထိ ၉၉ ဦး၊ ၂၀၂၄ စက်တင်ဘာအထိ ၂၆၆ ဦး၊ ၂၀၂၅–၂၀၂၆ တွင် ၂,၂၃၇ ဦးထက် မနည်း — ထိန်းသိမ်းမှုအတွင်း သေဆုံးမှုသည် လျော့ကျသွားခြင်း မဟုတ်၊ စုစုပေါင်း ဆက်တက်နေခြင်း ဖြစ်သည်။ (ကိန်းဂဏန်းများသည် ရင်းမြစ်နှင့် ရက်စွဲ မတူညီသော မှတ်တမ်းများမှ ဖြစ်ပြီး၊ တူညီသော ရေတွက်နည်းဖြင့် ရေတွက်ထားခြင်း မဟုတ်သည်ကို သတိပြုရန်။)

ဒုတိယ — သေဆုံးမှုများသည် ဖမ်းဆီးပြီးချင်း ဖြစ်တတ်သည်။ ၂၀၂၁ တွင် သေဆုံးသူ ၂၄ ဦးအနက် ၁၃ ဦးမှာ ဖမ်းဆီးပြီး ၂၄ နာရီအတွင်း သေဆုံးခဲ့ပြီး၊ ကဗျာဆရာ ခက်သီလည်း ဖမ်းဆီးခံရပြီး နောက်တစ်နေ့တွင် သေဆုံးခဲ့သည် — စစ်ကြောရေးအဆင့်တွင် အပြင်းထန်ဆုံး နှိပ်စက်မှု ရှိသည်ကို ပြသည်။

တတိယ — ထိန်းသိမ်းမှုအတွင်း သေဆုံးမှုသည် စစ်ကြောရေးတွင်သာ မဟုတ်၊ ထောင်အတွင်း၌ပါ ဖြစ်သည်။ ဝတ်ရည်အောင်သည် ရိုက်နှက်မှုဒဏ်ရာအတွက် ဆေးကုသမှု မရဘဲ အင်းစိန်ထောင်၌ လေးနှစ်နီးပါးကြာမှ သေဆုံးခဲ့သည် — ဆေးကုသမှု ငြင်းပယ်ခြင်းကိုယ်တိုင်က သေဆုံးမှုအကြောင်းရင်း ဖြစ်နိုင်သည်ကို ပြသည်။ သားကောင်များတွင် သတင်းထောက်၊ ကဗျာဆရာ၊ တက်ကြွလှုပ်ရှားသူ၊ ဆရာဝန်၊ သူနာပြု ပါဝင်သည် — ထိန်းသိမ်းမှုအတွင်း သေဆုံးမှုသည် လူတစ်စုတည်းကို ဦးတည်ခြင်း မဟုတ်၊ အာဏာသိမ်းမှုကို ဆန့်ကျင်သူမှန်သမျှကို ထိခိုက်နိုင်သည့် အန္တရာယ် ဖြစ်သည်။

နောက်အပိုင်းမှာ: အခန်း ၁၆ — အာဏာသိမ်းပြီး တပ်တွင်း သန့်စင်မှုများ — အချုပ်အနှောင်တွင် သေဆုံးမှုများ မည်မျှရှိသည်ကို သိပြီးနောက်၊ အာဏာသိမ်းပြီးနောက် တပ်အတွင်းမှာပါ မင်းအောင်လှိုင်က သူ၏ ယုံကြည်ရဆုံး လက်ထောက်များကိုပါ မည်သို့ သန့်စင်ဖယ်ရှားခဲ့သည်ကို ဆက်လက် တင်ပြပါမည်။

ရင်းမြစ်များ

  • နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသားများ ကူညီစောင့်ရှောက်ရေးအသင်း (AAPP) (ကိန်းဂဏန်းများ; "Unsung Hero", နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၄)
  • ကုလသမဂ္ဂ လူ့အခွင့်အရေးဆိုင်ရာ မဟာမင်းကြီးရုံး (OHCHR) ၂၀၂၅ နှစ်ပတ်လည်အစီရင်ခံစာ (၂,၂၃၇ ဦး)
  • လူ့အခွင့်အရေး စောင့်ကြည့်အဖွဲ့ (Human Rights Watch, HRW), စက်တင်ဘာ ၂၀၂၆ အစီရင်ခံစာ (၂,၃၀၀ ကျော်; ဝတ်ရည်အောင်)
  • Fortify Rights (ခက်သီ)
  • သတင်းထောက်များ ကာကွယ်ရေးကော်မတီ (CPJ); Wikipedia; PEN International; AFP (နေသန်မောင်)
  • လူ့အခွင့်အရေးအတွက် ဆရာဝန်များအဖွဲ့ (Physicians for Human Rights, PHR) (ဒေါက်တာ ဇင်လင်း နှင့် ခင်ခင်ကျွဲ)
ဆက်ဖတ်ရန် →

ကနေဒါ — ကနေဒါထဲက အလုပ်သမား ၁ သိန်းအထိ PR ပေးမယ့် အစီအမံ (၂၀၂၇)

ရဲရင့်ငယ် — ၁၃ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၆

Dieppe, New Brunswick

Dieppe မြို့ (New Brunswick) ရဲ့ ဝေဟင်မြင်ကွင်း — ကြေညာချက် ထုတ်ခဲ့တဲ့ မြို့။ (ဓာတ်ပုံ — Quintin Soloviev, CC BY 4.0)

ကနေဒါအစိုးရက ၂၀၂၇ မှာ ကနေဒါထဲမှာ ရှိနေပြီးသား လူ ၂ သိန်းအထိကို အမြဲတမ်း နေထိုင်ခွင့် (PR) ပေးမယ့် ယာယီ အစီအမံကို နိုဝင်ဘာ ၁၂ ရက်မှာ အသေးစိတ် ကြေညာလိုက်တယ်။ အလုပ်သမား ၁ သိန်းက ပြည်နယ် အဆိုပြု အစီအစဉ် (PNP) ကနေတစ်ဆင့် ရမယ် — ပြည်နယ်လမ်းကြောင်း ပိုအရေးပါလာပြီ။

၁။ ဘာကြေညာတာလဲ

နိုဝင်ဘာ ၁၂ ရက်၊ New Brunswick ပြည်နယ် Dieppe မြို့မှာ လူဝင်မှု ကြီးကြပ်ရေးဝန်ကြီး Lena Metlege Diab က ကြေညာခဲ့တယ်။ ဒါက Budget 2026 (နိုဝင်ဘာ ၅ ရက်) မှာ ပါတဲ့ ယာယီ အစီအမံ (time-limited measure — အချိန်ကန့်သတ်ထားတဲ့ အထူး အစီအမံ) ရဲ့ အသေးစိတ်ပါ။

လူ ၂ သိန်းဆိုတာ နှစ်ပိုင်းပါ — အလုပ်သမား အစုအဖွဲ့ ၁ သိန်း (ကနေဒါထဲမှာ အလုပ်လုပ်နေသူတွေ + မိသားစုဝင်) နဲ့ လူသားချင်းစာနာမှု အစုအဖွဲ့ ၁ သိန်း (နှစ်နဲ့ချီ စောင့်နေသူတွေ)။ Budget 2026 က ဒီအစီအမံအတွက် ၄ နှစ်အတွင်း ဒေါ်လာ ၃၀၂.၃ သန်း သုံးမယ်လို့ ဆိုတယ်။

၂။ ဘယ်လို အလုပ်လုပ်မလဲ — PNP က အဓိက

PNP (Provincial Nominee Program — ပြည်နယ်တစ်ခုချင်းစီက ကိုယ့်ဒေသအတွက် လိုတဲ့ အလုပ်သမားကို ရွေးချယ်ပြီး PR လျှောက်နိုင်ဖို့ အဆိုပြုပေးတဲ့ အစီအစဉ်) ကနေတစ်ဆင့် အလုပ်သမား ၁ သိန်းကို ရွေးမယ်။ အစိုးရက ပြည်နယ်တိုင်းကို ထပ်တိုး ရွေးချယ်ခွင့် (allocation) ပေးတယ် — သုံးချင်သလောက် သုံးနိုင်တယ်၊ မသုံးလည်း ရတယ်။ ၂၀၂၇ မတ်လ ၃၁ ရက်နေ့အထိ သုံးရမယ်။ ဒါက လျှောက်လွှာ နောက်ဆုံးရက် မဟုတ်ဘူး — ပြည်နယ်တွေ ခွင့်ကို သုံးရမယ့် ရက်ပါ။

ပြည်နယ်တွေက ကိုယ့်ဒေသမှာ အခြေချနေထိုင်ပြီး အလုပ်သမား လိုအပ်ချက်နဲ့ ကိုက်တဲ့သူကို ရွေးမယ်။ ပြီးတော့ PR လျှောက်ထားပြီး စောင့်နေသူတွေထဲကနေလည်း ရွေးနိုင်တယ် — Atlantic Immigration Program (AIP) က လျှောက်ထားသူတွေ၊ ပိတ်ထားတဲ့ အစီအစဉ်တွေ (Start-up Visa, Self-Employed Persons, Agri-Food Pilot, Home Care Worker Programs) က လျှောက်ထားသူတွေပါ။

၃။ ဒါက ဘာမဟုတ်ဘူးလဲ — သတိထားရမှာ

ဒါက PR အစီအစဉ် အသစ် မဟုတ်ဘူး။ လျှောက်လွှာ အသစ် တင်စရာ မလိုဘူး၊ IRCC ကို ဆက်သွယ်စရာ မလိုဘူး — ပြည်နယ်တွေက ရှိနေပြီးသား လူတွေထဲက ရွေးမယ်။ ပိတ်ထားတဲ့ လမ်းကြောင်းတွေ ပြန်ဖွင့်တာ မဟုတ်ဘူး။

ဘယ်သူ ရမလဲဆိုတဲ့ သတ်မှတ်ချက် မထွက်သေးဘူး။ IRCC က အရည်အချင်း သတ်မှတ်ချက်၊ လျှောက်ပုံ အဆင့်ဆင့်၊ စတင်မယ့်ရက်ကို ဘာမှ မထုတ်ပြန်သေးဘူး။ ဒါကြောင့် "ဒီအစီအစဉ်အတွက် လျှောက်ပေးမယ်" ဆိုပြီး ပိုက်ဆံ တောင်းတဲ့ အေးဂျင့်၊ ကုမ္ပဏီကို သတိထားပါ — အခုထိ တင်စရာ ဖောင်ကို မရှိသေးဘူး။

၄။ 2027–2029 Immigration Levels Plan — ဂဏန်းတွေ

နိုဝင်ဘာ ၅ ရက်မှာ ထုတ်တဲ့ 2027–2029 Immigration Levels Plan (လူဝင်မှု အဆင့် အစီအစဉ် — တစ်နှစ်ကို လူဘယ်လောက် လက်ခံမလဲဆိုတဲ့ အစိုးရရဲ့ ရည်မှန်းချက်) အရ —

  • PR စုစုပေါင်း ၃၈၀,၀၀၀ / နှစ် (၂၀၂၇၊ ၂၀၂၈၊ ၂၀၂၉ — ၂၀၂၈ နဲ့ ၂၀၂၉ က ခန့်မှန်းဂဏန်းပဲ၊ နှစ်တိုင်း ပြန်ညှိမယ်)
  • စီးပွားရေး လူဝင်မှု (Economic) ၂၄၄,၇၀၀ (၆၄.၄%)
  • PNP ၉၅,၀၀၀ / နှစ် (အရင် ၉၂,၅၀၀ ကနေ တက်လာတာ)
  • Express Entry (Federal High Skilled) ၁၀၀,၀၀၀ (အရင် ၁၁၁,၀၀၀ ကနေ ကျသွားတာ) — ပြည်နယ်လမ်းကြောင်း အလေးချိန် တက်ပြီး ဖက်ဒရယ် မဲနှိုက်တာ လျော့သွားတယ်
  • Atlantic Immigration Program (AIP) ၆,၀၀၀ (အရင် ၄,၀၀၀ ကနေ တက်လာတာ)
  • မိသားစု (Family) ၈၁,၀၀၀ / နှစ်

အထက်ပါ ၁ သိန်း + ၁ သိန်း အစီအမံက ဒီ ၃၈၀,၀၀၀ ရဲ့ အပြင်မှာ ထပ်တိုးတာ — ၂၀၂၇ အတွက်ပဲ။

၅။ မြန်မာတွေအတွက် ဘာဆိုလိုလဲ

ကနေဒါထဲမှာ Work Permit နဲ့ အလုပ်လုပ်နေသူတွေအတွက် ဒါက တကယ့် သတင်းကောင်း။ ကိုယ့်ပြည်နယ် PNP သတ်မှတ်ချက်နဲ့ ကိုက်အောင် ကြိုပြင်ထားဖို့ လိုတယ် — အောက်မှာ ရေးထားတယ်။

မြန်မာပြည်ကနေ တိုက်ရိုက် ဒီအစီအစဉ်ကို လျှောက်လို့ မရဘူး — ကနေဒါထဲမှာ ရှိနေသူတွေအတွက်ပဲ။ ပြည်ပကနေ လျှောက်လို့ရတဲ့ ပုံမှန် PNP လမ်းကြောင်းတွေ (ဥပမာ Alberta ရဲ့ AAIP) နဲ့ RCIP (Rural Community Immigration Pilot — ကျေးလက် အစီအစဉ်၊ ၂၀၂၇ ဇန်နဝါရီ ၁ ရက်ကနေ အမြဲတမ်း အစီအစဉ် ဖြစ်သွားပြီ) ကတော့ ဆက်ရှိနေတယ်။

၆။ ကြိုပြင်ထားရမှာ

  • NOC Code နဲ့ TEER သိထားပါ — ကိုယ်လုပ်နေတဲ့ အလုပ်က ဘယ် NOC Code (အလုပ် အမျိုးအစား ကုဒ်) အောက်မှာ ပါလဲ၊ ဘယ် ပြည်နယ် PNP နဲ့ ကိုက်လဲဆိုတာ စစ်ပါ။ Job Bank (jobbank.gc.ca) မှာ ကိုယ့်အလုပ်ရဲ့ လိုအပ်ချက်၊ လစာနှုန်းကို စစ်လို့ရတယ်။
  • အလုပ်စာရွက်စာတမ်း သိမ်းထားပါ — Employment Letter၊ Job Duties၊ Pay Slips၊ Work Experience Records။
  • ဘာသာစကားနဲ့ ပညာအရည်အချင်း ပြင်ပါ — PNP Stream ပေါ်မူတည်ပြီး IELTS General Training၊ CELPIP၊ PTE Core ဒါမှမဟုတ် ပြင်သစ် စာမေးပွဲ လိုနိုင်တယ်။ ပြည်ပ ပညာအရည်အချင်းအတွက် ECA (Educational Credential Assessment — ပညာအရည်အချင်း အသိအမှတ်ပြုချက်) လိုနိုင်တယ်။
  • Work Permit သက်တမ်း သတိထားပါ — တရားဝင် နေထိုင်ခွင့်နဲ့ အလုပ်လုပ်ခွင့်ကို ဆက်ထိန်းထားဖို့ အရေးကြီးတယ်။
  • ကိုယ့်ပြည်နယ်ရဲ့ PNP ကြေညာချက်တွေ စောင့်ကြည့်ပါ — ပြည်နယ်တိုင်းမှာ လုပ်ငန်းအမျိုးအစား၊ လုပ်သက်၊ Job Offer၊ ဘာသာစကား သတ်မှတ်ချက် မတူဘူး။

၇။ အသက် သတ်မှတ်ချက် — အသက် ဘယ်လောက် လိုလဲ

အစီအမံ အသစ် (အလုပ်သမား ၁ သိန်း) အတွက် သတ်မှတ်ချက် မထွက်သေးဘူး — အသက်ကန့်သတ်ချက် ရှိ/မရှိ အပါအဝင် ဘာမှ မသိရသေးဘူး။

PNP ယေဘုယျ — အသက် အများဆုံး ကန့်သတ်ချက် မရှိဘူး။ လမ်းကြောင်း အများစုမှာ အသက်က အတားအဆီး မဟုတ်ဘူး — အလုပ်အကိုင်၊ လုပ်သက်၊ ဘာသာစကားက ပိုအရေးကြီးတယ်။

Express Entry (CRS) မှာတော့ အသက်က အမှတ် ဖြစ်တယ် — အသက် ၂၀–၂၉ အမှတ်အပြည့် (တစ်ဦးတည်း ၁၁၀ မှတ်၊ အိမ်ထောင်ဘက်နဲ့ ၁၀၀ မှတ်)၊ ၃၀ ကျော်ရင် တစ်နှစ်ကို လျော့သွားတယ်၊ ၄၅ နှစ်နဲ့အထက် ၀ မှတ်။ ဒါက လျှောက်ခွင့် ပိတ်တာ မဟုတ်ဘူး — အမှတ် လျော့တာပဲ။

ခြွင်းချက် ရှိတဲ့ ပြည်နယ်တွေ — Nova Scotia Skilled Worker: ၂၁–၅၅ နှစ်။ Newfoundland and Labrador: ၂၁–၅၉ နှစ်။ Saskatchewan နဲ့ Manitoba လို ပြည်နယ်တွေက အသက်ကို အမှတ်ပေးရုံပဲ — ကန့်သတ်ချက် မဟုတ်ဘူး။

အသက်ကြီးလည်း အခွင့်အလမ်း ရှိတယ် — ပြည်နယ် အဆိုပြုချက် ရရင် CRS ၆၀၀ မှတ် ပေါင်းတယ်။ အသက်ကြောင့် ဆုံးရှုံးနိုင်တဲ့ အမှတ် အများဆုံး ၁၁၀ မှတ်ထက် အများကြီး များတယ်။

၈။ ပြည်နယ်အလိုက် PNP တရားဝင် လင့်များ

အောက်က လင့်တွေက ပြည်နယ်တိုင်းရဲ့ တရားဝင် PNP စာမျက်နှာတွေပါ — နှိပ်ရင် သက်ဆိုင်ရာ အစီအစဉ်၊ သတ်မှတ်ချက်၊ လျှောက်ပုံကို တိုက်ရိုက် ဖတ်နိုင်တယ်။ Stream ဖွင့်/ပိတ်၊ သတ်မှတ်ချက်က ပြောင်းနိုင်လို့ လျှောက်ခင် စာမျက်နှာမှာ ပြန်စစ်ပါ။

Quebec က PNP မှာ မပါဘူး — ကိုယ်ပိုင် လူဝင်မှု စနစ်နဲ့ ရွေးတယ်။ Nunavut မှာ PNP မရှိဘူး။

ရင်းမြစ်များ

ဆက်ဖတ်ရန် →

အမေရိကန်က အစ္စရေးကို ဘာလို့ ကူညီနေတာလဲ — ၁၉၄၈ ကတည်းက သမိုင်းကြောင်း

ရဲရင့်ငယ် — ၁၂ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၆

ထရန့်နဲ့ နေတန်ယာဟု၊ အိမ်ဖြူတော်

၂၀၂၆ ဇူလိုင် ၂၈ ရက်၊ အိမ်ဖြူတော်မှာ သမ္မတ ထရန့်နဲ့ ဝန်ကြီးချုပ် နေတန်ယာဟု တွေ့ဆုံစဉ်။ (ဓာတ်ပုံ — အိမ်ဖြူတော်၊ Public domain)

အမေရိကန်က အစ္စရေးကို ကူညီတာ ထရန့်ခေတ်မှ စတာ မဟုတ်ဘူး — ၁၉၄၈ ကတည်းက၊ ၇၈ နှစ် ရှိပြီ။ သမ္မတ တစ်ဦးတည်းရဲ့ မူဝါဒ မဟုတ်ဘူး။ ဒီဆောင်းပါးက အဲဒီ သမိုင်းကြောင်းနဲ့ ကူညီရတဲ့ အကြောင်းပြချက်တွေ၊ အခု ထရန့်နဲ့ နေတန်ယာဟု အငြင်းပွားနေတဲ့ အီရန် ကိစ္စနဲ့ အကူအညီ ရပ်မယ်ဆိုတဲ့ ကြေညာချက်တို့ကို ရှင်းပြထားတယ်။

၁။ အခု ဘာဖြစ်နေလဲ — "shouting match from hell" ဆိုတဲ့ သတင်း

ထရန့်နဲ့ နေတန်ယာဟု နိုဝင်ဘာ ၈–၉ ရက် စနေ–တနင်္ဂနွေ ဖုန်းပြောကြတာ အသံတွေကျယ်လာပြီး "shouting match from hell" (ငရဲက အော်ဟစ်ပွဲ) ဖြစ်သွားတယ်လို့ အစ္စရေး သတင်းဌာန Ynet နဲ့ Yedioth Ahronoth တို့က အမည်မဖော်တဲ့ သတင်းရင်းမြစ်တွေကို ကိုးကားပြီး ရေးတယ်။ နေတန်ယာဟုက အီရန်ကို စစ်ပြန်စဖို့ ဖိအားပေးတယ်၊ ထရန့်က သံတမန်နည်းနဲ့ ဆက်သွားချင်တယ်။ Financial Times အရ နေတန်ယာဟုက ထရန့်ကို နေ့တိုင်းလိုလို ဖုန်းဆက်ပြီး စစ်ပြန်စဖို့ တိုက်တွန်းနေတယ်။

ဒါပေမယ့် နေတန်ယာဟု ရုံးက "fake news, complete nonsense" (လုံးဝ အမှား) လို့ ငြင်းတယ်။ ဖုန်းပြောတာ မှန်တယ်၊ ရန်ဖြစ်တာ မဟုတ်ဘူးတဲ့။ အစ္စရေး အရာရှိကြီးတစ်ဦးကလည်း "ခက်ခဲတဲ့ စကားပြောဆို မဟုတ်ဘူး" လို့ ပြောတယ်။ စာရွက် (transcript) မထွက်သေးတော့ အော်ဟစ်ပွဲ တကယ် ဖြစ်ခဲ့လားဆိုတာ အတည်ပြုနိုင်ခြင်း မရှိသေးဘူး — သတင်းရင်းမြစ် ပြောတာနဲ့ ရုံးက ငြင်းတာ နှစ်ခု ကွဲနေတယ်။

ဇွန်လတုန်းက ထရန့်က နေတန်ယာဟုကို "f***ing crazy" လို့ ပြောခဲ့တယ်ဆိုတာကတော့ ထရန့်ကိုယ်တိုင် The Post ကို အတည်ပြုခဲ့ဖူးတယ် — အဲဒီအချိန်က ဖုန်းပြောတာတွေ အကြိမ်ကြိမ် အငြင်းပွားခဲ့တယ်လို့ သူက ပြောတယ်။ အီရန်ဘက်ကလည်း အမေရိကန် တိုက်ခိုက်ရင် အနီးအနား စခန်းတွေတင် မကဘူး၊ ဥရောပက အမေရိကန်စခန်းတွေကိုပါ ပစ်နိုင်တယ်လို့ အီရန် လုံခြုံရေးကောင်စီ အတွင်းရေးမှူး Mohsen Rezaei က ခြိမ်းခြောက်ထားတယ်။

၂။ သမိုင်းကြောင်း — ၁၉၄၈ ကနေ ၂၀၁၆ အထိ

၁၉၄၈ မေ ၁၄ ရက်: အစ္စရေး လွတ်လပ်ရေး ကြေညာပြီး ၁၁ မိနစ်အတွင်း သမ္မတ ထရူးမန်း က အသိအမှတ်ပြုခဲ့တယ် — ပထမဆုံး နိုင်ငံ။ ဟိုလိုကော့စ် (Holocaust — နာဇီဂျာမနီက ဂျူး ၆ သန်းကို သတ်ဖြတ်ခဲ့တဲ့ အဖြစ်အပျက်) အပြီး စာနာမှု၊ ပြည်တွင်း နိုင်ငံရေး၊ ဆိုဗီယက် လွှမ်းမိုးမှု တားဆီးရေးတို့ ရောထားတယ်။

၁၉၅၀ ပြည့်နှစ်များ: အကူအညီ နည်းတယ် — ချေးငွေ အနည်းငယ်ပဲ။ လက်နက် အဓိက ရောင်းသူက ပြင်သစ် ဖြစ်တယ်။ အမေရိကန်က အာရပ် နိုင်ငံတွေနဲ့ ဆက်ဆံရေး ထိခိုက်မှာ စိုးလို့ လက်နက် ရောင်းတာ ရှောင်တယ်။

၁၉၆၂: ကင်နဒီ လက်ထက် Hawk ဒုံးကျည် ရောင်းချမှု — ပထမဆုံး အဓိက စစ်ရေး ရောင်းချမှု။

၁၉၆၇ ခြောက်ရက် စစ်ပွဲ: အလှည့်အပြောင်း — အစ္စရေး အနိုင်ရပြီး ပြင်သစ်က လက်နက် ပိတ်လိုက်တော့ အမေရိကန်က အဓိက လက်နက် ထောက်ပံ့သူ ဖြစ်လာတယ်။

၁၉၇၃: Yom Kippur စစ်ပွဲ — အမေရိကန်က လေကြောင်းနဲ့ လက်နက်တွေ အရေးပေါ် ပို့ပေးတယ်။ အဲဒီနောက် အကူအညီ အများကြီး တက်လာတယ်။

၁၉၇၈–၇၉: Camp David သဘောတူညီချက်၊ အီဂျစ်–အစ္စရေး ငြိမ်းချမ်းရေး — အမေရိကန်က နှစ်နိုင်ငံလုံးကို အကူအညီ ပေးတယ်။

၁၉၈၅: အမေရိကန်ရဲ့ ပထမဆုံး လွတ်လပ်စွာ ကုန်သွယ်မှု သဘောတူညီချက် (FTA) က အစ္စရေးနဲ့ ချုပ်ဆိုခဲ့တယ်။

၂၀၁၆: အိုဘားမား လက်ထက် MOU (နားလည်မှု စာချွန် — နှစ်နိုင်ငံ သဘောတူညီချက် စာရွက်၊ စာချုပ် မဟုတ်) — ၁၀ နှစ် ဒေါ်လာ ၃၈ ဘီလီယံ၊ တစ်နှစ် ၃.၈ ဘီလီယံ (စစ်ရေး ငွေကြေး FMF ၃.၃ + ဒုံးကျည် ကာကွယ်ရေး ၀.၅)၊ ၂၀၁၉–၂၀၂၈။ အမေရိကန် သမိုင်းမှာ အကြီးဆုံး အကူအညီ ပက်ကေ့ချ်။ စုစုပေါင်း အစ္စရေးဟာ ဒုတိယ ကမ္ဘာစစ်နောက် အမေရိကန် အကူအညီ အများဆုံး ရတဲ့ နိုင်ငံ — ၂၀၂၂ အထိ ဒေါ်လာ ၁၅၀ ဘီလီယံ (ငွေကြေး ဖောင်းပွမှု မညှိဘဲ)။

ထရန့် ပထမ သက်တမ်း: သံရုံးကို ဂျေရုဆလင် ရွှေ့တာ (၂၀၁၈)၊ ဂိုလန် ကုန်းမြင့် အသိအမှတ်ပြုတာ (၂၀၁၉)၊ Abraham Accords (အာရပ် နိုင်ငံတွေနဲ့ အစ္စရေး ဆက်ဆံရေး ပုံမှန်ဖြစ်ရေး သဘောတူညီချက်၊ ၂၀၂၀)။

၃။ ဘာလို့ ကူညီလဲ — အကြောင်းပြချက် တစ်ခုတည်း မဟုတ်ဘူး

မဟာဗျူဟာ: စစ်အေးတိုက်ပွဲကာလ ဆိုဗီယက်ကို တားဆီးရေးကနေ အခု အီရန်ကို တားဆီးရေးအထိ။ ထောက်လှမ်းရေး ပူးပေါင်းမှု၊ စစ်ရေး နည်းပညာ (Iron Dome ဒုံးကျည် ကာကွယ်ရေး စနစ်ကို အမေရိကန် ရန်ပုံငွေနဲ့ ပူးတွဲ တီထွင်တာ)၊ အရှေ့အလယ်ပိုင်းမှာ တည်ငြိမ်တဲ့ မဟာမိတ် ရှိတာ။ ပြီးတော့ အကူအညီ ငွေအများစုက အမေရိကန် စက်ရုံတွေဆီ ပြန်ရောက်တယ် — လက်နက်တွေ အမေရိကန်မှာ ထုတ်တာ။

ပြည်တွင်း နိုင်ငံရေး: ကွန်ဂရက်မှာ နှစ်ပါတီလုံး ထောက်ခံတယ်။ AIPAC (အစ္စရေး ထောက်ခံတဲ့ အမေရိကန် လှုံ့ဆော်ရေး အဖွဲ့) ရဲ့ လွှမ်းမိုးမှု၊ ခရစ်ယာန် အီဗန်ဂျလီကယ် (ဘာသာရေး အကြောင်းပြချက်နဲ့ အစ္စရေးကို ထောက်ခံတဲ့ ခရစ်ယာန်တွေ)၊ အမေရိကန် ဂျူး လူမှုအသိုင်းအဝိုင်းတို့ ရှိတယ်။

တန်ဖိုးတွေ တူတယ်ဆိုတဲ့ ဇာတ်ကြောင်း: ဒီမိုကရေစီ နိုင်ငံ နှစ်ခု ဆိုတာ။

သတိပြုရတာက အမေရိကန်နဲ့ အစ္စရေး ကြားမှာ အပြန်အလှန် ကာကွယ်ရေး စာချုပ် မရှိဘူး — အမေရိကန်က အစ္စရေးအတွက် စစ်တိုက်ပေးရမယ်လို့ စာချုပ်နဲ့ တာဝန်မရှိဘူး။

၄။ အကူအညီ ရပ်မယ်ဆိုတဲ့ ထရန့်ရဲ့ ကြေညာချက်

နိုဝင်ဘာ ၃ ရက် (ရွေးကောက်ပွဲ နေ့) Fox & Friends အင်တာဗျူးမှာ ထရန့်က ပြောတယ် — နေတန်ယာဟုနဲ့ လအနည်းငယ်က သဘောတူပြီးသား၊ ၂၀၂၆ နှစ်ကုန်မှာ တစ်နှစ် ဒေါ်လာ ၄ ဘီလီယံ အကူအညီ ရပ်မယ်၊ "သူတို့ မလိုအပ်တော့ဘူး"၊ လက်နက်တော့ ဝယ်လို့ ရမယ်။ ဒါပေမယ့် MOU က ၂၀၂၈ အထိ ရှိတယ်၊ ငွေက ကွန်ဂရက်က ခွဲဝေတာ၊ နေတန်ယာဟု ရုံးက အတည်မပြုသေးဘူး။ ကျွမ်းကျင်သူတွေက ၂၀၂၇ မှာ အဆင့်ဆင့် လျှော့မယ်လို့ ခန့်မှန်းတယ် — နှစ်ကုန် တစ်ခါတည်း ရပ်မယ်လို့ မထင်ဘူး။

၅။ အငြင်းပွားမှုက အသစ် မဟုတ်ဘူး

အိုင်ဆင်ဟောင်ဝါ (၁၉၅၆ ဆူးအက် စစ်ပွဲနောက် အစ္စရေးကို ဆီးနိုင်းကနေ ထွက်ခိုင်းတာ)၊ ဘုရှ် အကြီး (၁၉၉၁ ချေးငွေ အာမခံ ရပ်ဆိုင်းမှု)၊ အိုဘားမား (၂၀၁၅ အီရန် သဘောတူညီချက်)၊ ဘိုင်ဒင် (၂၀၂၄ Rafah ဗုံးထောက်ပံ့မှု ရပ်ဆိုင်းမှု) — သမ္မတ တိုင်းလိုလိုနဲ့ အငြင်းပွားခဲ့ဖူးတယ်။ အခုဟာက စကားလုံး ပြင်းထန်ပြီး လူသိရှင်ကြား ဖြစ်တာက ထူးခြားတယ်။

ကြားဖြတ် ရွေးကောက်ပွဲမှာ ရီပတ်ဘလစ်ကန်တွေ ရှုံးတာ အီရန်စစ်ကြောင့်လို့ အပြစ်တင်ခံနေရတယ် — exit poll အရ မဲဆန္ဒရှင် ၆၃% က အီရန် စစ်ရေး လုပ်ရပ်ကို မှားတယ်လို့ ဆိုတယ်။

အနှစ်ချုပ်

မဟာမိတ်ဆက်ဆံရေးက သမ္မတ တစ်ဦးတည်းထက် ကြီးတယ် — MOU၊ ကွန်ဂရက်၊ စစ်ရေး ပူးပေါင်းမှု၊ ထောက်လှမ်းရေး မျှဝေမှုတွေနဲ့ တည်ဆောက်ထားတာ။ ဒါပေမယ့် အီရန် မူဝါဒနဲ့ အကူအညီ ငွေကြေးကိစ္စမှာ အခု အကြီးအကျယ် သဘောထား ကွဲနေတယ်။

ရင်းမြစ်များ

ဆက်ဖတ်ရန် →

စစ်ကောင်စီက အထူးတိုင်းစစ်ဌာနချုပ်နဲ့ စခန်း ၁၁ ခု သိမ်းတယ်လို့ ဆို — NUG က ငြင်းဆို၊ မြေပြင်အခြေအနေ အတည်မပြုနိုင်​သေးဘူး

ရဲရင့်ငယ် — ၁၂ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၆

ကျိုက်ထီးရိုးဘုရား၊ ကျိုက်ထိုမြို့နယ်

ကျိုက်ထိုမြို့နယ်က ကျိုက်ထီးရိုးဘုရား — တိုက်ပွဲ ဖြစ်နေတဲ့ ကျိုက်ထို–ရွှေကျင် နယ်စပ် ဒေသအနီး။ ဒီဓာတ်ပုံက စခန်းတွေရဲ့ ဓာတ်ပုံ မဟုတ်ဘူး။ (ဓာတ်ပုံ — Philip Nalangan, CC BY 4.0)

စစ်ကောင်စီက နိုဝင်ဘာ ၉–၁၀ ရက်မှာ ကျိုက်ထို–ရွှေကျင် နယ်စပ်က NUG အထူးတိုင်းစစ်ဌာနချုပ်နဲ့ စခန်း ၁၁ ခု သိမ်းပိုက်ခဲ့တယ်လို့ ထုတ်ပြန်ခဲ့တယ်။ အမျိုးသား ညီညွတ်ရေး အစိုးရ (NUG) က နိုဝင်ဘာ ၁၂ ရက်မှာ "လုံးဝ မမှန်ဘူး" လို့ ငြင်းဆိုခဲ့ပြီး အထူးတိုင်း စစ်ရေးအရာရှိကလည်း စစ်တပ်ရဲ့ ဝါဒဖြန့်မှုသာ ဖြစ်တယ်လို့ ပြောတယ်။ နှစ်ဖက်လုံးရဲ့ ပြောဆိုချက်တွေကို လွတ်လပ်စွာ အတည်ပြုနိုင်ခြင်း မရှိသေးဘူး။

၁။ စစ်ကောင်စီက ဘာတွေ ထုတ်ပြန်ခဲ့လဲ

အစိုးရ သတင်းစာ မြန်မာ့အလင်း (နိုဝင်ဘာ ၉–၁၀ ရက်) နဲ့ AP သတင်းအရ စစ်ကောင်စီ တပ်တွေဟာ နိုဝင်ဘာ ၃–၈ ရက် ၆ ရက်ကြာ စစ်ဆင်ရေးမှာ မွန်ပြည်နယ် ကျိုက်ထိုမြို့နယ်နဲ့ ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး ရွှေကျင်မြို့နယ် နယ်စပ် တောတောင်ဒေသက စခန်း ၁၁ ခု သိမ်းပိုက်ခဲ့တယ်လို့ ဆိုတယ်။ သိမ်းခဲ့တဲ့ နေရာတွေထဲမှာ NUG အထူးတိုင်းစစ်ဌာနချုပ်နဲ့ ကရင် အမျိုးသား လွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော် (KNLA) တပ်ရင်း ၃ ဌာနချုပ် (Brigade 1, Battalion 3) တို့ ပါဝင်တယ်လို့ ဆိုတယ်။ တိုက်ပွဲ ၄ ကြိမ် ဖြစ်ခဲ့တယ်လို့ ဆိုတယ်။

သိမ်းဆည်းရမိတယ် ဆိုတဲ့ ပစ္စည်းတွေက သေနတ် ၉၇ လက်၊ ကျည် ၁၂,၀၀၀ ကျော်၊ ဒရုန်း ဗုံး ၃၆၂ လုံး၊ မိုင်း ၁၃၉ လုံး၊ ဒရုန်း၊ ဆက်သွယ်ရေး ပစ္စည်းနဲ့ ကား ၂ စီး ဖြစ်တယ်။ မြန်မာ့အလင်းက စခန်းတွေ သိမ်းခဲ့တဲ့ စစ်သားတွေနဲ့ သိမ်းဆည်းရမိ ခဲယမ်းတွေရဲ့ ဓာတ်ပုံတွေပါ ထုတ်ပြန်ခဲ့တယ်။ တိုက်ပွဲ ဖြစ်နေတဲ့ ဒေသဟာ ရန်ကုန်ကနေ အရှေ့မြောက်ဘက် ၁၂၀ ကီလိုမီတာ ဝန်းကျင် ဖြစ်တယ်။

AP က ဒီ သိမ်းပိုက်မှု သတင်းကို လွတ်လပ်စွာ အတည်ပြုနိုင်ခြင်း မရှိဘူးလို့ ရေးတယ် — စစ်တပ်က သတင်းထောက်တွေ တိုက်ပွဲဒေသကို လွတ်လပ်စွာ သွားခွင့် မပေးဘူး။

၂။ NUG က ဘာတွေ ပြန်ပြောလဲ

NUG ဝန်ကြီးချုပ်ရုံး ပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူ နေ​ဖုန်းလတ် က Mizzima ကို နိုဝင်ဘာ ၁၂ ရက်မှာ ပြောခဲ့တယ် — "အကြမ်းဖက် စစ်တပ်ရဲ့ ထုတ်ပြန်ချက်တွေဟာ လုံးဝ မမှန်ဘူး။ အထူးတိုင်းဟာ ရွေ့လျား စစ်တိုင်း (mobile military region) ဖြစ်ပြီး ဌာနချုပ်လည်း ရွေ့လျားနေတယ်။ ဌာနချုပ် ကျသွားတယ်ဆိုတာ မရှိဘူး" လို့ ဆိုတယ်။ PDF တပ်တွေနဲ့ တော်လှန်ရေး အင်အားစုတွေက စစ်တိုင်းထဲ နက်နက်ရှိုင်းရှိုင်း ထိုးဝင်လာတဲ့ ရန်သူ့ တပ်တွေကို တိုက်ခိုက်နေတယ်လို့ ဆိုတယ်။ အသေးစိတ် ပြောလို့ မရသေးဘူး၊ အချိန်တန်ရင် သက်သေအထောက်အထားနဲ့ ထုတ်ပြန်မယ်လို့ ဆိုတယ်။

ဒေသခံ သတင်းရင်းမြစ်တွေအရ စစ်သား ၁,၀၀၀ ကျော် ထိုးဝင်လာပြီးနောက် KNLA ဦးဆောင်တဲ့ တော်လှန်ရေး တပ်တွေနဲ့ တိုက်ပွဲ ပြင်းထန်ခဲ့တယ်။

၃။ အထူးတိုင်း စစ်ရေးအရာရှိ တိုးကြီး ဘာပြောလဲ

နိုဝင်ဘာ ၁၂ ရက် ညမှာ ပြုလုပ်ခဲ့တဲ့ "ဝိုင်းချစ်မယ့် တိုင်းစစ်" ကမ်ပိန်း စကားဝိုင်းမှာ အထူးတိုင်းစစ်ဌာနချုပ်ရဲ့ စစ်ရေးအရာရှိ တိုးကြီးက ပြောခဲ့တယ် (BBM, နိုဝင်ဘာ ၁၃ ရက်) — ဌာနချုပ်ကြီး တစ်ခုလုံး သိမ်းတယ်ဆိုတာ စစ်တပ်ရဲ့ ဝါဒဖြန့်မှုသာ ဖြစ်ပြီး လက်နက်တွေ ပုံပြပြီး ဖြန့်နေတာတွေက လုံးဝ မဟုတ်တဲ့ အချက်အလက်တွေ ဖြစ်တယ်လို့ ဆိုတယ်။

"ရန်သူ ထိုးစစ်ဆင်နေတာက ဟုတ်တယ်၊ ကျွန်တော်တို့ စစ်ဆင်ရေး လှုပ်ရှားနယ်မြေထဲမှာ ရန်သူ ထိုးစစ်ဆင်နေတာက ဟုတ်တယ်၊ ဒါပေမဲ့ ရန်သူရဲ့ ထိုးစစ်သည် ကျွန်တော်တို့ရဲ့ ရဲဘော် တစ်ဦးတစ်ယောက်တောင်မှ ထိခိုက်ခြင်း မရှိဘူး၊ ဒါတော့ ကျွန်တော် တာဝန်ယူ၊ အာမခံပြီးတော့ ပြောရဲတယ်" လို့ တိုးကြီးက ဆိုတယ်။

စစ်တိုင်းထဲ ဝင်လာတဲ့ စစ်ကောင်စီ စစ်ကြောင်းတွေကို တော်လှန်ရေး ရဲဘော်တွေက တန်ပြန် တိုက်ခိုက်တာ၊ ပျောက်ကျား စစ်ဆင်တာတွေ လုပ်ခဲ့ပြီး ရန်သူ့ တပ်သားတွေ အပုံလိုက် သေဆုံးခဲ့သလို အလောင်းတောင် ပြန်မကောက်သွားတဲ့ ဖြစ်စဉ်တွေ ရှိတယ်လို့လည်း ဆိုတယ် — ဒါက တိုးကြီးရဲ့ ပြောဆိုချက်သာ ဖြစ်ပြီး လွတ်လပ်စွာ အတည်ပြုနိုင်ခြင်း မရှိသေးဘူး။

စစ်ဆင်ရေး အခြေအနေတွေ ရှုပ်ထွေးပြီး လုံခြုံရေးကြောင့် စစ်ရေး သတင်းတွေ ထုတ်ပြန်ခြင်း မရှိတာကို စစ်တပ်က အခွင့်ကောင်းယူပြီး ဝါဒဖြန့် သတင်းလွှင့်ခဲ့တာဖြစ်ပြီး မြေပြင် အခြေအနေအရ ထုတ်လို့ရတဲ့ အချိန် ရောက်ရင် တိုက်ပွဲ အခြေအနေတွေနဲ့ ပတ်သတ်ပြီး ထုတ်ပြန်မယ်လို့လည်း ဆိုတယ်။ BBM ပို့စ်မှာ ပါတဲ့ ဓာတ်ပုံက ပုံဟောင်း ဖြစ်တယ်။

၄။ နောက်ခံ — စက်တင်ဘာ ၂၄ ရက် လေကြောင်း တိုက်ခိုက်မှု

စက်တင်ဘာ ၂၄ ရက်မှာ စစ်ကောင်စီက အထူးတိုင်းစစ်ဌာနချုပ် နေရာကို လေကြောင်း တိုက်ခိုက်ခဲ့တယ် — တပ်ဖွဲ့ဝင် ၅ ဦး သေဆုံးခဲ့တယ် (တပ်ကနေ ထွက်ပြေးလာသူ တစ်ဦး အပါအဝင်)။ ဌာနချုပ်ရဲ့ ထုတ်ပြန်ချက်အရ ဆက်သွယ်ရေး စခန်းကို တိုက်လေယာဉ် ၂ စင်း ဗုံးကြဲခဲ့တယ်။

ဌာနချုပ်ရဲ့ အရင် ထုတ်ပြန်ချက်အရ PDF တပ်ရင်း ၁၂ ရင်း၊ ဒရုန်း ၇ စင်းနဲ့ တိုက်ခိုက်ရေး/ကာကွယ်ရေး ယူနစ် ၆ ခု ရှိတယ်။

၅။ ဘာတွေ အတည်ပြုနိုင်သေးလဲ၊ ဘာတွေ စောင့်ကြည့်ရမလဲ

အတည်ပြုနိုင်တာက စစ်ကောင်စီက ထုတ်ပြန်ခဲ့တယ် (မြန်မာ့အလင်း + AP)၊ NUG က ငြင်းဆိုခဲ့တယ် (Mizzima)၊ တိုက်ပွဲ ပြင်းထန်နေတယ် (ဒေသခံ သတင်းရင်းမြစ်တွေ) ဆိုတာတွေပဲ ဖြစ်တယ်။ ဌာနချုပ် တကယ် ကျသွားလား၊ စခန်း ၁၁ ခု တကယ် သိမ်းသွားလား၊ သိမ်းဆည်းရမိ လက်နက် စာရင်း၊ နှစ်ဖက် သေဆုံး/ထိခိုက် အရေအတွက်တို့ကို လွတ်လပ်စွာ အတည်ပြုနိုင်ခြင်း မရှိသေးဘူး။

နောက်ထပ် သတိပြုရတာက မြန်မာဘာသာ YouTube သတင်းတစ်ခု (မြေပြင် အတည်ပြုချက်ကို ကိုးကားပြီး) က သိမ်းသွားတဲ့ လက်နက်တွေဟာ ပြုပြင်ထိန်းသိမ်းဖို့ စုစည်းထားတာတွေနဲ့ သုံးမရတဲ့ လက်နက်တွေ ဖြစ်တယ်လို့ ဆိုတယ် — ဒါကိုလည်း လွတ်လပ်စွာ အတည်ပြုနိုင်ခြင်း မရှိသေး (ရင်းမြစ် တစ်ခု တည်း)။

စောင့်ကြည့်ရမှာက NUG ရဲ့ သက်သေအထောက်အထားနဲ့ ထုတ်ပြန်ချက်၊ KNU/KNLA ရဲ့ တုံ့ပြန်ချက်၊ လွတ်လပ်တဲ့ သတင်းရင်းမြစ်တွေရဲ့ မြေပြင် အတည်ပြုချက် တို့ပဲ ဖြစ်တယ်။

ရင်းမြစ်များ

ဆက်ဖတ်ရန် →
Nvidia CEO ဂျန်ဆင် ဟွမ် နုတ်ထွက်ပြီ — စတော့ တစ်နေ့တည်း ၄.၃၄% ကျ

Nvidia CEO ဂျန်ဆင် ဟွမ် နုတ်ထွက်ပြီ — စတော့ တစ်နေ့တည်း ၄.၃၄% ကျ

ရဲရင့်ငယ် — ၁၂ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၆

ဂျန်ဆင် ဟွမ်

ဂျန်ဆင် ဟွမ် — Nvidia ကို ၁၉၉၃ မှာ တည်ထောင်ခဲ့ပြီး ၃၃ နှစ် CEO ဖြစ်ခဲ့တယ်။ (ဓာတ်ပုံ — Peter Dasilva, CC BY 4.0)

Nvidia ရဲ့ ဘုတ်အဖွဲ့က ဂျန်ဆင် ဟွမ် ရဲ့ နုတ်ထွက်စာကို နိုဝင်ဘာ ၁၁ ရက် (ဗုဒ္ဓဟူးနေ့) ညမှာ လက်ခံခဲ့ပြီး နိုဝင်ဘာ ၁၂ ရက် (ကြာသပတေးနေ့) မနက်မှာ ကြေညာခဲ့တယ် — ဟွမ် ဟာ ဥက္ကဋ္ဌ (president)၊ အမှုဆောင်အရာရှိချုပ် (CEO) နဲ့ ဘုတ်အဖွဲ့ဝင် ရာထူး ၃ ခုလုံးက ချက်ချင်း ထွက်သွားပြီ။ အကြောင်းပြချက်ကို ကုမ္ပဏီက မပြောဘူး။

၁။ နုတ်ထွက်ကြောင်း ကြေညာချက်

Nvidia က အမေရိကန် ငွေကြေးဈေးကွက် ကော်မရှင် (SEC) ကို နိုဝင်ဘာ ၁၂ ရက် မနက် ၈:၅၂ (အရှေ့ပိုင်း စံတော်ချိန်) မှာ Form 8-K (စာရင်းဝင် ကုမ္ပဏီတွေ အရေးကြီး အဖြစ်အပျက် ဖြစ်တာနဲ့ ချက်ချင်း တင်ပြရတဲ့ အစီရင်ခံစာ) တင်ပြီး နုတ်ထွက်မှုကို အတည်ပြုခဲ့တယ်။ ဘုတ်အဖွဲ့က နိုဝင်ဘာ ၁၁ ရက် ည အစည်းအဝေးမှာ နုတ်ထွက်စာကို လက်ခံခဲ့တာလို့ အစီရင်ခံစာမှာ ပါတယ်။

ကြေညာချက်မှာ ဟွမ် ရဲ့ စကား တစ်လုံးမှ မပါဘူး။ ထွက်ခွာကြေး (severance) ဒါမှမဟုတ် ထွက်ခွာမှု သဘောတူညီချက် အကြောင်းလည်း ဖော်ပြထားခြင်း မရှိဘူး။ ဟွမ် ဟာ ၁၉၉၃ မှာ Nvidia ကို တည်ထောင်ခဲ့ပြီး ၃၃ နှစ် ကုမ္ပဏီရဲ့ တစ်ဦးတည်း CEO ဖြစ်ခဲ့တယ်။

၂။ ဘယ်သူတွေ ဆက်ခံမလဲ

ဘဏ္ဍာရေး အရာရှိချုပ် (CFO) ကိုလက် ခရက်စ် (Colette Kress, ၅၉ နှစ်) က ယာယီ အမှုဆောင်အရာရှိချုပ် (interim CEO — အမြဲတမ်း CEO အသစ် မခန့်ရသေးခင် ယာယီ တာဝန်ယူသူ) အဖြစ် တာဝန်ယူမယ်၊ CFO ရာထူးပါ ဆက်ယူထားမယ်။ ခရက်စ် ဟာ ၂၀၁၃ ကတည်း Nvidia ရဲ့ CFO ဖြစ်တယ်။

ဘုတ်အဖွဲ့ဝင် ဟာဗေး စီ ဂျုံး (Harvey C. Jones, ၇၃ နှစ်) ကို ကုမ္ပဏီ သမိုင်းမှာ ပထမဆုံး ဘုတ်အဖွဲ့ ဥက္ကဋ္ဌ (board chair) အဖြစ် ခန့်အပ်ခဲ့တယ်။ ဂျုံး ဟာ ၁၉၉၃ ကတည်း ဘုတ်အဖွဲ့ဝင် ဖြစ်တယ်။ အမြဲတမ်း CEO ရှာဖွေမှု စတင်ပြီ — ကုမ္ပဏီ အတွင်းကရော အပြင်ကရော လျှောက်ထားသူတွေ စဉ်းစားမယ်လို့ ဘုတ်အဖွဲ့က ပြောတယ်။

၃။ ဘာကြောင့် ထွက်တာလဲ — တရားဝင် အကြောင်းပြချက် မရှိသေး

ကြေညာချက်မှာရော Form 8-K မှာပါ နုတ်ထွက်ရတဲ့ အကြောင်းရင်း မပါဘူး။ နိုဝင်ဘာ ၈ ရက်က ဘုတ်အဖွဲ့က ကြေညာခဲ့တဲ့ လွတ်လပ်တဲ့ စုံစမ်းစစ်ဆေးမှု (independent investigation) အကြောင်းလည်း ဘာမှ မပြောဘူး — စုံစမ်းမှု ဆက်လုပ်နေလား၊ ပြီးပြီလား၊ ဘာတွေ့လဲ မသိရသေးဘူး။

နောက်ခံ အဖြစ်အပျက်တွေ ရှိတယ်၊ ဒါပေမယ့် ဒါတွေက နုတ်ထွက်ရတဲ့ အကြောင်းရင်းလို့ တရားဝင် အတည်ပြုထားခြင်း မရှိဘူး။ နိုဝင်ဘာ ၈ ရက် မှတ်စုမှာ ဟွမ် ကိုယ်တိုင် ဇနီးအပေါ် သစ္စာဖောက်ခဲ့တယ်လို့ ဝန်ခံခဲ့တယ်။ အောက်တိုဘာ ၂၉ ရက် New York Times က အမေရိကန် ထောက်လှမ်းရေး သုံးသပ်ချက်ကို ကိုးကားပြီး အဲလစ် ဟွမ် (Alice Huang) ကို တရုတ် ထောက်လှမ်းရေး (MSS) က ဟွမ် ကို ပစ်မှတ်ထားဖို့ စုဆောင်းခဲ့တယ်လို့ ဖော်ပြခဲ့တယ် — ဒါက စွပ်စွဲချက်သာ ဖြစ်ပြီး သက်သေပြခြင်း မရှိသေး၊ ဟွမ် ကို တရားစွဲဆိုထားခြင်း မရှိဘူး။ နိုဝင်ဘာ ၁၁ ရက် New York Times က ဟွမ် နဲ့ Nvidia အရာရှိ ကင်ဘာလီ ပါဝဲလ် (Kimberly Powell) တို့ ဆက်ဆံရေး ရှိခဲ့တယ်လို့ ဖော်ပြခဲ့တယ် — ဒါလည်း အတည်မပြုရသေးတဲ့ စွပ်စွဲချက် ဖြစ်တယ်။ အဲဒီနေ့မှာပဲ Wall Street Journal က ဘုတ်အဖွဲ့က ဟွမ် ကို ဖယ်ရှားဖို့ ပြင်ဆင်နေတယ်လို့ ဖော်ပြခဲ့တယ်။ အကြောင်းရင်းကို ကုမ္ပဏီက မပြောသေးတဲ့အတွက် ဒီနေ့ ဘာကြောင့် ထွက်သွားတယ်ဆိုတာ အတည်ပြုလို့ မရသေးဘူး။

၄။ စတော့ဈေးကွက် တုံ့ပြန်မှု — Nvidia ကျဆင်း၊ AMD တက်

Nvidia စတော့ (NVDA) ဟာ ကြာသပတေးနေ့ ဖွင့်ဈေး $151.01 နဲ့ စခဲ့ပြီး နေ့တွင်း အနိမ့်ဆုံး $148.80 အထိ ကျဆင်းခဲ့တယ် — ဗုဒ္ဓဟူးနေ့ ပိတ်ဈေး $173.73 ကနေ ၁၄% ဝန်းကျင် ကျဆင်းခဲ့တာ ဖြစ်တယ်။ နောက်ပိုင်း ပြန်တက်လာပြီး ပိတ်ဈေး $166.19 နဲ့ ပိတ်ခဲ့တယ်၊ တစ်နေ့တည်း ၄.၃၄% (-$7.54) ကျဆင်းခဲ့တယ်။ ရောင်းဝယ်မှု ၇၃၂ သန်း ရှယ်ယာ ရှိခဲ့တယ်။ နေ့တွင်း အနိမ့်ဆုံးမှာ ကုမ္ပဏီရဲ့ ဈေးကွက်တန်ဖိုး (market cap — ကုမ္ပဏီရဲ့ ရှယ်ယာအားလုံး စုစုပေါင်း တန်ဖိုး) ဟာ $4 ထရီလီယံ အောက် ကျဆင်းပြီး $601 ဘီလီယံ ဝန်းကျင် ပျောက်ခဲ့တယ်။ ဈေးကွက် ပိတ်ချိန်နောက်မှာတော့ $167.87 ဝန်းကျင် (+1.01%) ပြန်တက်ခဲ့တယ် (Finnhub, ည ၈ နာရီ EST)။

NVDA ဟာ ၅ ရက်အတွင်း ၁၆.၉၆%၊ တစ်လအတွင်း ၂၇.၂၈% ကျဆင်းခဲ့ပြီး၊ အောက်တိုဘာ ၆ ရက် အမြင့်ဆုံး $243.37 ကနေ ၃၂% ဝန်းကျင် ကျနေပြီ။ Nasdaq အညွှန်းကိန်းလည်း သိသိသာသာ ကျဆင်းခဲ့တယ်။

တစ်ဖက်မှာတော့ AMD က $585.30 (+5.86%) တက်ခဲ့တယ် — PsiQuantum နဲ့ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှု ချဲ့ထွင်တာ၊ Instinct MI400 GPU အသစ်နဲ့ Bank of America က ဈေးနှုန်း ပစ်မှတ် $650 ကနေ $700 တိုးမြှင့်တာတို့ကြောင့် ဖြစ်တယ်။ Tesla (TSLA) $397.45 (+1.69%) တက်ခဲ့တယ် — Tesla နဲ့ SpaceX ပေါင်းစည်းရေး ဆွေးနွေးမှု တိုးတက်နေတယ်လို့ Bloomberg က ဖော်ပြတယ်။ Micron (MU) $798.44 (-1.59%) ကျခဲ့တယ်။ SpaceX စတော့ (SPCX) $139.94 (+0.14%)၊ Nasdaq 100 ETF (QQQ) $688.17 (-0.32%) ဖြစ်တယ်။

၅။ နောက်ထပ် ဘာတွေ စောင့်ကြည့်ရမလဲ

နိုဝင်ဘာ ၁၇ ရက် (အင်္ဂါနေ့) — Nvidia ဟာ ၂၀၂၇ ဘဏ္ဍာနှစ် တတိယ သုံးလပတ် ဝင်ငွေ အစီရင်ခံစာကို အစီအစဉ်အတိုင်း ထုတ်ပြန်မယ် (ပစိဖိတ် စံတော်ချိန် နေ့လယ် ၁:၂၀ ဝန်းကျင်၊ ဖုန်းအစည်းအဝေး ညနေ ၂ နာရီ)။ ဒါဟာ ခရက်စ် က interim CEO နဲ့ CFO နှစ်ရာထူး ယူပြီး ပထမဆုံး အစီရင်ခံမယ့် အစီရင်ခံစာ ဖြစ်တယ်။ ဝင်ငွေ လမ်းညွှန်ချက် (guidance) က $108 ဘီလီယံ ±2% ဖြစ်တယ်။

နိုဝင်ဘာ ၁၈ ရက် — လွှတ်တော် တံခါးပိတ် အစည်းအဝေး (briefing) — နုတ်ထွက်ပြီးနောက် ဘာဖြစ်မလဲ မသိရသေးဘူး။ အမြဲတမ်း CEO ရှာဖွေမှုနဲ့ နိုဝင်ဘာ ၉ ရက် ရှယ်ယာရှင် အစုလိုက် တရားစွဲဆိုမှု (Kistenmacher, San Jose ဖက်ဒရယ် တရားရုံး) တို့ကိုလည်း စောင့်ကြည့်ရမယ်။

ရင်းမြစ်များ

ဆက်ဖတ်ရန် →