နောက်ဆုံးရ
နိုင်ငံပိုင်လုပ်ငန်း ၈ ခု အရှုံးပေါ် — လိုငွေ ကျပ် ၁,၆၅၅ ဘီလျံအထိ

နိုင်ငံပိုင်လုပ်ငန်း ၈ ခု အရှုံးပေါ် — လိုငွေ ကျပ် ၁,၆၅၅ ဘီလျံအထိ

ရဲရင့်ငယ် — ၁၄ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၆

မင်းအောင်လှိုင် မီးရထား စစ်ဆေးနေစဉ် (အစိုးရ ထုတ်ပြန်ဓာတ်ပုံ)


နိုင်ငံပိုင် စီးပွားရေးလုပ်ငန်း ၃၀ မှာ ၈ ခု အရှုံးပေါ်နေပြီး လိုငွေ ကျပ် ၁,၆၅၅ ဘီလျံအထိ ရှိနေတယ်လို့ ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်က စိစစ်တွေ့ရှိခဲ့ပါတယ်။ ၂၀၂၆-၂၀၂၇ ဘဏ္ဍာနှစ် နောက်ထပ် ဘဏ္ဍာငွေ ခွဲဝေသုံးစွဲရေး ဥပဒေကြမ်း (နှစ်လယ်မှာ ထပ်တောင်းတဲ့ ဘတ်ဂျက်) ကို လွှတ်တော်မှာ ဆွေးနွေးနေရင်း ဒီတွေ့ရှိချက် ထွက်လာတာပါ။

ဘယ်လုပ်ငန်းတွေ အရှုံးပေါ်လဲ

အရှုံးအများဆုံးက အများပြည်သူ သယ်ယူပို့ဆောင်ရေး လုပ်ငန်း ၃ ခု — မြန်မာ့မီးရထား၊ မြန်မာအမျိုးသားလေကြောင်းလိုင်းနဲ့ ပြည်တွင်းရေကြောင်း ပို့ဆောင်ရေးလုပ်ငန်း — ၃ ခုပေါင်း ကျပ် ၈၃၉ ဘီလျံအထိ အရှုံးပေါ်နေပါတယ်။

စက်မှုဝန်ကြီးဌာန လက်အောက်က အကြီးစားစက်မှု လုပ်ငန်း ၃ ခုလည်း အရှုံးပေါ်နေပါတယ်။ ဘယ် ၃ ခုလဲဆိုတာကို ပို့စ်မှာ နာမည် ဖော်ပြမထားပါဘူး။

မြန်မာ့သစ်လုပ်ငန်းနဲ့ သတင်းနဲ့စာနယ်ဇင်းလုပ်ငန်းလည်း အရှုံးပေါ်တဲ့ စာရင်းထဲမှာ ပါနေပါတယ်။ ၈ ခုပေါင်း လိုငွေက ကျပ် ၁,၆၅၅ ဘီလျံအထိ ရှိနေပါတယ်။

ဝန်ကြီးက ဘာဖြေလဲ

ဘဏ္ဍာရေးနဲ့ အခွန်ဝန်ကြီး ဒေါက်တာကံဇော်က နိုဝင်ဘာ ၁၂ ရက်က ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်မှာ ဖြေကြားရာမှာ နိုင်ငံပိုင်လုပ်ငန်း ၃၀ မှာ ၂၂ ခုက မြတ်နေပြီး အခွန်တွေလည်း ဆောင်နေတယ်လို့ ဆိုပါတယ်။ ဘယ် ၂၂ ခုက မြတ်လဲဆိုတာကိုတော့ ဖော်ပြမထားပါဘူး။

ဘာကြောင့် အရှုံးပေါ်လဲ

လွှတ်တော်က ထောက်ပြတဲ့ အကြောင်းရင်းတွေက လျှပ်စစ်မီး လုံလောက်အောင် မရတာ၊ ပြည်ပက သွင်းတဲ့ ကုန်ကြမ်း ပြတ်လပ်တာ၊ စက်ပစ္စည်းတွေ ခေတ်မမီတော့တာ၊ အမြတ်အစွန်းထက် အများပြည်သူ ဝန်ဆောင်မှုကို ဦးစားပေးရတာတို့ ဖြစ်ပါတယ်။ အလုပ်မဖြစ်တဲ့ စက်ရုံတွေ ရပ်ထားရတာတောင် ဝန်ထမ်းလစာတွေ ပေးနေရတယ်လို့လည်း လွှတ်တော်က တွေ့ရှိခဲ့ပါတယ်။

ဘတ်ဂျက်တစ်ခုလုံးရဲ့ ပုံ

ဒီ ၁,၆၅၅ ဘီလျံ လိုငွေက တစ်ခုတည်း မဟုတ်ပါဘူး။ ၂၀၂၆-၂၀၂၇ ဘဏ္ဍာနှစ် ဘတ်ဂျက် လိုငွေ (ဝင်ငွေထက် ထွက်ငွေ ပိုတဲ့ ပမာဏ) တစ်ခုလုံးက မူလ ခန့်မှန်းချက် ကျပ် ၉ ထရီလီယံ (၉,၀၀၀ ဘီလျံ) လောက်ကနေ အခု ၁၁.၄ ထရီလီယံအထိ တက်သွားပြီလို့ ဒုတိယ ဘဏ္ဍာရေးဝန်ကြီး ဒေါ်သန်းသန်းလင်းက အောက်တိုဘာ ၁၆ ရက်က လွှတ်တော်မှာ ပြောခဲ့ပါတယ်။ ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန အပါအဝင် ဝန်ကြီးဌာနတွေက နောက်ထပ် ကျပ် ၇ ထရီလီယံကျော် တောင်းခံလို့ပါ။

ဒီကြားထဲမှာ စစ်အသုံးစရိတ်ကလည်း ကျပ် ၁၀,၅၃၃ ဘီလျံကျော်နဲ့ စံချိန်တင် ရောက်နေပါတယ်။ အစိုးရက ၂၀၂၆-၂၇ မှာ ပြည်တွင်း အသားတင် ထုတ်ကုန် (GDP — တစ်နိုင်ငံလုံး တစ်နှစ်အတွင်း ထုတ်လုပ်တဲ့ ကုန်ပစ္စည်းနဲ့ ဝန်ဆောင်မှု တန်ဖိုး စုစုပေါင်း) ကျပ် ၁၉၅,၀၃၂ ဘီလျံ၊ တိုးတက်မှု ၃.၄% ရှိမယ်လို့ ခန့်မှန်းထားတယ်။ ဒီအတိုင်းဆိုရင် ဘတ်ဂျက် လိုငွေက GDP ရဲ့ ၅.၈% လောက် ရှိမယ်။

လိုငွေကို ဖြည့်ဖို့ အောက်တိုဘာ ၁၄ ရက်က လွှတ်တော်က ဗဟိုဘဏ် (နိုင်ငံရဲ့ အဓိက ဘဏ်) ကနေ ကျပ် ၂.၁ ထရီလီယံအထိ ချေးယူဖို့ အတည်ပြုပြီးပါပြီ။ အရင်ဆုံး ဘဏ္ဍာငွေစက္ကူ (အစိုးရက ရောင်းတဲ့ အတိုးပေးတဲ့ ငွေစက္ကူ) နဲ့ ငွေတိုက်စာချုပ် (အစိုးရချေးငွေ စာချုပ်) တွေ ရောင်းပြီး ငွေရှာမယ်၊ မလုံလောက်ရင် ဗဟိုဘဏ်က ချေးမယ်ဆိုတဲ့ အစီအစဉ်ပါ။ ဗဟိုဘဏ်က ငွေထုတ်ချေးတာများရင် ငွေကြေးဖောင်းပွမှု (ကုန်ဈေးနှုန်း တက်တာ) ပိုတက်နိုင်တယ် — ကမ္ဘာ့ဘဏ်က ၂၀၂၆-၂၇ ဘဏ္ဍာနှစ်မှာ ငွေကြေးဖောင်းပွမှု ၂၀% လောက် ရှိမယ်လို့ ခန့်မှန်းထားပါတယ်။

ဘာဆက်ဖြစ်မလဲ

နောက်ထပ် ဘဏ္ဍာငွေ ခွဲဝေသုံးစွဲရေး ဥပဒေကြမ်း အတည်ပြုဖို့ ကျန်သေးတယ်။ လွှတ်တော်က စိစစ်ရေး အဖွဲ့ ၁၈ ဖွဲ့ ဖွဲ့ပြီး အောက်တိုဘာ ၃ ရက်ကတည်းက စစ်ဆေးနေတာ။ အတည်ပြုပြီးရင် အရှုံးပေါ်တဲ့ လုပ်ငန်း ၈ ခုရဲ့ လိုငွေကို ပြည်ထောင်စု ဘတ်ဂျက်က ဖြည့်ပေးရမယ်။

အရှုံးပေါ်တဲ့ လုပ်ငန်းတွေကို ပြုပြင်မလား၊ ပုဂ္ဂလိကပိုင်အဖြစ် လွှဲမလား၊ ဒါမှမဟုတ် ထောက်ပံ့ငွေနဲ့ပဲ ဆက်ထားမလားဆိုတာ မဆုံးဖြတ်ရသေးဘူး။ မီးရထားကို မင်းအောင်လှိုင် ကိုယ်တိုင် စစ်ဆေးနေတဲ့ ဓာတ်ပုံတွေ ထွက်လာတာ ဆက်ရင်းနှီးမယ့် သဘော ပြနေတယ်။

လျှပ်စစ်မီး ပြဿနာက ချက်ချင်း ဖြေရှင်းလို့ မရဘူး — ဒါကြောင့် နောက်နှစ် ဘတ်ဂျက်မှာလည်း ဒီလုပ်ငန်းတွေ အရှုံးထပ်ပေါ်ဖို့ များတယ်။ စောင့်ကြည့်ရမှာက ဥပဒေကြမ်း အတည်ပြုချက်၊ နောက်ဆုံး လိုငွေ ကိန်းဂဏန်းနဲ့ အရှုံးပေါ်တဲ့ လုပ်ငန်းတွေအတွက် အစိုးရရဲ့ ဆုံးဖြတ်ချက်ပါ။

ရင်းမြစ်များ

https://www.facebook.com/share/p/1HtkEagbVY/ — BBC Burmese (Facebook)

https://www.gnlm.com.mm/pyidaungsu-hluttaw-fast-tracks-supplementary-appropriation-bill-for-2026-2027/

https://www.gnlm.com.mm/govt-projects-3-4-economic-growth-for-2026-27-fy/

https://www.ts-asset-mgmt.com/report/mm/2026-10-14-myanmar-parliament-approves-central-bank-borrowing-2026-27

https://www.yeyintnge.net/2026/11/blog-post_152.html — ၁၄ နိုဝင်ဘာ နေ့စဉ် သတင်းချုပ် (စစ်အသုံးစရိတ် ၁၀,၅၃၃ ဘီလျံကျော်)

ဆက်ဖတ်ရန် →

ကနေဒါမှာ ဆရာဝန်ဖြစ်ဖို့ — ဆေးကျောင်း (MD) တက်နည်း၊ ကုန်ကျစရိတ်နဲ့ လက်တွေ့ လမ်းကြောင်း

ရဲရင့်ငယ် — ၁၄ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၆

ကနေဒါမှာ ဆရာဝန် ဖြစ်ချင်ရင် ဆေးကျောင်း တက်ရမယ် — ဒါပေမဲ့ အရေးကြီးဆုံး အချက်ကို အရင် ပြောမယ်။ ကနေဒါမှာ ဆေးကျောင်း (MD — Doctor of Medicine, ဆေးပညာဘွဲ့) ကို နိုင်ငံခြားသား အနေနဲ့ တက်ဖို့ အခု အလွန် ခက်သွားပြီ။ တစ်နိုင်ငံလုံးမှာ နိုင်ငံခြားသားအတွက် ပုံမှန် နေရာ ၅ နေရာပဲ ရှိတယ် — ကွိဘက် (Quebec) ပြည်နယ်က ကျောင်း ၄ ကျောင်းမှာပဲ၊ ပြင်သစ်စကား တတ်ရမယ်။ အွန်တေရီယိုက ကျောင်းတွေ (Toronto, McMaster အပါအဝင်) က ၂၀၂၆ ကစပြီး နိုင်ငံခြားသားကို MD လက်မခံတော့ဘူး။ ဒီဆောင်းပါးမှာ တက်နည်း၊ ကုန်ကျစရိတ်၊ လက်တွေ့ လမ်းကြောင်းတွေကို အကုန် ဖော်ပြထားပါတယ်။

MBBS နဲ့ MD — ကနေဒါမှာ MBBS မရှိဘူး

မြန်မာ၊ အင်္ဂလန်၊ အိန္ဒိယ လို နိုင်ငံတွေမှာ အထက်တန်း အောင်ပြီးချင်း တိုက်ရိုက် တက်တဲ့ MBBS (Bachelor of Medicine, Bachelor of Surgery — ဆေးပညာ ဘွဲ့) ရှိတယ်။ ကနေဒါမှာ အဲဒီလို တိုက်ရိုက် တက်လို့ မရဘူး — ကနေဒါရဲ့ ဆေးပညာဘွဲ့က MD (Doctor of Medicine) ဖြစ်ပြီး bachelor ဘွဲ့ အရင် ရှိရမယ်။ ဆိုလိုတာက အထက်တန်း အောင်ပြီးရင် bachelor (ဘွဲ့ကြို) ကို အရင် တက်ရမယ်၊ ပြီးမှ MD လျှောက်ရမယ်။

နိုင်ငံခြားသား MD နေရာ — တစ်နိုင်ငံလုံး ၅ နေရာပဲ

ကနေဒါ ဆေးကျောင်း ၁၉ ကျောင်းမှာ နေရာအများစုက ကနေဒါ နိုင်ငံသား ဒါမှမဟုတ် PR (Permanent Resident — အမြဲတမ်း နေထိုင်ခွင့် ရှိသူ) တွေအတွက်ပဲ။ နိုင်ငံခြားသား အနေနဲ့ ပုံမှန် လျှောက်လို့ရတာ ကွိဘက် ပြည်နယ်က ၄ ကျောင်းပဲ — McGill တက္ကသိုလ် ၁ နေရာ၊ Université Laval ၁ နေရာ၊ Université de Montréal ၂ နေရာ၊ Université de Sherbrooke (အရေအတွက် မဖော်ပြထား)။ ၄ ကျောင်းလုံး ပြင်သစ်စကား လိုတယ် (McGill က ပြင်သစ် B2 အဆင့်)။ McGill ရဲ့ ၁ နေရာအတွက် ပျမ်းမျှ လျှောက်သူ ၇၃ ယောက်၊ အင်တာဗျူး ၈ ယောက် လောက် ရှိတယ်။
အွန်တေရီယို ပြည်နယ်က ၂၀၂၆ ကစပြီး ဆေးကျောင်း နေရာ ၉၅% ကို အွန်တေရီယို နေထိုင်သူ၊ ၅% ကို ကနေဒါ တခြား ပြည်နယ်သားတွေအတွက် သတ်မှတ်လိုက်တယ် — Toronto, McMaster, Queen's, Western, Ottawa, NOSM, Toronto Metropolitan မှာ နိုင်ငံခြားသား ပုံမှန် နေရာ မရှိတော့ဘူး။ Memorial တက္ကသိုလ်ကလည်း နိုင်ငံသား/PR ပဲ လက်ခံတယ်။ Queen's, Manitoba, Saskatchewan, Alberta, Calgary, British Columbia တက္ကသိုလ်တွေကလည်း နိုင်ငံခြားသား ဗီဇာကိုင်သူကို လက်မခံဘူး (အစိုးရ စာချုပ် ထောက်ပံ့တဲ့ နေရာတွေကလွဲလို့)။

လမ်းကြောင်း — အဆင့်ဆင့်နဲ့ ဘယ်နှစ် နှစ် ကြာလဲ

၁။ Bachelor ဘွဲ့ (၃-၄ နှစ်) — သိပ္ပံ ဘာသာရပ်တွေ (ဇီဝဗေဒ၊ ဓာတုဗေဒ၊ ရူပဗေဒ၊ သင်္ချာ) ပါရမယ်။
၂။ MCAT (Medical College Admission Test — ဆေးကျောင်း ဝင်ခွင့် စာမေးပွဲ) နဲ့ CASPer (စစ်ဆေးမှု — အခြေအနေ ဆုံးဖြတ်ချက် စမ်းသပ်မှု) ဖြေပါ။
၃။ ဆေးကျောင်း လျှောက်ပါ — အွန်တေရီယို ကျောင်းတွေဆို OMSAS (Ontario Medical School Application Service — အွန်တေရီယို ဆေးကျောင်း လျှောက်ထားရေး စနစ်) ကနေ၊ တခြား ပြည်နယ်ကျောင်းတွေဆို ကျောင်းတိုက်ရိုက်။
၄။ MMI (Multiple Mini Interview — အင်တာဗျူး ပုံစံ တစ်မျိုး၊ မေးခွန်း အတိုလေးတွေ အလှည့်ကျ ဖြေရတာ) ဖြေပါ။
၅။ MD (၄ နှစ် — McMaster နဲ့ Calgary က ၃ နှစ်) တက်ပါ။
၆။ MCCQE (Medical Council of Canada Qualifying Examination — ကနေဒါ ဆေးကောင်စီ အရည်အချင်း စစ်ဆေးမှု စာမေးပွဲ) ဖြေပါ။
၇။ Residency (လက်တွေ့ သင်တန်း) — CaRMS (Canadian Resident Matching Service — နေထိုင်သင်တန်း နေရာချထားရေး စနစ်) ကနေ နေရာ ရပြီး ၂-၇ နှစ် သင်တန်း တက်ပါ။
စုစုပေါင်း — bachelor ၄ နှစ် + MD ၄ နှစ် + residency ၂-၇ နှစ် = ဆရာဝန်အဖြစ် လုပ်ကိုင်နိုင်ဖို့ ၁၁ နှစ် အထက် ကြာတယ်။ Residency ကာလက လစာ ရတဲ့ သင်တန်း ဖြစ်တယ် — အကြီးမားဆုံး ကုန်ကျစရိတ်က bachelor နဲ့ MD နှစ်တွေမှာ ရှိတယ်။

ဘာတွေ လိုအပ်လဲ

- Bachelor ဘွဲ့ + လိုအပ်တဲ့ ဘာသာရပ်တွေ — ဇီဝဗေဒ (biology), ဓာတုဗေဒ (chemistry), ရူပဗေဒ (physics), သင်္ချာ (mathematics)။ Toronto တက္ကသိုလ်က life sciences (ဇီဝဗေဒ ဆိုင်ရာ ဘာသာရပ်တွေ) ၂ ဘာသာ အပြည့်အဝ (FCE — full-course equivalent) နဲ့ humanities (လူမှုရေးရာ ဘာသာရပ်) ဒါမှမဟုတ် social science (လူမှုသိပ္ပံ) ၁ ဘာသာ တောင်းတယ်။
- GPA (Grade Point Average — အမှတ်ပျမ်းမျှ) — ပြိုင်ဆိုင်မှု ပြင်းထန်တယ်၊ ၄.၀ မှာ ၃.၉ လောက် လိုတယ်။
- MCAT — ၇ နာရီကြာ စာမေးပွဲ၊ ၄ ပိုင်း၊ တစ်ပိုင်း ၁၁၈-၁၃၂ မှတ်၊ စုစုပေါင်း ၄၇၂-၅၂၈ မှတ်။ ကြေး အမေရိကန် ဒေါ်လာ ၃၄၅။ ကွိဘက် ကျောင်းအချို့၊ Ottawa နဲ့ NOSM က MCAT မတောင်းဘူး။
- CASPer — ကနေဒါ ဆေးကျောင်း အများစုက တောင်းတယ်။
- အင်္ဂလိပ်စာ (IELTS — International English Language Testing System, ဒါမှမဟုတ် TOEFL — Test of English as a Foreign Language)။ ကွိဘက် ကျောင်းတွေဆို ပြင်သစ်စာ B2 အဆင့် လိုတယ်။
- Study permit (ကျောင်းသား ဗီဇာ) + ငွေကြေး အထောက်အထား (proof of funds)။

ကုန်ကျစရိတ်

- Bachelor (နိုင်ငံခြားသား) — ကျောင်းလခ တစ်နှစ် ကနေဒါ ဒေါ်လာ ၃၀,၀၀၀-၆၀,၀၀၀ လောက် (ကျောင်းအလိုက် ကွာတယ်)။
- MD (နိုင်ငံခြားသား) — Toronto တက္ကသိုလ် ၂၀၂၅-၂၆ မှာ ကျောင်းလခ တစ်နှစ် ဒေါ်လာ ၉၇,၃၅၀၊ အခြား အခကြေးငွေ + ကျန်းမာရေး အာမခံ (UHIP — University Health Insurance Plan) ပါ စုစုပေါင်း ဒေါ်လာ ၁၀၀,၂၀၇ လောက်။ McGill က တစ်နှစ် ဒေါ်လာ ၆၀,၀၀၀ လောက် (၂၀၂၅ အချက်အလက်)။
- နေထိုင်စရိတ် — IRCC (Immigration, Refugees and Citizenship Canada — ကနေဒါ လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေး ဌာန) သတ်မှတ်ချက် (၂၀၂၆ စက်တင်ဘာ ၁ ကစ) တစ်နှစ် ဒေါ်လာ ၂၃,၄၄၈ (နေထိုင်စရိတ်သက်သက်၊ ကျောင်းလခ မပါ)။ Toronto/Vancouver လို မြို့ကြီးတွေမှာ ဒီထက် ပိုကုန်တယ်။
- ခန့်မှန်းခြေ စုစုပေါင်း (ESTIMATE) — bachelor ၄ နှစ် (ကျောင်းလခ + နေထိုင်စရိတ်) ဒေါ်လာ ၂၁၅,၀၀၀-၃၃၅,၀၀၀ လောက်၊ MD ၄ နှစ် ဒေါ်လာ ၄၉၅,၀၀၀ လောက် (Toronto ဈေးနဲ့ တွက်တာ)၊ နှစ်ခု ပေါင်း ဒေါ်လာ ၇၀၀,၀၀၀-၈၃၀,၀၀၀ လောက် ကုန်နိုင်တယ်။ Residency ကာလက လစာ ရတယ်။

ဘယ်လို လျှောက်မလဲ

- အွန်တေရီယို ကျောင်း ၇ ကျောင်းဆို OMSAS ကနေ တစ်နေရာတည်း လျှောက်ရတယ်။ ၂၀၂၇ ဝင်ခွင့်အတွက် အခြေခံကြေး ကနေဒါ ဒေါ်လာ ၂၂၀ + ကျောင်းတစ်ကျောင်းချင်း အခကြေးငွေ၊ နောက်ဆုံးထား ၂၀၂၆ အောက်တိုဘာ ၁ ရက် (ညနေ ၄:၃၀၊ အရှေ့ပိုင်း အချိန်)၊ MCAT အမှတ် အောက်တိုဘာ ၂၁ ရက် နောက်ဆုံးထား၊ ပထမအသုတ် ကမ်းလှမ်းချက် ၂၀၂၇ မေ ၁၂ ရက်။
- အွန်တေရီယို ပြင်ပ ကျောင်းတွေဆို ကျောင်းတိုက်ရိုက် လျှောက်ရတယ် (စက်တင်ဘာ-အောက်တိုဘာ)။
- MMI အင်တာဗျူးက ဖေဖော်ဝါရီ-ဧပြီ လောက်မှာ ရှိတယ်။

Agency အခကြေးငွေ — သတိပေးချက်

Agency (ကုမ္ပဏီ) အခကြေးငွေက ကုမ္ပဏီအလိုက် မတူဘူး — ပုံသေ ဈေး မရှိဘူး။ စာချုပ်ကို သေချာ ဖတ်ပါ။ သတိပေးချင်တာက — ဘယ် agency မဆို ဆေးကျောင်း ဝင်ခွင့် ဒါမှမဟုတ် ဗီဇာ အာမခံပေးလို့ မရဘူး။ ဝင်ခွင့်ကို တက္ကသိုလ်ကပဲ ဆုံးဖြတ်တယ်။ ဗီဇာ/immigration အကြံပေးခ ယူသူက RCIC (Regulated Canadian Immigration Consultant — ကနေဒါ လိုင်စင် ရ လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေး အတိုင်ပင်ခံ၊ လိုင်စင်အမှတ် R + ဂဏန်း ၆ လုံး) ဒါမှမဟုတ် ရှေ့နေ ဖြစ်ရမယ် — register.college-ic.ca မှာ လိုင်စင် ရှိမရှိ အရင် စစ်ပါ။

လက်တွေ့ လမ်းကြောင်း ၃ ခု

၁။ ကနေဒါမှာ bachelor (ဥပမာ life sciences — ဇီဝဗေဒ ဆိုင်ရာ ဘာသာရပ်) တက်ပြီး MD ကြိုးစားတာ — ဒါပေမဲ့ နိုင်ငံခြားသား MD နေရာ အလွန်နည်းလို့ အလွန် ခက်တယ်။ တခြား ကျန်းမာရေး ပညာတွေကိုလည်း စဉ်းစားနိုင်တယ် — သူနာပြု (nursing), ဆေးဝါး (pharmacy), ကာယကုထုံး (physiotherapy) စသည်။
၂။ တခြား နိုင်ငံမှာ MBBS ပြီးမှ ကနေဒါကို IMG (International Medical Graduate — နိုင်ငံခြားဘွရ ဆရာဝန်) လမ်းကြောင်းနဲ့ လာတာ — MCCQE + NAC (National Assessment Collaboration Examination — နိုင်ငံခြားဘွရ ဆရာဝန် အကဲဖြတ် စာမေးပွဲ) ဖြေပြီး CaRMS မှာ residency လျှောက်ရတယ်၊ ပြိုင်ဆိုင်မှု အလွန် ပြင်းထန်တယ်။
၃။ PR ရပြီးမှ MD လျှောက်တာ — PR (အမြဲတမ်း နေထိုင်ခွင့်) ဒါမှမဟုတ် နိုင်ငံသား ဖြစ်ရင် နေရာ အများကြီး ပွင့်သွားတယ်။

ဘာဆက်လုပ်ရမလဲ

- လက်ရှိ ပညာအရည်အချင်း (အထက်တန်း အောင်ပြီးပြီလား၊ bachelor တက်နေပြီလား) ကို အရင် သိရမယ် — အဲဒီပေါ် မူတည်ပြီး လမ်းကြောင်း ကွာသွားတယ်။
- Bachelor တက်မယ်ဆို လိုအပ်တဲ့ သိပ္ပံ ဘာသာရပ်တွေ ပါတဲ့ ပရိုဂရမ် ရွေးပါ။
- MCAT နဲ့ CASPer ကို ကြိုတင် ပြင်ဆင်ပါ။
- မလျောက်ခင် ကျောင်းတစ်ကျောင်းချင်းရဲ့ တရားဝင် ဝင်ခွင့် စာမျက်နှာမှာ လိုအပ်ချက်ကို ပြန်စစ်ပါ — ဝင်ခွင့် စည်းမျဉ်းတွေက နှစ်အလိုက် ပြောင်းတယ်။
- မေးစရာ ရှိရင် Myanmar to Canada Page Messenger မှာ မေးနိုင်ပါတယ် — လက်ရှိ အခြေအနေနဲ့ ဘယ်မြို့/ဘယ်တက္ကသိုလ် စိတ်ဝင်စားလဲ ပြောပြရင် ပို တိတိကျကျ ကူညီနိုင်ပါတယ်။

သတိ — ဒီဆောင်းပါးက အထွေထွေ အချက်အလက် ပေးတာပါ၊ တရားဝင် အကြံဉာဏ် မဟုတ်ပါဘူး။

ရင်းမြစ်များ — https://www.registrar.utoronto.ca/wp-content/uploads/2025/07/25-26-Med-INT.pdf (University of Toronto, 2025-26 MD နိုင်ငံခြားသား ကျောင်းလခ)၊ https://www.confetto.ai/articles/medical-schools-accepting-international-students (AFMC 2027 ဝင်ခွင့် လမ်းညွှန် အကျဉ်း)၊ https://medicalaid.org/blog/medical-schools-that-accept-international-students/၊ https://assist.applyboard.com/hc/en-us/articles/49134915707533-How-to-Study-Medicine-in-Canada-A-Step-by-Step-Guide၊ https://applyformedicine.com/study-medicine-in-canada၊ https://applymd.utoronto.ca/ (University of Toronto MD ဝင်ခွင့်)

ဆက်ဖတ်ရန် →

နေ့စဉ် သတင်းချုပ် — ၁၄ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၆

ရဲရင့်ငယ် — ၁၄ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၆

ဒီနေ့ သတင်းချုပ်မှာ ပုဏ္ဏားကျွန်း ဗျာလစစ်ဘေးရှောင်စခန်း ဗုံးကြဲခံရလို့ ကလေးငယ်အပါအဝင် ဆယ့်နှစ် ဦး သေဆုံးတဲ့ သတင်း၊ ကေအဲန်အယ်လ်အေက စခန်း သုံး ခု သိမ်းပိုက်ပြီး ညောင်လေးပင်မှာ လူ နှစ်သောင်းကျော် ထွက်ပြေးနေရတဲ့ သတင်း၊ အာဆီယံက စစ်ကောင်စီခေါင်းဆောင်တွေကို ထိပ်သီးအစည်းအဝေးမှ ဆက်လက် ပိတ်ပင်ထားတဲ့ သတင်း၊ လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှု သတင်းတွေ၊ အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ တရားရုံးက ရိုဟင်ဂျာ လူမျိုးတုံး သတ်ဖြတ်မှုအမှုကို စီရင်ချက်ချမယ့် သတင်းနဲ့ စစ်အသုံးစရိတ် စံချိန်တင် မြင့်တက်တဲ့ သတင်းတွေ ပါဝင်ပါတယ်။

ပုဏ္ဏားကျွန်း ဗျာလစစ်ဘေးရှောင်စခန်း ဗုံးကြဲခံရ — ကလေးငယ်အပါအဝင် ၁၂ ဦးသေ

ရခိုင်ပြည်နယ်၊ ပုဏ္ဏားကျွန်းမြို့နယ်ရှိ ဗျာလစစ်ဘေးရှောင်စခန်းကို နိုဝင်ဘာ ၁၃ ရက် ည ခုနှစ်နာရီခန့်မှာ စစ်ကောင်စီလေတပ်က ပေါင် ငါးရာ ဗုံး နှစ်လုံး ကြဲချတိုက်ခိုက်ခဲ့ရာ အသက် ငါး နှစ်အရွယ် ကလေးငယ်တစ်ဦးအပါအဝင် စစ်ဘေးရှောင် ဆယ့်နှစ် ဦး သေဆုံးပြီး ဆယ့်ရှစ် ဦးထက်မနည်း ဒဏ်ရာရခဲ့တယ်လို့ ဘော်ဒါး သတင်း အေဂျင်စီနဲ့ ရခိတ တိုင်းမ်တို့က နိုဝင်ဘာ ၁၄ ရက်မှာ ဖော်ပြထားပါတယ်။

သေဆုံးသူအရေအတွက်ဟာ ကနဦး ရှစ် ဦးကနေ ဆယ် ဦး၊ ထို့နောက် ဆယ့်နှစ် ဦးအထိ မြင့်တက်လာခဲ့တာ ဖြစ်ပြီး ဂဏန်း အတိအကျကိုတော့ သီးခြား အတည်ပြုနိုင်ခြင်း မရှိသေးပါဘူး။ ရခိုင်သတင်းဌာန သုံး ခုက ဖော်ပြထားပေမယ့် အားလုံးဟာ ဒေသခံသတင်းရင်းမြစ်တစ်ခုတည်းကို ကိုးကားထားနိုင်တာကြောင့် သီးခြားရင်းမြစ် သုံး ခုအဖြစ် မမှတ်ယူသင့်ပါဘူး။ ယင်းစခန်းကို အောက်တိုဘာ ၄ ရက်ကလည်း ဂျက်တိုက်လေယာဉ် နှစ်စီးနဲ့ ဗုံးကြဲခဲ့ရာ စစ်ဘေးရှောင် ခြောက် ဦး သေဆုံးခဲ့ဖူးပါတယ်။

ကေအဲန်အယ်လ်အေ စခန်း ၃ ခု သိမ်းပိုက် — ညောင်လေးပင်တွင် လူ နှစ်သောင်းကျော် ထွက်ပြေး

ကရင်အမျိုးသား အစည်းအရုံး (ကေအဲန်ယူ) က နိုဝင်ဘာ ၁၂ ရက်မှာ ကရင်အမျိုးသား လွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော် (ကေအဲန်အယ်လ်အေ) တပ်မဟာ ၃၊ တပ်ရင်း ၉ နဲ့ ၇ တို့ ပူးပေါင်းပြီး သံဆိပ်၊ ဘောကထာ၊ တုံတတာ စခန်း သုံး ခုကို တိုက်ခိုက်သိမ်းပိုက်ခဲ့ပြီး စစ်ကောင်စီတပ်သား ဆယ့်တစ် ဦး သေဆုံးကာ လက်နက်အမြောက်အများ သိမ်းဆည်းရရှိခဲ့တယ်လို့ ထုတ်ပြန်ပါတယ်။ သိမ်းဆည်းရမိတဲ့ လက်နက်တွေထဲမှာ အမ်အေ သေနတ် ရှစ် လက်နဲ့ ကျည်ဆံ သုံးထောင် ခုနှစ်ဆယ် တောင့် အပါအဝင် ဖြစ်ပါတယ်။

စစ်ကောင်စီကတော့ လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှု အကြိမ် နှစ်ဆယ် ခန့်နဲ့ ပြန်လည်တိုက်ခိုက်ခဲ့ပြီး နိုဝင်ဘာ ၁၃ ရက်မှာလည်း ဗုံးကြဲမှု ဆက်လက်ဖြစ်ပွားကာ ဒေသခံတွေ ဒဏ်ရာရပြီး နေအိမ်တွေ ပျက်စီးခဲ့တယ်လို့ ဆိုပါတယ်။ နှစ်ရက်အတွင်း လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှုကြောင့် ညောင်လေးပင်ခရိုင်ရှိ ကျေးရွာ ဆယ့်ရှစ် ရွာက ပြည်သူ နှစ်သောင်းကျော် ထွက်ပြေးနေရပါတယ်။ သေဆုံးဂဏန်းနဲ့ လက်နက်စာရင်းဟာ ကေအဲန်ယူ တစ်ဖက်တည်းက ထုတ်ပြန်ချက်သာ ဖြစ်ပြီး ကရင်သတင်းဌာနကလည်း သီးခြား အတည်မပြုနိုင်သေးဘူးလို့ ဆိုပါတယ်။

အာဆီယံက စစ်ကောင်စီခေါင်းဆောင်များကို ထိပ်သီးအစည်းအဝေးမှ ဆက်လက် ပိတ်ပင်

ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံ မနီလာမြို့မှာ နိုဝင်ဘာ ၁၅ ရက်ကနေ ၁၇ ရက်အထိ ကျင်းပမယ့် ၄၉ ကြိမ်မြောက် အာဆီယံ (အရှေ့တောင်အာရှ နိုင်ငံများ အသင်း) ထိပ်သီး အစည်းအဝေးမှာ မြန်မာ စစ်ကောင်စီခေါင်းဆောင်တွေ တက်ရောက်ခွင့်ကို အာဆီယံက ဆက်လက် ပိတ်ပင်ထားတယ်လို့ နိုဝင်ဘာ ၁၂ ရက်မှာ သိရပါတယ်။ လာအို၊ ထိုင်း၊ ဗီယက်နမ်၊ ကမ္ဘောဒီးယားနဲ့ မလေးရှားတို့က မင်းအောင်လှိုင်ကို တစ်ဦးချင်း ဖိတ်ကြားလက်ခံခဲ့ပေမယ့် အစုအဖွဲ့အနေနဲ့ အသိအမှတ်ပြုမှု မပေးသေးတာ ဖြစ်ပါတယ်။

လူ့အခွင့်အရေး စောင့်ကြည့်ရေး အဖွဲ့ (ဟျူးမန်း ရိုက်စ် ဝပ်ချ်) က နိုဝင်ဘာ ၁၁ ရက်မှာ ထိပ်သီး အစည်းအဝေး ခေါင်းဆောင်တွေကို မင်းအောင်လှိုင်ရဲ့ ရွေးကောက်ပွဲနဲ့ ရရှိတဲ့ သမ္မတရာထူးကို အသိအမှတ်မပြုဖို့ တောင်းဆိုခဲ့ပြီး ဖော်တီဖိုင်း ရိုက်စ် အဖွဲ့ကလည်း နိုဝင်ဘာ ၁၃ ရက်မှာ စစ်ကောင်စီကို ဒေသတွင်း ငြိမ်းချမ်းရေးနဲ့ လုံခြုံရေးအတွက် ခြိမ်းခြောက်မှုအဖြစ် သတ်မှတ်ဖို့ တောင်းဆိုခဲ့ပါတယ်။

လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှု

ဒီနေ့ရဲ့ လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှု သတင်းတွေထဲမှာ အကြီးမားဆုံး ဖြစ်စဉ်ကတော့ ပုဏ္ဏားကျွန်း ဗျာလစစ်ဘေးရှောင်စခန်း ဗုံးကြဲခံရမှုပဲ ဖြစ်ပြီး စစ်ဘေးရှောင် ဆယ့်နှစ် ဦး သေဆုံးခဲ့ပါတယ်။ သေဆုံးသူ ဆယ် ဦး ဒါမှမဟုတ် အထက် ရှိတဲ့ ဗုံးကြဲဖြစ်စဉ် အသစ်ဟာ ဒီဖြစ်စဉ်ပဲ ဖြစ်ပါတယ်။ အသေးစိတ်ကိုတော့ အထက်ပါ ကဏ္ဍမှာ ဖော်ပြထားပါတယ်။

နိုဝင်ဘာ ၁၄ ရက် မနက်ပိုင်းမှာလည်း ရခိုင်ပြည်နယ် အမ်းမြို့နယ် (အဉ္ဇနပူရ) က စွန်ရဲတံတားကို ဗုံးကြဲခဲ့ပြီး တံတား အများအပြား ပျက်စီးခဲ့တယ်လို့ ဘော်ဒါး သတင်း အေဂျင်စီက ဖော်ပြထားပါတယ်။ လူထိခိုက်မှု ရှိမရှိကိုတော့ မသိရသေးပါဘူး။ ဒီသတင်းဟာ ရင်းမြစ် တစ်ခုတည်းကသာ လာတာ ဖြစ်ပါတယ်။

ပဲခူးတိုင်း ညောင်လေးပင်ခရိုင်၊ ကေအဲန်အယ်လ်အေ တပ်မဟာ ၃ နယ်မြေမှာလည်း နိုဝင်ဘာ ၁၂ ရက်မှာ လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှု အကြိမ် နှစ်ဆယ် ခန့် ဖြစ်ပွားခဲ့ပြီး နိုဝင်ဘာ ၁၃ ရက်မှာလည်း ဗုံးကြဲမှု ဆက်လက်ဖြစ်ပွားခဲ့ပါတယ်။ ဒေသခံတွေ ဒဏ်ရာရပြီး နေအိမ်တွေ ပျက်စီးခဲ့ပေမယ့် အရေအတွက်ကိုတော့ ဖော်ပြထားခြင်း မရှိပါဘူး။ ပြည်သူ နှစ်သောင်းကျော် ထွက်ပြေးနေရပါတယ်။ ဒီသတင်းဟာလည်း ကေအဲန်ယူ ထုတ်ပြန်ချက် တစ်ခုတည်းကသာ လာတာ ဖြစ်ပါတယ်။

စစ်ကိုင်းတိုင်း ကန့်ဘလူမြို့နယ် ကိုးတောင်ဘိုတိုက်နယ် ကျေးရွာ ခုနှစ်ရွာခန့်ကိုလည်း နိုဝင်ဘာ ၁၃ ရက် မနက်ပိုင်းမှာ ဝိုင်တွဲ လေယာဉ်နဲ့ ဗုံးကြဲခဲ့ပြီး ဗုံးကြဲမှု ဆယ့်လေး ကြိမ် ခန့် ဖြစ်ပွားခဲ့တယ်လို့ မြဲလတ် အသံ သတင်းဌာနက ဖော်ပြထားပါတယ်။ သေဆုံး၊ ဒဏ်ရာရ အရေအတွက်ကိုတော့ မသိရသေးဘဲ ပြည်သူ ငါးထောင် ကျော် ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်နေရပါတယ်။ နိုဝင်ဘာ ၁၃ ရက် မနက် ခုနှစ်နာရီခန့်မှာ ကောလင်းဘက်က အင်အား တစ်ရာ့ငါးဆယ် ကျော်ပါ စစ်ကြောင်း ကိုးတောင်ဘိုရွာဘက်ကို စစ်ကြောင်းထိုးလာစဉ် လမ်းကြောင်းရှင်းတဲ့သဘောနဲ့ ဗုံးကြဲခဲ့တာ ဖြစ်တယ်လို့ ဆိုပါတယ်။ ဒီသတင်းဟာလည်း ရင်းမြစ် တစ်ခုတည်းကသာ လာတာ ဖြစ်ပါတယ်။

မြောက်ဦး ကျောင်းဗုံးကြဲမှုနဲ့ ပတ်သက်ပြီး ဘော်ဒါး သတင်း အေဂျင်စီနဲ့ ရခိတ တိုင်းမ်တို့က နိုဝင်ဘာ ၁၄ ရက်မှာ သေဆုံးသူ နှစ် ဦးဟာ အသက် နှစ်ဆယ့်သုံး နှစ်အရွယ် မနုနုဝင်းနဲ့ အသက် နှစ်ဆယ့်နှစ် နှစ်အရွယ် ကိုဇော်ဟိန်းသူ တို့ ဖြစ်ပြီး အသက် ခုနှစ် နှစ်အရွယ် ကလေးငယ် တစ်ဦး အပါအဝင် ရှစ် ဦး ဒဏ်ရာရတယ်လို့ ဖော်ပြထားပါတယ်။ ဒါဟာ ရခိုင်တပ်တော်ရဲ့ နှစ် ဦး သေ၊ ရှစ် ဦး ဒဏ်ရာရဆိုတဲ့ ထုတ်ပြန်ချက်နဲ့ ကိုက်ညီပါတယ်။ ဧရာဝတီ သတင်းဌာနက ဖော်ပြခဲ့တဲ့ လေး ဦး သေဆိုချက်ကိုတော့ သီးခြား အတည်ပြုနိုင်ခြင်း မရှိသေးပါဘူး။

နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသားများ ကူညီစောင့်ရှောက်ရေးအသင်း (အေအေပီပီ) ရဲ့ ထုတ်ပြန်ချက်အရ ၂၀၂၆ ခုနှစ် သြဂုတ် ၁ ရက်ကနေ နိုဝင်ဘာ ၁၂ ရက်အထိ သုံး လကျော်အတွင်း စစ်ကောင်စီရဲ့ တိုက်ခိုက်မှုကြောင့် အသက် ခြောက်ဆယ့်ငါး နှစ်နဲ့အထက် သက်ကြီးရွယ်အို လေးဆယ့်ကိုး ဦး သေဆုံးခဲ့ပြီး ရခိုင်ပြည်မှာ ဆယ့်လေး ဦးနဲ့ အများဆုံး ဖြစ်ပါတယ်။ သေဆုံးသူ လေးဆယ့်ကိုး ဦးအနက် လေးဆယ့်ငါး ဦးဟာ လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှုကြောင့် သေဆုံးခဲ့တာ ဖြစ်ပြီး မကွေးတိုင်းမှာ ဆယ့်သုံး ဦးနဲ့ ဒုတိယ အများဆုံး ဖြစ်ပါတယ်။ ၂၀၂၁ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီ ၁ ရက်ကနေ နိုဝင်ဘာ ၁၂ ရက်အထိ စစ်ကောင်စီကြောင့် သေဆုံးသူ စုစုပေါင်း ရှစ်ထောင့် ခြောက်ရာ ခုနှစ်ဆယ့်ကိုး ဦး၊ ဖမ်းဆီးခံရသူ သုံးသောင်း နှစ်ထောင်း သုံးရာ ငါးဆယ့်လေး ဦးအနက် ထိန်းသိမ်းခံနေရဆဲ တစ်သောင်း ငါးထောင်း တစ်ရာ ကိုးဆယ့်ငါး ဦး ရှိတယ်လို့ အေအေပီပီက ဆိုပါတယ်။ နိုဝင်ဘာ ၁ ရက် ဝီရဌာနီ ရွာချောင်းကြီး ဖြစ်စဉ်မှာ ဦးဒါအောင်ကျော် သေဆုံးမှုနဲ့ ပတ်သက်ပြီး အေအေပီပီနဲ့ ရိုက်တာတို့ ဖော်ပြချက် ကွဲလွဲနေဆဲ ဖြစ်ပါတယ်။

ပြင်သစ် ၂၄ သတင်းဌာနရဲ့ စောင့်ကြည့်အဖွဲ့ကလည်း နိုဝင်ဘာ ၁၃ ရက်မှာ နိုဝင်ဘာ ၁ ရက် ရခိုင်ပြည် လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှုတွေ (ဆယ့်နှစ် ဦး သေ၊ သုံးဆယ့်နှစ် ဦး ဒဏ်ရာရ) ကို ဓာတ်ပုံနဲ့ ဗီဒီယိုတွေနဲ့ အတည်ပြုခဲ့ပါတယ်။ မော်လူးမြို့ တောင်ဘက် ကျေးရွာတွေမှာ လေကြောင်း ဗုံးကြဲမှုကြောင့် အရပ်သား ထိခိုက်မှု ရှိတယ်ဆိုတဲ့ သတင်းကိုတော့ ရွာအမည်၊ ရက်စွဲနဲ့ ဂဏန်း အသေးစိတ် မရသေးတာကြောင့် သီးခြား ဖြစ်စဉ်အဖြစ် မမှတ်ယူသေးဘဲ ဆက်လက် စောင့်ကြည့်နေပါတယ်။

အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ တရားရုံးက ရိုဟင်ဂျာ လူမျိုးတုံး သတ်ဖြတ်မှုအမှုတွင် နိုဝင်ဘာ ၁၉ ရက် စီရင်ချက် ချမည်

အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ တရားရုံး (အိုင်စီဂျေ) က ဂမ်ဘီယာနိုင်ငံက ၂၀၁၉ ခုနှစ်မှာ မြန်မာကို စွဲဆိုထားတဲ့ ရိုဟင်ဂျာ လူမျိုးတုံး သတ်ဖြတ်မှုအမှုမှာ နိုဝင်ဘာ ၁၉ ရက်မှာ အပြီးသတ် စီရင်ချက် ချမယ်လို့ သိရပါတယ်။ ၂၀၁၇ ခုနှစ် စစ်တပ် ရှင်းလင်းရေး စစ်ဆင်ရေးကြောင့် ရိုဟင်ဂျာ သိန်းချီ ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံကို ထွက်ပြေးခဲ့ရတဲ့ ဖြစ်စဉ်နဲ့ ပတ်သက်တဲ့ အမှု ဖြစ်ပါတယ်။

စီရင်ချက်ဟာ အရေးပါတဲ့ ဥပဒေ စံနှုန်း ဖြစ်စေမယ်လို့ ဆိုပေမယ့် ယနေ့တိုင် ဆက်လက်ဖြစ်ပွားနေတဲ့ အကြမ်းဖက်မှုတွေကို ရပ်တန့်နိုင်မှာ မဟုတ်ဘူးလို့ လေ့လာသူတွေက သတိပေးထားပါတယ်။ အာဏာသိမ်းပြီးနောက် ရိုဟင်ဂျာ တစ်ရာ ကျော်ကို ပစ်မှတ်ထား ဖမ်းဆီးခဲ့ပြီးဖြစ်တယ်လို့ လက်နက်ကိုင် ပဋိပက္ခ တည်နေရာ ဒေတာ အစီအစဉ် (အေစီအယ်လ်အီးဒီ) ရဲ့ လေ့လာသူက ဆိုပါတယ်။

စစ်ကောင်စီ၏ စစ်အသုံးစရိတ် စံချိန်တင် ကျပ် ၁၀,၅၃၃ ဘီလီယံကျော်အထိ မြင့်တက်

ကာကွယ်ရေး ဝန်ကြီးဌာနရဲ့ အသုံးစရိတ်ဟာ ကျပ် တစ်သောင်း ငါးရာ သုံးဆယ့်သုံး ဒသမ သုည ကိုး ကိုး ဘီလီယံအထိ ရောက်ရှိပြီး အမျိုးသား ဒီမိုကရေစီ အဖွဲ့ချုပ် (အန်အယ်လ်ဒီ) လက်ထက် ၂၀၁၉–၂၀ ဘဏ္ဍာနှစ်ထက် သုံး ဒသမ တစ်ဆယ် တစ် ဆ မြင့်တက်လာတယ်လို့ ခေတ်သစ် သတင်းဌာနက နိုဝင်ဘာ ၁၃ ရက် နေ့လယ်ပိုင်း သတင်း ဗီဒီယိုမှာ ဖော်ပြထားပါတယ်။

ပြည်ထောင်စု ဘတ်ဂျက် လိုငွေဟာလည်း ကျပ် ရှစ်ထောင်း ကိုးရာ ရှစ်ဆယ့်ငါး ဒသမ တစ်ရှစ် တစ် ဘီလီယံ ရှိနေပါတယ်။ စစ်ပွဲ ဆက်လက်ဖြစ်ပွားနေချိန်မှာ စစ်အသုံးစရိတ်ကို စံချိန်တင် တိုးမြှင့် သုံးစွဲနေတာ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီဂဏန်းတွေဟာ ခေတ်သစ် သတင်း ဗီဒီယို အကျဉ်းချုပ်ကသာ ရရှိထားတာ ဖြစ်ပြီး မူရင်း ဧရာဝတီ၊ ဘလွန်းဘတ် ဆောင်းပါးတွေကို တိုက်ရိုက် ဖတ်ရှု အတည်မပြုနိုင်သေးပါဘူး။

သတင်းတိုများ

မြန်မာ အရပ်ဘက် အဖွဲ့အစည်း တစ်ရာ ကိုးဆယ့်သုံး ဖွဲ့က ရန်ကုန်ရှိ ဂျာမနီ သံရုံး တာဝန်ခံ မတ်သီးယက်စ် လစ်ချာ့ဇ်ထံ နိုဝင်ဘာ ၁၃ ရက်မှာ ကျေးဇူးတင်စာ ပေးပို့ခဲ့ပါတယ်။ လစ်ချာ့ဇ်က နိုဝင်ဘာ ၈ ရက်မှာ ဖြုတ်ချခံသမ္မတ ဦးဝင်းမြင့်ရဲ့ ခုနှစ်ဆယ့်ငါး နှစ်ပြည့် မွေးနေ့ အထိမ်းအမှတ်အဖြစ် ဗီဒီယို တစ်ခု ရိုက်ကူးကာ ဦးဝင်းမြင့်ဟာ လွတ်လပ်သူမဟုတ်ဘဲ ကုလသမဂ္ဂ (ယူအန်) ရဲ့ သဘောထားအရ သူဟာ တရားဝင် သမ္မတ ဖြစ်တယ်လို့ ပြောဆိုခဲ့ပါတယ်။ စစ်ကောင်စီက နိုဝင်ဘာ ၁၀ ရက်မှာ သူ့ကို နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီးဌာနသို့ ဆင့်ခေါ်ပြီး သတိပေးခဲ့ပါတယ်။ အရပ်ဘက် အဖွဲ့တွေက ဂျာမနီနဲ့ ဥရောပ သမဂ္ဂ (အီးယူ) ကို နိုင်ငံရေး အကျဉ်းသားတွေ လွတ်မြောက်ရေး ဆက်လက် ဖိအားပေးဖို့နဲ့ စစ်ကောင်စီရဲ့ ရွေးကောက်ပွဲကို အသိအမှတ်မပြုဖို့ တောင်းဆိုထားပါတယ်။

စင်ကာပူရှိ မြန်မာ သံရုံးက နိုဝင်ဘာ ၁၀ ရက်မှစ၍ အလုပ်သမား ပတ်စပို့ (ပီဂျေ) သက်တမ်းတိုးမယ့် သူတွေထံမှ နှစ်ရာခိုင်နှုန်း ဝင်ငွေခွန် ပေးဆောင်ထားကြောင်းနဲ့ ပြီးခဲ့တဲ့ သုံး လအတွင်း မိသားစုထံ တရားဝင် လမ်းကြောင်းနဲ့ ငွေလွှဲထားကြောင်း အထောက်အထား တောင်းခံလာပါတယ်။ ထိုင်းနိုင်ငံ ဘန်ကောက်ရှိ သံရုံးကလည်း နိုဝင်ဘာ ၉ ရက်မှစ၍ အလားတူ သုံး လစာ ငွေလွှဲ ပြေစာ တောင်းခံလာပါတယ်။ နိုင်ငံခြားရောက် မြန်မာ အလုပ်သမားတွေအပေါ် ဖိအားပေးမှု အသစ်အဖြစ် ဝေဖန်ခံနေရပါတယ်။

ဧရာဝတီတိုင်း လေးမျက်နှာမြို့နယ် ရေဖြူကျေးရွာကို နိုဝင်ဘာ ၁၂ ရက် မနက် ခြောက် နာရီခန့်မှာ စစ်ကောင်စီတပ် အင်အား နှစ်ဆယ် ခန့် ဝင်ရောက်ပြီး ရခိုင် စစ်ဘေးရှောင် တစ်ဦး အပါအဝင် အမျိုးသား လေး ဦးကို ပေါ်တာအဖြစ် ဖမ်းခေါ်သွားတယ်လို့ ရခိတ တိုင်းမ်က ဖော်ပြထားပါတယ်။ ဒီသတင်းဟာ ရင်းမြစ် တစ်ခုတည်းကသာ လာတာ ဖြစ်ပါတယ်။ အန်ယူဂျီ နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီး ဒေါ်ဇင်မာအောင်ဟာ ပါရီ ငြိမ်းချမ်းရေး ဖိုရမ် ၂၀၂၆ ကို တက်ရောက်ခဲ့တယ်လို့ ပြည်သူ့ရေဒီယို တီဗွီ သတင်းဌာနက နိုဝင်ဘာ ၁၃ ရက်မှာ ဖော်ပြထားပေမယ့် အသေးစိတ်ကိုတော့ အတည်မပြုနိုင်သေးပါဘူး။ ကျိုက်မရောနဲ့ ဟုမ္မလင်းတို့မှာ တော်လှန်ရေး တပ်တွေက စစ်ကောင်စီတပ်ဘက်က ဆယ့်ငါး ဦး ထိခိုက်သေဆုံးစေပြီး တော်လှန်ရေး ရဲဘော် နှစ် ဦး ကျဆုံးခဲ့တယ်လို့ ယူကျု သတင်း အကျဉ်းချုပ် တစ်ခုမှာ ဖော်ပြထားပါတယ်။

ရင်းမြစ်များ — https://burmese.bnanews.net/news/49636/, https://arakhatimes.com/news_mm/30610/, https://arakhatimes.com/news_mm/30604/, https://mpanews.info/airstrike/14642/, https://www.bnionline.net/en/news/knu-captures-3-military-council-bases-and-seized-massive-haul-arms-and-ammunition, https://arakanjournal.com/2026/11/12/asean-upholds-summit-ban-on-myanmar-junta-in-major-setback-for-min-aung-hlaing/, https://unityrightsnetwork.org/post/hrw-urges-asean-summit-to-reject-min-aung-hlaing-s-sham-election-presidency, https://www.fortifyrights.org/reg-inv-2026-11-13/, https://www.thedailyeast.com/icj-to-deliver-genocide-ruling-against-myanmar-on-november-19-but-analysts-warn-justice-alone, https://progressivevoicemyanmar.org/2026/11/13/myanmar-civil-society-organizations-thank-german-charge-daffaires-for-standing-with-president-u-win-myint, https://mmpeacemonitor.org/en/en-news/myanmar-junta-summons-german-envoy-over-birthday-video-for-ousted-president-win-myint/, https://www.youtube.com/watch?v=ZHqX-fLa34Q, https://www.gnlm.com.mm/proof-of-family-remittance-is-required-for-pj-passport-extensions-in-singapore/, https://www.facebook.com/permalink.php?story_fbid=pfbid02Yqr1D2r84GYsjmY5Q8XUSEqxyybf75DjDZMQaZWYM212UikD34tMjwooynvG8LVhl&id=61564663102706, https://arakhatimes.com/news_mm/30619/, https://arakhatimes.com/news_mm/30582/, https://thelibraryestate.com/france-24s-observers-verify-double-tap-airstrikes-on-civilians-in-myanmars-rakhine-state/, https://www.youtube.com/watch?v=7LXoto5fG94, https://www.youtube.com/watch?v=BSQwspAkSow

ဆက်ဖတ်ရန် →

စစ်ဘုရင် — အပိုင်း ၁၆: အာဏာသိမ်းပြီး တပ်တွင်း သန့်စင်မှုများ — ယုံကြည်ရဆုံးလက်ထောက်များ ကျဆုံးမှု

ရဲရင့်ငယ် — ၁၄ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၆

အပိုင်း ၁၅: https://www.yeyintnge.net/2026/11/blog-post_13.html

အပိုင်း ၁၆ ကို ဆက်လက် တင်ပြပါမယ်။

အပိုင်း ၁၅ ရဲ့ အဆုံးမှာ ချန်ခဲ့တယ် — အချုပ်အနှောင်တွင် သေဆုံးမှုများ မည်မျှရှိသည်ကို သိပြီးနောက်၊ အာဏာသိမ်းပြီးနောက် တပ်အတွင်းမှာပါ မင်းအောင်လှိုင်က သူ၏ ယုံကြည်ရဆုံး လက်ထောက်များကိုပါ မည်သို့ သန့်စင်ဖယ်ရှားခဲ့သည်ကို ဆက်လက် တင်ပြပါမည် ဟု။ ဤအပိုင်းက ထိုအကြောင်းအရာကိုပင် တင်ပြသည်။

၂၀၂၃ စက်တင်ဘာ သန့်စင်မှု — ယုံကြည်ရဆုံးနှစ်ဦး ဖယ်ရှားခံရခြင်း

၂၀၂၃ စက်တင်ဘာ ၂၅ ရက်တွင် နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ (State Administration Council, SAC) အဖွဲ့ဝင် ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး မိုးမြင့်ထွန်း — စစ်တက္ကသိုလ် (Defence Services Academy, DSA) အပတ်စဉ် ၃၀၊ တပ်မတော် စစ်ဦးစီးချုပ် (တပ်မတော် ကြည်းတပ်၏ စစ်ဦးစီးချုပ်)၊ မြန်မာနိုင်ငံ ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုကော်မရှင် (Myanmar Investment Commission, MIC) ဥက္ကဋ္ဌ — နှင့် ဒုတိယဝန်ကြီးချုပ် ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး စိုးထွဋ်တို့ကို "အာဏာနှင့် အခွင့်ထူးများ အလွဲသုံးစားလုပ်မှု" အတွက် နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ (SAC) မှ ထုတ်ပယ်ခဲ့သည်။ နှစ်ဦးစလုံးကို မင်းအောင်လှိုင်၏ ယုံကြည်ရဆုံး လက်ထောက်များအဖြစ် ကျယ်ပြန့်စွာ ဖော်ပြခဲ့ကြပြီး — အာဏာသိမ်းမတိုင်မီ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်နှင့် ညှိနှိုင်းရန် စေလွှတ်ခံရသော ပုဂ္ဂိုလ်များ ဖြစ်သည်။

မိုးမြင့်ထွန်းကို စက်တင်ဘာ အစောပိုင်းတွင် ဖမ်းဆီးခဲ့ပြီး နေပြည်တော်တွင် နေအိမ်အကျယ်ချုပ်ဖြင့် စစ်ဆေးခံနေရသည် — စီးပွားရေးသမားများထံမှ လာဘ်ငွေ ဒေါ်လာ သန်းချီ ရယူခဲ့သည်ဟု စွပ်စွဲခံရသည်။ သူ့ကို နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ (SAC) မှ ထုတ်ပယ်ခြင်းနှင့်အတူ မြန်မာနိုင်ငံ ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုကော်မရှင် (MIC) ဥက္ကဋ္ဌ၊ နိုင်ငံခြားငွေ ကြီးကြပ်ရေးကော်မတီ ဥက္ကဋ္ဌနှင့် ကုန်သွယ်မှုနှင့် ကုန်စည်စီးဆင်းမှု ချောမွေ့စေရေး ဗဟိုကော်မတီ ဥက္ကဋ္ဌ ရာထူးများမှလည်း ဖယ်ရှားခဲ့သည်။

၂၀၂၃ အောက်တိုဘာ ၁၀ ရက်တွင် မိုးမြင့်ထွန်းနှင့် သူ၏ လက်ထောက် ဗိုလ်မှူးချုပ် ရန်နောင်စိုး — မိုးမြင့်ထွန်း ဥက္ကဋ္ဌအဖြစ် တာဝန်ယူခဲ့သော ကော်မတီတစ်ခု၏ ပူးတွဲအတွင်းရေးမှူး — တို့အား စစ်ခုံရုံး (စစ်တပ်အတွင်း တရားစီရင်သည့် တရားရုံး) က သစ္စာဖောက်မှု (နိုင်ငံတော်ကို သစ္စာဖောက်ခြင်း — အပြင်းထန်ဆုံး ပြစ်မှုတစ်ခု)၊ လာဘ်စားမှု၊ နိုင်ငံခြားငွေ တရားမဝင်ကိုင်ဆောင်မှုနှင့် စစ်စည်းကမ်း ချိုးဖောက်မှုတို့အတွက် တစ်သက်တစ်ကျွန်း (မြန်မာဥပဒေအရ နှစ် ၂၀ နှင့် ညီမျှသော ပြစ်ဒဏ်) ချမှတ်ခဲ့သည် — အာဏာသိမ်းပြီးကတည်းက ထိုအဆင့်ရှိ ဗိုလ်ချုပ်ကြီးများအပေါ် ပထမဆုံး ထိုသို့သော ပြစ်ဒဏ် ဖြစ်သည်။ နိုင်ငံပိုင်သတင်းက ဤပြစ်ဒဏ်ကို အောက်တိုဘာ ၁၁ ရက်တွင် ဖော်ပြခဲ့သည်။

၂၀၂၃ နိုဝင်ဘာ ၁၀ ရက်တွင် စိုးထွဋ်ကို စစ်ခုံရုံးက လာဘ်စားမှုဖြင့် ပြစ်မှုထင်ရှားပြီး ထောင်ဒဏ် ၅ နှစ် ချမှတ်ခဲ့သည်။

ဝိရောဓိ — မိသားစုစီးပွားရေး တံခါးစောင့်ကိုယ်တိုင် သန့်စင်ခံရခြင်း

Fulcrum ၏ ဆန်းစစ်ချက်အရ မိုးမြင့်ထွန်းသည် မြန်မာနိုင်ငံ ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုကော်မရှင် (MIC) ဥက္ကဋ္ဌအနေဖြင့် မင်းအောင်လှိုင်၏ သားသမီးများ၏ စီးပွားရေးလုပ်ငန်းများကို အတည်ပြုပေးခဲ့သူ ဖြစ်သည် — ဆိုလိုသည်မှာ မိသားစုစီးပွားရေးလုပ်ငန်းများကို ချောမွေ့စေခဲ့သော စစ်အစိုးရ၏ ထိပ်တန်း စီးပွားရေးတံခါးစောင့်ကိုယ်တိုင် အဂတိမှုဖြင့် သန့်စင်ခံရခြင်း ဖြစ်သည်။

အခြား အရေးယူမှုများ

၂၀၂၂ ဇန်နဝါရီ ၁၂ — လေတပ်ဦးစီးချုပ် ဖယ်ရှားခံရခြင်း: လေတပ်ဦးစီးချုပ် (လေတပ်၏ အမြင့်ဆုံးတာဝန်ရှိသူ) ဗိုလ်ချုပ်ကြီး မောင်မောင်ကျော် (စစ်တက္ကသိုလ် အပတ်စဉ် ၂၆) ကို ၂၀၂၂ ဇန်နဝါရီ ၁၂ ရက်တွင် ထုတ်ပယ်ခဲ့သည်။ တရားဝင်အကြောင်းရင်း မကြေညာခဲ့ — စစ်အစိုးရ ပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူက မောင်မောင်ကျော်သည် "တာဝန်ထမ်းဆောင်မှု ပြီးဆုံးခြင်း" ဖြစ်သည်ဟု ပြောခဲ့သည်။ သူ၏ နေရာကို လေတပ် စစ်ဦးစီးချုပ် ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ထွန်းအောင်က ဆက်ခံခဲ့သည်။ မောင်မောင်ကျော်သည် နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီ (SAC) အဖွဲ့ဝင်အဖြစ် ဆက်ရှိနေခဲ့သည်။

၂၀၂၄ ဒီဇင်ဘာ ၁၈ — ညှိနှိုင်းကွပ်ကဲရေးမှူး အပြောင်းအလဲ: ဗိုလ်ချုပ်ကြီး မောင်မောင်အေးကို ညှိနှိုင်းကွပ်ကဲရေးမှူး (ကြည်း၊ ရေ၊ လေ သုံးတပ်လုံး၏ စစ်ဆင်ရေးများကို ညှိနှိုင်းကွပ်ကဲသူ) ရာထူးမှ ဖယ်ရှားပြီး ဒုတိယဝန်ကြီးချုပ်နှင့် ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးအဖြစ် ခန့်အပ်ခဲ့သည်။ ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ကျော်စွာလင်း (စစ်တက္ကသိုလ် အပတ်စဉ် ၃၅) ကို ညှိနှိုင်းကွပ်ကဲရေးမှူးအဖြစ် ခန့်အပ်ခဲ့သည်။

ဒီအပိုင်းက ဘာကို ပြသလဲ

ဤအပိုင်းတွင် တင်ပြခဲ့သည်များကို အတူတကွ ကြည့်ပါက ပုံစံတစ်ခုက ပေါ်လာသည်။

ပထမ — သန့်စင်မှုသည် အဂတိတိုက်ဖျက်ရေးထက် သစ္စာခံမှု စမ်းသပ်ခြင်း ဖြစ်သည်။ မိုးမြင့်ထွန်းနှင့် စိုးထွဋ်တို့ကို ဖယ်ရှားခဲ့သော်လည်း အဂတိစနစ်ကိုယ်တိုင် မပျက်ခဲ့ — မိုးမြင့်ထွန်းကိုယ်တိုင် မိသားစုစီးပွားရေးလုပ်ငန်းများကို အတည်ပြုပေးခဲ့သူဖြစ်သည် (Fulcrum ၏ ဆန်းစစ်ချက်)။ အဂတိမှုဖြင့် စွဲချက်တင်ခြင်းသည် မည်သူ့ကိုမဆို မည်သည့်အချိန်တွင်မဆို ဖယ်ရှားနိုင်သော လက်နက်တစ်ခု ဖြစ်နေသည်။

ဒုတိယ — အပြစ်ပေးမှုက အဆင့်မြင့်လာသည်။ ၂၀၂၂ တွင် လေတပ်ဦးစီးချုပ်ကို ရာထူးမှ ဖယ်ရှားရုံသာ ရှိခဲ့သော်လည်း၊ ၂၀၂၃ တွင် ထိပ်တန်း ဗိုလ်ချုပ်ကြီးနှစ်ဦးကို တစ်သက်တစ်ကျွန်းနှင့် ထောင်ဒဏ် ၅ နှစ် ချမှတ်ခဲ့သည် — အာဏာသိမ်းပြီး နှစ်နှစ်ခွဲအကြာ ပထမဆုံး ဖြစ်သည်။ တပ်အတွင်း သန့်စင်မှုက ပြင်းထန်လာခြင်းသည် မင်းအောင်လှိုင်က သူ၏ အာဏာကို ထိန်းသိမ်းရန် မည်မျှ စိုးရိမ်နေသည်ကို ပြသည်။

တတိယ — ယုံကြည်ရဆုံးသူများပင် လုံခြုံမှု မရှိ။ အာဏာသိမ်းမတိုင်မီ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်နှင့် ညှိနှိုင်းရန် စေလွှတ်ခံရသူများ၊ မိသားစုစီးပွားရေးကို အတည်ပြုပေးခဲ့သူ — ထိုသူများကိုယ်တိုင် သန့်စင်ခံရသည်။ တပ်တွင်း ရာထူးအပြောင်းအလဲက စစ်ရှုံးမှုများနှင့်လည်း ဆက်စပ်နေသည် — နောက်အပိုင်းတွင် ဆက်လက် တင်ပြပါမည်။

နောက်အပိုင်းမှာ: အခန်း ၁၇ — စစ်တိုင်းမှူးများ အလဲအလှယ် — စစ်ရှုံးမှုများ၏ အကျိုးဆက်။ တပ်တွင်း သန့်စင်မှုများ မည်သို့ရှိသည်ကို သိပြီးနောက်၊ စစ်ရှုံးမှုများကြောင့် စစ်တိုင်းမှူးများ မည်မျှ အကြိမ်ကြိမ် အလဲအလှယ် ခံခဲ့ရသည်ကို — ၁၀၂၇ စစ်ဆင်ရေး (၂၀၂၃ အောက်တိုဘာ ၂၇ စတင်) နောက်ပိုင်း လောက်ကိုင်၊ လားရှိုး၊ အမ်း ကျဆုံးမှုများနှင့်အတူ — ဆက်လက် တင်ပြပါမည်။

အပိုင်း ၁၇: https://www.yeyintnge.net/2026/11/blog-post_15.html

ရင်းမြစ်များ

  • ISP-Myanmar; Fulcrum (၂၀၂၃ စက်တင်ဘာ သန့်စင်မှု; မိသားစုစီးပွားရေး ဆန်းစစ်ချက်)
  • Associated Press (AP); Global New Light of Myanmar (အောက်တိုဘာ ၂၀၂၃ စစ်ခုံရုံး ပြစ်ဒဏ်များ)
  • Wikipedia (စိုးထွဋ် — နိုဝင်ဘာ ၁၀၊ ၂၀၂၃ ထောင်ဒဏ် ၅ နှစ်; ကျော်စွာလင်း — ၂၀၂၄ ဒီဇင်ဘာ ၁၈ ခန့်အပ်မှု)
  • Radio Free Asia (RFA) (မိုးမြင့်ထွန်း ဖယ်ရှားခံရမှု၊ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၃)
  • Reuters; The Irrawaddy; Al Jazeera (မောင်မောင်ကျော်၊ ဇန်နဝါရီ ၂၀၂၂)
ဆက်ဖတ်ရန် →
အမေရိကန် တစ်နိုင်ငံလုံး လေယာဉ်ထွက်ခွာမှု ရပ်ဆိုင်းလိုက်တယ် (FAA ground stop)

အမေရိကန် တစ်နိုင်ငံလုံး လေယာဉ်ထွက်ခွာမှု ရပ်ဆိုင်းလိုက်တယ် (FAA ground stop)

ရဲရင့်ငယ် — ၁၃ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၆

လေဆိပ်မှာ ရပ်ထားတဲ့ လေယာဉ် — ပုံဥပမာ (ဒီနေ့ပုံ မဟုတ်) — Photo: Bill Abbott, CC BY-SA 2.0

ဒီနေ့ (နိုဝင်ဘာ ၁၃ ရက်) မွန်းလွဲ ၃:၅၄ နာရီ (အရှေ့ပိုင်းအချိန်) ကစပြီး အမေရိကန် ပြည်ထောင်စု လေကြောင်းအာဏာပိုင်အဖွဲ့ (Federal Aviation Administration, FAA) က တစ်နိုင်ငံလုံး လေယာဉ်ထွက်ခွာမှု ရပ်ဆိုင်းချက် (ground stop) ထုတ်ပြန်ခဲ့တယ်။ လေကြောင်းထိန်းချုပ်ရေးစင်တာ (Air Route Traffic Control Centers) အားလုံးမှာ ဆက်သွယ်ရေးစနစ် (telecommunications) ပျက်သွားလို့ ဖြစ်တယ်။

လေထဲမှာ ပျံနေတဲ့ လေယာဉ်တွေတော့ ခရီးဆက်ပြီး ဆင်းသက်ခွင့်ရှိတယ်။ နိုင်ငံတကာက လာတဲ့ လေယာဉ်တွေကို တစ်စီးချင်း ဆုံးဖြတ်မယ်။ FAA နည်းပညာသမားတွေ အကြောင်းရင်းကို စစ်ဆေးနေတယ်။

သယ်ယူပို့ဆောင်ရေးဝန်ကြီး (Transportation Secretary) Sean Duffy က ဆက်သွယ်ရေးပြဿနာက လေကြောင်းထိန်းချုပ်ရေးစင်တာ အားလုံးကို ထိခိုက်တယ်လို့ ပြောတယ်။ ပြည်တွင်းလုံခြုံရေးဝန်ကြီး (Homeland Security Secretary) Markwayne Mullin က ဒါက ဆိုက်ဘာတိုက်ခိုက်မှု မဟုတ်ဘူး၊ ၂၀၀၁ စက်တင်ဘာ ၁၁ တိုက်ခိုက်မှု (9/11) လို အဖြစ်မျိုး မဟုတ်ဘူး၊ သတိထားပြီး ရပ်ထားတာလို့ ပြောတယ်။

သက်ရောက်မှုက ကြီးတယ်။ Reuters အရ လေယာဉ် ၇,၀၀၀ နီးပါး နောက်ကျ/ဖျက်သိမ်းခဲ့တယ်။ ည ၆ နာရီလောက်မှာ FlightAware အရ နောက်ကျတာ ၁၀,၀၀၀ ကျော်၊ ဖျက်သိမ်းတာ ၂,၅၀၀ ဖြစ်သွားတယ်။

ဒါက 9/11 နောက်ပိုင်း ဒုတိယအကြိမ် တစ်နိုင်ငံလုံး ground stop ဖြစ်တယ်။ အရင်အကြိမ်က ၂၀၂၃ ဇန်နဝါရီ၊ လေယာဉ်သတိပေးစနစ် (NOTAM) ပျက်တုန်းက ဖြစ်ခဲ့တယ်။ အမေရိကန် သမိုင်းမှာ တတိယအကြိမ်ပဲ (၉/၁၁၊ ၂၀၂၃၊ ၂၀၂၆)။

နောက်ဆုံးအခြေအနေကတော့ ညနေ ၅:၄၆ ကစပြီး စင်တာတွေ ပြန်ကောင်းလာတာနဲ့အမျှ ထွက်ခွာခွင့်ကို အဆင့်ဆင့် ပြန်ပေးနေပြီ။ ည ၆:၅၅ လောက်မှာ FAA ရဲ့ status board မှာ တစ်နိုင်ငံလုံး ground stop မရှိတော့ဘူး။ ဒါပေမဲ့ လေဆိပ်အချို့မှာ နောက်ကျမှုတွေ ကျန်နေသေးတယ်။

ကနေဒါနဲ့ ဆိုင်တာက Canada-US လေယာဉ်တွေလည်း ကနေဒါ လေဆိပ်တွေမှာ ရပ်ထားခံရ/နောက်ကျခဲ့တယ်။ ကနေဒါ လေကြောင်းထိန်းချုပ်ရေးစနစ် (NAV Canada) ကိုယ်တိုင် မပျက်ဘူး၊ ပုံမှန်အတိုင်း လည်ပတ်နေတယ်။

ရင်းမြစ်များ

https://www.usatoday.com/story/news/nation/2026/11/13/faa-orders-nationwide-groundstop-at-us-airports-citing-safety/92765499007/

https://www.tennessean.com/story/money/transportation/airport/2026/11/13/why-planes-are-grounded-at-nashville-and-u-s-airports-what-to-know/92766934007/

https://www.azcentral.com/story/travel/airlines/2026/11/13/nationwide-ground-stop-arizona-updates--live/92765958007/

ဆက်ဖတ်ရန် →
ကျားဖြူစစ်ကြောင်း — IDFA ဖွင့်ပွဲရုပ်ရှင် ဖြစ်လာတဲ့ မြန်မာ PDF မှတ်တမ်းရုပ်ရှင်

ကျားဖြူစစ်ကြောင်း — IDFA ဖွင့်ပွဲရုပ်ရှင် ဖြစ်လာတဲ့ မြန်မာ PDF မှတ်တမ်းရုပ်ရှင်

ရဲရင့်ငယ် — ၁၃ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၆


White Tiger Column ပိုစတာ — Photo: Nocte Films

မြန်မာ့ တော်လှန်ရေးကို ရိုက်ကူးထားတဲ့ မှတ်တမ်းရုပ်ရှင် White Tiger Column (ကျားဖြူစစ်ကြောင်း) ဟာ ကမ္ဘာ့အကြီးဆုံး မှတ်တမ်းရုပ်ရှင်ပွဲတော်တွေထဲက တစ်ခုဖြစ်တဲ့ ဟော်လန်၊ အမ်စတာဒမ်က IDFA (International Documentary Film Festival Amsterdam — နိုင်ငံတကာ မှတ်တမ်းရုပ်ရှင်ပွဲတော်) ရဲ့ ဖွင့်ပွဲရုပ်ရှင်အဖြစ် နိုဝင်ဘာ ၁၂ ရက်ညက Royal Theatre Carré မှာ ကမ္ဘာ့ရှေးဦးပြသ (world premiere) ပြသခဲ့ပါတယ်။

ဒီရုပ်ရှင်ကို ကနေဒါ ဒါရိုက်တာ သုံးဦး — Robert Mentov, Dwight Jantzi, Bryan Dickie — က ရိုက်ကူးထားပြီး ၉၅ မိနစ် ကြာပါတယ်။ ထုတ်လုပ်သူက Tom Edgerton နဲ့ Dwight Jantzi တို့ပါ။

ရုပ်ရှင်ထဲမှာ မြန်မာ့ ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့ (PDF — People's Defence Force) ရဲ့ ကျားဖြူစစ်ကြောင်း တပ်ဖွဲ့ဝင်ဖြစ်လာမယ့် လူငယ်တွေကို တောထဲက လေ့ကျင့်ရေးစခန်းမှာ ၄၅ ရက်ကြာ လေ့ကျင့်နေပုံကို အနီးကပ် ရိုက်ကူးထားပါတယ်။ ကျောင်းသား၊ ဆရာ၊ ဧည့်လမ်းညွှန်တွေ ဖြစ်ခဲ့ကြတဲ့ လူငယ်တွေ၊ တချို့က ဆယ်ကျော်သက်တွေပါ။ Mondine, Cookie, Sugar တို့လို လူငယ်တွေရဲ့ ခံစားမှုနဲ့ အတွေ့အကြုံကို ထဲထဲဝင်ဝင် ပြထားပါတယ်။


ဖွင့်ပွဲည — ရုပ်ရှင်မပြခင် စင်ပေါ်မှာ အဖွဲ့သားတွေ ရှင်းပြနေစဉ်။ မိုက်ကိုင်ပြီး ရှင်းပြနေသူက ကနေဒါ ဓာတ်ပုံဆရာ ဘရိုင်ရန် ဒစ်ကီ (ဒါရိုက်တာ သုံးဦးထဲက တစ်ဦး) — မြန်မာပြည်ထဲအထိ ဝင်ရိုက်ခဲ့သူ။ ညာဘက်အစွန်ဆုံးက ဒေါ်နယ်မင်း — Photo: ကိုယ်ပိုင်ဓာတ်ပုံ


ဖွင့်ပွဲည — စင်ပေါ်မှာ အဖွဲ့သားများ၊ နောက်ခံ စခရင်မှာ 'Opening film 2026: White Tiger Column' — Photo: ကိုယ်ပိုင်ဓာတ်ပုံ

ရုပ်ရှင်ဟာ IDFA ရဲ့ International Competition (နိုင်ငံတကာ ပြိုင်ပွဲ၊ ၁၃ ကား) မှာ ပါဝင်နေပြီး Best First Feature (အကောင်းဆုံး ပထမဆုံး ရုပ်ရှင်) ဆုအတွက်လည်း စာရင်းဝင်ထားပါတယ်။ အကောင်းဆုံးရုပ်ရှင်ဆု (Best Film) က ယူရို ၁၅,၀၀၀၊ Best First Feature ဆုက ယူရို ၅,၀၀၀ ပါ။ ဆုပေးပွဲကို နိုဝင်ဘာ ၁၉ ရက် (ကြာသပတေး) ညနေမှာ ကျင်းပမှာဖြစ်ပြီး ဆုရမရ အဲဒီနေ့မှ သိရမှာပါ။

ဖွင့်ပွဲရုပ်ရှင်အဖြစ် ရွေးချယ်ခံရပြီး ဝေဖန်ရေးသမားတွေဆီက ချီးကျူးမှုတွေ ရထားတာကြောင့် အဖွဲ့က အကောင်းဆုံးဆုကို မျှော်လင့်နေကြပါတယ်။ Business Doc Europe က "IDFA could hardly have picked a more fitting documentary" (IDFA အနေနဲ့ ဒီထက် ပိုသင့်တော်တဲ့ ဖွင့်ပွဲရုပ်ရှင်ကို ရွေးလို့ မရနိုင်ဘူး) လို့ ရေးထားပြီး Breaking the Waves မဂ္ဂဇင်းက ကြယ် ၄ လုံး ပေးထားပါတယ်။

ဒီရုပ်ရှင်ဖြစ်မြောက်ရေးမှာ မြန်မာအသိုင်းအဝိုင်းက ဒေါ်နယ်မင်း (Donald Ming) က Cultural Liaison (ယဉ်ကျေးမှု ဆက်သွယ်ရေး)၊ Lead Translation (အဓိက ဘာသာပြန်မှု) နဲ့ Associate Producer (တွဲဖက် ထုတ်လုပ်သူ) အဖြစ် ပါဝင်ခဲ့ပြီး Elizabeth Khin (Eli) က Lead Translation အဖြစ် ပါဝင်ခဲ့ပါတယ်။ နှစ်ယောက်လုံး ဖွင့်ပွဲညမှာ အမ်စတာဒမ်ကို ဧည့်သည်အဖြစ် သွားရောက်ခဲ့ပါတယ်။

ရုပ်ရှင်ကို နိုဝင်ဘာ ၁၅ ရက် (တနင်္ဂနွေ) ၁၇:၁၅ မှာ Tuschinski 4 မှာ ဒါရိုက်တာတွေနဲ့ စကားဝိုင်းနဲ့အတူ ထပ်ပြမှာဖြစ်ပြီး နိုဝင်ဘာ ၁၆၊ ၁၇၊ ၁၉၊ ၂၁ ရက်တွေမှာလည်း ပြသမှုတွေ ရှိပါသေးတယ်။ ပွဲတော်က နိုဝင်ဘာ ၂၂ ရက်အထိ ကျင်းပမှာပါ။

ရင်းမြစ်များ

ဆက်ဖတ်ရန် →

မြန်မာ့မိုးလေဝသ — ၁၄ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၆

ရဲရင့်ငယ် — ၁၄ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၆

တစ်နိုင်ငံလုံး ခြုံငုံ — ၁၄ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၆

ဒီနေ့ မြန်မာတစ်နိုင်ငံလုံးမှာ ခြုံငုံကြည့်ရင် မိုးနည်းပြီး နေသာမယ်။ တစ်နိုင်ငံလုံးမှာ အပူချိန် အမြင့်ဆုံး ၂၇–၃၃°C၊ အနိမ့်ဆုံး ၁၉–၂၅°C ခန့် ရှိမယ် (မြောက်ပိုင်း တောင်တန်းဒေသတွေမှာ ပိုအေးပြီး ၁၃°C ခန့်အထိ ကျဆင်းနိုင်တယ်)။ အလယ်ပိုင်းနဲ့ မြောက်ပိုင်းမှာ မိုးမရွာသလောက်ပဲ ရှိမယ် — မိုးရေချိန် ၀–၀.၃ မီလီမီတာခန့်သာ။ တောင်ပိုင်းမှာတော့ ဘင်္ဂလားပင်လယ်အော်က လေဖိအားနည်းရပ်ဝန်းရဲ့ အရှိန်ကြောင့် မိုးထစ်ချုန်း ရွာနိုင်တယ် (အောက်က ထူးခြားဖြစ်စဉ် အပိုင်းမှာ ဖော်ပြထားတယ်)။

ရန်ကုန် — အမြင့်ဆုံး ၃၂°C၊ အနိမ့်ဆုံး ၂၄°C၊ တိမ်အသင့်အတင့် ဖြစ်မယ်၊ နေ့လယ်ပိုင်းမှာ မိုးအနည်းငယ် ရွာနိုင်တယ် (weather.com မိုးရွာနိုင်ခြေ ၁၀%၊ MET Norway မိုးရေချိန် ၀.၂ မီလီမီတာ၊ Open-Meteo မိုးရေချိန် ၀.၃ မီလီမီတာ၊ နေ့လယ် ၁–၃ နာရီ မိုးရွာနိုင်ခြေ ၁၄–၁၈%၊ Met Office ကလည်း နေ့လယ်ပိုင်းက စပြီး မိုးအနည်းငယ် ရွာနိုင်တယ်လို့ ပြတယ်) — မိုးရေချိန် ၀.၃ မီလီမီတာထက် မပိုဘူး။ အရှေ့မြောက်လေ ၈ km/h ခန့် တိုက်နိုင်တယ်။

မန္တလေး — အမြင့်ဆုံး ၂၇–၂၈°C၊ အနိမ့်ဆုံး ၁၉–၂၀°C၊ နေသာ၊ မိုးမရွာဘူး (MET Norway၊ meteoblue၊ weather25 သုံးခုလုံး မိုးရေချိန် ၀ မီလီမီတာ သဘောတူတယ်)၊ အရှေ့လေ ၆–၁၀ km/h ခန့် တိုက်နိုင်တယ်။

နေပြည်တော် — အမြင့်ဆုံး ၃၁°C၊ အနိမ့်ဆုံး ၂၀°C၊ နေသာ၊ မိုးမရွာဘူး (မိုးရွာနိုင်ခြေ ၀–၂%)၊ မြောက်အနောက်မြောက်လေ ၁၆–၁၇ km/h ခန့်၊ လေပြင်းတိုက်ခတ်နှုန်း ၃၀ km/h ခန့် ရှိနိုင်တယ်။

မော်လမြိုင် — အမြင့်ဆုံး ၃၃°C၊ အနိမ့်ဆုံး ၂၅°C၊ တိမ်အသင့်အတင့် ဖြစ်မယ်၊ မိုးမရွာသလောက်ပဲ ရှိမယ် (မိုးရွာနိုင်ခြေ ၀–၈%)၊ အရှေ့မြောက်လေ ၉ km/h ခန့် တိုက်နိုင်တယ်။

ထားဝယ် — အမြင့်ဆုံး ၃၃°C၊ အနိမ့်ဆုံး ၂၅°C၊ တိမ်အသင့်အတင့် ဖြစ်မယ်၊ နေ့လယ်ပိုင်းမှာ မိုးရွာနိုင်တယ် (မိုးရွာနိုင်ခြေ ၄၀%၊ မိုးရေချိန် ၀.၅ မီလီမီတာခန့်)။

ထူးခြားဖြစ်စဉ် — တောင်ပိုင်းမှာ မိုးထစ်ချုန်းနဲ့ ကမ်းရိုးတန်း လေပြင်း

DMH ရဲ့ ၁၃ နိုဝင်ဘာ ၁၂:၀၀ ထုတ်ပြန်ချက်အရ ဘင်္ဂလားပင်လယ်အော် အရှေ့တောင်ပိုင်းက လေဖိအားနည်းရပ်ဝန်းရဲ့ အရှိန်ကြောင့် ဒီနေ့ နေ့လယ်ကနေ ၁၆ နိုဝင်ဘာအထိ တနင်္သာရီတိုင်း၊ ကရင်ပြည်နယ်နဲ့ မွန်ပြည်နယ်တို့မှာ နေရာစိပ်စိပ် မိုးထစ်ချုန်း ရွာမယ်။ ရန်ကုန်တိုင်း၊ ပဲခူးတိုင်းနဲ့ ဧရာဝတီတိုင်းတို့မှာလည်း နေရာကွက်ကျားမှ နေရာကျဲကျဲ မိုးထစ်ချုန်း ရွာနိုင်တယ်။ မြန်မာ့ကမ်းရိုးတန်းတစ်လျှောက်နဲ့ ကမ်းလွန်ပင်လယ်ပြင်တို့မှာ တစ်ခါတစ်ရံ မိုးသက်လေပြင်းများ ကျရောက်ပြီး လှိုင်းအသင့်အတင့်မှ လှိုင်းကြီးနိုင်တယ် — မိုးသက်လေပြင်း ကျစဉ် လေဟာ တစ်နာရီလျှင် ၂၅–၃၀ မိုင် (၄၀–၄၈ km/h) အထိ တိုက်ခတ်နိုင်ပြီး လှိုင်းအမြင့် ၇–၉ ပေ ခန့် ရှိနိုင်တယ်။

DMH က မိုးသည်းထန်စွာရွာသွန်းခြင်းနဲ့အတူ လေပြင်းတိုက်ခတ်ခြင်း၊ ရုတ်တရက် ရေကြီးခြင်းနဲ့ မြေပြိုခြင်းတွေ ဖြစ်ပေါ်နိုင်တယ်လို့ သတိပေးထားတယ် — ကုန်းမြင့်ဒေသအနီးမှာ နေထိုင်သူတွေက မြေပြိုမှုကို၊ မြစ်ငယ်၊ ချောင်းငယ်များအနီးမှာ နေထိုင်သူတွေက ရေကြီး၊ ရေလျှံမှုကို ကြိုတင် သတိပြုဖို့နဲ့၊ ပြည်တွင်းလေကြောင်း ပျံသန်းရေး၊ ကမ်းရိုးတန်းနဲ့ ကမ်းလွန် ငါးဖမ်းရေယာဉ်နဲ့ သင်္ဘောတွေလည်း ကြိုတင် သတိပြုရှောင်ရှားဖို့ အသိပေးထားတယ်။ ရေကြီးမှု၊ မြစ်ရေ သတိပေးချက် သီးခြား ထုတ်ပြန်ထားတာ DMH မှာ မရှိဘူး။

မနက်ဖြန် — ၁၅ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၆

မနက်ဖြန်လည်း အလယ်ပိုင်းနဲ့ မြောက်ပိုင်းမှာ မိုးကင်းစင်လုနီးပါး ဆက်ဖြစ်မယ်။ ရန်ကုန် ၃၂/၂၅°C၊ တိမ်အသင့်အတင့် ဖြစ်မယ်၊ မိုးရွာနိုင်ခြေ ၁၀%ခန့်။ မန္တလေး ၂၈/၂၀°C၊ နေသာလုနီးပါး ဖြစ်မယ်၊ မိုးရွာနိုင်ခြေ ၁၃%ခန့်။ နေပြည်တော် ၃၁/၂၀°C၊ နေသာလုနီးပါး ဖြစ်မယ်၊ မိုးမရွာဘူး။ မော်လမြိုင် ၃၃/၂၅°C၊ တိမ်အသင့်အတင့် ဖြစ်မယ်၊ မိုးရွာနိုင်ခြေ ၂၀%ခန့်။ တနင်္သာရီမှာတော့ မိုး ပိုရွာလာမယ် — ထားဝယ် နေ့လယ်ပိုင်း မိုးကြိုးမုန်တိုင်းကျရောက်နိုင်ပြီး (မိုးရွာနိုင်ခြေ ၄၀%၊ မိုးရေချိန် ၄.၄ မီလီမီတာခန့်)။ လေဖိအားနည်းရပ်ဝန်းဟာ မနက်ဖြန် မနက်ပိုင်းမှာ မုန်တိုင်းငယ် အဖြစ် အားကောင်းလာမယ်လို့ ခန့်မှန်းထားတယ်။

ဘင်္ဂလားပင်လယ်အော် စောင့်ကြည့်ချက် — လေဖိအားနည်းရပ်ဝန်း ဖြစ်ပေါ်ပြီး၊ ၁၅ ရက်မှာ မုန်တိုင်းငယ် ဖြစ်နိုင်တယ်

DMH ရဲ့ ၁၃ နိုဝင်ဘာ ၁၂:၀၀ ထုတ်ပြန်ချက်နဲ့ IMD ရဲ့ RSMC Tropical Weather Outlook (၁၃ နိုဝင်ဘာ ၀၆:၀၀ UTC) အရ ဘင်္ဂလားပင်လယ်အော် အရှေ့တောင်ပိုင်းမှာ ၁၃ နိုဝင်ဘာ မနက်ပိုင်းက လေဖိအားနည်းရပ်ဝန်း (Low Pressure Area) တစ်ခု ဖြစ်ပေါ်ခဲ့တယ် (ဗဟို ၈.၃°N၊ ၈၇.၆°E ခန့်၊ ဖိအား ၁၀၁၀ hPa ခန့်)။ ဒီစနစ်ဟာ အနောက်မြောက်ဘက်ကို ရွေ့ပြီး ဒီနေ့ (၁၄ နိုဝင်ဘာ) အားကောင်းသော လေဖိအားနည်းရပ်ဝန်း (well-marked low) အဖြစ်၊ မနက်ဖြန် (၁၅ နိုဝင်ဘာ) မနက်ပိုင်းမှာ မုန်တိုင်းငယ် (depression) အဖြစ် အားကောင်းလာနိုင်တယ်။ မုန်တိုင်းဖြစ်ပေါ်နိုင်ခြေ (cyclogenesis probability) ကတော့ ပထမ ၂၄ နာရီအတွင်း မရှိဘူး (NIL)၊ ၂၄–၄၈ နာရီမှာ အသင့်အတင့် (MODERATE)၊ ၄၈–၇၂ နာရီမှာ များတယ် (HIGH) လို့ RSMC က ခန့်မှန်းထားတယ်။

လမ်းကြောင်း မသေချာသေးဘူး — မော်ဒယ်အများစုက ဒီစနစ်ဟာ အနောက်မြောက်ဘက်ကနေ မြောက်အနောက်မြောက်ဘက်ကို ရွေ့ပြီး ၁၆ နိုဝင်ဘာ ညနေပိုင်းမှာ ဘင်္ဂလားပင်လယ်အော် အလယ်ပိုင်းမှာ ဆိုင်ကလုန်း မုန်တိုင်း (cyclonic storm) အဖြစ် အားကောင်းလာနိုင်ပြီး အိန္ဒိယ အရှေ့ဘက်ကမ်းခြေ — အန်ဒရာပရာဒေ့ရှ်မြောက်ပိုင်းနဲ့ အိုဒိရှာတောင်ပိုင်း ကမ်းခြေဘက်ကို ဦးတည်နိုင်တယ်လို့ ပြတယ်။ ဒါပေမဲ့ မော်ဒယ်တွေကြား သဘောထား ကွဲလွဲနေဆဲ ဖြစ်ပြီး ကွေ့ထွက်ပြီး မြန်မာ/ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်ဘက်ကို ဦးတည်နိုင်ခြေလည်း ရှိသေးတယ် — ၁၅ နိုဝင်ဘာမှာ မုန်တိုင်းငယ် ဖြစ်လာမှ လမ်းကြောင်း ပိုရှင်းလာမယ် (Skymet)။ Skymet ရဲ့ သုံးသပ်ချက်အရ နောက် ၃ ရက်အတွင်း ဆိုင်ကလုန်း မုန်တိုင်း ဖြစ်လာနိုင်ခြေ နည်းတယ်။ ဆိုင်ကလုန်း မုန်တိုင်း ဖြစ်လာရင် အမည် "အကွမ်" (Akvan) ဖြစ်မယ်။ JTWC က ဒီစနစ်အတွက် သတိပေးချက် ထုတ်ပြန်ထားတာ ဒီနေ့မနက်အထိ မတွေ့ရသေးဘူး။ IMD က အန္ဒာမန်ပင်လယ်မှာ ၁၄ ရက်အထိ၊ ဘင်္ဂလားပင်လယ်အော် အရှေ့တောင်ပိုင်းမှာ ၁၃–၁၆ ရက်အထိ လေပြင်း (၅၀ km/h ခန့်၊ လေပြင်း ၆၀ km/h အထိ) နဲ့ လှိုင်းကြမ်းနိုင်တယ်လို့ ငါးဖမ်းသမားတွေ ပင်လယ်မထွက်ဖို့ သတိပေးထားတယ်။ ၄၈ နာရီအတွင်း မြန်မာကို ကုန်းတွင်းဝင်နိုင်ခြေ မရှိဘူး၊ သီးခြား အရေးပေါ် post မလိုဘူး — ဆက်လက် စောင့်ကြည့်နေမယ်။

ရွေ့လျားနေတဲ့ မိုးလေဝသ မြေပုံ (Windy)

မိမိမြို့ လေတိုက်နှုန်းနဲ့ အပူချိန် ကြည့်နည်း

အထက်က မြေပုံမှာ မိမိမြို့နာမည် စာလုံးပေါ်ကို လက်ထောက်လိုက်ရင် အဲဒီနေရာရဲ့ အပူချိန်၊ လေတိုက်နှုန်း၊ လေပြင်းတိုက်ခတ်နှုန်းနဲ့ မိုးရေချိန်တို့ ပြောင်းပြီး ပြတယ်။ မြို့နာမည် မပါရင်လည်း ကိုယ်နေတဲ့မြို့နေရာမှန်း လက်ထောက်လိုက်ရင် အဲဒီနေရာရဲ့ အချက်အလက်တွေ ပြတယ်။ ဥပမာ — ရန်ကုန်နေသူက "Yangon" စာလုံးကို လက်ထောက်လိုက်မှ ရန်ကုန်ရဲ့ အချက်အလက်တွေ ပြောင်းပြီး ပြတယ်။ လက်ထောက်လိုက်တဲ့ နေရာအတွက် အချိန်အလိုက် အပူချိန်၊ မိုးရေချိန်၊ လေတိုက်နှုန်း (km/h)၊ လေပြင်းတိုက်ခတ်နှုန်းနဲ့ လေဦးတည်ရာတို့ကို တစ်နာရီချင်း ကြည့်နိုင်တယ်။

ရင်းမြစ်များ

ရင်းမြစ်အလိုက် ကွဲလွဲချက်များ: ရန်ကုန် နေ့လယ်ပိုင်း မိုးအနည်းငယ် — weather.com မိုးရွာနိုင်ခြေ ၁၀%၊ MET Norway မိုးရေချိန် ၀.၂ မီလီမီတာ၊ Open-Meteo (seetheweather) မိုးရေချိန် ၀.၃ မီလီမီတာ၊ နေ့လယ် ၁–၃ နာရီ မိုးရွာနိုင်ခြေ ၁၄–၁၈%၊ Met Office နေ့လယ်ပိုင်းက စပြီး မိုးအနည်းငယ် ရွာနိုင်တယ်လို့ ပြတယ် — မိုးရေချိန် ၀.၃ မီလီမီတာထက် မပိုဘူး။ မန္တလေး — MET Norway၊ meteoblue၊ weather25 သုံးခုလုံး မိုးရေချိန် ၀ မီလီမီတာ သဘောတူတယ်။ JTWC ရဲ့ ကိုယ်ပိုင် သတိပေးချက် စာသား ဒီနေ့ သီးခြား ရယူထားတာ မရှိဘူး — သုံးသပ်ချက်ဟာ IMD/RSMC နဲ့ DMH အပေါ် အခြေခံထားပြီး နှစ်ခုလုံး သဘောတူတယ်။
DMH လေဖိအားနည်းရပ်ဝန်းအခြေအနေ (၁၃ နိုဝင်ဘာ ၁၂:၀၀) — https://www.moezala.gov.mm/my/news/135103
DMH — https://www.moezala.gov.mm
RSMC Tropical Weather Outlook (Nov 13, 0600 UTC) — https://tgftp.nws.noaa.gov/data/raw/wt/wtin20.dems..txt
The Hindu BusinessLine — LPA forms, depression by Nov 15 — https://www.thehindubusinessline.com/news/low-pressure-area-forms-over-southeast-bay-of-bengal-likely-to-intensify-into-depression-by-nov-15/article71696722.ece
Mirror Now — system tracking toward north Andhra Pradesh / south Odisha coast — https://www.mirrornow.in/chennai-news/third-cyclone-northeast-monsoon-likely-to-bypass-tamil-nadu-article-156503891
Skymet — LPA forms over southeast Bay of Bengal — https://skymetweather.com/content/monsoon-update/precursor-to-tropical-storm-low-pressure-area-forms-over-bay-of-bengal
Skymet — weather forecast November 14 — https://skymetweather.com/content/weather-news-and-analysis/weather-forecast-november-14-bay-of-bengal-low-pressure-to-intensify-rain-and-snowfall-likely-in-northern-hills
weather.lk — cyclone possible by November 16 — https://www.weather.lk/cyclone-possible-by-november-16/
weather.com — Yangon https://weather.com/mm/ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး/city/ရန်ကုန်/hourbyhour, Naypyitaw https://weather.com/mm/naypyitaw/city/naypyitaw/hourbyhour, Mawlamyine https://weather.com/mm/မွန်ပြည်နယ်/city/မော်လမြိုင်/hourbyhour, Dawei https://weather.com/mm/tanintharyi-region/city/dawei/hourbyhour
MET Norway via weather-and-climate — Yangon https://weather-and-climate.com/10-ten-day-forecast,yangon-mm,Myanmar-Burma, Mandalay https://weather-and-climate.com/10-ten-day-forecast,Mandalay,Myanmar-Burma
Met Office — Yangon https://weather.metoffice.gov.uk/forecast/w4urkk63n?new-design=false
seetheweather (Open-Meteo) — Yangon https://www.seetheweather.com/weather/myanmar/yangon/yangon-1298824/
weather25 — Yangon https://www.weather25.com/amp/asia/myanmar/yangon?page=14, Mandalay https://www.weather25.com/amp/asia/myanmar/mandalay?page=today
Myanmar 14-day forecast (NASA POWER) — https://weather.world-prices.com/myanmar/weather/
ဦးဝင်းနိုင် သုံးသပ်ချက် (Myo Taw) — https://www.myotaw.com/news/local-news/scattered-to-widespread-thundershowers-with-locally-heavy-rain-forecast-in/?lang=en
Windy — https://www.windy.com/?21.900,96.000,5

ဆက်ဖတ်ရန် →
မြန်မာပြည်ကနေ ကနေဒါကို အလည်ဗီဇာနဲ့ လာချင်ရင် — လိုအပ်ချက်နဲ့ နည်းလမ်း

မြန်မာပြည်ကနေ ကနေဒါကို အလည်ဗီဇာနဲ့ လာချင်ရင် — လိုအပ်ချက်နဲ့ နည်းလမ်း

ရဲရင့်ငယ် — ၁၃ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၆



မြန်မာပြည်ကနေ ကနေဒါကို အလည်လာချင်ရင် visitor visa (Temporary Resident Visa, TRV — ယာယီ နေထိုင်ခွင့် ဗီဇာ) လိုပါတယ်။ မြန်မာ ပတ်စပို့ (passport) ကိုင်ထားသူက eTA (Electronic Travel Authorization — အွန်လိုင်း ခရီးသွား ခွင့်ပြုချက်) နဲ့ လာလို့ မရပါဘူး — အမေရိကန် ဗီဇာ ရှိလည်း eTA လမ်း မပွင့်ပါဘူး။ လိုအပ်ချက်နဲ့ လျှောက်နည်းကို အဆင့်လိုက် ဖော်ပြထားပါတယ်။

လိုအပ်ချက် — စာရွက်စာတမ်း

- ပတ်စပို့ — ခရီးစမယ့် နေ့ကနေ ၆ လ ကျော် သက်တမ်းရှိရမယ်။ သက်တမ်း မလုံလောက်ရင် မလျောက်ခင် အရင် သက်တမ်းတိုးပါ။
- ဒစ်ဂျစ်တယ် ပတ်စပို့ ဓာတ်ပုံ
- ငွေကြေး အထောက်အထား (proof of funds) — ဘဏ် စာရင်းရှင်းတမ်း (bank statement), အလုပ်က လစာ/အလုပ်အကိုင် စာ။ ကနေဒါမှာ နေမယ့် ကာလစာ စားစရိတ်၊ လေယာဉ်ခ ခံနိုင်ကြောင်း ပြရမယ်။
- ခရီးစဉ် အစီအစဉ် (travel itinerary) နဲ့ နေစရာ အထောက်အထား — ဘယ်နေ့ သွား၊ ဘယ်နေ့ ပြန်၊ ဘယ်မှာ တည်း။
- ဖိတ်စာ (invitation letter) — မိသားစု ဒါမှမဟုတ် မိတ်ဆွေဆီ လာလည်ရင် ဖိတ်တဲ့သူက ရေးပေးတဲ့ စာနဲ့ သူနဲ့ ကိုယ့်ကြား ဆက်ဆံရေး အထောက်အထား။
- ပြန်မယ့် သက်သေ (ties to home country) — မြန်မာမှာ အလုပ်၊ ပိုင်ဆိုင်မှု၊ မိသားစု ရှိကြောင်း။ ဒါက အရေးကြီးဆုံး အချက် — ဗီဇာအရာရှိက ပြန်မယ်လို့ ယုံကြည်မှ ဗီဇာ ပေးတယ်။
- Family Information form (IMM 5645) — မိသားစု အချက်အလက် ဖောင်။
- Biometrics (လက်ဗွေ + ဓာတ်ပုံ) — Yangon VAC (Visa Application Centre, VFS Global, Hledan Center, Room 512, Kamayut) မှာ တင်ရမယ်။ Appointment ကြိုယူရတယ်။ အသက် ၁၄–၇၉ နှစ် ပေးရတယ်။ တစ်ခါ ပေးပြီး ၁၀ နှစ် သက်တမ်းရှိတယ်။

ဘယ်လို လျှောက်မလဲ — အဆင့်ဆင့်

၁။ IRCC Portal (ကနေဒါ လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေး ဌာနရဲ့ အွန်လိုင်း စနစ်) မှာ အကောင့် ဖွင့်ပြီး IMM 5257 ဖောင် ဖြည့်ပါ။ စနစ်က ကိုယ့်အတွက် လိုတဲ့ စာရွက်စာရင်း (checklist) ကို ထုတ်ပေးလိမ့်မယ်။
၂။ စာရွက်တွေ တင်ပြီး ကြေး ပေးပါ — ဗီဇာကြေး ဒေါ်လာ ၁၀၀၊ biometrics ကြေး ဒေါ်လာ ၈၅။ ပထမဆုံး လျှောက်သူဆို biometrics ကြေးကို လျှောက်လွှာ တင်ချိန်မှာ ပေးရတယ်။
၃။ Biometrics ပေးဖို့ ညွှန်ကြားစာ (instruction letter) ရပြီးရင် Yangon VAC မှာ လက်ဗွေ သွားတင်ပါ။
၄။ ဗီဇာရုံး (မြန်မာက လျှောက်ထားသူတွေရဲ့ အမှုကို ဘန်ကောက် ဗီဇာရုံးက ဆုံးဖြတ်လေ့ရှိတယ်) က ဆုံးဖြတ်ပါမယ်။ စောင့်ရတာ ၄၂ ရက် ဝန်းကျင် (IRCC, နိုဝင်ဘာ ၄၊ ၂၀၂၆ — လျှောက်လွှာ ၈၀% ကို ဒီအချိန်အတွင်း ဆုံးဖြတ်တယ်)။
၅။ အတည်ပြုရင် ပတ်စပို့ကို ဗီဇာ ကပ်ဖို့ VAC ကနေ တဆင့် ပို့ရပါမယ်။

ဗီဇာ ရရင် ဘယ်လောက် နေလို့ရလဲ

တစ်ခါ ဝင်တိုင်း ၆ လ အထိ နေလို့ရတယ်။ ဗီဇာ သက်တမ်းနဲ့ တစ်ခါတည်း ဝင်တာ (single entry) လား၊ အကြိမ်ကြိမ် ဝင်လို့ရတာ (multiple entry) လား ဆိုတာကို ဗီဇာအရာရှိက တယောက်ချင်း ဆုံးဖြတ်တယ်။ Visitor ဗီဇာနဲ့ အလုပ် လုပ်လို့ မရပါဘူး။ နေခွင့် သက်တမ်း တိုးချင်ရင် မကုန်ခင် ရက် ၃၀ အလိုမှာ visitor record လျှောက်ရမယ်။

Super visa — မိဘ/အဘိုးအဘွားတွေအတွက်

သား ဒါမှမဟုတ် သမီး (ကနေဒါ နိုင်ငံသား ဒါမှမဟုတ် PR) ရှိတဲ့ မိဘ/အဘိုးအဘွားတွေအတွက် super visa ဆိုတဲ့ သပ်သပ် ဗီဇာ ရှိတယ် — တစ်ခါ ဝင်တိုင်း ၅ နှစ် အထိ နေလို့ရတယ်။ လိုအပ်ချက် — ဆေးအာမခံ (medical insurance) ဒေါ်လာ ၁ သိန်း အနည်းဆုံး ၁ နှစ်၊ ဖိတ်တဲ့သား/သမီးရဲ့ ဝင်ငွေ သတ်မှတ်ချက် ပြည့်ရမယ်။

ပယ်ခံရတဲ့ အကြောင်းရင်းတွေ — မကြာခဏ

ငွေ မလုံလောက်၊ ပြန်မယ့် သက်သေ အားနည်း၊ လာရတဲ့ ရည်ရွယ်ချက် မရှင်း၊ ခရီးသွား မှတ်တမ်း အားနည်း — ဒါတွေက အပယ်ခံရတဲ့ အကြောင်းရင်း အဖြစ်များဆုံးပါ။ ပယ်ခံရရင် အားနည်းချက်ကို ပြင်ပြီး ပြန်လျှောက်လို့ရတယ်။

မြန်မာပြင်ပ (ထိုင်း/စင်္ကာပူ) ကနေ လျှောက်ခြင်း

ထိုင်း ဒါမှမဟုတ် စင်္ကာပူမှာ တရားဝင် နေထိုင်နေရင် အဲဒီကနေ လျှောက်လို့ရတယ် — စောင့်ရတဲ့ အချိန်က လျှောက်တဲ့ နိုင်ငံပေါ် မူတည်တယ်။

သတိ — ဗီဇာ အေးဂျင့် သုံးမယ်ဆို RCIC လိုင်စင် (R + ဂဏန်း ၆ လုံး) ရှိမရှိ register.college-ic.ca မှာ အရင် စစ်ပါ။ လိုင်စင် မရှိသူဆီက အခကြေးငွေ ပေးပြီး အကြံယူတာ တရားမဝင်ပါဘူး။ အချက်အလက်တွေက အချိန်နဲ့အမျှ ပြောင်းနိုင်တယ် — မလျောက်ခင် IRCC စာမျက်နှာမှာ ပြန်စစ်ပါ။

ရင်းမြစ်များ — https://ircc.canada.ca/English/visit/apply-how.asp၊ https://www.ircc.canada.ca/english/visit/visas.asp (IRCC, Canada.ca)

ဆက်ဖတ်ရန် →
အလည်အပတ်/ကျောင်းနဲ့ လာပြီး asylum ချင်ရင် ဘယ်အချိန်မှာ စလုပ်သင့်လဲ

အလည်အပတ်/ကျောင်းနဲ့ လာပြီး asylum ချင်ရင် ဘယ်အချိန်မှာ စလုပ်သင့်လဲ

ရဲရင့်ငယ် — ၁၃ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၆


အလည်အပတ် (visitor) ဒါမှမဟုတ် ကျောင်း (student) ဗီဇာနဲ့ ကနေဒါကို လာပြီး ခိုလှုံခွင့် (asylum — မိမိနိုင်ငံမှာ အန္တရာယ်ရှိလို့ တခြားနိုင်ငံမှာ နေခွင့်တောင်းတာ) လျှောက်ချင်သူတွေ မေးကြတဲ့ မေးခွန်း — ဘယ်အချိန်မှာ စလုပ်သင့်လဲ။ အချိန်အပိုင်းအခြားလိုက် ဖြေထားပါတယ်။

ရောက်တာနဲ့ ချက်ချင်း (ရက်ပိုင်း) — အကောင်းဆုံး

လေဆိပ်မှာ ရောက်ရောက်ချင်း claim (ခိုလှုံခွင့် တောင်းခံခြင်း) လုပ်တာ အကောင်းဆုံးပါ။ ကနေဒါထဲရောက်ပြီး (inland) လျှောက်မယ်ဆိုလည်း ရောက်ပြီး ရက်ပိုင်းအတွင်း စလုပ်ပါ။ နှောင့်နှေးလေ ခိုလှုံခွင့် ဆုံးဖြတ်တဲ့ ခုံရုံး (Immigration and Refugee Board, IRB) က "တကယ် ကြောက်နေရင် ဘာလို့ စောင့်နေတာလဲ" လို့ မေးလေပဲ — နှောင့်နှေးမှုက ယုံကြည်ရမှုကို ထိခိုက်ပါတယ်။

၁၄ ရက် အတွင်း — တရားမဝင် ဖြတ်ဝင်လာသူအတွက်သာ

အမေရိကန်ဘက်ကနေ တရားမဝင် နယ်စပ်ဖြတ်ဝင်လာပြီး ၁၄ ရက်ကျော်မှ claim ရင် IRB ကို လွှဲမပေးပါဘူး။ Visitor/student နဲ့ တရားဝင် ဝင်လာသူအတွက်တော့ ဒီ ၁၄ ရက် စည်းမျဉ်း မသက်ဆိုင်ပါဘူး။

ဗီဇာ သက်တမ်း မကုန်ခင် — ၆ လ / ကျောင်းကာလ

Visitor က ၆ လ၊ ကျောင်းသားက program ကာလ status (နေထိုင်ခွင့်) ရပါတယ်။ Status ရှိနေတုန်း claim လုပ်တာ အကောင်းဆုံးပါ။ Claim လုပ်တာနဲ့ status ပျက်မသွားပါဘူး — ကျောင်းသား ဆက်တက်လို့ရတယ်၊ claim စောင့်နေတုန်း အလုပ်လုပ်ခွင့် (work permit) လည်း လျှောက်လို့ရပါတယ် (claim လွှဲပြီး၊ ဆေးစစ်ပြီးရင်)။ Status ကုန်သွားလည်း claim လို့ရတယ်၊ ဒါပေမဲ့ သက်တမ်းလွန် နေထိုင်သူ (overstay) ဖြစ်သွားရင် နောက်ပိုင်း ပိုခက်ပါတယ်။

၁ နှစ် အတွင်း — အကြီးမားဆုံး deadline

ဒါက အရေးကြီးဆုံးပါ။ ကနေဒါကို ပထမဆုံး ဝင်လာပြီး ၁ နှစ် ကျော်မှ claim ရင် IRB ကို လုံးဝ လွှဲမပေးပါဘူး (Bill C-12 — ကနေဒါရဲ့ လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေး စနစ်နဲ့ နယ်စပ်ကို တင်းကျပ်တဲ့ ဥပဒေ၊ ၂၀၂၆ မတ် ၂၆ အတည်ပြု)။ ရောက်ပြီး ၁ နှစ်အတွင်း claim ကို စရမယ် — နောက်ကျရင် တံခါး ပိတ်သွားပြီ။

Claim တင်ပြီး နောက် ဘာဖြစ်မလဲ

နိုဝင်ဘာ ၃၊ ၂၀၂၆ စည်းမျဉ်းအရ IRCC Portal (ကနေဒါ လူဝင်မှုကြီးကြပ်ရေး ဌာနရဲ့ အွန်လိုင်း စနစ်) ကနေ online တင်ရတယ်၊ စာရွက်စာတမ်း (Basis of Claim — ခိုလှုံခွင့် တောင်းရတဲ့ အကြောင်းရင်း ရေးထားတဲ့ စာရွက်) တင်ဖို့ ရက် ၆၀ ရတယ်။ Hearing (အမှုစစ်ဆေးမှု) စောင့်ရတာ ပျမ်းမျှ ၂၂ လ လောက် — မြန်မာ ၂၀၂၅ မှာ ၈၄ ခု ဆုံးဖြတ်ပြီး ၇၀ ခု လက်ခံခဲ့တယ် (၈၃% ဝန်းကျင်)။

Toronto မှာ ရှေ့နေ/အကူအညီ ရှိရင်

Toronto မှာ မြန်မာအမှုတွေ လိုက်ပေးတဲ့ ရှေ့နေ တယောက်ရှိသလို စာရွက်စာတမ်း ကူညီပေးတဲ့ မြန်မာလည်း ရှိပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ လုပ်ချင်သူက Toronto ကို လာနိုင်ရမယ် — ရှေ့နေနဲ့ တွေ့ဖို့၊ စာရွက်ပြင်ဖို့၊ hearing ပြင်ဆင်ဖို့နဲ့ hearing ကိုယ်တိုင်ပါ။ Ontario မှာနေရင် hearing က Toronto မှာ လုပ်လေ့ရှိတယ်။ Toronto လာမနိုင်ရင် ကိုယ်နေတဲ့ မြို့က ရှေ့နေ ရှာရမယ်။ Toronto မှာ Legal Aid Ontario ရဲ့ Refugee Law Office (ခိုလှုံခွင့် အမှုတွေ အခမဲ့ ကူညီပေးတဲ့ ဥပဒေ ရုံး) လည်း ရှိတယ် — 20 Dundas St W, Suite 201, Toronto, 416-977-8111။

သတိပြုရန်

အမေရိကန်မှာ asylum ပယ်ခံထားရသူဆို ကနေဒါမှာ လျှောက်လို့ မရပါဘူး။ အမေရိကန်ဘက်က ကုန်းလမ်းနဲ့ ဖြတ်ဝင်လာရင် Safe Third Country Agreement (STCA — အမေရိကန်နဲ့ ကနေဒါကြား လုံခြုံတဲ့ တတိယနိုင်ငံ သဘောတူညီချက်) သက်ဆိုင်ပါတယ် — လေဆိပ်က ပျံလာရင် STCA မသက်ဆိုင်ပါဘူး။

ဒါက ယေဘုယျ အချက်အလက်ပါ၊ ဥပဒေ အကြံပေးချက် မဟုတ်ပါဘူး — ရှေ့နေနဲ့ တိုင်ပင်ပြီးမှ ဆုံးဖြတ်ပါ။

ရင်းမြစ်များ — https://www.irb-cisr.gc.ca/en/statistics/protection/Pages/RPDStat2025.aspx၊ https://en.wikipedia.org/wiki/Strengthening_Canada%27s_Immigration_System_and_Borders_Act၊ https://www.canada.ca/en/immigration-refugees-citizenship/corporate/publications-manuals/operational-bulletins-manuals/refugee-protection/canada/processing-claims-protection-safe-third-country-agreement.html (IRB, IRCC, Canada.ca)

ဆက်ဖတ်ရန် →
Express Entry ဆိုတာ — ၂၀၂၆ အသစ်ပြန်ရေး

Express Entry ဆိုတာ — ၂၀၂၆ အသစ်ပြန်ရေး

ရဲရင့်ငယ် — ၁၃ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၆


မှတ်ချက် — ဒီဆောင်းပါးက ၂၀၂၀ မေ ၂၂ က Myanmar to Canada Page မှာ တင်ခဲ့တဲ့ Express Entry ပို့စ်ကို ၂၀၂၆ အချက်အလက်တွေနဲ့ အသစ်ပြန်ရေးထားတာပါ။

Express Entry ဆိုတာ ကနေဒါ အစိုးရ (IRCC) က တိုက်ရိုက် စီမံတဲ့ အခြေချနေထိုင်ခွင့် (PR) လျှောက်နည်းပါ။ ပြည်နယ်ကနေ လျှောက်ရတာ မဟုတ်ပါဘူး — ပြည်နယ် ရွေးချယ်ရေး အစီအစဉ် (Provincial Nominee Program, PNP) က သပ်သပ် လမ်းကြောင်းပါ။ ဒါပေမဲ့ ပြည်နယ်က ရွေးချယ်ခံရရင် အမှတ် ၆၀၀ ထပ်ပေါင်းပေးပါတယ်။

၃ မျိုး လျှောက်လို့ရပါတယ်

၁။ Federal Skilled Worker Program (FSWP) — ဘွဲ့ရ၊ အလုပ်အတွေ့အကြုံရှိ
၂။ Federal Skilled Trades Program (FSTP) — လက်မှုပညာ (ဥပမာ — ဂဟေဆော်သမား)
၃။ Canadian Experience Class (CEC) — ကနေဒါမှာ အလုပ်လုပ်ဖူးသူ

အမှတ်ပေးစနစ် (Comprehensive Ranking System, CRS) နဲ့ အမှတ်တွက်ပြီး အမှတ်များသူကို ဖိတ်ခေါ်ပါတယ် (Invitation to Apply, ITA)။ အသက်၊ ပညာ၊ အလုပ်အတွေ့အကြုံ၊ ဘာသာစကား (အင်္ဂလိပ်/ပြင်သစ်) ပေါ် မူတည်ပြီး အမှတ်ရပါတယ်။ အသက် ၂၀–၂၉ က အမှတ်အများဆုံး (တစ်ကိုယ်တည်း ၁၁၀ မှတ်)၊ ၃၀ ကျော်ရင် လျော့လာပြီး ၄၅ မှာ ၀ ဖြစ်သွားပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ အသက် ကန့်သတ်ချက် မရှိပါဘူး — ၄၅ ကျော်လည်း လျှောက်လို့ရပါတယ်။ အိမ်ထောင်ဖက်ရဲ့ ဘွဲ့၊ အလုပ်နဲ့ ဘာသာစကားကလည်း အမှတ်ထပ်ရပါတယ်။ တချို့က အိမ်ထောင်ဖက်ရဲ့ ဘွဲ့က ကိုယ့်ထက် မြင့်နေတတ်လို့ပါ။

၂၀၂၆ မှာ ဘာပြောင်းသွားလဲ

- နိုဝင်ဘာ ၃ ရက်က CRS ကို ပြန်တွက်ပါတယ်။ အလုပ်ကမ်းလှမ်းချက် (job offer) အတွက် အမှတ် ၀ ဖြစ်သွားပြီ — LMIA ရှိလည်း အမှတ်ပို မရတော့ပါဘူး။
- ၂၀၂၆ draw တွေမှာ ပြင်သစ်စကားကျွမ်းကျင်သူ ၃၈၂–၄၃၅ မှတ်၊ CEC ၅၀၇–၅၂၃ မှတ်၊ PNP ၆၉၇–၈၀၅ မှတ် ဝန်းကျင်နဲ့ ဖိတ်ခေါ်ခဲ့ပါတယ်။
- ပြည်နယ်တွေကို ၂၀၂၇ မှာ အပို PR နေရာ ၁ သိန်း ပေးမယ် — ပြည်နယ်တွေက ၂၀၂၇ မတ်လ ၃၁ အထိ သုံးရမယ်။

ဘယ်ပြည်နယ်က အဆင်ပြေလဲ

Saskatchewan, Manitoba, Alberta — အမှတ်နည်း၊ အလုပ်များ။ Ontario — အမှတ်များတယ်။ Quebec ကတော့ Express Entry မသုံး — ကိုယ်ပိုင် စနစ်နဲ့ ရွေးပါတယ်။

ဘာတွေ ပြင်ဆင်ရမလဲ

- IELTS (ဒါမှမဟုတ် CELPIP) — ဖြေပြီး ရမှတ် ၂ နှစ်အတွင်း ဖြစ်ရမယ်။ နိုင်ငံခြားဘွဲ့ကို ECA (Educational Credential Assessment) နဲ့ အသိအမှတ်ပြုခိုင်းရမယ်။ ငွေကြေး အထောက်အထား (proof of funds) လည်း ပြရမယ်။
- Biometrics (လက်ဗွေ + ဓာတ်ပုံ) — Yangon VAC မှာ တင်ရမယ်၊ ၁၀ နှစ် သက်တမ်းရှိတယ်။
- ကိုယ့်အမှတ်ကို ဒီမှာ အရင်တွက်ကြည့်ပါ — CRS tool: https://www.cic.gc.ca/english/immigrate/skilled/crs-tool.asp
- FSWP အရည်အချင်း (၆၇/၁၀၀) ကို ဒီမှာ ကြည့်ပါ — https://www.canada.ca/en/immigration-refugees-citizenship/services/immigrate-canada/express-entry/eligibility/federal-skilled-workers/six-selection-factors-federal-skilled-workers.html

စင်္ကာပူက မြန်မာတွေအကြောင်း

အရင်က PR လျှောက်သူအများစုဟာ စင်္ကာပူမှာ အလုပ်လုပ်နေတဲ့ မြန်မာတွေပါ။ အင်္ဂလိပ်စာ ရတယ်၊ အလုပ်အတွေ့အကြုံကို ကနေဒါက အသိအမှတ်ပြုတယ်၊ IELTS လည်း စင်္ကာပူမှာ ဖြေရလွယ်လို့ပါ။

နေထိုင်စရိတ်နဲ့ နေရာ

Toronto, Vancouver က အိမ်ဈေး အမြင့်ဆုံး — ဒေါ်လာ ၁ သန်း ဝန်းကျင်။ တခြားမြို့တွေမှာ သက်သာတယ်။ အဲဒီ ၂ မြို့က အအေးပေါ့တယ်၊ မြန်မာလည်း များတယ်။ သတ်မှတ်ကာလပြီးရင် တခြားပြည်နယ်ကို ပြောင်းလို့ရပါတယ် (PNP နဲ့ ရွေးခံရသူတော့ ရွေးတဲ့ ပြည်နယ်မှာ နေရမယ်)။ ကားမောင်းတတ်အောင် သင်ထားပါ — တချို့နေရာတွေမှာ ဘတ်စ်ကား မရှိဘူး၊ ဒါပေမဲ့ ကားအာမခံက မြို့ကြီးတွေထက် သက်သာပါတယ်။

ရင်းမြစ်များ — https://www.cic.gc.ca/english/immigrate/skilled/crs-tool.asp၊ https://www.canada.ca/en/immigration-refugees-citizenship/services/immigrate-canada/express-entry/eligibility/federal-skilled-workers/six-selection-factors-federal-skilled-workers.html (IRCC, Canada.ca)

ဆက်ဖတ်ရန် →

မစ္စစ္စပီ — စကော့ ကိုလမ် အနိုင်ရ၊ သမိုင်းဝင် မှတ်တိုင်သစ်

ရဲရင့်ငယ် — ၁၃ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၆

မစ္စစ္စပီ — စကော့ ကိုလမ် အနိုင်ရ၊ သမိုင်းဝင် မှတ်တိုင်သစ်

မစ္စစ္စပီ ပြည်နယ် အထက်လွှတ်တော် (အမေရိကန် ဆီးနိတ်) ရွေးကောက်ပွဲမှာ ဒီမိုကရက် စကော့ ကိုလမ် (Scott Colom) က လက်ရှိ ရီပတ်ဘလီကန် အမတ် ဆင်ဒီ ဟိုက်-စမစ် (Cindy Hyde-Smith) ကို အနိုင်ရသွားပြီလို့ Associated Press (အေပီ) သတင်းဌာနက ဗုဒ္ဓဟူးနေ့ (နိုဝင်ဘာ ၁၁ ရက်) ညနေ ၅ နာရီ ၅၈ မိနစ်မှာ ကြေညာလိုက်ပါတယ်။

မဲရေတွက်မှု ၉၉ ရာခိုင်နှုန်းခန့် ပြီးချိန်မှာ ကိုလမ်က ၄၉.၂ ရာခိုင်နှုန်း (၄၇၃,၃၃၆ မဲ)၊ ဟိုက်-စမစ်က ၄၈.၇ ရာခိုင်နှုန်း (၄၆၈,၆၆၇ မဲ) ရပြီး ကိုလမ် မဲ ၄,၆၆၉ မဲ အသာရပါတယ်။ ရွေးကောက်ပွဲည အပြီးသတ်အခြေအနေမှာ သူ မဲ ၄၃ မဲသာ အသာရခဲ့ရာကနေ၊ နောက်မှ ရောက်လာတဲ့ စာတိုက်မဲနဲ့ အတည်ပြုမဲ (provisional ballot — မဲပေးခွင့် အတည်ပြုစစ်ဆေးရတဲ့ မဲ) တွေ ရေတွက်ပြီးနောက် အသာရမှု ကြီးလာခဲ့တာပါ။

ဟိုက်-စမစ်ကလည်း အဲဒီညမှာပဲ ဗီဒီယိုနဲ့ အရှုံးကို လက်ခံပြီး ကိုလမ်ကို ဖုန်းဆက် ဂုဏ်ပြုခဲ့ပါတယ်။ "ဒါက ကျွန်မတို့ မျှော်လင့်ခဲ့တဲ့ ရလဒ် မဟုတ်ပေမဲ့၊ မစ္စစ္စပီ မဲဆန္ဒရှင်တွေရဲ့ ဆုံးဖြတ်ချက်ကို လေးစားပါတယ်" လို့ သူက ပြောပါတယ်။

ဘာကြောင့် သမိုင်းဝင်လဲ

ကိုလမ်ဟာ မစ္စစ္စပီပြည်နယ်ကနေ အထက်လွှတ်တော်အမတ် အဖြစ် ရွေးကောက်ခံရတဲ့ ပထမဆုံး လူမည်း (အမေရိကန် ပြည်တွင်းစစ် ပြီးနောက် ပြန်လည်တည်ဆောက်ရေးကာလ (Reconstruction) နောက်ပိုင်း ပထမဆုံး) ဖြစ်ပြီး၊ ၁၉၈၂ ခုနှစ်နောက်ပိုင်း မစ္စစ္စပီကနေ ဆီးနိတ်အမတ် ဖြစ်လာတဲ့ ပထမဆုံး ဒီမိုကရက် ဖြစ်ပါတယ်။

ဒါ့အပြင် သူနဲ့ ဟိုက်-စမစ်တို့ကြားမှာ ဇာတ်လမ်းတစ်ခု ရှိခဲ့ပါတယ်။ ၂၀၂၂ ခုနှစ်မှာ သမ္မတ ဂျိုး ဘိုင်ဒန်က ကိုလမ်ကို မစ္စစ္စပီ မြောက်ပိုင်း ဖက်ဒရယ် တရားသူကြီး အဖြစ် ခန့်ဖို့ အဆိုပြုခဲ့ပေမဲ့၊ ဟိုက်-စမစ်က ပြည်နယ်က အထက်လွှတ်တော်အမတ် နှစ်ဦးရဲ့ ထောက်ခံချက် လိုအပ်တဲ့ ဆီးနိတ် ဓလေ့ထုံးတမ်း (blue slip) ကို ပြန်မပေးဘဲ ၂၀၂၃ ဧပြီမှာ ပိတ်ပင်ခဲ့ပါတယ်။ ရွေးကောက်ပွဲညမှာတော့ ဟိုက်-စမစ်က ထောက်ခံသူတွေကို "ကိုလမ်ကို ဖက်ဒရယ် တရားသူကြီး ဖြစ်ခွင့် ပိတ်ခဲ့တယ်၊ အခု သင်တို့က သူ့ကို အထက်လွှတ်တော်အမတ် ဖြစ်ခွင့် ပိတ်လိုက်ပြီ" လို့ ပြောခဲ့ပေမဲ့၊ နောက်ဆုံး မဲအရေအတွက်က အဲဒီလို မဖြစ်ခဲ့ပါဘူး။

ဆီးနိတ် အင်အားခွဲဝေမှု

ဒီအနိုင်ရမှုဟာ ဒီမိုကရက်တွေရဲ့ အလယ်အလတ် ရွေးကောက်ပွဲမှာ ရရှိတဲ့ ရှစ်ခုမြောက် ဆီးနိတ် နေရာ ပြောင်းလဲမှု ဖြစ်ပြီး၊ ဆီးနိတ်မှာ ဒီမိုကရက် ၅၅ နေရာ၊ ရီပတ်ဘလီကန် ၄၄ နေရာ ဖြစ်သွားပါတယ်။ အလာစကာ (Alaska) တစ်နေရာသာ မဆုံးဖြတ်ရသေးဘဲ၊ နိုဝင်ဘာ ၁၈ ရက်မှာ အဆင့်လိုက် မဲပေးစနစ် (ranked-choice) နဲ့ ရေတွက်မှာပါ။

သတိပြုရမှာက — အခု ကိန်းဂဏန်းတွေဟာ တရားဝင် အတည်ပြုပြီး ရလဒ် (certification) မဟုတ်သေးပါဘူး။ ကောင်တီတွေက ဒီနေ့ နိုဝင်ဘာ ၁၃ ရက်မှာ ရလဒ်တွေကို အတည်ပြုတင်ပြရမှာဖြစ်ပြီး၊ ပြည်နယ်က ဒီဇင်ဘာ ၃ ရက်မှာ တရားဝင် ရလဒ် ကြေညာမှာပါ။ မစ္စစ္စပီ ဥပဒေမှာ အလိုအလျောက် မဲပြန်ရေတွက်မှု မရှိပါဘူး။

ရင်းမြစ်များ — https://www.southshorepress.com/national/democrat-scott-colom-flips-mississippi-senate-seat-in-upset-fc2821ca၊ https://news.bloomberglaw.com/us-law-week/colom-defeats-gop-senator-who-blocked-his-path-to-federal-bench၊ https://jnewsnetwork.com/2026/11/11/scott-colom-defeats-cindy-hyde-smith-in-mississippi-networks-project-flipping-senate-seat-democrats-last-won-in-1982/

ဆက်ဖတ်ရန် →
ထိုင်း နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီး — မြန်မာ့ နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီး အာဆီယံ အစည်းအဝေး ပြန်တက်ရေး တွန်းအား ပေးမည်

ထိုင်း နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီး — မြန်မာ့ နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီး အာဆီယံ အစည်းအဝေး ပြန်တက်ရေး တွန်းအား ပေးမည်

ရဲရင့်ငယ် — ၁၃ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၆



ထိုင်း နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီး စီဟဆတ် ဖွမ်ကတ်ကီယို (ဘယ်) နှင့် မင်းအောင်လှိုင် (ညာ) — ၂၀၂၆ နိုဝင်ဘာ ၁၂ ရက်၊ နေပြည်တော် တွေ့ဆုံပွဲ



ထိုင်း ဒုတိယ ဝန်ကြီးချုပ် နှင့် နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီး စီဟဆတ် ဖွမ်ကတ်ကီယိုက မြန်မာ့ နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီး အာဆီယံ အစည်းအဝေးတွေကို ဝန်ကြီးအဆင့် ပြန်တက်နိုင်ဖို့ နောက်တစ်ဆင့်အဖြစ် တွန်းအားပေးမယ်လို့ နိုဝင်ဘာ ၁၂ ရက် နေပြည်တော် ခရီးစဉ်အပြီး သတင်းထောက်တွေကို ပြောခဲ့ပါတယ်။

စီဟဆတ်ဟာ နိုဝင်ဘာ ၁၂ ရက်မှာ နေပြည်တော်ကို သွားရောက်ပြီး မင်းအောင်လှိုင်၊ နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီး ဦးတင်မောင်ဆွေ နှင့် ကာကွယ်ရေး ဝန်ကြီး ဒုတိယ ဗိုလ်ချုပ်ကြီး ရဲပြေ တို့နဲ့ တွေ့ဆုံခဲ့ပါတယ်။ ဒါဟာ ဒီနှစ်အတွင်း သူ့ရဲ့ ဒုတိယအကြိမ် နေပြည်တော် ခရီးစဉ် ဖြစ်ပါတယ်။

ထိုင်းဘက်က နယ်စပ် တစ်လျှောက် တိုက်ပွဲတွေ ထိုင်းဘက်ကို ကူးမလာဖို့ သတိထားဖို့၊ လေကြောင်း တိုက်ခိုက်မှုနဲ့ ကျည်ဆံ လွင့်လာမှုတွေကြောင့် ထိုင်းဘက် ပြည်သူတွေ ထိခိုက်မှု မရှိဖို့ တောင်းဆိုခဲ့ပြီး၊ နယ်စပ် မြစ်တွေ အဆိပ်သင့်မှု (ရေအရည်အသွေး ပြဿနာ) ကို ဖြေရှင်းဖို့လည်း တွန်းအားပေးခဲ့တယ်လို့ ဖော်ပြထားပါတယ်။ အရပ်သားတွေအပေါ် အကြမ်းဖက်မှု လျှော့ချဖို့၊ လူသားချင်း စာနာမှု အကူအညီ ပေးနိုင်ဖို့ လမ်းဖွင့်ဖို့ နှင့် အာဆီယံနဲ့ အပြုသဘော ပြန်လည် ထိတွေ့ဖို့လည်း ထိုင်းဘက်က တိုက်တွန်းခဲ့ပါတယ်။

နှစ်ဘက်လုံးက နယ်စပ် နှင့် နယ်စပ်ဖြတ်ကျော် မြစ်တွေ ရေအရည်အသွေး စီမံခန့်ခွဲမှု ဆိုင်ရာ ပူးပေါင်း လုပ်ငန်း အဖွဲ့ (Joint Working Group on Water Quality Management) ကို "အမြန်ဆုံး" ကျင်းပဖို့ သဘောတူခဲ့တယ်လို့ ထိုင်း နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီးဌာနရဲ့ ထုတ်ပြန်ချက်မှာ ဖော်ပြထားပါတယ် (Bangkok Tribune က ထုတ်ပြန်ချက်ကို တိုက်ရိုက် ကိုးကားဖော်ပြထားတာ)။

အာဆီယံနဲ့ ပတ်သက်ပြီး စီဟဆတ်က "ထိုင်းနိုင်ငံအနေနဲ့ နောက်တစ်ဆင့်က မြန်မာ့ နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီး အာဆီယံ အစည်းအဝေးတွေကို နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီးအဆင့်နဲ့ ပါဝင်ဖို့ ဖြစ်တယ်" လို့ သတင်းထောက်တွေကို ပြောခဲ့ပြီး၊ ထိုင်းနိုင်ငံ ဥက္ကဋ္ဌ ဖြစ်မယ့် ၂၀၂၈ ခုနှစ်မှာ အဆုံးအဖြတ် ချနိုင်ဖို့ မျှော်လင့်တယ်လို့ ဆိုခဲ့ပါတယ် (Reuters)။ မြန်မာဘက်က ဆွေးနွေးပွဲတွေကို ကိုယ်စားလှယ် အဖွဲ့ စေလွှတ်ဖို့ သဘောတူထားပေမဲ့ ရက်စွဲ မသတ်မှတ်ရသေးဘူးလို့ ဆိုပါတယ်။

ဒီထုတ်ပြန်ချက်ဟာ နိုဝင်ဘာ ၁၅–၁၇ ရက် မနီလာ အာဆီယံ ထိပ်သီး အစည်းအဝေးမှာ မြန်မာ့ စစ်ခေါင်းဆောင်တွေကို ငါးနှစ်ကြာ တားမြစ်ထားတဲ့ ဆုံးဖြတ်ချက်ကို ပြန်လည် သုံးသပ်မယ့် အချိန်နဲ့ တိုက်ဆိုင်နေပါတယ်။ ဖိလစ်ပိုင် ဘက်က မင်းအောင်လှိုင်အပါအဝင် မြန်မာ့ အကြီးတန်း အရာရှိတွေကို ထိပ်သီး အစည်းအဝေးမှာ ဆက်လက် တားမြစ်ထားမယ်လို့ အတည်ပြုထားပါတယ်။ မြန်မာ့ အစိုးရ မီဒီယာကတော့ နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီးက မြန်မာ့ရဲ့ အာဆီယံမှာ မူလ အခန်းကဏ္ဍ ပြန်ရဖို့ ထိုင်းက ကူညီပေးတာကို ကျေးဇူးတင်တယ်လို့ ဖော်ပြခဲ့ပါတယ်။

ရင်းမြစ်များ

ဆက်ဖတ်ရန် →

နေ့စဉ် သတင်းချုပ် — ၁၃ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၆

ရဲရင့်ငယ် — ၁၃ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၆

ဒီနေ့ သတင်းချုပ်မှာ အာဆီယံ ထိပ်သီး အစည်းအဝေးမှာ မြန်မာ့အရေး ပြန်လည် သုံးသပ်မယ့် သတင်း၊ ထိုင်း နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီးက ငြိမ်းချမ်းရေး ဆွေးနွေးပွဲ ကြားဝင်ပေးမယ်လို့ ဆိုတဲ့ သတင်း၊ အန်ယူဂျီ အထူးဒေသ စစ်ဌာနချုပ် ကျဆုံးဆိုတဲ့ စစ်ကောင်စီရဲ့ အဆိုကို အန်ယူဂျီက ငြင်းဆိုတဲ့ သတင်း၊ လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှုတွေနဲ့ ၂၀၀၈ ဖွဲ့စည်းပုံ ပြင်ဆင်ရေး သတင်းတွေ ပါဝင်ပါတယ်။

အာဆီယံ ထိပ်သီး အစည်းအဝေးမှာ မြန်မာ့အရေး ပြန်လည် သုံးသပ်မည်

အာဆီယံ (အရှေ့တောင်အာရှ နိုင်ငံများ အသင်း) ခေါင်းဆောင်တွေဟာ လာမယ့် နိုဝင်ဘာ ၁၅ ရက်ကနေ ၁၇ ရက်အထိ ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံ မနီလာမြို့မှာ ကျင်းပမယ့် ၄၉ ကြိမ်မြောက် အာဆီယံ ထိပ်သီး အစည်းအဝေးမှာ မြန်မာ စစ်ကောင်စီ ခေါင်းဆောင်တွေကို အဆင့်မြင့် အစည်းအဝေးတွေ တက်ရောက်ခွင့် ငါးနှစ်ကြာ ပိတ်ပင်ထားတဲ့ ဆုံးဖြတ်ချက်ကို ပြန်လည် သုံးသပ်ကြမယ်လို့ ရိုက်တာ သတင်းဌာနက နိုဝင်ဘာ ၁၃ ရက်မှာ ဖော်ပြထားပါတယ်။ မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ နိုင်ငံရေး ခေါင်းဆောင်တွေကို အာဏာသိမ်းပြီးနောက် သဘောတူညီခဲ့တဲ့ ငါးချက် သဘောတူညီချက် (ငြိမ်းချမ်းရေး အစီအစဉ်) ကို အကောင်အထည် မဖော်နိုင်တာကြောင့် အာဆီယံ ထိပ်သီး အစည်းအဝေးတွေနဲ့ နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီးများ အစည်းအဝေးတွေကို တက်ရောက်ခွင့် ပိတ်ပင်ထားတာ ဖြစ်ပါတယ်။

ဒီဇင်ဘာလနဲ့ ဇန်နဝါရီလတွေမှာ ကျင်းပခဲ့တဲ့ ရွေးကောက်ပွဲတွေမှာ စစ်တပ် ကျောထောက်နောက်ခံ ပြုထားတဲ့ ကြံ့ခိုင်ရေး ပါတီက အတိုက်အခံ မရှိသလောက် အနိုင်ရပြီးကတည်းက အာဆီယံ အဖွဲ့ဝင် ဆယ့်တစ် နိုင်ငံထဲက ထက်ဝက်နီးပါးဟာ မြန်မာနိုင်ငံနဲ့ နှစ်နိုင်ငံ ဆက်ဆံရေးကို တိုးမြှင့် လာကြတယ်လို့ ရိုက်တာက ဆိုပါတယ်။ လာအို၊ ထိုင်း၊ ဗီယက်နမ်၊ ကမ္ဘောဒီးယားနဲ့ မလေးရှား နိုင်ငံတွေဟာ ဒီနှစ်ထဲမှာ မင်းအောင်လှိုင်ကို တရားဝင် ခရီးစဉ်တွေနဲ့ လက်ခံခဲ့ကြပြီး မလေးရှား ဝန်ကြီးချုပ် အန်ဝါ အီဘရာဟင်ကလည်း အောက်တိုဘာလမှာ မြန်မာနိုင်ငံကို အာဆီယံထဲ ပြန်လည် ပါဝင်လာအောင် လုပ်ဆောင်မယ်လို့ ကတိပြုခဲ့တယ်လို့ ဖော်ပြထားပါတယ်။

ထိုင်းနိုင်ငံ ဒုတိယ ဝန်ကြီးချုပ်နဲ့ နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီး စီဟာဆက် ဖွမ်ကက်ကီယိုကတော့ နိုဝင်ဘာ ၁၂ ရက် မြန်မာနိုင်ငံ ခရီးစဉ်အပြီးမှာ ထိုင်းနိုင်ငံအနေနဲ့ နောက်တစ်ဆင့်အနေနဲ့ မြန်မာ နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီးကို နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီး အဆင့် အစည်းအဝေးတွေမှာ ပါဝင်စေချင်တယ်လို့ သတင်းထောက်တွေကို ပြောကြားခဲ့ပါတယ်။ မြန်မာနိုင်ငံ ပါဝင်မှုနဲ့ ပတ်သက်တဲ့ ဆုံးဖြတ်ချက်ကို ထိုင်းနိုင်ငံ ဥက္ကဋ္ဌ တာဝန်ယူမယ့် ၂၀၂၈ ခုနှစ် အရောက်မှာ ချမှတ်နိုင်မယ်လို့ သူက မျှော်လင့်ထားကြောင်း ပြောကြားခဲ့ပါတယ်။ အာဆီယံရဲ့ စိုးရိမ်မှုတွေကို ဆုံးဖြတ်ချက် ချမှတ်သူတွေထံ တိုက်ရိုက် ပြောပြနိုင်ဖို့ ထိတွေ့ ဆက်ဆံတာက အကူအညီ ဖြစ်မယ်လို့ သူက ဆိုပေမယ့် ဆုံးဖြတ်ချက်ကိုတော့ အဖွဲ့ဝင် နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီးတွေကသာ ချမှတ်ရမယ်လို့ ပြောကြားခဲ့ပါတယ်။

ငါးချက် သဘောတူညီချက်ကို အကောင်အထည် ဖော်မှုနဲ့ ပတ်သက်ပြီး ခေါင်းဆောင်တွေက ညှိနှိုင်းထားတဲ့ စာရွက်စာတမ်း တစ်စောင် ထုတ်ပြန်မယ်လို့ ဖိလစ်ပိုင် နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီးဌာန ပြောခွင့်ရ ဒက်စ် အင်ပီရီရယ်က နိုဝင်ဘာ ၁၃ ရက်မှာ ပြောကြားခဲ့ပါတယ်။ ဘန်ကောက် ချူလာလောင်ကွန်း တက္ကသိုလ်က နိုင်ငံရေး သိပ္ပံ ပညာရှင် သီတီနန် ဖုန်ဆူဒီရက်ကတော့ ငါးချက် သဘောတူညီချက်ဟာ အဖြစ်အပျက်တွေကြောင့် ကျော်လွန်သွားပြီလို့ သုံးသပ်ထားပါတယ်။ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်ကိုတော့ ရွေးကောက်ပွဲ အပြီးမှာ ဧပြီလက နေအိမ် အကျယ်ချုပ် ပြောင်းရွှေ့ခဲ့ပြီး သြဂုတ်လမှာ ကြက်ခြေနီ အရာရှိ တစ်ဦး တွေ့ဆုံခွင့် ရခဲ့ပေမယ့် နိုင်ငံခြား ခေါင်းဆောင် ဒါမှမဟုတ် ကိုယ်စားလှယ် တစ်ဦးဦးကတော့ တွေ့ဆုံခွင့် မရသေးဘူးလို့ ရိုက်တာက ဖော်ပြထားပါတယ်။

တစ်ဖက်မှာလည်း အာဆီယံ လွှတ်တော် အမတ်များ လူ့အခွင့်အရေး အဖွဲ့ (အာဆီယံ ပါလီမန်အမတ်များ လူ့အခွင့်အရေး ကွန်ရက်) က ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံအနေနဲ့ မင်းအောင်လှိုင်နဲ့ စစ်ကောင်စီရဲ့ အကြီးတန်း ကိုယ်စားလှယ်တွေကို ထိပ်သီး အစည်းအဝေးမှာ ဖိတ်ကြားမှာ မဟုတ်ဘူးလို့ လူသိရှင်ကြား အတည်ပြုပေးဖို့ နိုဝင်ဘာ ၁၃ ရက်မှာ တောင်းဆိုခဲ့ပါတယ်။ အဖွဲ့ရဲ့ ပူးတွဲ ဥက္ကဋ္ဌ ချားလ်စ် ဆန်တီယာဂိုက ဖိလစ်ပိုင် နိုင်ငံခြားရေး ဒုတိယ အတွင်းဝန် လီယို ဟာရဲရား-လင်းက မင်းအောင်လှိုင်ကို တရားဝင် ဖိတ်ကြားထားတာ မရှိဘူးလို့ အဖွဲ့ကို ပြောကြားခဲ့ပြီး မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ သမ္မတ ဒါမှမဟုတ် ဝန်ကြီး တစ်ဦးဦးလည်း အစည်းအဝေးကို တက်ရောက်မှာ မဟုတ်ဘူးလို့ ဆိုပါတယ်။ လူ့အခွင့်အရေး စောင့်ကြည့်ရေး အဖွဲ့ (ဟျူးမန်း ရိုက်စ် ဝပ်ချ်) ကလည်း အာဆီယံအနေနဲ့ ကန့်သတ်ချက်တွေကို ဆက်ထိန်းပြီး စစ်အစိုးရအပေါ် ဖိအား တိုးမြှင့်ဖို့ တိုက်တွန်းထားပါတယ်။ စင်ကာပူနိုင်ငံကတော့ လာမယ့်နှစ်မှာ အာဆီယံ ဥက္ကဋ္ဌ တာဝန်ယူရမှာ ဖြစ်ပြီး ကွဲပြားတဲ့ ချဉ်းကပ်မှုတွေကို ညှိနှိုင်းပေးရမယ်လို့ ရိုက်တာက သုံးသပ်ထားပါတယ်။

ထိုင်း နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီး — ကရင်၊ ကရင်နီနဲ့ နေပြည်တော် ငြိမ်းချမ်းရေး ဆွေးနွေးပွဲ ကြားဝင်ပေးမည်

ထိုင်းနိုင်ငံ ဒုတိယ ဝန်ကြီးချုပ်နဲ့ နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီး စီဟာဆက် ဖွမ်ကက်ကီယိုဟာ နိုဝင်ဘာ ၁၂ ရက်မှာ မြန်မာနိုင်ငံကို တရားဝင် လာရောက် လည်ပတ်ခဲ့ပြီး ကရင်အမျိုးသား အစည်းအရုံး (ကေအဲန်ယူ) နဲ့ ကရင်နီ အမျိုးသား တိုးတက်ရေး ပါတီ (ကေအဲန်ပီပီ) တို့နဲ့ နေပြည်တော်အစိုးရတို့ အကြား ငြိမ်းချမ်းရေး ဆွေးနွေးပွဲတွေ ဖြစ်မြောက်လာအောင် ထိုင်းနိုင်ငံအနေနဲ့ ကြားဝင်ကူညီပေးဖို့ အသင့်ရှိကြောင်း ထုတ်ဖော် ပြောကြားခဲ့တယ်လို့ သတင်းတွေ ဖော်ပြထားပါတယ်။ မြန်မာဘက်ကလည်း ဆွေးနွေးပွဲတွေမှာ ပါဝင်ဖို့ ကိုယ်စားလှယ်တွေ စေလွှတ်ဖို့ မူအားဖြင့် သဘောတူညီခဲ့ပေမယ့် ဆွေးနွေးပွဲ ကျင်းပမယ့် ရက်စွဲကိုတော့ မသတ်မှတ်ရသေးဘူးလို့ ရိုက်တာက ဆိုပါတယ်။

စီဟာဆက်ဟာ နေပြည်တော်မှာ သမ္မတ မင်းအောင်လှိုင်၊ အမျိုးသား စည်းလုံးညီညွတ်ရေးနဲ့ ငြိမ်းချမ်းရေး ဖော်ဆောင်မှု ညှိနှိုင်းရေး ကော်မတီ (အန်အက်စ်ပီအန်စီ) ခေါင်းဆောင်၊ ကာကွယ်ရေး ဝန်ကြီး ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ရာပြည့်တို့နဲ့ တွေ့ဆုံ ဆွေးနွေးခဲ့ပါတယ်။ ထိုင်းနိုင်ငံဟာ မြန်မာဘက်က တိုင်းရင်းသား လက်နက်ကိုင် အဖွဲ့တွေနဲ့ အစိုးရ အကြား ဆွေးနွေးပွဲတွေ ပြုလုပ်နိုင်ဖို့ ကြားဝင် ကူညီပေးဖို့ အကြိမ်ကြိမ် ကမ်းလှမ်းခဲ့ဖူးတယ်လို့ ရိုက်တာက ဖော်ပြထားပါတယ်။

ဒီခရီးစဉ်အတွင်း ထိုင်းနိုင်ငံမှာ အလုပ်လုပ်ကိုင်နေတဲ့ မြန်မာ ရွှေ့ပြောင်း အလုပ်သမားတွေကို ကာကွယ်ပေးရေး ကိစ္စကိုလည်း ဆွေးနွေးခဲ့တယ်လို့ မင်းအောင်လှိုင်က ဆိုတယ်လို့ သတင်းတွေ ဖော်ပြထားပါတယ်။ ဒါဟာ မင်းအောင်လှိုင်ဘက်က ပြောကြားချက်သာ ဖြစ်ပြီး ဆွေးနွေးမှုရဲ့ အသေးစိတ်ကိုတော့ သီးခြား အတည်ပြုနိုင်ခြင်း မရှိသေးပါဘူး။

အန်ယူဂျီ အထူးဒေသ စစ်ဌာနချုပ် ကျဆုံးဆိုတဲ့ စစ်ကောင်စီရဲ့ အဆိုကို အန်ယူဂျီ ငြင်းဆို

စစ်ကောင်စီ ထိန်းချုပ်တဲ့ မြန်မာ့အလင်း သတင်းစာက နိုဝင်ဘာ ၉ ရက်နဲ့ ၁၀ ရက်မှာ ဖော်ပြခဲ့တဲ့ အဆိုအရ စစ်ကောင်စီတပ်တွေဟာ နိုဝင်ဘာ ၃ ရက်ကနေ ၈ ရက်အထိ မွန်ပြည်နယ် ကျိုက်ထိုမြို့နယ်နဲ့ ပဲခူးတိုင်း ရွှေကျင်မြို့နယ် နယ်စပ်တစ်လျှောက် ထိုးစစ်ဆင်ပြီး အမျိုးသား ညီညွတ်ရေး အစိုးရ (အန်ယူဂျီ) ရဲ့ အထူးဒေသ စစ်ဌာနချုပ်နဲ့ ကရင်အမျိုးသား လွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော် (ကေအဲန်အယ်လ်အေ) တပ်မဟာ ၁၊ တပ်ရင်း ၃ ဌာနချုပ်တို့ အပါအဝင် စခန်း ဆယ့်တစ် ခုကို သိမ်းပိုက်ခဲ့တယ်လို့ ဆိုပါတယ်။ လက်နက် ကိုးဆယ့်ခုနှစ် လက်၊ ကျည်ဆံ တစ်သောင်းနှစ်ထောင်ကျော်၊ ဒရုန်း ဗုံး သုံးရာ့ခြောက်ဆယ့်နှစ် လုံး၊ မိုင်း တစ်ရာ့သုံးဆယ့်ကိုး လုံး၊ ဒရုန်းတွေ၊ ဆက်သွယ်ရေး ပစ္စည်းတွေနဲ့ ယာဉ် နှစ်စီးကို သိမ်းဆည်းရမိခဲ့ပြီး တိုက်ပွဲ လေးကြိမ် ဖြစ်ပွားခဲ့တယ်လို့လည်း ဆိုပါတယ်။ အေပီ သတင်းဌာနကတော့ ဒီအဆိုကို သီးခြား အတည်ပြုနိုင်ခြင်း မရှိသေးဘူးလို့ နိုဝင်ဘာ ၁၀ ရက်မှာ ဖော်ပြခဲ့ပါတယ်။

အန်ယူဂျီ ဝန်ကြီးချုပ်ရုံး ပြောခွင့်ရ နေဖုန်းလတ်ကတော့ မဇ္ဈိမ သတင်းဌာနကို နိုဝင်ဘာ ၁၂ ရက်မှာ ပြောကြားရာမှာ စစ်ကောင်စီရဲ့ ထုတ်ပြန်ချက်ဟာ လုံးဝ မှန်ကန်မှု မရှိဘူးလို့ ငြင်းဆိုခဲ့ပါတယ်။ အထူးဒေသဟာ ရွေ့လျား စစ်ဒေသ ဖြစ်ပြီး သူ့ရဲ့ ဌာနချုပ်ဟာလည်း ရွေ့လျား ဌာနချုပ် ဖြစ်တာကြောင့် အထူးဒေသ ဌာနချုပ် ကျဆုံးတယ်ဆိုတာ မရှိဘူးလို့ သူက ဆိုပါတယ်။ ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေး တပ်မတော် (ပီဒီအက်ဖ်) တပ်တွေနဲ့ တော်လှန်ရေး အဖွဲ့တွေဟာ စစ်ဒေသထဲ နက်နက်ရှိုင်းရှိုင်း ထိုးဝင်လာတဲ့ ရန်သူ့တပ်တွေကို တိုက်ခိုက်နေတယ်လို့ သူက ပြောကြားခဲ့ပါတယ်။

အထူးဒေသ ဌာနချုပ်ရဲ့ စစ်ဘက် အရာရှိ တိုးကြီးကလည်း နိုဝင်ဘာ ၁၂ ရက် ညပိုင်း ဘီဘီအမ် ဆွေးနွေးပွဲမှာ ဌာနချုပ် ကျဆုံးတယ်ဆိုတဲ့ သတင်းဟာ စစ်ကောင်စီရဲ့ စိတ်ဓာတ်စစ်ဆင်ရေး ဖြစ်တယ်လို့ ဆိုပါတယ်။ ထိုးစစ်ကတော့ အမှန်တကယ် ဖြစ်ပွားနေပေမယ့် တော်လှန်ရေး တိုက်ခိုက်သူ တစ်ဦးဦးမှ ထိခိုက်မှု မရှိဘူးလို့ သူက အာမခံချက်ပေးပြီး စစ်ကောင်စီတပ်သားတွေ အစုလိုက် အပြုံလိုက် သေဆုံးကာ အလောင်းတချို့ကိုတောင် ပြန်ကောက် မသွားဘူးလို့ ဆိုပါတယ်။ ဒီအဆိုကိုတော့ သီးခြား အတည်ပြုနိုင်ခြင်း မရှိသေးတာကြောင့် သူ့ရဲ့ ပြောကြားချက်အဖြစ်သာ ဖော်ပြထားပါတယ်။

နောက်ခံအနေနဲ့ စက်တင်ဘာ ၂၄ ရက်မှာ ဌာနချုပ် တည်ရှိရာ နေရာကို လေကြောင်း ဗုံးကြဲတိုက်ခိုက်ခဲ့ပြီး လူ ငါး ဦး သေဆုံးခဲ့ပါတယ်။ နှစ်ဖက်စလုံးရဲ့ အဆိုတွေဟာ အတည်ပြုပြီးသား အချက်အလက်တွေ မဟုတ်ဘဲ တစ်ဖက်စီရဲ့ ပြောကြားချက်တွေသာ ဖြစ်တာကြောင့် မြေပြင်မှာ ဘာတွေ အမှန်တကယ် ဖြစ်ပွားနေတယ်ဆိုတာကို သီးခြား အတည်ပြုနိုင်ခြင်း မရှိသေးပါဘူး။ ဒီအကြောင်း အသေးစိတ် ဖတ်ရှုလိုပါက ဘလော့ဂ်မှာ ရေးသားထားတဲ့ သီးခြား ဆောင်းပါးကို ကြည့်ရှုနိုင်ပါတယ်။ https://www.yeyintnge.net/2026/11/nug.html

လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှု

နိုဝင်ဘာ ၁၂ ရက် ည ရှစ်နာရီ လေးဆယ့်ကိုး မိနစ်ခန့်မှာ ရခိုင်ပြည်နယ် မြောက်ဦးမြို့ ကျက်ဇေ ရပ်ကွက်က စစ်ဘေးရှောင် မိသားစုတွေ ခိုလှုံနေတဲ့ ကြက်ဈေး မူလတန်းကျောင်းကို တိုက်လေယာဉ်က ဗုံး နှစ်လုံး ကြဲချခဲ့တယ်လို့ ရခိုင်တပ်တော် (အေအေ) က ထုတ်ပြန်ခဲ့ပါတယ်။ အေအေရဲ့ ထုတ်ပြန်ချက်အရ အရပ်သား နှစ် ဦး သေဆုံးပြီး အသက် ခုနှစ် နှစ်အရွယ် ကလေးငယ် တစ်ဦး အပါအဝင် ရှစ် ဦး ဒဏ်ရာရခဲ့ပါတယ်။ ဧရာဝတီ သတင်းဌာနကတော့ သေဆုံးသူ လေး ဦးအထိ ရှိတယ်လို့ ဖော်ပြထားပြီး ဖြစ်စဉ်အစောပိုင်း ဖေ့စ်ဘွတ်ခ် သတင်းမှာတော့ ခြောက် ဦးခန့် ဒဏ်ရာရပြီး သုံး ဦး ပြင်းထန်တယ်လို့ ဆိုပါတယ်။ ဒါကြောင့် သေဆုံးသူ နှစ်ဦးကနေ လေးဦးအထိ၊ ဒဏ်ရာရသူ ခြောက်ဦးကနေ ရှစ်ဦးအထိ ရှိတယ်လို့ ယူဆရပြီး ဂဏန်း အတိအကျကိုတော့ သီးခြား အတည်ပြုနိုင်ခြင်း မရှိသေးပါဘူး။ ကျောင်းဆောင်တွေ ပျက်စီးခဲ့ပြီး ယနေ့အထိ သေဆုံးသူ ဆယ် ဦး ဒါမှမဟုတ် အထက် ရှိတဲ့ ဗုံးကြဲဖြစ်စဉ် အသစ် မတွေ့ရသေးပါဘူး။

မော်လူးမြို့ တောင်ဘက် ကျေးရွာတွေနဲ့ ပတ်သက်ပြီး မြန်မာနောင်း သတင်းဌာနက နိုဝင်ဘာ ၁၀ ရက်မှာ ဖော်ပြခဲ့တဲ့ လေကြောင်း ဗုံးကြဲမှုကြောင့် အရပ်သား ထိခိုက်မှု ရှိတယ်ဆိုတဲ့ သတင်းကိုတော့ ရွာအမည်၊ ရက်စွဲနဲ့ ဂဏန်း အသေးစိတ် မရသေးတာကြောင့် သီးခြား ဖြစ်စဉ်အဖြစ် မမှတ်ယူသေးဘဲ ဆက်လက် စောင့်ကြည့်နေပါတယ်။ မြန်မာ ငြိမ်းချမ်းရေး စောင့်ကြည့်အဖွဲ့က နိုဝင်ဘာ ၁၁ ရက်မှာ ဖော်ပြခဲ့တဲ့ အင်းတော်၊ ကောလင်း၊ ဝန်းသိုနဲ့ မော်လူး လေး မြို့နယ် စုစုပေါင်း အရပ်သား နှစ်ဆယ်ကျော် သေဆုံးတယ်ဆိုတဲ့ အချက်အလက်မှာလည်း လေကြောင်း၊ လက်နက်ကြီး ဒါမှမဟုတ် မြေပြင် တိုက်ခိုက်မှုတွေကို ခွဲခြားဖော်ပြထားခြင်း မရှိပါဘူး။

မှတ်ချက် — ဒီနေ့ အင်တာနက်မှာ ပြန်လည် ဖော်ပြနေတဲ့ မြို့နယ် ဗုံးကြဲသတင်း တချို့ဟာ အသစ် မဟုတ်ပါဘူး။ သြဂုတ် ၂၁ ရက် မြောင်မြို့နယ် ဆွဲလဲအို ရွာ ဘုန်းကြီးကျောင်း ဗုံးကြဲမှု (၁၄ ဦး သေ)၊ ၂၀၂၅ ခုနှစ် စက်တင်ဘာ ၁၂ ရက် ကျောက်တော် သရက်တပင် ကျောင်းဗုံးကြဲမှု (ကျောင်းသား ၂၂ ဦး သေ) နဲ့ စက်တင်ဘာ ၂၈ ရက် ကျောက်တော် ဈေး ဗုံးကြဲမှုတို့ဟာ အဟောင်း ဖြစ်စဉ်တွေ ပြန်လည် ဖော်ပြနေခြင်းသာ ဖြစ်ပါတယ်။

၂၀၀၈ ဖွဲ့စည်းပုံ ပြင်ဆင်ရေး — လွှတ်တော် ပူးပေါင်း ကော်မတီ ဖွဲ့

ပြည်ထောင်စု လွှတ်တော်ဟာ နိုဝင်ဘာ ၅ ရက်မှာ ကျင်းပတဲ့ တတိယအကြိမ် ပြည်ထောင်စု လွှတ်တော် တတိယ ပုံမှန် အစည်းအဝေး ကိုးရက်မြောက်နေ့မှာ ၂၀၀၈ ခုနှစ် ဖွဲ့စည်းပုံ အခြေခံဥပဒေကို ပြင်ဆင်ဖို့ ပူးပေါင်း ကော်မတီ ဖွဲ့စည်းဖို့ အဆိုကို အတည်ပြုခဲ့ပါတယ်။ ပဲခူးတိုင်း မဲဆန္ဒနယ် အမှတ် ခုနှစ်က အမျိုးသား လွှတ်တော် ကိုယ်စားလှယ် ဦးဇင်မင်းထက်က တင်သွင်းတဲ့ အဆိုအရ ၂၀၀၈ ဖွဲ့စည်းပုံကို ပြင်ဆင်ဖို့ အချက် လေးဆယ့်သုံး ချက်နဲ့ ပြည်ထောင်စု သဘောတူညီချက် အပိုင်း ၁၊ ၂၊ ၃ တို့ကို လေ့လာပြီး ဥပဒေ မူကြမ်း ရေးဆွဲဖို့ ဖြစ်ပါတယ်။ အချက် လေးဆယ့်သုံး ချက်ဟာ အမျိုးသား အပစ်အခတ် ရပ်စဲရေး သဘောတူညီချက် (အန်စီအေ) လုပ်ငန်းစဉ်ကနေ ရရှိခဲ့တဲ့ သဘောတူညီချက်တွေက လာတာ ဖြစ်ပြီး တိုင်းရင်းသား လက်နက်ကိုင် အဖွဲ့တွေနဲ့ ဆွေးနွေးခဲ့တဲ့ အချက် နှစ်ဆယ့်တစ် ချက်နဲ့ နိုင်ငံရေး ပါတီတွေက တင်ပြခဲ့တဲ့ အချက်တွေ ပါဝင်ပါတယ်။

ဒီ ပြင်ဆင်ရေး အဆိုပြုချက်တွေနဲ့ ပတ်သက်ပြီး စပရင်း စပရောက် သုတေသန အဖွဲ့က အောက်တိုဘာ ၂၇ ရက်မှာ ထုတ်ပြန်တဲ့ သုံးသပ်ချက်မှာတော့ အဆိုပြုချက် လေးဆယ့်သုံး ချက်ဟာ တိုင်းရင်းသား လက်နက်ကိုင် အဖွဲ့တွေနဲ့ သဘောတူညီခဲ့တဲ့ အချက်အားလုံးကို မပါဝင်ဘဲ နိုင်ငံရေး ပါတီတွေ တင်ပြခဲ့တဲ့ အချက် နှစ်ရာကျော်ထဲက အနည်းငယ်သာ ပါဝင်တယ်လို့ ဆိုပါတယ်။ ဒီ အဆိုပြုချက်တွေဟာ ဖက်ဒရယ် စနစ်၊ ဒီမိုကရေစီ စံနှုန်းတွေ၊ တရားဥပဒေ စိုးမိုးရေးနဲ့ လူ့အခွင့်အရေးတို့နဲ့ ဆန့်ကျင်ပြီး ဖွဲ့စည်းပုံ အခြေခံတဲ့ အာဏာရှင်စနစ်ကိုသာ ပိုပြီး ခိုင်မာစေမယ်လို့ သုံးသပ်ချက်က ဆိုပါတယ်။ ရွေးကောက်ပွဲ အတုအပြီးမှာ မင်းအောင်လှိုင်ကို သမ္မတ အဖြစ် တင်မြှောက်ခဲ့ပြီးနောက် စစ်ကောင်စီက ဒီ ပြင်ဆင်ရေး အဆိုပြုချက်တွေကို လွှတ်တော်ထံ ပေးပို့ခဲ့တာ ဖြစ်ပါတယ်။

သတင်းတိုများ

ပြင်သစ် နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီးဌာနက အန်ယူဂျီ နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီး ဒေါ်ဇင်မာအောင်ကို နိုဝင်ဘာ ၁၂ ရက်မှာ ပါရီမြို့ ဝန်ကြီးဌာန ရုံးချုပ်မှာ တရားဝင် လက်ခံတွေ့ဆုံမယ်ဆိုတဲ့ သတင်းနဲ့ ပတ်သက်ပြီး တွေ့ဆုံမှု ရလဒ်ကိုတော့ ယနေ့အထိ သတင်းတွေ မဖော်ပြသေးပါဘူး။

မြန်မာ ဗဟိုဘဏ်ကတော့ နိုဝင်ဘာ ၄ ရက်မှာ တင်သွင်းသူတွေ နိုင်ငံခြား ငွေကြေးနဲ့ ကြိုတင် ငွေပေးချေနိုင်တဲ့ စနစ်သစ်ကို ထုတ်ပြန်ခဲ့ပြီး နိုဝင်ဘာ ၉ ရက်မှာတော့ ပို့ကုန်လုပ်ငန်းရှင်တွေ ပို့ကုန် ဝင်ငွေကို နိုင်ငံခြား ငွေကြေး ဘဏ်စာရင်းထဲမှာ ထိန်းသိမ်းထားနိုင်တဲ့ ကာလကို ရက် သုံးဆယ်ကနေ လေးဆယ့်ငါး ရက်အထိ တိုးမြှင့်ပေးခဲ့တယ်လို့ ဥပဒေ အကြံပေးအဖွဲ့က နိုဝင်ဘာ ၁၂ ရက်မှာ ဖော်ပြထားပါတယ်။

ကချင်ပြည်နယ်မှာ ကချင်လွတ်လပ်ရေး တပ်မတော် (ကေအိုင်အေ) ပူးပေါင်းတပ်တွေက ထိုးစစ်ဆင်လာတဲ့ စစ်ကောင်စီတပ်ကို တိုက်ခိုက်ပြီး ရွှေကူမြို့ထဲ ပြန်ဆုတ်သွားစေခဲ့တယ်လို့ ဒီဗွီဘီ သတင်းဌာနက နိုဝင်ဘာ ၁၃ ရက် ညနေ သုံးနာရီ သတင်းမှာ ဖော်ပြထားပါတယ်။ ကရင်နီပြည်နယ်မှာလည်း ကရင်နီ တော်လှန်ရေး တပ်တွေ ပူးပေါင်းပြီး မူးယစ်ဆေးဝါး တားဆီး နှိမ်နင်းမယ့် အစီအစဉ်နဲ့ ရခိုင်ပြည်နယ် ဘူးသီးတောင်မြို့နယ်က ရွာ ကိုး ရွာကို ဆောင်းသီးနှံနဲ့ နွေစပါးမျိုးစေ့တွေ ရခိုင် ပြည်သူ့ အုပ်ချုပ်ရေး အဖွဲ့ (ယူအယ်လ်အေ) က ထောက်ပံ့ခဲ့တယ်ဆိုတဲ့ သတင်းတွေလည်း ပါဝင်ပါတယ်။

ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံမှာ အာဆီယံ ထိပ်သီး အစည်းအဝေး ကျင်းပချိန်မှာ မြန်မာ့အရေးအတွက် ဖိလစ်ပိုင် ကျောင်းသားတွေ ဆန္ဒပြကြမယ်လို့ မြန်မာ သတင်းဌာန တချို့က နိုဝင်ဘာ ၁၃ ရက် နံနက်ပိုင်းမှာ ဖော်ပြထားပါတယ်။

ရင်းမြစ်များ — https://q1019fm.com/2026/11/13/analysis-asean-faces-myanmar-dilemma-as-some-members-pursue-closer-ties/, https://enewspapermy.com/news/group-wants-manila-to-confirm-myanmar-junta-wont-be-invited-to-asean-summit-enews-malaysia/, https://www.businesstoday.com.my/2026/11/13/myanmars-five-point-consensus-set-for-review-at-49th-asean-summit/, https://www.mmdbnchannel.com/archives/20437, https://mmpeacemonitor.org/en/en-news/nug-spokesperson-denies-their-special-region-military-headquarters-has-fallen/, https://conflictalert.news/myanmar-army-claims-seizure-of-resistance-headquarters/, https://www.yeyintnge.net/2026/11/nug.html, https://www.globalarakannetwork.com/post/two-innocent-civilians-killed-and-eight-injured-in-renewed-junta-airstrike-on-mrauk-u, https://www.springsprouts.info/en/updates/junta-2008-amendments, https://www.tilleke.com/insights/myanmar-allows-advance-import-payments-extends-export-earnings-retention-period/, https://www.youtube.com/watch?v=9vysPaXnZjM, https://www.youtube.com/watch?v=A64FfgwZwDs

ဆက်ဖတ်ရန် →

စစ်ဘုရင် — အပိုင်း ၁၅: အချုပ်အနှောင်တွင် သေဆုံးမှုများ

ရဲရင့်ငယ် — ၁၃ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၆

အပိုင်း ၁၄: https://www.yeyintnge.net/2026/11/blog-post_987.html

အပိုင်း ၁၅ ကို ဆက်လက် တင်ပြပါမယ်။

အပိုင်း ၁၄ ရဲ့ အဆုံးမှာ ချန်ခဲ့တယ် — နှိပ်စက်မှုနည်းစနစ်များ မည်သို့ရှိသည်ကို သိပြီးနောက်၊ ထိုနည်းစနစ်များကြောင့် အချုပ်အနှောင်အတွင်း သေဆုံးခဲ့ရသူများ မည်မျှရှိသည်ကို — ကိန်းဂဏန်းများနှင့် အမည်တပ် သားကောင်ဖြစ်ရပ်များနှင့်အတူ — ဆက်လက် တင်ပြပါမည် ဟု။ ဤအပိုင်းက ထိုအကြောင်းအရာကိုပင် တင်ပြသည်။

ကိန်းဂဏန်းများ — အချိန်နှင့်အမျှ

၂၀၂၁: နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသားများ ကူညီစောင့်ရှောက်ရေးအသင်း (AAPP) ၏ ကနဦးစာရင်းအရ ထိန်းသိမ်းမှုအတွင်း နှိပ်စက်သတ်ဖြတ်ခံရသူ အနည်းဆုံး ၂၂ ဦး — နောက်ပိုင်းတွင် ၂၄ ဦးသို့ ပြင်ဆင်ခဲ့သည်။ ထိုသူများအနက် ၁၃ ဦးမှာ ဖမ်းဆီးပြီး ၂၄ နာရီအတွင်း သေဆုံးခဲ့သည်။

၂၀၂၂: ၂၀၂၂ ဇူလိုင် ၁၁ ရက်အထိ ထောင်နှင့် စစ်ကြောရေးတွင် နှိပ်စက်သတ်ဖြတ်ခံရသော နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသား အနည်းဆုံး ၉၉ ဦး။

၂၀၂၄: နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသားများ ကူညီစောင့်ရှောက်ရေးအသင်း (AAPP) ၏ နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၄ "Unsung Hero" မှတ်တမ်းတွင် ၂၀၂၄ စက်တင်ဘာ ၃၀ ရက်အထိ ထိုနှစ်အတွင်း နှိပ်စက်မှုကြောင့် သေဆုံးသူ ၈၉ ဦး၊ အာဏာသိမ်းပြီးကတည်းက စုစုပေါင်း ၂၆၆ ဦး နှိပ်စက်သတ်ဖြတ်ခံရသည်ဟု မှတ်တမ်းတင်ခဲ့သည်။

၂၀၂၅–၂၀၂၆: ကုလသမဂ္ဂ လူ့အခွင့်အရေးဆိုင်ရာ မဟာမင်းကြီးရုံး (OHCHR) ၏ ၂၀၂၅ နှစ်ပတ်လည်အစီရင်ခံစာက အာဏာသိမ်းပြီးကတည်းက စစ်တပ်ထိန်းသိမ်းမှုတွင် သေဆုံးသူ အနည်းဆုံး ၂,၂၃၇ ဦး အတည်ပြုခဲ့သည်။ လူ့အခွင့်အရေး စောင့်ကြည့်အဖွဲ့ (Human Rights Watch, HRW) (စက်တင်ဘာ ၂၀၂၆) က နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသားများ ကူညီစောင့်ရှောက်ရေးအသင်း (AAPP) ကို ကိုးကား၍ ထိန်းသိမ်းမှုတွင် သေဆုံးသူ ၂,၃၀၀ ကျော်ဟု ဖော်ပြခဲ့သည်။

အမည်တပ် သားကောင်ဖြစ်ရပ်များ — ထုတ်ပြန်ပြီးသော အမှုများသာ

ခက်သီ (ကဗျာဆရာ ဇော်ထွန်း): ၂၀၂၁ မေ ၈ ရက်တွင် ရွှေဘိုမြို့နယ်၌ ဖမ်းဆီးခံရပြီး နောက်တစ်နေ့တွင် ထိန်းသိမ်းမှုအတွင်း သေဆုံးခဲ့သည်။ ရုပ်အလောင်းတွင် နှိပ်စက်မှု လက္ခဏာများ တွေ့ရှိခဲ့သည်။

နေသန်မောင် (Danny Fenster, အမေရိကန် သတင်းထောက်): ၂၀၂၁ မေ ၂၄ ရက်တွင် ရန်ကုန်အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာလေဆိပ်၌ ဖမ်းဆီးခံရပြီး အင်းစိန်ထောင်တွင် ၆ လနီးပါး ထိန်းသိမ်းခံခဲ့ရသည်။ ၂၀၂၁ နိုဝင်ဘာ ၁၂ ရက်တွင် ထောင်ဒဏ် ၁၁ နှစ် ချမှတ်ခံရပြီးနောက်၊ ၃ ရက်အကြာ နိုဝင်ဘာ ၁၅ ရက်တွင် လွတ်မြောက်လာခဲ့သည်။ လွတ်မြောက်ပြီးနောက် သူကိုယ်တိုင် "ရိုက်နှက်ခံရခြင်း၊ အစာငတ်ခံရခြင်း မရှိခဲ့ပါ — သို့သော် အကြောင်းမဲ့ ဖမ်းဆီးထိန်းသိမ်းခံခဲ့ရသည်" ဟု ပြောခဲ့သည်။

ဝတ်ရည်အောင် (၂၆ နှစ်): ၂၀၂၁ စက်တင်ဘာတွင် ဖမ်းဆီးခံရသော တက်ကြွလှုပ်ရှားသူ။ ရိုက်နှက်မှုများမှ ရရှိသော ဦးခေါင်းဒဏ်ရာများအတွက် လုံလောက်သော ဆေးကုသမှု မရဘဲ ၂၀၂၅ ဇူလိုင်တွင် အင်းစိန်ထောင်၌ သေဆုံးခဲ့သည်။

ဒေါက်တာ ဇင်လင်း နှင့် သူနာပြု ခင်ခင်ကျွဲ: အာဏာဖီဆန်ရေး လူထုလှုပ်ရှားမှု (Civil Disobedience Movement, CDM) တွင် ပါဝင်သော ဆရာဝန်နှင့် သူနာပြု။ ၂၀၂၁ စက်တင်ဘာ ၂၅ ရက်တွင် ရန်ကုန်တိုက်ခန်းမှ ဆွဲထုတ်ခံရပြီး၊ နှိပ်စက်ကာ မြေနီကုန်းခုံ့တံတားခြေတွင် ပစ်သတ်ခံရသည်။

ဒီအပိုင်းက ဘာကို ပြသလဲ

ဤအပိုင်းတွင် တင်ပြခဲ့သည်များကို အတူတကွ ကြည့်ပါက ပုံစံတစ်ခုက ပေါ်လာသည်။

ပထမ — ကိန်းဂဏန်းများက အချိန်နှင့်အမျှ ကြီးထွားလာသည်။ ၂၀၂၁ တွင် ၂၄ ဦး၊ ၂၀၂၂ ဇူလိုင်အထိ ၉၉ ဦး၊ ၂၀၂၄ စက်တင်ဘာအထိ ၂၆၆ ဦး၊ ၂၀၂၅–၂၀၂၆ တွင် ၂,၂၃၇ ဦးထက် မနည်း — ထိန်းသိမ်းမှုအတွင်း သေဆုံးမှုသည် လျော့ကျသွားခြင်း မဟုတ်၊ စုစုပေါင်း ဆက်တက်နေခြင်း ဖြစ်သည်။ (ကိန်းဂဏန်းများသည် ရင်းမြစ်နှင့် ရက်စွဲ မတူညီသော မှတ်တမ်းများမှ ဖြစ်ပြီး၊ တူညီသော ရေတွက်နည်းဖြင့် ရေတွက်ထားခြင်း မဟုတ်သည်ကို သတိပြုရန်။)

ဒုတိယ — သေဆုံးမှုများသည် ဖမ်းဆီးပြီးချင်း ဖြစ်တတ်သည်။ ၂၀၂၁ တွင် သေဆုံးသူ ၂၄ ဦးအနက် ၁၃ ဦးမှာ ဖမ်းဆီးပြီး ၂၄ နာရီအတွင်း သေဆုံးခဲ့ပြီး၊ ကဗျာဆရာ ခက်သီလည်း ဖမ်းဆီးခံရပြီး နောက်တစ်နေ့တွင် သေဆုံးခဲ့သည် — စစ်ကြောရေးအဆင့်တွင် အပြင်းထန်ဆုံး နှိပ်စက်မှု ရှိသည်ကို ပြသည်။

တတိယ — ထိန်းသိမ်းမှုအတွင်း သေဆုံးမှုသည် စစ်ကြောရေးတွင်သာ မဟုတ်၊ ထောင်အတွင်း၌ပါ ဖြစ်သည်။ ဝတ်ရည်အောင်သည် ရိုက်နှက်မှုဒဏ်ရာအတွက် ဆေးကုသမှု မရဘဲ အင်းစိန်ထောင်၌ လေးနှစ်နီးပါးကြာမှ သေဆုံးခဲ့သည် — ဆေးကုသမှု ငြင်းပယ်ခြင်းကိုယ်တိုင်က သေဆုံးမှုအကြောင်းရင်း ဖြစ်နိုင်သည်ကို ပြသည်။ သားကောင်များတွင် သတင်းထောက်၊ ကဗျာဆရာ၊ တက်ကြွလှုပ်ရှားသူ၊ ဆရာဝန်၊ သူနာပြု ပါဝင်သည် — ထိန်းသိမ်းမှုအတွင်း သေဆုံးမှုသည် လူတစ်စုတည်းကို ဦးတည်ခြင်း မဟုတ်၊ အာဏာသိမ်းမှုကို ဆန့်ကျင်သူမှန်သမျှကို ထိခိုက်နိုင်သည့် အန္တရာယ် ဖြစ်သည်။

နောက်အပိုင်းမှာ: အခန်း ၁၆ — အာဏာသိမ်းပြီး တပ်တွင်း သန့်စင်မှုများ — အချုပ်အနှောင်တွင် သေဆုံးမှုများ မည်မျှရှိသည်ကို သိပြီးနောက်၊ အာဏာသိမ်းပြီးနောက် တပ်အတွင်းမှာပါ မင်းအောင်လှိုင်က သူ၏ ယုံကြည်ရဆုံး လက်ထောက်များကိုပါ မည်သို့ သန့်စင်ဖယ်ရှားခဲ့သည်ကို ဆက်လက် တင်ပြပါမည်။

အပိုင်း ၁၆: https://www.yeyintnge.net/2026/11/blog-post_14.html

ရင်းမြစ်များ

  • နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသားများ ကူညီစောင့်ရှောက်ရေးအသင်း (AAPP) (ကိန်းဂဏန်းများ; "Unsung Hero", နိုဝင်ဘာ ၂၀၂၄)
  • ကုလသမဂ္ဂ လူ့အခွင့်အရေးဆိုင်ရာ မဟာမင်းကြီးရုံး (OHCHR) ၂၀၂၅ နှစ်ပတ်လည်အစီရင်ခံစာ (၂,၂၃၇ ဦး)
  • လူ့အခွင့်အရေး စောင့်ကြည့်အဖွဲ့ (Human Rights Watch, HRW), စက်တင်ဘာ ၂၀၂၆ အစီရင်ခံစာ (၂,၃၀၀ ကျော်; ဝတ်ရည်အောင်)
  • Fortify Rights (ခက်သီ)
  • သတင်းထောက်များ ကာကွယ်ရေးကော်မတီ (CPJ); Wikipedia; PEN International; AFP (နေသန်မောင်)
  • လူ့အခွင့်အရေးအတွက် ဆရာဝန်များအဖွဲ့ (Physicians for Human Rights, PHR) (ဒေါက်တာ ဇင်လင်း နှင့် ခင်ခင်ကျွဲ)
ဆက်ဖတ်ရန် →