ကုလသမဂ္ဂမှာ ဦးကျော်မိုးထွန်း — ကျောက်တော်လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှု ၄၉ ဦးသေဆုံးကြောင်း ထုတ်ဖော်၊ စစ်အုပ်စုထံ လက်နက်ပံ့ပိုးမှု ဖြတ်တောက်ဖို့ တောင်းဆို
နယူးယောက်မြို့၊ ကုလသမဂ္ဂဌာနချုပ်မှာ စက်တင်ဘာလ ၂၉ ရက် (အင်္ဂါနေ့) မနက် ၁၀ နာရီက "အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ နျူးကလီးယားလက်နက် အလုံးစုံဖျက်သိမ်းရေးနေ့" အထိမ်းအမှတ် အဆင့်မြင့်အစည်းအဝေးတစ်ရပ် ကျင်းပခဲ့ပါတယ်။ ကုလသမဂ္ဂအတွင်းရေးမှူးချုပ်နဲ့ အထွေထွေညီလာခံသဘာပတိတို့က အဖွင့်မိန့်ခွန်းတွေ ပြောကြားခဲ့ပြီး၊ မြန်မာနိုင်ငံအပါအဝင် အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံပေါင်း ၉၀ ကျော်က မိန့်ခွန်းတွေ ပြောကြားခဲ့ကြတယ်လို့ဆိုပါတယ်။
အဲဒီအစည်းအဝေးမှာ ကုလသမဂ္ဂဆိုင်ရာ မြန်မာအမြဲတမ်းကိုယ်စားလှယ် သံအမတ်ကြီး ဦးကျော်မိုးထွန်းက မြန်မာ့အရေးကို ထင်ထင်ရှားရှား တင်ပြခဲ့ပါတယ်။ နျူးကလီးယားလက်နက်တွေအတွက် သုံးစွဲတဲ့စရိတ်တွေ မြင့်တက်နေတာ၊ နျူးကလီးယားလုံခြုံရေးအန္တရာယ်တွေ ကြီးထွားနေတာ၊ လက်နက်ပြန့်ပွားမှုတွေ တိုးချဲ့နေချိန်မှာ ဒီအစည်းအဝေးကို ကျင်းပရတာဖြစ်တယ်လို့ သူက ပြောပါတယ်။ နျူးကလီးယားလက်နက် ကင်းစင်ပပျောက်ရေးရည်မှန်းချက် ပြည့်မီစေဖို့ ကြိုးပမ်းမှုတွေကို ဆတိုးလုပ်ဆောင်ဖို့ ဒီလိုစိုးရိမ်ဖွယ်အခြေအနေတွေက လှုံ့ဆော်မှုဖြစ်စေသင့်တယ်လို့လည်း ဆိုပါတယ်။
နျူးကလီးယားလက်နက် အသုံးပြုတာ ဒါမှမဟုတ် အသုံးပြုမယ်လို့ ခြိမ်းခြောက်တာကို တားဆီးဖို့ တစ်ခုတည်းသောအာမခံချက်က နျူးကလီးယားလက်နက်တွေ အလုံးစုံဖျက်သိမ်းရေးပဲဖြစ်တယ်လို့ မြန်မာနိုင်ငံက ထပ်လောင်းအတည်ပြုခဲ့တယ်လို့ဆိုပါတယ်။ အန်ပီတီစာချုပ်ဟာ ဖျက်သိမ်းရေးနဲ့ မပြန့်ပွားရေးတို့ရဲ့ အခြေခံအုတ်မြစ်ဖြစ်ပြီး ကိုး၊ ဆယ်၊ ဆယ့်တစ်ကြိမ်မြောက် ပြန်လည်သုံးသပ်ရေးညီလာခံတွေမှာ ရလဒ်စာတမ်း အတည်ပြုနိုင်ခဲ့ခြင်းမရှိတာကို အလွန်စိုးရိမ်ဖွယ်ရာလို့ သူက ထောက်ပြပါတယ်။
စီတီဘီတီကို နိုင်ငံအားလုံး လိုက်နာအတည်ပြုဖို့၊ မအတည်ပြုရသေးတဲ့နိုင်ငံတွေ နှောင့်နှေးမှုမရှိ အတည်ပြုဖို့ တိုက်တွန်းခဲ့ပြီး တီပီအန်ဒဗလျူဟာ အန်ပီတီကို ဖြည့်စွက်အားဖြည့်ပေးတယ်လို့ဆိုပါတယ်။ နယူးစတတ်စာချုပ် သက်တမ်းကုန်ဆုံးပြီးနောက်မှာ ဆက်ခံမဲ့သဘောတူညီချက်အတွက် စေတနာမှန်နဲ့ ဆွေးနွေးညှိနှိုင်းဖို့ လိုတယ်လို့လည်း ပြောကြားခဲ့ပါတယ်။ ရွေးကောက်ခံအရပ်သားအစိုးရလက်ထက်မှာ မြန်မာနိုင်ငံက စီတီဘီတီကို အတည်ပြုခဲ့ပြီး တီပီအန်ဒဗလျူကို လက်မှတ်ရေးထိုးခဲ့ကာ နောက်ဆက်တွဲ အတည်ပြုရေးအစီအစဉ်ကို ၂၀၂၁ စစ်အာဏာသိမ်းမှုက ဖျက်ဆီးခဲ့တယ်လို့ဆိုပါတယ်။
မြန်မာနိုင်ငံအကြောင်း ပြောရာမှာ စစ်အုပ်စုရဲ့အကြမ်းဖက်မှုတွေ မြင့်တက်လာတာကြောင့် နိုင်ငံတွင်း ငြိမ်းချမ်းရေးနဲ့တည်ငြိမ်ရေး ပျက်စီးခဲ့ရတယ်လို့ သံအမတ်ကြီးက ထောက်ပြပါတယ်။ အရပ်သားပြည်သူတွေအပေါ် လေကြောင်းကနေ တိုက်ခိုက်တာ၊ လက်နက်ကြီးတွေနဲ့ ပစ်ခတ်တာ၊ မြေပြင်ကနေ အမြှောက်နဲ့ပစ်တာ၊ စစ်ဘက်-အရပ်ဘက် နှစ်မျိုးသုံးပစ္စည်းတွေ အသုံးချတာတွေ အပါအဝင်ဖြစ်တယ်လို့ဆိုပါတယ်။
အထူးသဖြင့် စက်တင်ဘာ ၂၈ ရက် ရခိုင်ပြည်နယ်၊ ကျောက်တော်မြို့က မြို့ဈေးတန်းတစ်ခုအပေါ်ကို စစ်အုပ်စုက ပြင်းထန်တဲ့ လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှု ကျူးလွန်ခဲ့တယ်လို့ သူက ကုလသမဂ္ဂစင်မြင့်ထက်မှာ ထုတ်ဖော်ပြောကြားခဲ့ပါတယ်။ အမျိုးသမီးတွေနဲ့ ကလေးငယ်တွေအပါအဝင် အနည်းဆုံး အရပ်သား ၄၉ ဦး သေဆုံးခဲ့ပြီး လူအမြောက်အမြား ထိခိုက်ဒဏ်ရာတွေ ရရှိခဲ့တယ်လို့ဆိုပါတယ်။
အပြစ်မဲ့အရပ်သားပြည်သူတွေရဲ့ အသက်အိုးအိမ်ကို စိုးစဉ်းမျှ ငဲ့ညှာထောက်ထားခြင်းမရှိတဲ့ စစ်အုပ်စုကို အရပ်သားပစ္စည်း ဒါမှမဟုတ် နှစ်မျိုးသုံးပစ္စည်းတွေကို ငြိမ်းချမ်းတဲ့ရည်ရွယ်ချက်နဲ့ ကိုင်တွယ်လိမ့်မယ်လို့ ဘယ်လိုမှ ယုံကြည်လို့မရဘူးလို့ သံအမတ်ကြီးက ပြောပါတယ်။ ဒါ့အပြင် အရပ်သားတွေကို သတ်ဖြတ်နေတဲ့ အကြမ်းဖက်စစ်အုပ်စုနဲ့ နျူးကလီးယားလက်နက်ပိုင်ဆိုင်တဲ့ နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံတို့အကြား အမည်ခံ နျူးကလီးယားဓာတ်အားပေးစက်ရုံ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုရှိနေတာကို အလွန့်အလွန် စိုးရိမ်တယ်လို့လည်း ဆိုပါတယ်။
မြန်မာနိုင်ငံမှာ ငြိမ်းချမ်းရေးနဲ့တည်ငြိမ်ရေး ပြန်လည်တည်ဆောက်၊ ဒီမိုကရေစီကို စစ်မှန်စွာ ပြန်လည်အသက်သွင်း၊ စစ်တပ်က အရပ်သားအုပ်ချုပ်မှုအောက်ရောက်မှသာလျှင် — ငြိမ်းချမ်းတဲ့အသုံးပြုမှုအတွက်တောင် နျူးကလီးယားစွမ်းအင်ဆိုင်ရာ နိုင်ငံတကာအကူအညီ ဒါမှမဟုတ် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုတွေ ပြန်လုပ်သင့်တယ်လို့ သူက ပြောကြားခဲ့ပါတယ်။ နောက်ဆုံးမှာ ကုလသမဂ္ဂအဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံတွေကို မြန်မာပြည်သူတွေရဲ့ အသက်အိုးအိမ်စည်းစိမ်တွေ ကယ်တင်နိုင်ဖို့ စစ်အုပ်စုလက်ထဲ စစ်လက်နက်ခဲယမ်း၊ လေယာဉ်ဆီ၊ စစ်ဘက်-အရပ်ဘက် နှစ်မျိုးသုံးပစ္စည်းတွေ မရောက်အောင် ပံ့ပိုးမှုဖြတ်တောက်ရပ်စဲပေးဖို့ အလေးအနက် တောင်းဆိုခဲ့တယ်လို့ဆိုပါတယ်။
ရဲရင့်ငယ် — ၃၀ စက်တင်ဘာ ၂၀၂၆
English Translation
Ambassador U Kyaw Moe Tun at the UN — Reveals Kyauktaw Airstrike Killed 49, Urges Arms Cutoff to the Military
At UN Headquarters in New York, on Tuesday, September 29 (10:00 AM), a high-level meeting was held to commemorate the International Day for the Total Elimination of Nuclear Weapons. The UN Secretary-General and the President of the General Assembly delivered opening remarks, and more than 90 member states, including Myanmar, delivered statements.
At the meeting, Myanmar's Permanent Representative to the UN, Ambassador U Kyaw Moe Tun, presented Myanmar's situation prominently. He said the meeting was being held at a time of rising spending on nuclear weapons, growing nuclear security risks, and expanding proliferation. He added that these worrying conditions should spur redoubled efforts to achieve the goal of a world free of nuclear weapons.
Myanmar reaffirmed that the only guarantee against the use or threat of use of nuclear weapons is their total elimination, he said. He described the NPT as the cornerstone of nuclear disarmament and non-proliferation, calling the failure to adopt outcome documents at the Ninth, Tenth, and Eleventh Review Conferences deeply alarming.
He urged all states to adhere to the CTBT and called on those that have not ratified it to do so without delay, adding that the TPNW complements the NPT. After the expiration of the New START Treaty, he said good-faith negotiations for a successor agreement are needed. Under the elected civilian government, Myanmar ratified the CTBT and signed the TPNW, but the 2021 military coup disrupted the plan to ratify the TPNW, he said.
Speaking on Myanmar, the Ambassador pointed out that the military group's escalating violence had destroyed peace and stability in the country — including airstrikes on civilian populations, artillery attacks, ground shelling, and the use of military-civilian dual-use items.
In particular, he revealed on the UN stage that the military group had carried out a heavy airstrike on a town market in Kyauktaw, Rakhine State, on September 28. He said at least 49 civilians, including women and children, were killed and many others injured.
The Ambassador said the military group, which has shown not the slightest regard for the lives and homes of innocent civilians, cannot be trusted in any way to handle civilian or dual-use items for peaceful purposes. He also expressed grave concern over cooperation between the terrorist military group that is killing civilians and a nuclear-armed country regarding a purported nuclear power plant.
He said international assistance or cooperation on nuclear energy — even for peaceful use — should only resume after peace and stability are restored in Myanmar, democracy is genuinely revived, and the military comes under civilian control. Finally, he earnestly urged UN member states to cut off the supply of military weapons, ammunition, jet fuel, and military-civilian dual-use items to the military group, so that the lives, homes, and property of the Myanmar people can be saved.
YeYint Nge — September 30, 2026
ရင်းမြစ်များ / Sources
- အမျိုးသားညီညွတ်ရေးအစိုးရ (NUG) တရားဝင်ထုတ်ပြန်ချက် (နယူးယောက်၊ ၂၀၂၆ စက်တင်ဘာ ၂၉) — Facebook ပို့စ် တွင် မြန်မာဘာသာထုတ်ပြန်ချက်အပြည့်အစုံနှင့် သံအမတ်ကြီး၏ အင်္ဂလိပ်လိုမိန့်ခွန်းမူ ပူးတွဲပါရှိသည်။
