မြန်မာစစ်တပ်အပေါ် အကန့်အသတ်ရှိလာပြီဖြစ်သည့် တရုတ်၏ ထောက်ခံမှုများ

မြန်မာစစ်တပ်အပေါ် အကန့်အသတ်ရှိလာပြီဖြစ်သည့် တရုတ်၏ ထောက်ခံမှုများ

📅 💬 မှတ်ချက်

By Jason Tower ခေတ်သစ်

စစ်ကောင်စီ၏ အနေအထား ပိုမိုအားနည်းလာသည်နှင့်အမျှ တရုတ်သည် မြန်မာနိုင်ငံ၌ ဩဇာအာဏာ တိုးချဲ့နိုင်ရေးအမြင်ဖြင့် ၎င်း၏ချဉ်းကပ်မှုကို ပြန်လည်တွက်ချက် ကစားလာခဲ့သည်။

ဒီမိုကရေစီအင်အားစုများကို နှိမ်နှင်းနေသည့် မြန်မာစစ်ကောင်စီအပေါ် တရုတ်၏ ထောက်ခံမှုနှင့် ၎င်းတို့ ကျူးလွန်ခဲ့သော ရာဇဝတ်မှုများအတွက် စစ်တပ်ကို တာဝန်ယူစေရေး နိုင်ငံတကာအသိုင်းအဝိုင်း၏ အားထုတ်မှုများမှ တရုတ်၏ အကာအကွယ်ပေးနေမှုတို့တွင် အကန့်အသတ်များရှိကြောင်း ၂၀၂၂ ခုနှစ် နှောင်းပိုင်းမှစတင်၍  ဘေဂျင်းက အရိပ်အမြွက် အချက်ပြလာခဲ့သည်။

အထူးသဖြင့် စစ်ကောင်စီအား နိုင်ငံတကာ ထောက်ခံမှုရရှိရေး ၎င်း၏ကြိုးပမ်းမှုများကြောင့် အရှေ့တောင် အာရှဒေသနိုင်ငံများနှင့် တရုတ်၏ဆက်ဆံရေးအပေါ် သက်ရောက်လာမှု၊ ကမ္ဘာ့ကုလသမဂ္ဂ၌ တရုတ်၏ ဂုဏ်သိက္ခာကို ထိခိုက်လာမှု စသည့် နိုင်ငံရေးအရ နစ်နာဆုံးရှုံးမှုများ ရှိလာသည့်အခါ ဘေဂျင်းက စစ်ကောင်စီအား ဆက်လက်ထောက်ခံရန် မလိုလားကြောင်း အထင်အရှား ပြသလာခဲ့သည်။ 

မြန်မာစစ်ဗိုလ်ချုပ်ကြီးများအပေါ် တစ်ကမ္ဘာလုံး၏ ဖိအားများ ကြီးထွားလာသည့်အချိန်တွင် စစ်တပ်ကို တွန်းလှန်တိုက်ခိုက်လျက်ရှိသော မြန်မာနိုင်ငံမှ အားကြီးသည့် တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်အဖွဲ့(EAO) များ သို့မဟုတ် ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့များ(PDFs) အား အနောက်နိုင်ငံများ၏ ထောက်ခံမှု တိုးမြင့်လာနိုင်သည့် အရိပ်လက္ခဏာများကို တရုတ်တို့က အထူးစိုးရိမ်မကင်း ဖြစ်လျက်ရှိသည်။ 

အဆိုပါ ထောက်ခံမှုများ တိုးမြင့်လာကြောင်း တရုတ်အစိုးရက သိရှိနားလည်လာသည့်အလျောက် မြန်မာ့ပဋိပက္ခ၏ အပြီးသတ်လမ်းကြောင်းကို ပုံဖော်နိုင်ရေး မြန်မာစစ်တပ်နှင့်သာမက တရုတ်၏အနီးကပ် ဩဇာစက်ကွင်းကျရောက်ရာ နယ်စပ်တစ်လျှောက် လှုပ်ရှားနေသည့် အင်အားအကြီးဆုံး EAO များနှင့်ပါ မဟာဗျူဟာကျသည့် ဆက်ဆံရေးကို အကောင်းဆုံး တည်ဆောက်ရမည်ဖြစ်ကြောင်း ဘေဂျင်းက အခိုင်အမာ ပိုမိုရှုမြင်လာခဲ့သည်။

ပြဿနာအခက်အခဲမျိုးစုံကြားမှ စစ်တပ်ကိုသာ အားပေးထောက်ခံ နေမည့်အစား ဘေဂျင်းသည် စစ်တပ်နှင့် အင်အားကြီး EAO အဖွဲ့များဟူသော နှစ်ဖက်စလုံးအတွက် အကူအညီများ တိုးမြှင့်ပေးအပ်၍ မြန်မာ့အရေး၌ တရုတ်၏ ဩဇာလွှမ်းမိုးမှုနယ်ပယ်ကို အကြီးအကျယ် တိုးမြှင့်ရန် ရည်ရွယ်လာသည်။ ထိုအခါ စစ်တပ်နှင့် EAO များ၏ အစဉ်အလာ ပိုနေမြဲကျားနေမြဲ အခြေအနေအား ခြိမ်းခြောက်နိုင်ရေး ဒီမိုကရေစီ အင်အားစုများအကြား ခိုင်မာသော မဟာမိတ် ဖွဲ့စည်းနိုင်မှုစွမ်းရည်ကို ဤချဉ်းကပ်မှုအသစ်က စိန်ခေါ်လျက်ရှိသည်။

အကြောင်းရင်းမှာ အဆိုပါချဉ်းကပ်မှုကြောင့် အနောက်အုပ်စု၏ထောက်ခံမှုဖြင့် ဆင်နွှဲနေသော တော်လှန်ရေးဟု တရုတ်တို့က ရှုမြင်ထားသည့် လက်ရှိဒီမိုကရေစီ လှုပ်ရှားမှုများမှ မြောက်ပိုင်းဒေသ EAO များအား ခပ်ကင်းကင်း ခပ်ခွာခွာနေလာစေနိုင်သောကြောင့် ဖြစ်သည်။

မကြာသေးမီကအတည်ပြုခဲ့သော မြန်မာအက်ဥပဒေ(Burma Act) ပါပြဋ္ဌာန်းချက်များအား အကောင် အထည်ဖော်မည့်နည်းလမ်းများကို အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုက သုံးသပ်ဆင်ခြင်သည့်အခါ ဒီမိုကရေစီ နည်းလမ်းတကျ ရွေးကောက်ခံအမတ်များပါဝင်သော အမျိုးသားညီညွတ်ရေးအစိုးရ(NUG)နှင့် EAO များအကြား ဖွဲ့စည်းထားသည့် အားလုံးပါဝင်သော ညွန့်ပေါင်းအဖွဲ့များအား ထောက်ပံ့ကူညီရေးကို အဓိက ဦးစားပေးအဖြစ် ထည့်သွင်းစဉ်းစားသင့်သည်။ 

Burma Act အရ အကူအညီပေးရာတွင် အထက်ပါ အဖွဲ့များ၏ မဟာမိတ်ပြုမှုအပေါ် ထိခိုက်နိုင်ချေရှိမှုနှင့် အကျိုးပြုနိုင်မှု အလားအလာများကိုလည်း ဂရုတစိုက် စဉ်းစားဆင်ခြင်သင့်ကြသည်။

အာဏာသိမ်းမှုအပေါ် တရုတ်၏ ဝေ့လည်ကြောင်ပတ်တုံ့ပြန်မှု

=================

၂၀၂၁ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၁ ရက်က မင်းအောင်လှိုင် ဦးဆောင်သော အာဏာသိမ်းမှု ဖြစ်ပွားပြီးလျှင်ပြီးချင်း တရုတ်တို့က အခြေအနေကို စောင့်ကြည့်မည့် သဘောထားကို စတင် ကျင့်သုံးခဲ့ကာ စစ်တပ်နှင့် သော်လည်းကောင်း၊ တရုတ်-မြန်မာ စီးပွားရေးစင်္ကြန်၏ တစ်စိတ်တစ်ပိုင်း အဖြစ် ဒေါ်လာဘီလီယံနှင့်ချီ အကုန်အကျခံတည်ဆောက်မည့် အခြေခံအဆောက်အအုံ စီမံကိန်းများ အတွက် မိတ်ဖက်ပြုထားပြီး ဖြစ်သည့် အမျိုးသားဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ်ပါတီ(NLD) နှင့်သော်လည်းကောင်း၊ မိမိ၏ ရှိရင်းစွဲ ကောင်းမွန်သော ဆက်ဆံရေးတံတားများကို မပျက်စီး၊ မလောင်ကျွမ်းစေလိုသည့် ရည်ရွယ်ချက်များ ထားရှိခဲ့ပုံရသည်။ 

တစ်ဖက်တွင် အာဏာသိမ်းမှုမှာ “အစိုးရအဖွဲ့အတွင်း လူအပြောင်း အလဲပြုလုပ်ခြင်းသာ ဖြစ်ကြောင်း” တရုတ်နိုင်ငံပိုင် မီဒီယာများက မြန်မာစစ်တပ်၏ ဝါဒဖြန့်မှုကို သံယောင်လိုက်ပြောဆိုခဲ့သည့်နည်းတူ အခြားတစ်ဖက်တွင်လည်း NLD နှင့် တရုတ်အကြား အရေးပါသော ဆက်ဆံရေးရှိနေကြောင်း အများပြည်သူသိရှိအောင် အရိပ်အမြွက် ပြောဆိုခဲ့သည်။

အာဏာသိမ်းပြီးနောက်ပိုင်း ရက်သတ္တပတ်များတွင် ဆန္ဒပြသူများအပေါ် စစ်တပ်၏ ဖြိုခွဲနှိမ်နှင်းမှုအား တရုတ်နိုင်ငံက တက်တက်ကြွကြွ ထောက်ခံနေခြင်းကို လူအများက စိုးရိမ်မကင်းဖြစ်လာခဲ့ပြီး ၎င်းအချက်က တရုတ်ဆန့်ကျင်ရေး စိတ်ခံစားချက်များကို မြင့်မားလာစေခဲ့သည်။ တရုတ်စီးပွားရေးအကျိုးစီးပွားများကို တိုက်ခိုက်မှုများ အရှိန်အဟုန် မြင့်တက်လာပြီး “တရုတ် သဘာဝဓာတ်ငွေ့ပိုက်လိုင်းများကို မီးရှို့ဖျက်ဆီးရန်” ခြိမ်းခြောက်မှုများ ပေါ်ထွက်လာသည့်အခါ  ဘေဂျင်း၏ စိုးရိမ်ပူပန်မှုမှာ အထွဋ်အထိပ်သို့ ရောက်ရှိလာသည်။

ထိုအခါ မြန်မာနိုင်ငံရှိ တရုတ်စီးပွားရေး အကျိုးစီးပွားများကို အသေအချာ ကာကွယ်ရေး တက်ကြွသည့် အခန်းကဏ္ဍမှ အားလုံးပါဝင်ကြရန် စစ်တပ်၊ EAOsနှင့် NUG တို့အပေါ် တရုတ်က ဖိအားများတိုးမြှင့်ပေးလာခဲ့သည်။ ဘေဂျင်း၏ မေတ္တာ ရပ်ခံချက်ကို အထက်ပါအဖွဲ့အားလုံးက လက်ခံခဲ့သော်လည်း မြန်မာနိုင်ငံရှိ တရုတ်၏ ဗျူဟာကျသော လုပ်ငန်းများကို ဒီမိုကရေစီအင်အားစုများက တိုက်ရိုက်ပစ်မှတ်ထားနေကြောင်း စစ်တပ်၏ ဝါဒဖြန့် ယန္တရားကြောင့်  ဘေဂျင်း၏ စိုးရိန်ထိတ်လန့်မှုများ ကြီးထွားလာခဲ့ရပြန်သည်။ 

၎င်းအကျိုးစီးပွားများ အနက် တရုတ်နိုင်ငံ အနောက်တောင်ပိုင်း ပြည်နယ်များသို့ ဓာတ်ငွေ့ဖြန့်ဖြူးပေးနေသည့် တစ်ခုတည်းသော ရင်းမြစ်ဖြစ်သလို ယူနန်ပြည်နယ် စုစုပေါင်းပြည်တွင်းထုတ်ကုန် (ဂျီဒီပီ)ပမာဏ၏ ၁၀ ရာခိုင်နှုန်းကျော်သော ဒေါ်လာဘီလီယံများစွာ တန်ဖိုးရှိသည့် ရေနံနှင့် သဘာဝဓာတ်ငွေ့ပိုက်လိုင်းများလည်း အပါအဝင် ဖြစ်သည်။

၂၀၂၁ ခုနှစ်၊ ဇွန်လအရောက်တွင်  ဘေဂျင်း၏ ရပ်တည်ချက်သည် စစ်ကောင်စီဖက်သို့ အကြီးအကျယ် ယိမ်းယိုင်လာပြီး တရုတ်နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီးဌာနက မြန်မာစစ်ကောင်စီ၏ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဖြစ်သူ ဦးဝဏ္ဏမောင်လွင်အား လက်ခံတွေ့ဆုံခဲ့သည်။ တရုတ်ကွန်မြူနစ်ပါတီကလည်း ၂၀၂၁ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလအတွင်း၌ NLD ပါတီနှင့် လူသိရှင်ကြား တွေ့ဆုံဆွေးနွေးမှုကို နောက်ဆုံးအကြိမ်ပြုလုပ်ခဲ့သည်။ ယင်းနောက်ပိုင်းတွင် အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ နိုင်ငံရေးပါတီအစည်းအဝေးများသို့ NLD ကို ဖိတ်ကြားခြင်း မရှိတော့ပေ။ 

၂၀၂၁ ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာလမှ ၂၀၂၂ ခုနှစ်၊ ဇူလိုင်လအထိ တရုတ်အစိုးရသည် စစ်ကောင်စီနှင့် ဆက်ဆံရေးကို တဖြည်းဖြည်း အဆင့်မြှင့်တင်ခဲ့ပြီး တရုတ်နိုင်ငံက ဦးဆောင်သည့် လန်ချန်း-မဲခေါင် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေးအဖွဲ့(LMC) နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးများ အစည်းအဝေးကို မြန်မာနိုင်ငံ၌ ပူးတွဲအိမ်ရှင်အဖြစ် တရုတ်က ကျင်းပခဲ့သည်။ 

တရုတ်နိုင်ငံပိုင်လုပ်ငန်းများ (SOEs) က စစ်ကောင်စီနှင့် လုပ်ငန်းအသစ်များ တစ်ဖန် ပြန်လည်စတင် လုပ်ကိုင်လာသည့်အခါ တရုတ်နိုင်ငံသည် ၂၀၂၂ ခုနှစ်၊ နှစ်မကုန်မီတွင် LMC ထိပ်သီးအစည်းအဝေးကို မင်းအောင်လှိုင် ဥိးဆောင်သည့် စစ်ကောင်စီနှင့် ပူးတွဲကျင်းပသွားမည်ဖြစ်ကြောင်း တရုတ်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး ဝမ်ရီက LMC နိုင်ငံများ ဖြစ်သည့် လာအို၊ ကမ္ဘောဒီးယား၊ ထိုင်းနှင့် ဗီယက်နမ်နိုင်ငံတို့မှ နိုင်ငံခြားရေး ဝန်ကြီးများကို အသိပေးပြောကြားခဲ့သည်။

လူမျိုးတုံးသတ်ဖြတ်နေသည့် မြန်မာစစ်ဗိုလ်ချုပ်ကြီးများနှင့် ဘေဂျင်း၏ ဆက်ဆံရေးနွေးထွေး လာမှုသည် NUG နှင့်တိုက်ရိုက်ဆက်ဆံရေး၊ မြန်မာစစ်တပ်နှင့် အဆင့်မြင့်ဆက်ဆံမှုများအား အကန့်အသတ် ပြုလုပ်ရေးတို့အတွက် အရှေ့တောင်အာရှနိုင်ငံများအသင်း (အာဆီယံ)၏ တိုးမြှင့် တောင်းဆိုနေမှုများနှင့် လုံးဝဆန့်ကျင်လျက်ရှိသည်။ 

ထိုအခါ မြန်မာနိုင်ငံ၌ အဆင့်မြင့် LMC အစည်းအဝေးများကို တရုတ်နိုင်ငံက ကျင်းပခြင်းသည် အာဆီယံစည်းလုံးညီညွတ်မှုကို ထိခိုက်စေသလို မြန်မာ့အရေးအဖြေရှာရန် အာဆီယံ၏ကြိုးပမ်းမှုများကိုလည်း အနှောင့်အယှက် အဟန့်အတား ဖြစ်စေကြောင်း အာဆီယံအဓိကနိုင်ငံများက တရုတ်နိုင်ငံကို ပြင်းပြင်းထန်ထန် ပြစ်တင်ဝေဖန်လာ ကြသည်။ 

အာဆီယံနှင့်ဆက်ဆံရေးကို အပျက်ခံမလား သို့တည်းမဟုတ် စစ်ကာင်စီအား စိတ်ပျက်စေမလား ဟူသော ပြဒါးတစ်လမ်း သံတစ်လမ်း ရွေးချယ်စရာ လမ်းဆုံလမ်းခွအနေအထားနှင့် ကြုံတွေ့လာသည့်အခါ ၂၀၂၂ ခုနှစ်နှောင်းပိုင်း၌ တရုတ်တို့က စစ်ကောင်စီကို စိတ်ပျက်စေမည့် ဒုတိယလမ်းကိုရွေးချယ်ကာ မြန်မာနိုင်ငံ၌ LMC ထိပ်သီးညီလာခံ ကျင်းပမည့်အစီအစဉ်ကို ဖျက်သိမ်း လိုက်သည်။ 

တိုက်ပွဲများ၌ မြန်မာစစ်တပ်၏ စွမ်းဆောင်မှု မကောင်းခြင်းနှင့် စီးပွားရေးကဏ္ဍ၌ မတည်ငြိမ်မှုများ ရှိနေခြင်းကြောင့် တရုတ်နိုင်ငံက ငမ်းငမ်းတက် ဆောင်ရွက်လိုသော လမ်းပန်း ဆက်သွယ်ရေး အခြေခံအဆောက်အအုံ စီမံကိန်းများတွင် လုပ်ငန်းနှောင့်နှေးမှုများ အထင်အရှား ဖြစ်ပေါ်လာသည်နှင့်အမျှ တရုတ်နိုင်ငံနှင့် မြန်မာစစ်ခေါင်းဆောင် မင်းအောင်လှိုင်တို့အကြား ပိုမိုကြီးမားသည့် တင်းမာမှုများ ပေါ်ထွက်လာခဲ့သည်။ 

ရှမ်းပြည်နယ်မြောက်ပိုင်းနှင့် ကချင်ပြည်နယ်ရှိ အင်အားကြီးသော EAO အဖွဲ့ ၇ ဖွဲ့အား စစ်တပ်နှင့် စေ့စပ်ညှိနှိုင်းရန် တရုတ်အစိုးရက စဉ်ဆက်မပြတ် ဖိအားပေးနေခဲ့သော်လည်း ၎င်းEAO များသည်  အင်အားချိနဲ့ပြီး စွမ်းရည်မပြည့်ဝသည့် ရန်ဖက်ကို စစ်မြေပြင်၌ ရင်ဆိုင်တိုက်ခိုက်လာရသည့်အခါ အာဏာမသိမ်းမီ နှစ်၂၀ ကျော်ကတည်းက ၎င်းတို့ လက်လွှတ်ဆုံးရှုံးထားခဲ့ရသည့်နယ်မြေများ ပြန်လည် သိမ်းပိုက်ရရှိရေးအတွက်ပင်လျှင် ကြီးမားသည့်တိုးတက်မှုများ ရရှိလာခဲ့သည်။

အခြားတစ်ဖက်တွင် ‘ဝ’  ပြည် သွေးစည်းညီညွတ်ရေးတပ်မတော်(UWSA) ကဲ့သို့ EAO များကမူ ပြိုင်ဖက် ပြည်သူ့စစ်များကို ရှမ်းပြည်နယ်တောင်ပိုင်းသို့ တိုက်ထုတ်နေသည့် မိမိ၏မဟာမိတ်များကို ဆက်လက်ကူညီရင်း လက်ရှိကမောက်ကမ ဖြစ်စဉ်များကို အကောင်းဆုံးအသုံးချ၍ ခေါင်းဆောင်မှု မျိုးဆက်သစ် အပြောင်းအလဲကို စတင်ပြုလုပ်လာခဲ့သည်။

ယင်းဖြစ်စဉ်များက စစ်တပ်ကို ပိုမိုအားအင် ချိနဲ့စေသည်သာမက မြောက်ပိုင်းဒေသEAO များသည် တရုတ်နယ်စပ်မှ ပိုမိုအလှမ်းဝေးရာ မြန်မာနိုင်ငံ အတွင်းပိုင်း ရှေ့တန်းစစ်မျက်နှာပြင်များအထိ နက်နက်ရှိုင်းရှိုင်း တိုးဝင်တိုက်ခိုက်ရင်း တရုတ်ဩဇာ လွှမ်းမိုးမှုကို တိုးချဲ့ပေးနေခြင်းပင် ဖြစ်သဖြင့် တရုတ်အကျိုးစီးပွားကိုလည်း တစ်ဖက်တစ်လမ်းက ကျေးဇူးပြုလျက်ရှိသည်။ 

၂၀၂၂ ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာလတွင် ကြံရာမရဖြစ်လာသော စစ်တပ်သည်  EAO  အဖွဲ့သုံးဖွဲ့ဖြစ်သည့် မြန်မာဒီမိုကရက်တစ်မဟာမိတ်တပ်မတော်၊ တအောင်း အမျိုးသားလွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော်နှင့် ကချင်လွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော်တို့၏ အဓိကခြေကုပ်စခန်းများကို လေကြောင်း တိုက်ခိုက်မှုများ စတင်ပြုလုပ်လာသည်။ 

EAO များက တန်ပြန်စစ်ဆင်ရေးကို အောင်မြင်စွာဆင်နွှဲ နိုင်ခဲ့သည့်အခါ အဆိုပါ လေကြောင်းတိုက်ခိုက်မှုများသည် စစ်ရေးအရရော နိုင်ငံရေးအရပါ မအောင်မမြင် ဖြစ်ခဲ့ရသည်။ တရုတ်နယ်စပ်တည်ငြိမ်ရေးကို ခြိမ်းခြောက်လာသည့် တစ်ချိန်တည်းမှာပင် အားအင်ချိနဲ့လျက်ရှိသည့် မြန်မာစစ်တပ်၏ ပုံရိပ်ကိုလည်း တရုတ်တို့ ရှင်းရှင်းလင်းလင်း တွေ့မြင်လာကြသည်။ 

မြန်မာ့အရေးမှာ ဘယ်သူက ဝင်ရောက်စွက်ဖက်နေသလဲ

=============

တရုတ်နှင့် မြန်မာစစ်တပ်အကြား တင်းမာမှုများ ဆက်လက်ဖြစ်ပေါ်နေစဉ်မှာပင် ၂၀၂၂ ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာလ အရောက်တွင် ဘေဂျင်း၏ကစားကွက်ကို အပြောင်းအလဲဖြစ်စေမည့် အဓိကနိုင်ငံတကာ ဖြစ်ပေါ်တိုးတက်မှု ၂ ခုပေါ်ပေါက်လာသည်။ ပထမတစ်ခုမှာ အစဉ်အလာအားဖြင့် ဘေဂျင်းက အပြင်းအထန် ဆန့်ကျင်လေ့ရှိခဲ့သည့် မြန်မာ့အရေး ကုလသမဂ္ဂလုံခြုံရေးကောင်စီ၏ ဆုံးဖြတ်ချက်တစ်ခုကို အဆိုတင်သွင်းခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ 

လူ့အခွင့်အရေးကို စစ်ကောင်စီ၏ ပေါ်ပေါ်ထင်ထင် ချိုးဖောက်နေမှုများနှင့် မြန်မာနိုင်ငံ၌ နိုင်ငံဖြတ်ကျော် ရာဇဝတ်ဂိုဏ်းများ တန်ခိုးထွားလာမှုကြောင့် ကြီးမားလာသည့်လုံခြုံရေး အန္တရာယ်များနှင့်စပ်လျဉ်း၍ နိုင်ငံတကာ၏ စိတ်ပျက်မှုများ မြင့်မားလာသည့်အခါ အဆိုပါလုံခြုံရေးကောင်စီ ဆုံးဖြတ်ချက်အဆိုကို ပယ်ချသင့်/မသင့် တရုတ်နိုင်ငံအတွက် အကြပ်ရိုက်စေခဲ့သည်။

၁၉၇၁ ခုနှစ်တွင် ကုလသမဂ္ဂလုံခြုံရေးကောင်စီ၏ အမြဲတမ်းအဖွဲ့ဝင် ဖြစ်လာသည့်အချိန်မှစတင်၍ တရုတ်နိုင်ငံသည် ပထမဆုံးအကြိမ်အဖြစ် မြန်မာ့အရေး ဆုံးဖြတ်ချက်ကို ဗီတိုအာဏာသုံး၍ ပယ်ချခြင်း မပြုလုပ်တော့ဘဲ စကားလုံးအသုံးအနှုန်း ပြင်ဆင်လျှော့ချခြင်းကိုသာ ရွေးချယ်ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။

ဒုတိယတိုးတက်ဖြစ်ထွန်းမှုမှာ အမျိုးသားကာကွယ်ရေး လုပ်ပိုင်ခွင့်အက်ဥပဒေ (NDAA) ၏ တစ်စိတ်တစ်ပိုင်း အဖြစ် မြန်မာအက်ဥပဒေကို ၂၀၂၂ ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာလကုန်ပိုင်းတွင် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုက အတည်ပြု ပြဋ္ဌာန်းခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ ယင်းအက်ဥပဒေ၏ အဓိက အရေးပါသည့်အချက်မှာ EAO နှင့် PDF များထံသို့ လူသေစေနိုင်ခြင်း မရှိသော အထောက်အပံ့များ ပေးအပ်ရန် အမေရိကန်က ရည်ရွယ်ကြောင်း ဖော်ပြသည့် စကားလုံးအသုံးအနှုန်းများ ပါဝင်လာခြင်းဖြစ်သည်။ 

ယင်း ဖြစ်ပေါ်တိုးတက်မှုများနှင့် စပ်လျဉ်း၍ နိုင်ငံတကာအသိုင်းအဝိုင်း၏ အရေးယူမှုကို ရှုတ်ချခြင်း၊ ဘေဂျင်း၏ထောက်ခံမှုရရှိရန် ထပ်မံအားထုတ် ကြိုးပမ်းခြင်းများဖြင့် မြန်မာစစ်ကောင်စီက တုံ့ပြန် ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ အဆိုပါ ကြိုးပမ်းမှုများတွင် တောင်တရုတ်ပင်လယ်အရေးနှင့် ထိုင်ဝမ်အရေး ကဲ့သို့ကိစ္စများတွင် တရုတ်နိုင်ငံဘက်မှ ရပ်တည်မည့်အကြောင်း ထပ်လောင်း အာမခံခြင်းအပြင် အနောက်နိုင်ငံများက ထောက်ခံအားပေးနေသည့် PDF များက မြန်မာနိုင်ငံတစ်ဝှမ်း အကြမ်းဖက် တိုက်ခိုက်မှုများကို ကျူးလွန်လျက်ရှိသည်ဟု စွပ်စွဲထားသော သတင်းမှားလှုပ်ရှားမှုများ ဆောင်ရွက်လာခြင်းလည်း အပါအဝင်ဖြစ်သည်။

                

အင်အားချိနဲ့နေသော စစ်ကောင်စီသည် တစ်စထက်တစ်စ ညှာတာထောက်ထားရမည့် အနေအထား ဖြစ်လာသည့်အခါ တရုတ်တို့သည် ၎င်း၏ချဉ်းကပ်မှုကို ပြန်လည်သုံးသပ်လာသည်။ ၂၀၂၂ ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာလကုန်ပိုင်းတွင် တရုတ်နိုင်ငံက အာရှရေးရာ အထူးကိုယ်စားလှယ် အသစ်အဖြစ် တိန့်ရှီကျွန်း (Deng Xijun)အား မြန်မာနိုင်ငံသို့ အလျင်အမြန်စေလွှတ်ခဲ့သည်။ အဆိုပါ အထူးကိုယ်စားလှယ်ရာထူးကို  ဘေဂျင်းက ၂၀၁၃ ခုနှစ်ကတည်းက ခန့်အပ်ထားရှိခဲ့ပြီး နောက်ဆုံးကိုယ်စားလှယ်ဖြစ်သူ ဆွမ်းကော့ရှန် (Sun Guoxiang ) ကို ၂၀၂၂ ခုနှစ် နွေရာသီက တိုးတိုးတိတ်တိတ်အနားယူစေခဲ့သည်။ 

ထို့နောက် ကိုယ်စားလှယ်အသစ်ခန့်ထားမှုအတွက် အချိန်ယူရဦးမည် ဖြစ်ကြောင်း သံတမန်အသိုင်းအဝိုင်းကို  ဘေဂျင်းက အသိပေးထားခဲ့သည်။ ယခု အထူးကိုယ်စားလှယ်အသစ် ခန့်ထားမှုတွင် ထူးခြားချက် အများအပြားတွေ့ရှိရပြီး ၎င်းအချက်များက အခြားရပ်တည်ချက် လားရာတစ်ခုကို အရိပ်အမြွက် ဖော်ပြနေသည်။ ၎င်းထူးခြားချက်များမှာ-

၁) ကိုယ်စားလှယ်ခန့်အပ်မှုအတွက် တရားဝင်ကြေညာချက် မထုတ်ပြန်ခြင်း။

၂) ကိုယ်စားလှယ်သည် စစ်တပ်နှင့်မတွေ့ဆုံမီ မြောက်ပိုင်းမဟာမိတ်အဖွဲ့ EAO များနှင့် တွေ့ဆုံခဲ့ခြင်းနှင့်

၃) စစ်တပ်နှင့်စေ့စပ်ညှိနှိုင်းရန်နှင့် အနောက်အုပ်စုမှ ပေးအပ်သော အကူအညီများကို ငြင်းပယ်ရန် မြောက်ပိုင်းမဟာမိတ်အဖွဲ့EAO များအား ကိုယ်စားလှယ်က ဖိအားပေးခဲ့ခြင်းတို့ဖြစ်သည်။

တရုတ်အထူးကိုယ်စားလှယ်သစ်၏ အကွက်ရွှေ့မှုများက မြန်မာ့အရေး၌ ဘေဂျင်းက ရွေးချယ် လျှောက်လှမ်းမည့် ရပ်တည်မှု လမ်းကြောင်းကို မီးမောင်းထိုးပြနေသည်။ အဆိုပါလမ်းကြောင်းမှာ စစ်တပ်နှင့် မြောက်ပိုင်းမဟာမိတ်အဖွဲ့ EAOs များအကြား သဘောတူညီမှုတစ်ခုရရှိစေရေး တွန်းအားပေးခြင်းအားဖြင့် တရုတ်နယ်စပ်တစ်လျှောက် ၎င်းအဖွဲ့များ၏ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်နှင့် ဩဇာအာဏာများ အကြီးအကျယ် တိုးမြှင့်ရရှိစေရန်၊ အပြန်အလှန်အားဖြင့် PDF နှင့် NUG မဟာမိတ် EAO များ၏ တန်ခိုးထွားလာမှုကို ထိန်းချုပ်ကန့်သတ်ရေးနှင့် အတုအယောင် ရွေးကောက်ပွဲကျင်းပရေး စစ်တပ်၏ ကြိုးပမ်းမှုများကို ၎င်းအဖွဲ့များက ထောက်ခံကူညီရန် တို့ဖြစ်သည်။ 

လတ်တလော၌ တရုတ်၏ မြန်မာနိုင်ငံအတွင်းမှ အရင်းနှီးဆုံး မဟာမိတ်ဖြစ်သော UWSA ၏ တိုးတက်ဖြစ်ထွန်းလာသော အနေအထားအရ အဆိုပါအပေးအယူကိုလက်သင့်ခံရန် စစ်တပ်အား UWSA က အပြင်းအထန် ဖိအားပေးလာခဲ့သည်။ ၂၀၂၃ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလလယ်က ကျင်းပခဲ့သည့် UWSA ၏ အရေးကြီးသော နိုင်ငံရေးအစည်းအဝေးတစ်ခု၌ ၎င်းတို့အနေဖြင့် စစ်တပ်နှင့်သာမက “ဒုတိယ မြန်မာအစိုးရ” ဟု ၎င်းတို့ ရှုမြင်သော NUG နှင့်ပါ ဆက်ဆံရေး ထားရှိသွားမည်ဖြစ်ကြောင်း ထုတ်ပြန်ကြေညာခဲ့သည်။

တရုတ် SOE များ၊ ယူနန်ပြည်နယ်အစိုးရနှင့် ကလိမ်ကကျစ် စီးပွားရေးကွန်ရက်များ

=================

မြန်မာ့အရေးတွင် ၎င်းတို့ စိတ်တိုင်းကျ လမ်းကြောင်းတစ်ခု ပုံဖော်လာရေးအတွက် မြန်မာစစ်တပ်အပြင် အားအကောင်းဆုံး EAO များနှင့် အပြိုင်ဆက်ဆံရေးကို  ဘေဂျင်းက တစ်စထက်တစ်စ တိုးမြှင့် တည်ဆောက်လာသည်နှင့်အမျှ မြန်မာစစ်တပ်၏ ဆက်လက်ရှင်သန် ရပ်တည်နိုင်ရေးအတွက် အသက်သွေးကြောတစ်မျှ အရေးကြီးသော တရုတ်အဖွဲ့ ၃ ခု ပေါ်ထွက်လာခဲ့သည်။

ပထမအဖွဲ့မှာ မြန်မာနိုင်ငံ၌ အကျိုးစီးပွား ကြီးကြီးမားမား ရှိနေသလို စစ်တပ်နှင့် ပတ်သက်မှုလည်း နက်ရှိုင်းသည့် တရုတ်နိုင်ငံပိုင် စီးပွားရေးလုပ်ငန်းများ (SOEs) ဖြစ်ပြီး စစ်တပ်ဖက်က အနိုင်ရပါက ပွပေါက်တိုးစရာ ကန်ထရိုက်များကို ၎င်းတို့ မြိုးမြိုးမြတ်မြတ် ရရှိနိုင်မည်ဖြစ်သည်။ စစ်အုပ်ချုပ်ရေး အစောပိုင်းကာလက ဈေးကွက်ထဲဝင်ရောက်လာသော China Power Company သည် လက်ရှိ ဆောင်ရွက်ဆဲ အခြေခံအဆောက်အအုံစီမံကိန်းများကို အကောင်အထည်ဖော် နေစဉ်မှာပင် စီမံကိန်း အသစ်များကိုလည်း တစ်ပြိုင်တည်း စတင်ဆောင်ရွက် လျက်ရှိသည့် တရုတ် SOE အနည်းငယ်အနက် တစ်ခုအပါအဝင် ဖြစ်သည်။

 ၎င်းစီမံကိန်းများတွင် ရခိုင်ပြည်နယ်၌ ဆောင်ရွက်ဆဲဖြစ်သော သဘာဝဓာတ်ငွေ့မှ စွမ်းအင်ထုတ်လုပ်သည့် စီမံကိန်းလည်း အပါအဝင်ဖြစ်ကာ ၎င်းစီမံကိန်းသည် အာဏာသိမ်းပြီးနောက်ပိုင်း လုပ်ငန်းပြီးစီးသည့် စီမံကိန်းအဖြစ် မှတ်တမ်းဝင်ခဲ့သည်။ အဆိုပါ အောင်မြင်မှုကြောင့် China Power သည် စစ်ကောင်စီနှင့် စွမ်းအင်စာချုပ်အသစ်များ ထပ်မံချုပ်ဆိုနိုင်ခဲ့သလို ၎င်းလုပ်ငန်းများကို လျင်လျင်မြန်မြန် အကောင်အထည်ဖော်ခဲ့ပြီး လွန်ခဲ့သော ၆ လတာ ကာလအတွင်း လျှပ်စစ်ဓာတ်အား ၆၃ မီဂါဝပ်ကျော်ကို ထပ်မံထုတ်လုပ်၍ ပင်မဓာတ်အားလိုင်းထဲ ထည့်သွင်းနိုင်ခဲ့သည်။ 

၎င်းလုပ်ငန်းများသည် တရုတ်SOE  များအတွက် ကောင်းမွန်သော “အခြေအနေသစ်များ (new normal)” ဖြစ်ထွန်းလာခြင်းဟူ၍ တရုတ်မီဒီယာများ နှင့် တရုတ်သံရုံးတို့က အပြင်းအထန် ကြော်ငြာရေးသားလာကြသည်။

ဒုတိယအဖွဲ့မှာ ယူနန်ပြည်နယ်အစိုးရဖြစ်ပြီး လက်ရှိခေါင်းဆောင်ပိုင်းထဲတွင် မြန်မာစစ်တပ်နှင့် ပုဂ္ဂိုလ်ရေးအရ နက်နက်ရှိုင်းရှိုင်း ပတ်သက်နေသည့် အကြီးတန်းအရာရှိများ ပါဝင်ကြကာ ၎င်းတို့က စစ်တပ်သည် မြန်မာ့နိုင်ငံရေး၌ အဓိကအဖွဲ့အစည်းတစ်ခုအဖြစ် အမြဲဆက်လက် ရပ်တည်နေမည်ဟု သဘောပေါက်နားလည်ထားကြသည်။ 

အာဏာသိမ်းပြီးလျှင်ပြီးချင်းလိုလိုပင် ယူနန်ပြည်နယ် အစိုးရသည် တရုတ်နှင့် မြန်မာစစ်တပ်ဆက်ဆံရေးကို အဓိက ထောက်ခံအားပေးသည့် ပညာတတ် တစ်ဦးဖြစ်သူ လီချန်ယန် (Li Chenyang) ကို ယူနန်ပြည်နယ် ကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေးဌာန အကြီးအကဲ အဖြစ် ခန့်အပ်ခဲ့သည်။ 

လီချန်ယန်သည် တရုတ်-မြန်မာ ပိုက်လိုင်းစီမံကိန်းကို စတင်ဆောင်ရွက်ခဲ့သူ တစ်ဦးဖြစ်သလို ကိုဗစ်-၁၉ ကပ်ရောဂါအလွန် ယူနန်ပြည်နယ် စီးပွားရေးပြန်လည် ရှင်သန်ရေးအတွက် စစ်တပ်နောက်ကွယ်၌ ယူနန်ပြည်နယ်အစိုးရက ဟန်ချက်ညီဆောင်ရွက်နိုင်မည့် စီမံကိန်းများကို ဦးဆောင်ခဲ့သူဖြစ်သည်။ ၂၀၂၃ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလတွင် လီသည် မြန်မာနိုင်ငံ၌ ကျင်းပသော ယူနန်-မြန်မာကူးသန်းရောင်းဝယ်ရေး အစည်းအဝေးသို့ ယူနန်ပြည်နယ်အစိုးရ အရာရှိများနှင့် စီးပွားရေးလုပ်ငန်းရှင် ကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ့ကို ဦးဆောင်တက်ရောက်ခဲ့သည်။

တတိယအဖွဲ့မှာ မြန်မာကဲ့သို့ ကိုယ့်သယံဇာတကို ကိုယ်တိုင်ပြန်လည်နှိုက်ယူနေသော “စောရ” အစိုးရ အုပ်စိုးနေပြီး တည်ငြိမ်မှု လုံးဝမရှိသည့်ဒေသမျိုး၌ ရှင်သန်ကြီးထွားလေ့ရှိသော တရုတ်အဆက်အနွယ် နိုင်ငံဖြတ်ကျော် ရာဇဝတ်အဖွဲ့များအပါအဝင် ကလိမ်ကကျစ် စီးပွားရေးကွန်ရက်များ ဖြစ်သည်။ 

၎င်းတို့တွင် ကမ္ဘာတစ်လွှားမှ လူပုဂ္ဂိုလ်များကို အလိမ်အညာလုပ်ငန်း ဗဟိုဌာနများသို့ လူကုန်ကူး၍ သေနတ်ထောက်ကာ လိမ်ညာမှုများ အတင်းအကြပ် ကျူးလွန်စေလျက်ရှိသည့် ရာဇဝတ်ဂိုဏ်းကြီး များလည်းပါဝင်သည်။ အာဏာသိမ်းမှုအလွန်ကာလတွင် တရုတ်လုပ်ငန်းမြှင့်တင်ရေး အေဂျင်စီအချို့ မြန်မာနိုင်ငံ၌ ဘွားကနဲ ရှင်သန်ပေါက်ဖွားလာသည်။ 

၎င်းတို့တွင်  တောင်အာရှအနာဂတ်ကုမ္ပဏီ (South Asia Future Company)၊ တရုတ် မြန်မာ စီးပွားရေး ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုနှင့် ဖွံ့ဖြိုးမှုမြှင့်တင်ရေး အသင်း(China Myanmar Economic Cooperation and Development Promotion Association) နှင့် ကမ္ဘာ့ငြိမ်းချမ်းရေးဖဲကြိုးအသင်း (World Peace Ribbon Association) ကဲ့သို့ အဖွဲ့အစည်းများ လည်း အပါအဝင်ဖြစ်သည်။ 

ယင်းအဖွဲ့အားလုံးသည် စစ်ကောင်စီအပြင် အရေးပါသောခရိုနီကုမ္ပဏီများနှင့် နီးကပ်သော ဆက်ဆံရေးများ တည်ဆောက်ကာ သယံဇာတထုတ်ယူရေး လုပ်ပိုင်ခွင့်များနှင့် အခြားအထူး အခွင့်အရေးများ ရရှိရန် ကြိုးပမ်းလျက် ရှိသည်။ 

တရုတ်ပိုးလမ်းမသစ်ဖိုရမ် (Belt and Road Forum) တွင် ယခင်က အခန်းကဏ္ဍတစ်ခု ပါဝင်ဆောင်ရွက်ခဲ့ဖူးသော  ကမ္ဘာ့ငြိမ်းချမ်းရေး ဖဲကြိုးအသင်း သည် ၂၀၂၂ ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာလအတွင်းက မြန်မာစစ်ခေါင်းဆောင် မင်းအောင်လှိုင်နှင့် စီးပွားရေးလုပ်ငန်း ကိစ္စများကို အပြန်အလှန် တွေ့ဆုံဆွေးနွေးခဲ့ပြီး တရုတ်ပိုးလမ်းမသစ်စီမံကိန်း လုပ်ငန်းမြှင့်တင်ရေးအတွက် ရန်ကုန်မြို့၌ “ဗဟိုဌာနသစ်”တစ်ခု တည်ဆောက်မည်ဖြစ်ကြောင်း ထုတ်ပြန်ကြေညာခဲ့သည်။ 

အဆိုပါအဖွဲ့သုံးခုစလုံးသည် မြန်မာစစ်တပ်အတွက် ထောက်ခံအားပေးမှုကို တိုးမြှင့်ရန်  ဘေဂျင်းအပေါ်  ဩဇာလွှမ်းမိုးလာမည်ဖြစ်ပြီး စစ်တပ်၏အလိုကျ ဘေဂျင်းက ရပ်တည်စေရန် အဓိကအခန်းကဏ္ဍမှနေ၍ ၎င်းတို့ အသီးသီးပါဝင်လာကြမည်ဖြစ်သည်။

မြန်မာ့အရေး၌ ကြီးထွားလာသည့်  ဘေဂျင်း၏ဩဇာလွှမ်းမိုးမှုကို အမေရိကန်က တုံ့ပြန်လာနိုင်မှု

===================

 ဘေဂျင်း၏ အပြီးသတ်ရပ်တည်ချက်အနေအထားသည် ဒီမိုကရေစီ အင်အားစုများထက် စစ်တပ်ကို ပိုမို ဦးစားပေးသည့် လက်ရှိ ပိုနေမြဲကျားနေမြဲ ပုံစံဖက်ကို ဆက်လက်အလေးသာလျက် ရှိသည်။ ထိုသို့ ရပ်တည်လျက်ရှိစဉ်မှာပင်  ဘေဂျင်းနှင့် မြန်မာစစ်ဗိုလ်ချုပ်ကြီးများအကြား မဟာမိတ်ပြုမှုတွင် အက်ကြောင်းရာများ ပေါ်ထွက်လာသည်။ 

အထူးသဖြင့် တရုတ်နယ်စပ်ရှိ စစ်တပ်နေရာများကို စိန်ခေါ်နေသော EAO များအား တရုတ်နိုင်ငံ၏ ပိုမိုစိတ်ရှည်သည်းခံလာမှုက စစ်ကောင်စီအပေါ် မိမိ၏ အရှိန်အဝါကြီးမားလာရေး  ဘေဂျင်းက တစ်နည်းနည်းဖြင့် ကြိုးပမ်းလိုနေကြောင်း သက်သေထူလျက် ရှိသည်။ 

တစ်ချိန်တည်းမှာပင် ဘေဂျင်း၏အကွက်ရွှေ့မှုများက မြန်မာ့အရေးကို ပဋိပက္ခသက်ဆိုးရှည်မည့် အကြပ်အတည်းနွံထဲ သက်ဆင်းသွားစေနိုင်သည့် အန္တရာယ်လည်းရှိနေသည်။ 

ဒီမိုကရေစီ အင်အားစုများကို အားပျော့သွားစေရေးနှင့် မြန်မာနိုင်ငံအပေါ် အနောက်နိုင်ငံများ၏ ဩဇာလွှမ်းမိုးမှုကို ထိန်းချုပ်နိုင်ရေးအတွက် စစ်တပ်နှင့်ဆက်ဆံရေးသာမက မြောက်ပိုင်းမဟာမိတ်အဖွဲ့နှင့် ဆက်ဆံရေး ကိုပါ ၎င်းတို့ အကောင်းဆုံး ပြိုင်တူအသုံးချနိုင်မည်ဟု တရုတ်တို့က ယူဆကောင်း ယူဆနိုင်သော်လည်း ဤနည်းလမ်းသည် တိုင်းပြည်ကို အစိတ်စိတ်အမွှာမွှာ ပြိုကွဲသွားစေမည့် အန္တရာယ်ချောက်နက်အတွင်း သို့ တွန်းပို့နေလျက် ရှိသည်။ 

ထို့အပြင် ရေရှည်တည်တံ့သော မြန်မာ့အနာဂတ်ငြိမ်းချမ်းရေး၏ အခြေခံ အုတ်မြစ်တည်ဆောက်ရေးတွင် နိုင်ငံ၏မြောက်များလှစွာသော EAO အဖွဲ့များနှင့် PDF များက အရေးကြီးသောအခန်းကဏ္ဍမှ ပါဝင်ဆောင်ရွက်ရမည့် အချက်ကို အသိအမှတ်ပြုလက်ခံထားသည့် မြန်မာအက်ဥပဒေ၏ ရည်ရွယ်ချက်နှင့်လည်း အခြေခံကျကျ ကွဲလွဲလျက်ရှိသည်။

မြန်မာအက်ဥပဒေကို အကောင်အထည်ဖော်ရေး အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုက ချိန်ဆသုံးသပ်သည့်အခါ အဓိက အရေးတကြီးဆောင်ရွက်ရန် လိုအပ်သည့်အချက်မှာ မြန်မာနိုင်ငံကို ဒီမိုကရေစီလမ်းကြောင်းပေါ် ပြန်တင်ရေး အတူတကွ ဝိုင်းဝန်းကြိုးပမ်း ဆောင်ရွက်နိုင်မည့် အားလုံးပါဝင်သော ညွန့်ပေါင်းအဖွဲ့များ ဖွဲ့စည်းနိုင်ရန် အကူအညီများ တိုးမြှင့်ပေးအပ်ရမည့်အချက်ပင် ဖြစ်သည်။

USIP (Publications) တွင် ဖော်ပြထားသော Jason Tower ၏ “ The Limits of Beijing’s Support for Myanmar’s Military” ဆောင်းပါးကို ဆီလျှော်အောင် ဘာသာပြန်ဆိုထားခြင်း ဖြစ်ပါသည်)။

ဆက်ဖတ်ရန် →

အာဏာသိမ်းမှုကို လက်မခံသလို စစ်ကောင်စီကို အသိအမှတ်မပြုဘူးလို့ စင်ကာပူ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး ပြော

အာဏာသိမ်းမှုကို လက်မခံသလို စစ်ကောင်စီကို အသိအမှတ်မပြုဘူးလို့ စင်ကာပူ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး ပြော

📅 💬 မှတ်ချက်

ဖေဖော်ဝါရီလ ၂၈ ရက်

 

မြန်မာစစ်တပ်ရဲ့ ၂၀၂၁ ခုနှစ် အာဏာသိမ်းမှုကို အာဆီယံအဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံတွေက သဘောမတူတာကြောင့် အာဆီယံအနေနဲ့ မြန်မာ့အရေးမှာ ဝင်ရောက်စွက်ဖက်ပိုင်ခွင့် လိုင်စင်မရှိဘူးလို့ စင်ကာပူ ထိပ်တန်းသံတမန်တစ် ဉီးက ပြောပါတယ်။

 

စင်ကာပူ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာနရဲ့ ဘတ်ဂျက်ရေးရာ ဆွေးနွေးမှုအတွင်း မြန်မာ့အရေးနဲ့ပတ်သက်တဲ့ မေးမြန်း ချက်တွေကို ဖြေကြားရာမှာ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး ဗီဗီယန်ခရစ်ရှနန်က အခုလို ပြောကြားခဲ့တာဖြစ်ပါ တယ်။

 

စင်ကာပူလိုမျိုး အခြား အာဆီယံနိုင်ငံတွေက ပြည်တွင်းရေးရာမှာ ပြည်ပက ဝင်ရောက်စွက်ဖက်တာကို ဆန့်ကျင်ပြီး ပြည်သူတွေရဲ့အနာဂတ်အတွက် ပြည်တွင်းက သက်ဆိုင်သူတွေက စိတ်ကောင်းစေတနာနဲ့ တွေ့ဆုံ ဆွေးနွေးမှသာ မြန်မာ့အရေးကို ဖြေရှင်းနိုင်မယ်လို့ ယုံကြည်ကြောင်း သူက ဆိုပါတယ်။

 

“အာဏာသိမ်းမှုကို လက်မခံဘူးဆိုတာ ရှင်းရှင်းလင်းလင်း ပြောကြားထားတာကြောင့် အာဏာသိမ်းစစ် ကောင်စီကို ကျွန်တော်တို့ အသိအမှတ်မပြုပါဘူး။ အာဆီယံအနေနဲ့ မြန်မာ့ပြည်တွင်းရေးမှာ ဝင်ရောက်စွက်ဖက် ပိုင်ခွင့် မရှိပါဘူး” လို့ သူက ပြောပါတယ်။

မြန်မာနိုင်ငံမှာ စစ်တပ်က အာဏာသိမ်းတာ ၂ နှစ်ကြာပြီးတဲ့နောက် အခုသွားနေတဲ့လမ်းဟာ လမ်းဆုံး နေပြလို့ သူက ထောက်ပြပါတယ်။

အာဆီယံအဖွဲ့ရဲ့ ရပ်တည်ချက်ကတော့ မြန်မာနိုင်ငံမှာ ဒီမိုကရေစီ ပြန်လည်ရရှိဖို့ အာဆီယံနဲ့ စစ်တပ်အ ကြီးအကဲ မင်းအောင်လှိုင်ကြား သဘောတူခဲ့တဲ့ ဘုံသဘောတူညီချက် ၅ ရပ်ခေါ် ငြိမ်းချမ်းရေးအစီအစဉ်ကို စစ် ကောင်စီက လိုက်နာဖို့ဖြစ်တယ်လို့ ဗီဗီယန်က ပြောပါတယ်။

 

အာဏာသိမ်းစစ်ကောင်စီက ဘုံသဘောတူညီချက် ၅ ရပ် ဖော်ဆောင်ဖို့ ပျက်ကွက်တာကြောင့် အာဆီယံ အဖွဲ့က စစ်ကောင်စီကိုယ်စားလှယ်တွေကို အရေးပါတဲ့ အစည်းအဝေးတွေမှာ တက်ရောက်ခွင့် ပိတ်ပင်ခဲ့ပါတယ်။

 

“ကျွန်တော်တို့က အာဏာသိမ်းမှုနဲ့ စစ်တပ်အာဏာပိုင်တွေကို အသိအမှတ်မပြုတာကြောင့် အစည်းအ ဝေးတွေမှာ နိုင်ငံရေးကိုယ်စားလှယ်တစ်ဉီး မစေလွှတ်ပါနဲ့။ အဲဒီအစား အမြဲတမ်းအတွင်းဝန်နဲ့ညီမျှတဲ့ ပြည်သူ့ဝန် ထမ်းတွေ စေလွှတ်ဖို့ ပြောပေမယ့် စစ်ကောင်စီက ငြင်းဆန်ပါတယ်” လို့ သူက ရှင်းပြပါတယ်။

 

မြန်မာ့အရေးကြောင့် အာဆီယံအဖွဲ့ကို ဓားစာခံအဖြစ်ခံတာ၊ အာဏာသိမ်းမှုကို အသိအမှတ်ပြုဖို့ ဖိအား ပေးတာကို ခွင့်မပြုဘူးလို့ သူက ဖြည့်စွက်ပြောပါတယ်။

ကိုးကား - South China Morning Post

Ref; Asean has no licence to interfere in Myanmar’s internal affairs: Singapore

ဆက်ဖတ်ရန် →

ဘဝဟောင်းမှ ဘဝသစ်သို့ ပြောင်းရွှေ့ကွယ်လွန်သွားပြီ"ဟု အော်၏

ဘဝဟောင်းမှ ဘဝသစ်သို့ ပြောင်းရွှေ့ကွယ်လွန်သွားပြီ"ဟု အော်၏

📅 💬 မှတ်ချက်

သေနတ်ဖြင့်ပစ်ခတ်ခံရသည့် မော်လမြိုင်ကျွန်းမြို့မှ ပြည်သူ့စစ်ခေါင်းဆောင် လေးရက်အကြာတွင် သေဆုံး

အိုက်မောင်/People's Spring 

သေနတ်ဖြင့်ပစ်ခတ်ခံရသည့် မော်လမြိုင်ကျွန်းမြို့မှ ပြည်သူ့စစ်ခေါင်းဆောင်သည် လေးရက် ကြာဆေးကုသခဲ့သော်လည်း သေဆုံးသွား၍ ၎င်း၏နာရေးကို လုံခြုံရေးဖြင့် ယနေ့ အကျဉ်းချုန်းပြုလုပ်သွားကြောင်း ဒေသခံများက ပြောသည်။ 

ဧရာဝတီတိုင်း မော်လမြိုင်ကျွန်းမြို့ ပြည်သူ့စစ်ခေါင်းဆောင် ကျော်တင့်ဦးသည် ဖေဖော်ဝါရီ ၂၄ ရက် နံနက် ၁၁နာရီခန့်တွင် သေနတ်ဖြင့်ပစ်ခတ်ခံခဲ့ရပြီး ယမန်နေ့(ဖေဖော်ဝါရီ ၂၇ရက်) နေ့လယ်တွင် သေဆုံးသွားခြင်းဖြစ်သည်။ 

"စစ်တပ်က ပုသိမ်စစ်ဆေးရုံကို ခေါ်ကုတာ။ ဘယ်လိုတောင် ကုလိုက်တယ်မသိဘူး။မနေ့က သေသွားပါတယ်"ဟု မော်လမြိုင်ကျွန်းမြို့ခံတစ်ဦးက ပြောသည်။ 

ကျော်တင့်ဦးသည် ဖေဖော်ဝါရီ ၂၄ ရက် နံနက်က မော်လမြိုင်ကျွန်းမြို့ အမှတ်(၁၀)ရပ်ကွက်ရှိ Happy လက်‌ဖက်ရည်ဆိုင်တွင်ထိုင်နေစဉ် အမျိုးသားနှစ်ဦးကဝင်လာပြီး သေနတ်ဖြင့် သုံးချက် ပစ်ခတ်ခံခဲ့ရခြင်းဟု သိရသည်။ 

အပစ်ခံရသည့်နေ့က ဒဏ်ရာရသော်လည်း စိုးရိမ်စရာမရှိကြောင်း လူမှုကွန်ရက်ပေါ်တင်ခဲ့သည့် ကျော်တင့်ဦး၏ တပည့်ဇော်ဝင်းဆိုသူက "အစစအရာရာအခြေအနေကောင်းပေမယ့် ကံကြမ္မာကမျက်နှာသာမပေးခဲ့ဘူးဗျာ။စိတ်မကောင်းဘူးဗျာ"ဟု ဖေဖော်ဝါရီ ၂၇ရက်တွင် ထပ်မံရေးတင်ထားသည်။ 

ထို့အပြင် ကျော်တင့်ဦး၏ နာရေးပြုလုပ်မည်ကို သူ၏တပည့်များက မော်လမြိုင်ကျွန်းမြို့ပေါ်တွင် အသံချဲ့စက်ဖြင့် ယနေ့(ဖေဖော်ဝါရီ ၂၈ရက်) လိုက်လံကြေညာရာ"အသက် ၆၁နှစ်ရှိ သာသနာ့ဒါယကာကြီး ဦးကျော်တင့်ဦးသည် ဘဝဟောင်းမှ ဘဝသစ်သို့ ပြောင်းရွှေ့ကွယ်လွန်သွားပြီ"ဟု အော်သွားသည်ကို တွေ့ရသည်။ 

ထိုသို့အော်သွားသည့် အသံဖိုင်ကိုဒေသခံများက People's Spring သို့ပေးပို့ခဲ့ပြီး မော်လမြိုင်ကျွန်းမြို့၏ ဖွတ်တစ်ကောင် ငရဲသို့ရောက်သွားပြီဟု ပြောသည်။ 

ကျော်တင့်ဦးသည် စစ်ကောင်စီ၏ အကြီးစားထောက်တိုင်ဖြစ်ပြီး ပြည်သူ့စစ်ခေါင်းဆောင်တာဝန်အပြင် မောင်လမြိုင်ကျွန်းမြို့ မဘသ ဥက္ကဌတာဝန်လည်းယူထားကြောင်း သိရသည်။

၎င်းသည်ပြီးခဲ့သည့် ၂၀၂၁ နိုဝင်ဘာ ၈ရက်ကလည်း ပထမအကြိမ် သေနတ်ဖြင့်ပစ်ခတ်ခံခဲ့ရသေးသည်။ လက်မောင်းတွင် သေနတ်ဒဏ်ရာရရှ်ိပြီး ဆေးကုသခဲ့ရသည်။ သုံးလအကြာတွင် နောက်တစ်ကြိမ်ပစ်ခတ်ခံရပြီး သေဆုံးသွားခြင်းဖြစ်သည်။ 

ကျော်တင့်ဦးကို ပထမအကြိမ်သတိပေးပစ်ခတ်ခဲ့သော်လည်း အကြမ်းဖက်စစ်ကောင်စီတပ်နှင့် ပူးပေါင်းကာ မြို့ခံများအား နည်းမျိုးစုံဒုက္ခပေးခြင်း၊ Social Media ပေါ်မှတဆင့် ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့များအား ဆဲဆိုစိန်ခေါ်ခြင်းတို့ကြောင့် ထပ်မံပစ်ခတ်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်ဟု ဧရာဝတီလင်းပိုင်(မော်ကျွန်း)နှင့် ဘိုကလေးလင်းပိုင် PDF အဖွဲ့ကထုတ်ပြန်ထားသည်။

ဆက်ဖတ်ရန် →

အိုးဘိုထောင်က နိုင်ကျဉ်းအမျိုးသမီးအချို့ ထောင်ပြောင်းခံရ

အိုးဘိုထောင်က နိုင်ကျဉ်းအမျိုးသမီးအချို့ ထောင်ပြောင်းခံရ

📅 💬 မှတ်ချက်

ဆိုင်းမင်း/People's Spring

မန္တလေး အိုးဘိုထောင်မှာ ဖမ်းဆီးခံထားရတဲ့ နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသူ အမျိုးသမီးတွေကို ဒီလဖေဖော်ဝါရီလ နောက်ဆုံးပတ်အတွင်း ထောင်ပြောင်းလိုက်တယ်လို့ ထောင်ပြောင်းခံလိုက်ရတဲ့သူတွေရဲ့ မိသားစုဝင်တွေထံကသိရပါတယ်။

ထောင်ပြောင်းခံရသူအမျိုးသမီးတွေဟာ ဖေဖော်ဝါရီလဆန်းပိုင်းက အကျဉ်းသူအချင်းချင်း စကားများမှုမှာ ထောင်အာဏာပိုင်တွေ ရဲ့ ရိုက်နှက် ညှင်းပမ်းမှုကို ခံခဲ့ရသူအများစုပါဝင်တယ်လို့သိရပါတယ်။

ထောင်ပြောင်းတာကို ပြီးခဲ့တဲ့ စနေနေ့ က လုပ်ခဲ့တာဖြစ်ပြီး သာယာဝတီ ၊တောင်ငူ၊မကွေး နဲ့ မြင်းခြံထောင်တွေကို ပြောင်းခံတာပါ။

ဒီလိုထောင်ပြောင်းခံရသူ အမျိုးသမီးအရေအတွက်ကို ကိန်းဂဏန်းအတိအကျမသိရပါဘူး ။

" ထောင်ပြောင်းရမယ်ဆိုတာ ကြိုမသိတဲ့အတွက် သူ့အတွက် ဘာမှမစီစဉ်ပေးလိုက်နိုင်ဘူး" လို့  နိုင်ငံရေး အကျဉ်းသူ မိသားစုဝင်နဲ့ နီးစပ်သူတစ်ဦးကပြောပါတယ်။

ဒီလ ဖေဖော်ဝါရီ ၃ရက် ၃ နာရီဝန်းကျင်က အိုးဘိုထောင် အိပ်ဆောင် အမှတ် (၁ )အမျိုးသမီး နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသူအချို့ အချင်းများတာကို အမျိုးသမီး ထောင်အရာရှိနဲ့ ဝန်ထမ်းတွေဟာ ပြေလည်အောင်မဖြေရှင်းပေးဘဲ အကျဉ်းထောင်အမျိုးသားဝန်ထမ်းတွေက ဝင်ရောက်ရိုက်နှက်ခဲ့တာပါ။

အဲဒီဖြစ်စဉ်မှာ နိုင်ကျဉ်းအမျိုးသမီး ၁၀၀ ကျော် ထိခိုက်ဒဏ်ရာရပြီး ၂၁ ဦး ဒဏ်ရာပြင်းထန်တယ်လို့ NUG အစိုးရ လူ့အခွင့်အရေးဝန်ကြီးဌာနက ထုတ်ပြန်အသိပေးထားပါတယ်။

ဖေဖေါ်ဝါရီ ၃ရက်နဲ့ ၄ရက်က ဖြစ်စဉ်မှာ ထောင်ဆူတယ်ဆိုပြီး အကျဉ်းသူအချို့ကို တစ်လတိုက်ပိတ်ထားရာကနေ ဖေဖေါ်ဝါရီ ၂၅ရက်မှာ ထောင်ပြောင်းရွေ့လိုက်တာလို့ သိရပါတယ်။ 

ထောင်ပြောင်းရွေ့ခံရမယ့် သတင်းကို မိသားစုများထံပြောခွင့်မရတဲ့အတွက် အဆက်အသွယ်ပြတ်တောက်သူများလည်းရှိနေပါတယ်။ 

စစ်ကောင်စီလက်အောက်ခံ အကျဉ်းထောင်ဟာ နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသူတွေအပေါ် ထောင်ဝင်စာပို့ခွင့်နဲ့ တရားရုံးသက်သေထွက်ဆိုခွင့်ပါ ကန့်သတ်ထားတာဖြစ်ပါတယ်။

ဆက်ဖတ်ရန် →

PDF နှင့် PDO တပ်ဖွဲ့ဝင်များကို နိုင်ငံတကာလူသားချင်းဆိုင်ရာဥပဒေ(IHL)သင်တန်းများ ပို့ချပေး

PDF နှင့် PDO တပ်ဖွဲ့ဝင်များကို နိုင်ငံတကာလူသားချင်းဆိုင်ရာဥပဒေ(IHL)သင်တန်းများ ပို့ချပေး

📅 💬 မှတ်ချက်

ယန်ဒီး/People’s Spring

အမျိုးသားညီညွတ်ရေးအစိုးရ ကာကွယ််ရေးဝန်ကြီးဌာနအောက်ရှိ ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေးတပ်မတော်(PDF)တပ်ဖွဲ့ဝင်များနှင့် ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေးအဖွဲ့-ပကဖ(PDO)အဖွဲ့ဝင်များကို နိုင်ငံတကာလူသားချင်းဆိုင်ရာဥပဒေ(International Humanitarian Law) သင်တန်းများပို့ချပေးနေကြောင်း သိရသည်။

NUG ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာနသည် Principles of Humanity အဖွဲ့၏ ပူးပါင်းပံ့ပိုးကူညီမှုဖြင့် ပြီးခဲ့သည့် ၂၀၂၂ စက်တင်ဘာမှစ၍ နိုင်ငံတကာလူသားချင်းဆိုင်ရာဥပဒေ(IHL) သင်တန်းများကို စီစဉ်ပြုလုပ်ပေးခြင်းဖြစ်ကြောင်း အဆိုပါဝန်ကြီးဌာနက ယနေ့ သတင်းထုတ်ပြန်သည်။

ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာန၏ အမိန့်စီးဆင်းမှုအောက်တွင်ရှိနေကြသော တိုက်ပွဲဝင်ရဲဘော်၊ ရဲမေ များအနေနှင့် လက်နက်ကိုင်ပဋိပက္ခဆိုင်ရာ နိုင်ငံတကာစည်းကမ်းသတ်မှတ်ချက်များနှင့် စံချိန် စံညွှန်း များအတိုင်း တသွေမတိမ်း လိုက်နာကျင့်သုံးကြစေရန်အတွက် အထက်ပါသင်တန််းများကို စီစဥ်ပြုလုပ်ပေးခြင််းဖြစ်သည်ဟု ဆိုသည်။

အထက်ပါသင်တန်းများကို ၁၅ ကြိမ်ခန့် ပို့ချပေးပြီးဖြစ်ကာ သင်တန်းသား ၁၀၀၀ နီးပါးကို လက်နက်ကိုင်င်ပဋိပက္ခဆိုင်ရာ ဥပဒေသများ၊ MoD ၏ Code of Conduct များ၊ နိုင်ငံတကာ လူသားချင်းဆိုင်ရာ ဥပဒေများနှင့် အရပ်သားများကိို ကာကွယ်ပေးရေးနှင့် သက်ဆိုင်သည့် ကိစ္စရပ်များကို ပို့ချခဲ့ကြောင်း NUG ပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူ ဦးနေဘုန်းလတ်က ပြောသည်။  

“PDF တွေ ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေးအဖွဲ့တွေ ဒါတွေအကုန်လုံးက security sector reform ပေါ့။ လက်ရှိ ရှိနေတဲ့ မြန််မာ စစ်တပ်က အကြမ်းဖက်စစ်အုပ်စုအဖြစ် ပြောင်းသွားပြီ ဖြစ်တဲ့အတွက်ကြောင့် မြန်မာနိုင်ငံနဲ့ ပြည်သူလူထုကို ကာကွယ်စောင့်ရှောက်ဖို့က တချိန်ကျရင် ဖြစ်လာမယ့်  Federal Army ဆိုတာကိုလည်း ရည်မှန်းထားတယ်။ ရည်မှန်းထားပြီး ဒါ အမြုတေအဖြစ်နဲ့ PDF တွေနဲ့ ဆောင်ရွက်နေတာဖြစ်တယ်။ ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေးအဖွဲဲ့တွေနဲ့ ဆောင်ရွက်နေတာဖြစ်တယ်။ အဲဒါကြောင့် ကျွန်တော်တို့က ကျင့်ဝတ်ပြည့်ဝတဲ့ စည်းကမ်းပြည့်ဝတဲ့ ကျင့်ဝတ်လိုက်နာတဲ့ တပ်ဖွဲ့တွေအဖြစ် တစ်ဦးချင်းတစ်ယောက်ချင်းစီ အနေနဲ့လည်း ကျင့်ဝတ်ကို လေးစားလိုက်နာတဲ့ သူတွေဖြစ်အောင် ကျွန်တော်တို့ ပျိုးထောင်ပြီး အနာဂတ် Federal Army ကို မျှော်မှန်းပြီး ဆောင်ရွက်နေတာဖြစ်ပါတယ်” ဟု ၎င်းက ဆိုသည်

သင်တန်းများတွင် အဓိကအားဖြင့် စစ်ရေးခေါင်းဆောင်ပိုင်းများကို အဓိက ဦးစားပေးပြီး အဆိုပါ ခေါင်းဆောင်များမှတဆင့် ၎င်းတို့၏ တပ်သားတွေကို ပြန်လည်မျှဝေကြောင်း သိရသည်။ အဆိုပါသင်တန်းများအပြင် သင်တန်းပို့ချချက်များ ပါဝင်သော လက်ကမ်းစာစောင်များ ထုတ်ဝေကာ သက်ဆိုင်ရာ စစ်ရေးနယ်မြေများ အားလုံးသို့ ဖြန့်ချိသွားရန် စီစဥ်ထားကြောင်း ဦးနေဘုန်းလတ်က ရှင်းပြသည်။

"ကောင်းပါတယ်။ ဒါတွေပိုသိနားလည်တော့ ကျွန်တော်တို့ရဲဘော်တွေရဲ့တော်လှန်ရေးအတွေးအမြင်တွေ ခိုင်မာတာပေါ့။ ပြီးတော့ ကိစ္စတွေမှာစဥ်းစားဆုံးဖြတ်ရာမှာလည်း အကောင်းဆုံး ဆုံးဖြတ်နိုင်ဖို့အတွက် Knowledge ရတာပေါ့။"ဟု အရာတော်ပကဖအဖွဲ့ တာဝန်ရှိသူတစ်ဦးကပြောသည်။

Principles of Humanity သည် နိုင်ငံတကာလူသားချင်းစာနာမှုဆိုင်ရာဥပဒေအကြောင်း စိတ်ပါဝင်စားလေ့လာလိုသူအားလုံးကို အသိပညာပေးရန် ရည်ရွယ််ထားသော အခမဲ့ အွန်လိုင်းသင်တန််းဖြစ််ပြီး စစ်ပွဲ၊ ပဋိပက္ခများအတွင်း ကလေးသူငယ်ကာကွယ်ပေးရေး၊ မြေမြှုပ်မိုင်းမသုံးစွဲရေး၊ ကျန််းမာရေးစောင့်ရှောက်ရေး၊ လိင်အကြမ်းဖက်မှုတားမြစ်ရေး စသည့် ကဏ္ဍများကို သင်ကြားပို့ချကြောင်း သိသည်။

NUG ကာကွယ်ရေးဝန်ကြီးဌာနသည် နိုင်ငံတကာလူသားချင်းဆိုင်ရာဥပဒေသင်တန်းများကို  မြန်မာနိုင်ငံတဝှမ်းရှိ ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေးအဖွဲ့အစည်းများအတွက် ၂၀၂၃ အတွင်းတွင်သော် လည်းကောင်း၊ ၂၀၂၃ အလွန်တွင်သော်လည်းကောင်း ဆက်လက်ပြုလုပ်သွားမည်ဟု ထုတ်ပြန်ထားသည်။

ဆက်ဖတ်ရန် →

ဒီမိုကရေစီ ယဉ်ကျေးမှုကို သင်ကြားခြင်းပိတ်ပင်ရန်အကြမ်းဖက် မင်းအောင်လှိုင် ခိုင်းစေ

ဒီမိုကရေစီ ယဉ်ကျေးမှုကို သင်ကြားခြင်းပိတ်ပင်ရန်အကြမ်းဖက် မင်းအောင်လှိုင် ခိုင်းစေ

📅 💬 မှတ်ချက်

နိုင်ငံတကာ အဆင့်မီ ပုဂ္ဂလိက ကျောင်းများတွင် အနောက်တိုင်း ဒီမိုကရေစီ ယဉ်ကျေးမှုကို သင်ကြားခြင်းပိတ်ပင်ရန်၊ ဥပဒေ ထုတ်ပြန်၍ တားမြစ် အရေး ယူရန် အကြမ်းဖက် မင်းအောင်လှိုင် ခိုင်းစေ 

ရန်ကုန်၊ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၈ခေတ်သစ်

ရန်ကုန်အပါအဝင် မြို့ကြီးများတွင် ဖွင့်လှစ်လျက်ရှိသော ပုဂ္ဂလိကိုယ်ပိုင် ကျောင်း များတွင် အနောက်တိုင်း ဒီမိုကရေစီ ယဉ်ကျေးမှုများကို သင်ကြား ခြင်းမပြုရန် နှင့် ဥပဒေထုတ်ပြန်၍ တားမြစ်ဟန့်တား အရေးယူရန် အကြမ်း ဖက် မင်းအောင်လှိုင်က ခိုင်းစေလိုက်ကြောင်း သိရှိရသည်။ ၂၀၂၃ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလ ၆ ရက်နေ့ စစ်ကောင်စီ အစည်းအဝေးတွင် အကြမ်း ဖက် မင်းအောင် လှိုင်က ထိုသို့ ပြောဆို ခိုင်းစေညွှန်ကြားခြင်းဖြစ်ပြီး တိုင်းနှင့် ပြည် နယ် များရှိ ပညာရေး ဌာနများသို့ မင်းအောင်လှိုင်၏ ခိုင်းစေချက်ကို ဖြန့် ဝေ ထားကြောင်း သိရှိရသည်။ အကြမ်းဖက် မင်းအောင်လှိုင်၏ ခိုင်းစေချက်တွင် ပုဂ္ဂလိက ပညာရေးဥပဒေကို ရေးဆွဲထုတ်ပြန် ပြီးပါက အနောက်တိုင်း ဒီမိုကရေစီ ယဉ်ကျေးမှုကို ထည့်သွင်း သင်ကြားမှုများနှင့် အခြား မလိုလားအပ်သော သင်ကြားမှုများကို ထိရောက် သော ဥပဒေပုဒ်မများဖြင့် ထိရောက်စွာ ဟန့်တား အရေးယူဆောင် ရွက်ရ မည် ဖြစ်ကြောင်း သိရှိရသည်။ ပညာရေးဝန်ကြီးဌာနအနေဖြင့် ပုဂ္ဂလိက ကိုယ်ပိုင်ကျောင်းများတွင် အနောက် တိုင်း ဒီမိုကရေစီ ယဉ်ကျေးမှုကို ထည့်သွင်းသင်ကြားနေမှုများကို Focal အဖြစ် တာဝန်ယူ၍ ပုဂ္ဂလိက ကိုယ်ပိုင်ကျောင်းနှင့်ပတ်သက်သည့် စည်းမျဉ်း၊ စည်း ကမ်း များနှင့်ဥပဒေများ ရေးဆွဲ ထုတ်ပြန် အရေးယူရန် မင်းအောင်လှိုင်က ခိုင်း စေလာခြင်းဖြစ်ကြောင်း သိရှိရသည်။ "အင်္ဂလိပ်လို သင်တဲ့ ပုဂ္ဂလိက နိုင်ငံတကာကျောင်းတွေကို ပညာရေး ဝန်ကြီး ဌာနရဲ့ သင်ရိုးညွှန်းတမ်းတွေ မဖြစ်မနေ သင်ရမယ် လို့ ဖိအားပေးလာ တာ ရှိတယ်။ နောက်ပြီး Halloween party လို သရဲပါတီလို ဟာမျိုးတွေ မလုပ် ရဘူး။ ကလေးတွေကို မသင်ရဘူးဆိုပြီး အမိန့်ပေး လာတာ တွေရှိတယ်။ နိုင်ငံတကာ ပညာရေး ဗြိတိန် GCE တို့ အမေရိကန် GED တို့လို ဟာ မျိုးတွေ ကို ပြည်တွင်းကနေ သင်ကြား ဖြေဆိုတာ တွေ ပိတ်မယ့် သဘောမျိုး တွေ မြင်ရတယ်။ အဓိက ပညာရေး ဝန်ကြီး ဌာနရဲ့ သင်ရိုးညွှန်း တမ်းကို သင်ရမယ် ဆိုတာမျိုးတွေ လုပ်လာတယ်" ဟု ရန်ကုန် အခြေ စိုက် နိုင်ငံတကာအဆင့်မီ ပုဂ္ဂလိက ကိုယ်ပိုင် ကျောင်းတစ်ခုမှ တာဝန်ရှိ သူတစ်ဦးက ပြောသည်။ လက်ရှိတွင် စစ်ကောင်စီက နိုင်ငံတကာအဆင့်မီ ပုဂ္ဂလိကကျောင်းများကို ချ ထားပေးသည့် လိုင်စင်နှင့်ခွင့်ပြုချက်များကို ပြန်လည် စိစစ်ပြီး သက်တမ်း တိုး မှု ရပ်ဆိုင်းခြင်း၊ လိုင်စင်များ ပယ်ဖျက်ခြင်းများ ပြုလုပ်နိုင်ဖွယ် ရှိသည်ဟု ပုဂ္ဂလိက ပညာရေးအသိုင်းအဝိုင်းက မှတ်ချက်ပြုသည်။ အကြမ်းဖက် မင်းအောင်လှိုင်က သူ၏ မြေးမများကိုမူ ပုဂ္ဂလိက EMPS ကျောင်းကို ငွေကြေးထုတ်ထူထောင် တက်ရောက်စေပြီး ယင်းကျောင်းတွင် ပညာရေး ဝန် ကြီးဌာန၏ သင်ရိုးညွှန်းတမ်းကို အင်္ဂလန်သင်ရိုးတမ်းနှင့် နိုင်ငံတကာ သင်ရိုး ညွှန်းတမ်းကို ပေါင်းစပ်သင်ကြားခြင်းဖြစ်ကြောင်း၊ ပန်းချီအနုပညာ၊ ဂီတ၊ ကာယ၊ အက၊ စာကြည့်တိုက်၊ အားကစားများ ပေါင်းစပ်သင်ကြား ခြင်းဖြစ် သည်ဟုသိရှိရသည်။ "သူ့မြေးတွေကျတော့ နိုင်ငံတကာအဆင့်မီ ကျောင်းထားပြီး အခြားပုဂ္ဂလိက ကျောင်းတွေကိုတော့ ပိတ်ပင်မယ့် သဘောမျိုးလားမသိဘူး။ စောင့်ကြည့်ရမှာပဲ။ ပြည်တွင်းမှာ ပုဂ္ဂလိကကျောင်းတွေ ပိတ်လာရင်တော့ ဒီကလေးတွေ စင်ကာ ပူနဲ့ ထိုင်းဘက်ကို ကျောင်းသွားထားတာတွေ ခေတ်စားလာမယ် ထင်တယ်။ အခုတောင် တတ်နိုင်တဲ့သူတွေက စင်ကာပူမှာ ကျောင်းသွားထားကြတယ်။ လူ လတ်တန်းစားတွေက ထိုင်းလောက်မှာ ကလေးတွေကို ကျောင်းထားနေ ကြ ပြီ" ဟု ရန်ကုန်ကျောင်းသားမိဘတစ်ဦးက သုံးသပ်သည်။

ဆက်ဖတ်ရန် →

ရန်ကုန်မြို့တွင် စစ်တပ်၏ ပစ်ခတ်သတ်ဖြတ်မှုကြောင့် ပထမဦးဆုံး ကျဆုံးခဲ့ သည့် နွေဦးတော်လှန်ရေး သူရဲကောင်း ၄ ဦး ၏ရုပ်ပုံပါ အင်္ကျီများဝတ်ဆင်ကာ လွမ်း ဆွတ်ခြင်း အထိမ်းအမှတ် လှုပ်ရှား

ရန်ကုန်မြို့တွင် စစ်တပ်၏ ပစ်ခတ်သတ်ဖြတ်မှုကြောင့် ပထမဦးဆုံး ကျဆုံးခဲ့ သည့် နွေဦးတော်လှန်ရေး သူရဲကောင်း ၄ ဦး ၏ရုပ်ပုံပါ အင်္ကျီများဝတ်ဆင်ကာ လွမ်း ဆွတ်ခြင်း အထိမ်းအမှတ် လှုပ်ရှား

📅 💬 မှတ်ချက်

ရန်ကုန်၊ ဖေဖော်ဝါရီ ၂၈ ရန်ကုန်မြို့တွင် စစ်တပ်၏ ပစ်ခတ်သတ်ဖြတ်မှုကြောင့် ပထမဦးဆုံး ကျဆုံးခဲ့ သည့် နွေဦးတော်လှန်ရေး သူရဲကောင်း ၄ ဦး ၏ရုပ်ပုံပါ အင်္ကျီများကို Yangon Revolution Force - YRF မှ ရဲဘော်များက ဝတ်ဆင်ကာ လွမ်းဆွတ်ခြင်း အထိမ်း အမှတ်အဖြစ် လှုပ်ရှားမှု ပြုလုပ်ကြသည်။ နွေဦးတော်လှန်ရေးအတွင်း ရန်ကုန်မြို့တွင် ပထမဦးဆုံး ကျဆုံးသွားခဲ့သည့် ပြည်သူ ၄ ဦးကို အောက်မေ့ ဂုဏ်ပြုသည့်အနေဖြင့် ၄င်းတို့၏ ရုပ်ပုံ ရိုက်နှိပ် ထား သည့် အင်္ကျီကိုဝတ်ဆင်ကာ သူတို့ကျဆုံးခဲ့သည့်နေရာများအပါအဝင် ရန်ကုန်မြို့ရှိ နေရာအချို့တွင် လွမ်းဆွတ်ခြင်း လှုပ်ရှားမှုကို Yangon Revolution Force - YRF ၏ Soft Strike Community မှ ရဲဘော်များက ဝတ်ဆင် ပြုလုပ်ကြသည်။ စစ်ကောင်စီတပ်သားများ၏ လူမဆန်စွာ ရက်ရက်စက်စက် ဖြိုခွင်းပစ်ခတ် မှုကြောင့် မောင်ဇင်လင်းထက် (အသက် ၂၀ နှစ်)၊ ကျောင်းဆရာမ ဒေါ်တင်နွဲ့ရီ (အသက် ၅၉ နှစ်)၊ကိုဟိန်းထွဋ်အောင် (အသက် ၂၃ နှစ်)နှင့် ကိုညီညီအောင် ထက်နိုင် (၂၃ နှစ်) တို့သည် ရန်ကုန်မြို့တွင် ကျဆုံးခဲ့ရသည်။ ၂၀၂၁ ခုနှစ်၏ ယခုလိုအချိန်မျိုးတွင် ပြည်သူများက သတ္တိအပြည့်၊ အားမာန် အပြည့်၊ နာကျည်းချက်အပြည့်၊ ခံယူချက်အပြည့်ဖြင့် အကြမ်းဖက် စစ်ကောင် စီကို အနိုင် တိုက်ထုတ် ရမည်ဆိုသည့် ခံယူချက်တွေ ခိုင်မာခဲ့ကြောင်း၊ သူရဲ ကောင်း ၄ ဦးအပါအဝင် အကြမ်းဖက် စစ်ကောင်စီရဲ့ လက်ချက်ဖြင့် ကျဆုံး ခဲ့ကြရသည့် ပြည်သူများ၊ တော်လှန်ရေးသူရဲကောင်းများ အတွက် ရရာနည်း လမ်းဖြင့် ဆက်လက် တော်လှန်ကြရန်၊ တော်လှန်ရေးကို အားဖြည့်ကြရန် ပြည်သူအားလုံးကို YRF က တိုက်တွန်းထားသည်။ Khit Thit Media, [2023-02-27 9:38 PM]

ဆက်ဖတ်ရန် →

Nestle မြန်မာနိုင်ငံက လုပ်ငန်းလည်ပတ်မှုကို ရပ်ဆိုင်းဖို့ ဆုံးဖြတ်

Nestle မြန်မာနိုင်ငံက လုပ်ငန်းလည်ပတ်မှုကို ရပ်ဆိုင်းဖို့ ဆုံးဖြတ်

📅 💬 မှတ်ချက်

People's Spring

ဆွစ်ဇာလန်အခြေစိုက်စားသောက်ကုန် လုပ်ငန်းကြီး Nestle ရဲ့ မြန်မာနိုင်ငံက လုပ်ငန်းတွေကို ရပ်ဆိုင်းလိုက်တော့မယ်လို့ ကုမ္ပဏီဘက်က ဒီနေ့မှာ ထုတ်ပြောလိုက်တယ်လို့ AFP သတင်းဌာနကဖော်ပြပါတယ်။စစ်တပ်အာဏာသိမ်းမှု အပြီး ပြည်ပ ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှု လုပ်ငန်းတွေအသီးသီးထွက်ခွာချိန်မှာ Nestle လည်းထွက်ခွာတော့မှာပါ။မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ လက်ရှိ စီးပွားရေးအခြေအနေအရ ရန်ကုန်မှာရှိတဲ့ စက်ရုံနဲ့ ရုံးချုပ် လည်ပတ်မှုကို ရပ်တန့်လိုက်တော့မယ်လို့ Nestle ရဲ့ပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူက AFP ကိုပြောပါတယ်။ မြန်မာနိုင်ငံကနေ ထွက်ခွာမယ့် အချိန်ကာလသတ်မှတ်ချက်ကိုတော့ Nestle ဘက်က ထုတ်မပြောသေးပါဘူး။Nestle ဟာ မြန်မာနိုင်ငံမှာ အသင့်သောက် ကော်ဖီ ၊ မက်ဂီ ( Maggi) ခေါက်ဆွဲ ၊ မိုင်လို ချောကလက်ဖျော်ရည် တွေကို ဖြန့်ဖြူးရောင်းချနေတာပါ။မြန်မာနိုင်ငံက လုပ်ငန်းတွေကို ရပ်ဆိုင်းလိုက်မယ်ဆိုတဲ့ ဆုံးဖြတ်ချက်ကြောင့် ထိခိုက်နစ်နာသူတွေအတွက် အကောင်းဆုံး ပံ့ပိုးသွားမယ်လို့ Nestle ပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူဆိုပါတယ်။ 

 

ဆက်ဖတ်ရန် →

ဦးဝင်းထိန် သို့မဟုတ် မင်းအောင်လှိုင် ရင်ဘတ်ထဲက ဆူးတစ်ချောင်း

ဦးဝင်းထိန် သို့မဟုတ် မင်းအောင်လှိုင် ရင်ဘတ်ထဲက ဆူးတစ်ချောင်း

📅 💬 မှတ်ချက်

လုထားသည့် ပလ္လင်ကို လောင်မြိုက်စေသူဟု မင်းအောင်လှိုင် ရည်ညွှန်းသည့် အသက် ၈၀ ကျော် NLD နာယက ဦးဝင်းထိန်သည် ဇရာနှင့် ဝေဒနာကို အန်တုလျက် အကျဉ်းစံဘဝကို ဖြတ်သန်းနေသည်။

 ဉာဏ်လှိုင်လင်း Published on Feb 27, 2023 Myanmar now

 ကော်လာကတုံး အဖြူရောင်လက်တို၊ ကချင်ပုဆိုးဝတ်ဆင်ထားပြီး အရပ်ပုပြတ်ပြတ်၊ ဝဝဖိုင့်ဖိုင့် ပုံပန်းသဏ္ဌာန်ရှိသည့် အသက် ၈၀ ကျော် အဘိုးကြီးတစ်ဦး သတ္တုဖြင့် လုပ်ထားသည့် ငှက်ခေါင်းပုံ ကွပ်ထားသော သစ်သားတုတ်ကောက်ကို အားပြုလျက် တရွေ့ရွေ့ လျှောက်နေသည်။ ခါးရိုးကို ထိန်းကွပ်နိုင်သည့် ခါးပတ် အမြဲတစေ ပတ်ထားရကာ ရောဂါပေါင်းစုံရှိသည့် ထိုသူမှာ အမျိုးသားဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ်ပါတီ (NLD) နာယက ဦးဝင်းထိန်။ အချိန်ကား ၂၀၂၁ နိုဝင်ဘာ ၉ ရက် နံနက်ပိုင်း။ သာမန်အခြေအနေဆိုလျှင် တစ်ဦးဦးက တွန်းပေးသည့် ဝှီးချဲပေါ်တွင် ပါးစုန့်ကြီးများ မို့အစ် ဖောင်းကားနေသည့် ဦးဝင်းထိန်ကို ထိုင်လျှက် တွေ့ရမည်။ ၅ မိနစ်၊ ၁၀ မိနစ်ထက်ပို၍ အကူအညီမပါဘဲ လမ်းလျှောက်နိုင်သည့် ကျန်းမာရေးအခြေအနေ သူ့တွင် မရှိတော့။ လမ်းကြာကြာလျှောက်လျှင် အမောဖောက်တတ်သည်။ ယခုမူ မြန်မာပြည် ဗြိတိသျှအောက်မှ လွတ်မြောက်ပြီးနောက် ပေါ်ထွက်လာသည့် တတိယမြောက်စစ်အာဏာရှင် မင်းအောင်လှိုင်က လွန်ခဲ့သည့် နှစ်နှစ်ကတည်းက သူ့ကို ဖမ်းကာ နိုင်ငံတော်အကြည်ညိုပျက်စေမှု ပုဒ်မ ၁၂၄ (က) ဖြင့် ထောင်ဒဏ် နှစ် ၂၀ ချထားသဖြင့် အကျဉ်းထောင်ထဲ ရောက်နေရသည်။ ယခုလည်း နေပြည်တော်အချုပ်ထောင်မှ မိုင် ၁၆၀ ကျော်ဝေးသည့် မန္တလေးတောင်ခြေရှိ အိုးဘိုထောင်သို့ ပြောင်းရွှေ့ရန် သွားရပြန်ပြီ။ ထို့ကြောင့်ပင် တစ်ဦးတည်းနေထိုင်ရသည့် အလျား ၈ ပေ၊ အနံ ၁၂ ပေသာရှိသော အကျဉ်းခန်းလေးအတွင်းမှ သူ ထွက်လာရသည်။ အခက်အခဲကြုံတိုင်း ဒုက္ခပါပဲ သုခရာဟု ရေရွတ်၊ ဟာသလုပ်လေ့ရှိသည့် ဦးဝင်းထိန်က ကြုံနေရသည့် အခြေအနေကို လျစ်လျူပြုလျှက် ပြုံးပြုံးပျော်ပျော်။ အကျဉ်းဦးစီးဝန်ထမ်းများ ခြံရံ၊ တုတ်ကောက်ကို အားပြုလိုက်ပါသွားရင်း သူ့ထုံးစံအတိုင်း အာလုပ်သံကျယ်ကြီးပြု၍ တဟားဟား ရယ်သည်။ “ဘာရမလဲ သာဝရာ။ ဒီလောက်တော့ အပျော့ပါကွာ” ဟု ဦးဝင်းထိန်က အရွှန်းဖောက် အော်ဟစ်သွားသည်။ ထိုအကြောင်းကို  ဦးဝင်းထိန် အိုးဘိုထောင်မပြောင်းမီနေပြည်တော်အချုပ်ထောင် အမှတ် ၂ တိုက်၊ ၅ ခန်းတွဲ၌ အခန်းကပ်လျက် ၈ လနီးပါး နေထိုင်ခဲ့ရသူ NLD မန္တလေးတိုင်း မဲဆန္ဒနယ် အမှတ် ၉ အမျိုးသားလွှတ်တော်အမတ် ဦးမောင်မောင်ဆွေက လွန်ခဲ့သော တစ်နှစ်ကျော်က သူမြင်ခဲ့၊ ကြားခဲ့ရသည်များကို ပြန်ပြောပြခြင်းဖြစ်သည်။ နေပြည်တော်အချုပ်ထောင်ဘူးဝ ဘယ်ဘက်ခြမ်းရှိ အစွန်ဆုံးတိုက်ခန်းတွဲတွင် ဦးဝင်းထိန်က အခန်း ၅၊ ဦးမောင်မောင်ဆွေက အခန်း ၄ တွင် နေထိုင်ခဲ့ကြသည်။ ဦးမောင်မောင်ဆွေသည်လည်း ဆူပူစေရန် လှုံ့ဆော်မှုဖြင့် စွပ်စွဲခံရပြီး ထောင်နှစ်နှစ်ချခံရခဲ့သည်။ ၂၀၂၂ နိုဝင်ဘာတွင် သူပြန်လွတ်လာပြီး ယခုအခါ လွတ်မြောက်နယ်မြေသို့ ရောက်နေပြီ။ “သူက အသက်ကြီးပေမဲ့ ရှေ့ဆောင်ပဲ။ ကျွန်တော်တို့တွေ စိတ်ဓာတ်ကျမှာစိုးလို့ သူက ထောင်ကျနေတယ်ဆိုတာကို စိတ်ထဲ လုံးဝမထည့်ဘဲနဲ့ ပျော်ပျော်ပါးပါးပဲ။ သီချင်းတွေ ညည်းရင် ညည်းမယ်။ အဲဒီလို ပုံစံမျိုးပဲ နေတယ်”။ ဦးဝင်းထိန်၏ လက်ရှိအသက်အရွယ်နှင့် ရောဂါဘယများအရ ပုံမှန်သောက်ရမည့် ဆေးဝါး၊ အောက်ဆီဂျင်နှင့် စားစရာများ ပုံမှန်ရရှိနိုင်ရန် အလွန်အရေးကြီးနေပြီ။ သို့သော် အိုးဘိုထောင်ရောက်ပြီးနောက် ဦးဝင်းထိန်၏ ကျန်းမာရေး မည်သို့ အခြေအနေရှိနေသည်ကို သဲသဲကွဲကွဲ မသိရတော့။ စစ်ကောင်စီ အာဏာသိမ်းကတည်းက ကိုဗစ်အကြောင်းပြ၍ ထောင်ဝင်စာတွေ့ခွင့်ပိတ်ထားရာ နိုင်ငံတစ်ဝန်းရှိ အကျဉ်းထောင်အသီးသီးသို့ ရောက်နေသူများ၏သတင်း အမှောင်ကျနေဆဲ။ သို့သော် ဦးဝင်းထိန်က သူ့ပုံစံအတိုင်း စိတ်ရော၊ ကိုယ်ပါ မာမာချာချာ ဆက်ရှိနေလိမ့်မည်ဟု ဦးမောင်မောင်ဆွေက မျှော်လင့်ထားသည်။ “နှိပ်ကွပ်တဲ့သူတွေက မြင်စေချင်တာက စိတ်ဓာတ်တွေကျပြီးတော့ ညှဉ်းသိုးသိုးပုံစံ။ ဒါကြောင့် သူတို့ မြင်ချင်တဲ့ ပုံစံမမြင်ရအောင် အတတ်နိုင်ဆုံး ကိုယ့်ဟာကိုယ် ဂရုတစိုက်နေတတ်တယ်”။ အမှန်တော့ ဦးဝင်းထိန်တွင် သိုင်းရွိုက် ဟော်မုန်းအားနည်း၊ ဆီးကျိတ်ကြီး ရောဂါများရှိသည်။ ဦးနှောက်သို့ အောက်ဆီဂျင်အရောက်နည်းပြီး မကြာခဏ မေ့လဲတတ်၍ အောက်ဆီဂျင်အိုးနှင့် ပိုက် အသင့်ဆောင်ထားရသည်။ ညအိပ်လျှင် အောက်ဆီဂျင်ပိုက်တပ်၍ အိပ်ရသည်။ သို့သော် ဦးဝင်းထိန်မှာ သွေးတိုး၊ ဆီးချို မတက်အောင် အနေအစားထိန်း၍ နေနိုင်သည်အထိ အသက်အရွယ်နှင့်မမျှ သတိကောင်းနေဆဲ။ အခန်းကျဉ်းလေးအတွင်း အခင်းကြီး၊ အခင်းငယ် ကိစ္စများကို လက်သုံးတော် တုတ်ကောက်ဖြင့် တစ်ကိုယ်တော်ဖြေရှင်းနိုင်နေဆဲ။ ဖမ်းဆီးခံရပြီး တစ်နှစ်အတွင်း ကိုယ်အလေးချိန် ပေါင် ၁၇၀ ကျော်ရှိရာမှ ၁၀ ပေါင်ကျော် ကျသွားသည်။ စစ်ထောက်လှမ်းရေးက ပေးလိုက်သည့် အောက်ဆီဂျင်ပိုက်မှာ ကွဲနေသဖြင့် နေပြည်တော်အချုပ်ထောင်အတွင်း ရရာဖြင့် သင့်သလို ဖာထေးထားခဲ့ရသည်။ ယခု အိုးဘိုထောင်ရောက် ဦးဝင်းထိန်၏ အသက်ရှူပိုက်နှင့် နေရေး၊ စားရေး၊ ကျန်းမာရေး အဆင်ပြေမပြေကို ဦးမောင်မောင်ဆွေ တွေးပူနေသည်။  ယုံကြည်ချက်ကို မဖောက်ပြန်ခဲ့သည့် ဦးဝင်းထိန်၏ ပေးဆပ်ရမှုမှာ ယခုတစ်ကြိမ် ထောင်ဒဏ်နှင့်ဆိုလျှင် သူ့အသက်အရွယ်၏ ထက်ဝက်ခန့်ဖြစ်သော နှစ် ၄၀ နီးပါး ရှိလာပြီဖြစ်သည်။ 

သားနှစ်ဦး၊ သမီးနှစ်ဦးရှိသည့် ဦးဝင်းထိန်အတွက် ဒီမိုကရေစီရေးလှုပ်ရှားမှုကြောင့် ထောင်ကျသဖြင့် မိသားစုနှင့် ကွေကွင်းရသည်မှာ အထူးအဆန်းမဟုတ်တော့။ အငယ်ဆုံးသမီး မချစ်စုဝင်းထိန်ဆိုလျှင် ၂၀၁၀ မှ ၂၀၂၁၊ ၁၀ နှစ်တာသာ ဖခင်ဖြစ်သူကို အကျဉ်းထောင်ပြင်ပတွင် အချိန်အကြာဆုံး တွေ့ဆုံခွင့်ရခဲ့သည်။ အသက်ကြီးမှ ထပ်တိုးရသည့် အာဏာရှင်ကြောင့် ဖခင်ဖြစ်သူ ရင်ဆိုင်ရဦးမည့် အကျဉ်းစံနေ့ရက်များအတွက် ဝမ်းနည်းဒေါသထွက်ရကြောင်း အသက် ၃၅ နှစ်ကျော်ပြီဖြစ်သည့် မချစ်စုဝင်းထိန်က ၂၀၂၁ တွင် Myanmar Now ကို ပြောထားသည်။ အာဏာရှင်သုံးဆက်စလုံးကို ထိပ်တိုက်ရင်ဆိုင်သူ စစ်တက္ကသိုလ်သမိုင်းတွင် ပထမဆုံးထူးချွန်ဆု နှစ်ဆုရသူအဖြစ် ၁၉၆၃ ခုနှစ်တွင် မှတ်တမ်းဝင်ခဲ့သည့် ဦးဝင်းထိန်မှာ မြန်မာပြည်၏ စစ်အာဏာရှင် သုံးဆက်စလုံးနှင့် ကြုံဖူးဆုံဖူး၊ ရင်ဆိုင်ခဲ့ဖူးသူ ဖြစ်သည်။ ဗိုလ်သင်တန်းဆင်းပွဲတွင် ဦးဝင်းထိန်က အောင်စစ်သည်နှင့် စာပေဆုနှစ်ဆု တစ်ပြိုင်နက် ဆွတ်ခူးချိန်တွင် ၁၉၅၆ တွင် မွေးသည့် လက်ရှိ အာဏာသိမ်းစစ်ခေါင်းဆောင် မင်းအောင်လှိုင်က အသက် ၇ နှစ်သားသာ ရှိသေးသည်။ ဦးဝင်းထိန်က စစ်တက္ကသိုလ် အပတ်စဉ် ၅၊ မင်းအောင်လှိုင်က ၁၉။ အထက်အောက် မဖြစ်မနေ ရိုကျိုးရသည့် စစ်တပ်ဓလေ့ဖြင့် ချိန်ထိုးကြည့်လျှင် ဦးဝင်းထိန်သာ စစ်အာဏာရှင်အစဉ်အဆက်ကို မဆန့်ကျင်လျှင် မင်းအောင်လှိုင်က မော်ကြည့်ရန်ပင် ခက်မည်။ သို့သော် ဦးဝင်းထိန်ကား မင်းအောင်လှိုင်၏ ဆရာ့ဆရာ မူလပထမ အာဏာရှင် ဗိုလ်ချုပ်ကြီးဟောင်းနေဝင်းကိုပင် ထိပ်တိုက်တိုးခဲ့သူ။ ၁၉၇၆ ခုနှစ်တွင် ဖြစ်သည်။ အာဏာသိမ်းပြီးနောက် တစ်ပါတီစနစ်ဖြင့် မြန်မာ့ဆိုရှယ်လစ်လမ်းစဉ်ဟု အမည်တပ်ကာ တိုင်းပြည်ကို အုပ်စိုးနေသည့် ဦးနေဝင်းကို လုပ်ကြံရန် ကြံစည်မှုတွင် ပါသည်ဆိုကာ စစ်ကြောရေးသို့ ခြောက်လ ရောက်ခဲ့ရသည်။ ပြစ်မှုမထင်ရှားသဖြင့် ပြန်လွတ်သော်လည်း ဗိုလ်ကြီးရာထူးရုပ်သိမ်းခံရကာ ဦးဝင်းထိန် တပ်မှ ထွက်ရသည်။ ထိုအကြောင်းကို ၂၀၁၆ တွင် ထုတ်ဝေသည့် “ကျွန်တော်ရေးချင်တဲ့အကြောင်း၊ ကျွန်တော်ပြောချင်တဲ့အကြောင်း၊ ဗိုလ်ကြီးအုန်းကျော်မြင့်၊ နိုင်ငံတော်လုပ်ကြံမှု” ကိုယ်တိုင်ရေးစာအုပ်ဖြင့် ဦးဝင်းထိန်က မှတ်တမ်းတင်ထားပြီးဖြစ်သည်။ ထို့နောက် ပုဂ္ဂလိကလုပ်ငန်းများကို ရှင်သန်ခွင့်မပေးသည့် ဦးနေဝင်း၏ မဆလအစိုးရလက်ထက်တွင် စီးပွားရေးသမားအဖြစ် ဦးဝင်းထိန်က ကြံဖန်ရပ်တည်နိုင်ခဲ့သည်။ သကြား၊ အရက်ထုတ်သည့် ဥရောပကုမ္ပဏီများ မြန်မာတွင် လာရောက်ရင်းနှီးမြှုပ်နှံနိုင်ရန် လျှို့ဝှက်ကူညီနိုင်ခဲ့သည်အထိ စီးပွားရေးလာဘ်မြင်ခဲ့သည်ဟု ၂၀၁၇ တွင် စာရေးသူနှင့် နေပြည်တော်၌ တွေ့ဆုံစဉ် ပြောဖူးသည်။ အသေးစိတ်တော့ မသိရ။ ဒီမိုကရေစီရေးအတွက် တစ်နိုင်ငံလုံး စတင်လှုပ်ရှားသည့် ၁၉၈၈ အရေးအခင်းကာလတွင် အမျိုးသားဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ်ပါတီ (NLD) သို့ ဦးဝင်းထိန်ရောက်ရှိလာပြီး ပါတီခေါင်းဆောင် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်၏ လုံခြုံရေးကိစ္စများကို စီစဉ်ကြီးကြပ်သူဖြစ်လာသည်။ ထို့နောက် ဒုတိယမြောက်အာဏာရှင် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးသန်းရွှေက ၁၉၈၈ မှ ၂၀၀၉ အထိ နိုင်ငံရေးပုဒ်မများဖြင့် ဦးဝင်းထိန်ကို နှစ်ကြိမ် ထောင်ချခဲ့ရာ အနည်းဆုံး နှစ် ၂၀ ခန့် မြန်မာနိုင်ငံတစ်ဝန်း အကျဉ်းထောင်များအတွင်း လှည့်လည်နေထိုင်ခဲ့ရသည်။ ဦးသန်းရွှေ တပ်ချုပ်ရာထူး အမွေပေးခဲ့သည့် မင်းအောင်လှိုင်က NLD ထပ်နိုင်သည့် ၂၀၂၀ ရွေးကောက်ပွဲရလဒ်ကို ငြင်းပယ်ကာ အာဏာသိမ်းပြီးနောက် ဦးဝင်းထိန်မှာ ထောင်နံရံများအကြား တတိယမ္မိ ရောက်ရပြန်သည်။ ဒုက္ခကို ရယ်ပွဲဖွဲ့၍ ရင်ဆိုင်သူ ထိုသို့အခြေအနေများကြုံရသော်လည်း ဦးဝင်းထိန်က လွတ်လပ်ပွင့်လင်းစွာနေထိုင် ပြောဆိုတတ်သည့် သူ့စရိုက်ကို တစ်ပြားသားမျှ မလျှော့ခဲ့။ ဦးနေဝင်းလက်ထက် ဗိုလ်ကြီးအုန်းကျော်မြင့်အမှု စစ်ဆေးသည့် တရားခွင်တစ်ခုအတွင်း ရယ်ရယ်မောမော၊ စနောက်ခဲ့၍ သီးခြားအရေးယူခံရမည့် အခြေအနေနှင့် တိုးခဲ့ဖူးသည်။ ဗိုလ်ကြီးအုန်းကျော်မြင့်ကို ဥပစ္ဆေဒကံ (တစ်ပါးသူကြောင့် သေသည့်ကံ) ပါမပါ လက္ခဏာကြည့်ပေးမည်ဟု ဦးဝင်းထိန်က လှမ်းပြော၍ တရားခံအား ဂုဏ်ပြုသည်ဟု ထောက်လှမ်းရေးအဖွဲ့က အထက်အရာရှိထံ အစီရင်ခံခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ သို့သော် ကံကောင်းစွာဖြင့် အရေးယူမခံခဲ့ရဟု “ဗိုလ်ကြီးအုန်းကျော်မြင့်နှင့် နိုင်ငံတော်လုပ်ကြံမှု” စာအုပ်တွင် ဦးဝင်းထိန်က ရေးထားသည်။ “တရားခွင်တစ်ခုပြီးတဲ့အချိန်မှာ အုန်းကျော်မြင့်ရှေ့ကနေ ဖြတ်သွားတော့ ဟေ့ကောင် ပြစမ်း မင်းလက္ခဏာဆိုပြီး နောက်ပြောင်တဲ့သဘောနဲ့ ကြည့်ဖို့လုပ်တာ။ ထောက်လှမ်းရေးက တရားခံနဲ့ အဲဒီလို ရင်းရင်းနှီးနှီးမနေရဘူးဆိုပြီး အော်လို့ မကြည့်ဖြစ်လိုက်ပါဘူး” ဟု နေပြည်တော်တွင် စာရေးသူနှင့် ၂၀၁၇ ခုနှစ်က တွေ့ဆုံစဉ် ဦးဝင်းထိန်က ပြောဖူးသည်။ ထိုဖြစ်စဉ်အပြီး နှစ် ၅၀ နီးပါးအကြာ မင်းအောင်လှိုင်စွပ်စွဲသည့် အမှုများကို နေပြည်တော်အချုပ်ထောင်တွင်း တရားခွင်များတွင်လည်း ဦးဝင်းထိန်က သူ့ပုံစံအတိုင်းသာ ဆက်လက် ရပ်တည်ပြောဆိုသည်။ ရုံးချိန်းတစ်ခုတွင် ချက်ချင်းအမိန့်ချပေးရန် ပြောခဲ့သလို တရားသူကြီးနှင့် ဥပဒေအရာရှိများကို အာဏာဖီဆန်ရေးလှုပ်ရှားမှု (CDM) တွင် မပါကြဘူးလားဟု ဦးဝင်းထိန်က မေးခဲ့သည်ဟု ရှေ့နေအသိုင်းအဝိုင်းထံမှ သိရသည်။ “တရားသူကြီးတွေရာ၊ ဥပဒေအရာရှိတွေရာ ခေါင်းငုံ့နေတာပေါ့” ဟု လုံခြုံရေးအရ အမည်မဖော်လိုသည့် ရှေ့နေတစ်ဦးက ၂၀၂၁ အောက်တိုဘာတွင် ပြောပြဖူးသည်။ အခြားတရားခွင်တစ်ခုတွင်လည်း ဦးဝင်းထိန်က စစ်ကောင်စီအတွက် အမှုစစ်နေသည့် တရားသူကြီးကို ၎င်းလုပ်ဆောင်နေသည့် ကိစ္စများအပေါ် စဉ်းစား ဆင်ခြင်နိုင်ရန် ဥပမာတစ်ခု သုံး၍ လှမ်းပြောဖူးသည်။ “မင်းတို့ ပဲခူးရေကြီးတာ တွေ့ဖူးမှာပေါ့။ ရေကြီးတော့ ခွေးတွေ အိမ်ခေါင်ပေါ် တက်နေကြတယ်။ နေ့ချင်းညချင်း ရေကျသွားတော့ လူက လူနေရာ၊ ခွေးက ခွေးနေရာ ရောက်သွားတာပါပဲ” ဟူ၏။ နိုင်ငံရေးလောကဓံကြုံရသူ ၂၀၂၁ တွင် တိုင်းပြည်သို့ စစ်အာဏာရှင်စနစ် တတိယအကြိမ် တစ်ပတ်မလည်လာမီ ဦးဝင်းထိန်မှာ ပါတီတွင်း အရာကျနေသည့် အခြေအနေသို့ ဆိုက်နေသော်လည်း ယုံကြည်ချက် ခိုင်မြဲစွာဖြင့် NLD နှင့်အတူ ဆက်လက်ရပ်တည်ခဲ့သည်။ ၂၀၁၈ တွင် NLD ဗဟိုအလုပ်အမှုဆောင်အဖွဲ့၊ အတွင်းရေးမှူးအဖွဲ့ဝင်အဖြစ်မှ ဦးဝင်းထိန် ဖယ်ရှားခံရကာ ပါတီတွင်း နေ့စဉ်လုပ်ငန်းများနှင့် ပတ်သက်ရန် အဓိကတာဝန်မရှိသည့် နာယကအဖြစ် သတ်မှတ်ခံလိုက်ရသည်။ ထိုမတိုင်မီတွင် သူ့ကို ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်နံဘေး အမြဲလိုလို တွေ့ရလေ့ရှိသည်။ ၂၀၁၂ ကြားဖြတ်ရွေးကောက်ပွဲတွင် NLD ကိုယ်စားပြု၍ မန္တလေးတိုင်း၊ မိတ္ထီလာမြို့နယ် ပြည်သူ့လွှတ်တော်အမတ်ဖြစ်ခဲ့သည်။ ၂၀၁၅ အထွေထွေရွေးကောက်ပွဲအပြီး NLD အနိုင်ရပြီးနောက် စစ်တပ်ကျောထောက်နောက်ခံ ပြည်ထောင်စုကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီထံမှ အစိုးရတာဝန်လွှဲပြောင်းယူရာတွင်လည်း ဦးဝင်းထိန်က ဦးဆောင်ခဲ့သည်။ ပြည်ထောင်စုနှင့် တိုင်း၊ ပြည်နယ် အစိုးရအဖွဲ့ ရွေးချယ်ခန့်အပ်မှုများ၊ လွှတ်တော်အမတ်တို့၏ မေးခွန်း၊ အဆို စိစစ်မှုများနှင့် ပတ်သက်၍ ပါတီတွင်း မကျေလည်မှုများ ပေါ်လာပြီးနောက်တွင် NLD ပါတီတွင်း ဦးဝင်းထိန်၏ တန်ခိုးထွားမှုများ တစ်ခန်းရပ်ခဲ့ရသည်။ ၂၀၁၇ ဩဂုတ်လတွင် နေပြည်တော် စည်ပင်ဧည့်ရိပ်သာ၌ အမျိုးသားဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ် ပါတီဝင်လူငယ်များနှင့် တွေ့ဆုံနေသည့် ဦးဝင်းထိန်။ ဓာတ်ပုံ-NLD သို့သော် NLD ထပ်နိုင်သည့် ၂၀၂၀ ရွေးကောက်ပွဲ မတိုင်မီနှင့် ရွေးကောက်ပွဲအပြီး စစ်တပ်က အာဏာသိမ်းမည့် အရိပ်အယောင်များ ပြနေသည့်တိုင် ဦးဝင်းထိန်က နေပြည်တော် ဥတ္တရသီရိမြို့နယ်ရှိ ပါတီ ယာယီဌာနချုပ် (ရုံးခွဲ) နံဘေးကပ်လျက် အိမ်တွင် နေထိုင်လျက် ကြုံလာမည့် ဘေးကို ပြေးတွေ့သည်။ မင်းအောင်လှိုင် အာဏာသိမ်းသည့် ၂၀၂၁ ဖေဖော်ဝါရီ ၁ ရက်၊ နံနက်အစောပိုင်း ဖုန်းနှင့် အင်တာနက်လိုင်းများ ပြတ်တောက်နေ၍ တစ်နိုင်ငံလုံး သို့လော၊ သို့လောဖြစ်နေချိန်တွင် နိုင်ငံရေးဝါ သမ္ဘာရင့်နေပြီဖြစ်သည့် ဦးဝင်းထိန်က လက်ဖက်ရည်ဆိုင်ထိုင်မပျက် တည်တည်ငြိမ်ငြိမ်ရှိခဲ့သည်။ NLD ယာယီဌာနချုပ် (ရုံးခွဲ) ရှေ့တွင် စောင့်နေသည့် သတင်းထောက်များကို လက်ဖက်ရည်ဆိုင်မှ ပြန်လာသည့် ဦးဝင်းထိန်က “ကျုပ်ကို (အဖမ်းမခံရသေးဘဲ) အခုလို တွေ့တာ အင်မတန် ကံကောင်းတယ် အောက်မေ့” ဟုပင် နှုတ်ခွန်းဆက်သည်။ “ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးမင်းအောင်လှိုင်က မထူးဇာတ်ခင်းသွားပြီ။ သနားလည်း သနားပါတယ်။ သူက အာဏာနဲ့ သူ့ရဲ့ ကိုယ်ရေးကိုယ်တာဆန္ဒတွေကို ဦးစားပေးပြီးလုပ်တာပါ။ နိုင်ငံအတွက် မပါဘူးဆိုတာ သေချာတယ်။ ... ဒီပုဂ္ဂိုလ်တွေ အာဏာသိမ်းတာ တိုင်းပြည်အတွက်လား သူတို့ကိုယ်ကျိုးစီးပွားအတွက်လား အဲဒါတွေက ဆန်းစစ်ဖို့လိုပြီ” ဟု ဦးဝင်းထိန်က ဆက်ပြောသည်။ မိသားစုလိုက် ကျိကျိတက်ချမ်းသာနေပြီးဖြစ်သည့် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးမင်းအောင်လှိုင်၏ လောဘကို သိပြီးဖြစ်သည့် တပ်မတော်သားများအနေဖြင့် အာဏာသိမ်းသည့် လုပ်ရပ်အပေါ် ပိုင်းခြားသုံးသပ်ကြပါရန်၊ ပြည်သူပြည်သားအားလုံး အာဏာဖီဆန်ရေးလှုပ်ရှားမှု (CDM) တွင် ပါဝင်ကြပါရန် ၎င်းက တိုက်တွန်းသည်။ ထို့အတူ “တပ်မတော်သားခေါင်းဆောင်တွေဟာ သူ့လိုလူမျိုးကို ဆက်ထောက်ခံနေမယ်ဆိုရင် ဒီတပ်မတော်ဟာ ပြည်သူလူထုက အစကတည်းက မထောက်ခံတဲ့ တပ်မတော်၊ အခုက ပြည်သူလူထုရွံရှာမုန်းတီးတဲ့ တပ်မတော်ဖြစ်မယ်” ဟု ဦးဝင်းထိန်က ပြောခဲ့သည်။ လက်တွေ့တွင်လည်း ဦးဝင်းထိန်၏ ဟောကိန်းအတိုင်း အမှန်တကယ်ဖြစ်လာသဖြင့် အာဏာသိမ်းပြီး နှစ်နှစ်ကြာချိန်အထိ စစ်ကောင်စီ အကျပ်တွေ့ရသည်။ စစ်အရာရှိများအပါအဝင် အစိုးရဝန်ထမ်းတို့က အလုပ်မှ နုတ်ထွက်သည့်နည်း၊ ပြည်သူတို့က မီတာခကဲ့သို့ အခွန်မဆောင်သည့် နည်းဖြင့် CDM လုပ်ကြရာ စစ်ကောင်စီ လွန်စွာအထိနာနေသည်။ CDM လှုပ်ရှားမှုများကို ခြိမ်းခြောက်၊ တရားစွဲ၊ ဖမ်းဆီး၊ ထောင်ချ နည်းမျိုးစုံသုံး၍ နှိပ်ကွပ်နေသော်လည်း ယနေ့ထက်တိုင် မဖြေရှင်းနိုင်သည်ကို အာဏာဖီဆန်သည့်ဝန်ထမ်းများကြောင့် ဝန်ထမ်း ၅၀ ရာခိုင်နှုန်းသာ ရှိတော့သည့် ကျန်းမာရေးကဏ္ဍကို ကြည့်လျှင် သိနိုင်သည်။ စစ်ခေါင်းဆောင်ကိုယ်တိုင် ထိုအချက်ကို မကျေနိုင်မချမ်းနိုင် မကြာခဏ ထုတ်ပြောတတ်သည်။ ထို့ပြင် ဆန္ဒပြလျှင်ပင် သေနတ်ဖြင့် ပစ်သည့် စစ်ကောင်စီကို နိုင်ငံအနှံ့ခုခံမှုများမှာ နှစ်နှစ်အတွင်း ယုတ်လျော့သွားခြင်း မရှိ။ ကဏ္ဍစုံတွင် စစ်ကောင်စီကို အခက်တွေ့အောင် လုပ်ထားနိုင်သည့် အမျိုးသားညီညွတ်ရေးအစိုးရ (NUG) ၏ ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေးတပ်မတော် (PDF) မှ တပ်ဖွဲ့များ နိုင်ငံတစ်နံတစ်လျား ဖြန့်ကြက်ထားလာနိုင်သည်။ ၂၀၂၂ စက်တင်ဘာလဆန်းတွင် NUG သမ္မတ၏ Myanmar Now ကို ပြောဆိုချက်အရ PDF တပ်ရင်း ၃၀၀ ကျော်၊ ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့ (ပ.က.ဖ) ၂၅၀ ကျော် ဖွဲ့ပြီးဖြစ်သည်ဟု သိရသည်။ ဒေသအလိုက် ကိုယ်ထူကိုယ်ထဖွဲ့ထားသည့် တော်လှန်ရေးအဖွဲ့များလည်း တစ်နိုင်ငံလုံး မှိုလိုပေါက်အောင် ပေါ်လာရာ အဖွဲ့မည်မျှရှိသည်ကိုပင် အတည်မပြုနိုင်သည့် အခြေသို့ပင် ဆိုက်နေသည်။ ထိုသို့ ခုခံသူများနေပြီး စစ်မျက်နှာတိုးလာချိန်၊ အာဏာဖီဆန်၍ တပ်ကို စွန့်ခွာသူများလာချိန်တွင် ၇၈ နှစ် စဉ်ဆက်မပြတ်ထူထောင်လာသည့် စစ်တပ်သည် မင်းအောင်လှိုင်လက်ထက်တွင် မည်မျှလုံးပါးပါးနေသည်ကို နေ့စားခပေး၍ပင် လူသစ် စုဆောင်းနေရသည့် အခြေအနေများ၊ ထောက်ခံသူတို့ကို လက်နက်တပ်ဆင်ပေးသည့် အဖြစ်အပျက်များက အထင်အရှားပြသနေသည်။ မင်းအောင်လှိုင်ကို တငွေ့ငွေ့လောင်မြိုက်စေသူ ထို့ပြင် အာဏာသိမ်းသည့် နေ့တွင်းချင်း ဦးဝင်းထိန် ထုတ်ပြန်သည့် “အမျိုးသားဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ်ဥက္ကဋ္ဌ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်၏ ပြည်သူသို့ ပန်ကြားချက်” ဟူသော စာတစ်စောင်က ယနေ့တိုင် မင်းအောင်လှိုင်အတွက် ရင်ဘတ်ထဲ စိုက်နေသည့် ဆူးတစ်ချောင်းဖြစ်နေဆဲ။ လက်နက်ဖြင့် ရယူထားသည့် အာဏာသက် နှစ်နှစ်ပြည့်ချိန်အထိ သူ့ပလ္လင်ပူနေရသည့် ကိစ္စများမှာ အာဏာသိမ်းပြီး သုံးရက်၊ ၂၀၂၁ ဖေဖော်ဝါရီ ၄ ရက်ကတည်းက သူဖမ်းထားသည့် ဦးဝင်းထိန်ကြောင့်ဟု မင်းအောင်လှိုင်က ထုတ်ပြောနေတုန်းဖြစ်သည်။ မင်းအောင်လှိုင်က အပြစ်ပုံချသည့် အကြောင်းရင်းခံမှာ ပြည်သူသို့ ပန်ကြားချက်စာဖြစ်သည်။ စာ ၅ ပိုဒ်၊ စာလုံးရေ တစ်ထောင်ကျော်သာပါသည့် ထိုစာအကြောင်းကို နေပြည်တော်တွင် ဇန်နဝါရီ ၃၁ ရက်က ပြုလုပ်သည့် စစ်ကောင်စီအစည်းအဝေးတစ်ခု၌ စစ်ခေါင်းဆောင်က ထပ်ပြောသည်။ ထိုစာတွင် ပြည်သူက မဲပေးရွေးချယ်ထားသည့် အစိုးရနှင့် လွှတ်တော်များကို ဖျက်သိမ်း၍ တိုင်းပြည်ကို စစ်အာဏာရှင်စနစ်သို့ ပြန်သွတ်သွင်းမည့် စစ်တပ်၏ လုပ်ရပ်ကို ပြည်သူထူထုက တစ်ခဲနက် ဆန့်ကျင်တုံ့ပြန်ကြရန်ဟူ၍ ပါဝင်သည်။ ကွန်ပျူတာဖြင့် စာစီ ဖြန့်ချိပြီး ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်၏ လက်မှတ်မပါဝင်သော ထိုစာ၏ အောက်ဆုံးတွင် “အထက်ပါ ပြည်သူသို့ ပန်ကြားချက်မှာ ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်၏ အာဘော်အစစ်ဖြစ်ကြောင်း ကျွန်ုပ်အသက်နှင့် ရင်း၍ သစ္စာဆိုတိုင်တည်ဝံ့ပါသည်။ ဝင်းထိန်” ဟု ဘောပင်ဖြင့် ရေးသားထားသည်။ ထိုစာကြောင့် နှစ်နှစ်ကြာသည့်တိုင် သူ့တွင် ရန်သူပတ်လည်ဝိုင်းနေကာ တိုင်းပြည်ရှိ မြို့နယ်ထက်ဝက်နီးပါးကို မအုပ်ချုပ်နိုင်၊ ကတိခံထားသည့် ရွေးကောက်ပွဲ ပြန်၍ ကျင်းပပေးရန် မဖြစ်နိုင်၊ ထို့ကြောင့် သူ အာဏာဆက်ယူရပါလိမ့်ဦးမည်ဟု မင်းအောင်လှိုင်က ဆိုလိုက်ကာ စစ်ကောင်စီသက်တမ်းကို ဇူလိုင်အထိ သက်တမ်းခြောက်လ ထပ်တိုးယူလိုက်သည်။ သို့သော် နိုင်ငံတော်အကြီးအကဲများကို ဖမ်းဆီးကာ တရားဝင် အာဏာရယူသယောင် ဖန်တီးလိုသည့် မင်းအောင်လှိုင်၏ ဇာတ်ညွှန်းမှာ ဦးဝင်းထိန်၏ အချိန်ကိုက်တုံ့ပြန်မှုကြောင့် အခက်တွေ့ခဲ့သည်မှာလည်း ထင်ရှားသည်။ ဦးဝင်းထိန်ကိုယ်တိုင်က လက်ရှိတော်လှန်ရေးတွင် သူ့အသက်အရွယ်အရ၊ စောစောစီးစီး အဖမ်းခံခဲ့ရ၍ ပြည်သူနှင့်အတူ မပါဝင်နိုင်ခဲ့သော်လည်း ပန်ကြားချက်ထုတ်ပြန်နိုင်ခဲ့သည့် သူ့လုပ်ရပ်အပေါ် ကျေနပ်နေသည်။ “သူနိုင်တဲ့ အလုပ်၊ ပြည်သူသို့ ပန်ကြားချက်ဆိုတဲ့စာကို အများပြည်သူကို သိအောင် ပြန်ကြားပေးနိုင်ခဲ့တဲ့အတွက် အင်မတန်ဂုဏ်ယူတယ်၊ တာဝန်ကျေသလို ခံစားရတယ်လို့ အမြဲတမ်းပြောတယ်” ဟု ဦးမောင်မောင်ဆွေက ဆိုသည်။ နှစ်နှစ်တာပတ်လုံး မင်းအောင်လှိုင်က ရန်ဘက်သာ တိုးနေချိန်တွင် ဦးဝင်းထိန်က တရားထိုင်၊ သီချင်းဆို၊ စာဖတ် သင့်သလိုနည်း သုံး၍ နောက်ဆုံးပေါ် အကျဉ်းစံနေ့ရက်များကို ဇရာနှင့် ဝေဒနာကို အန်တုလျက် အားတင်းဖြတ်သန်းနေသည်။ လူငယ်များ၏ စစ်အာဏာရှင်ကို တော်လှန်သည့်ခရီးလမ်းတွင် အပြုသဘောဖြင့်သာ အကြံပေး၍ အပျက်သဘောမလုပ်မိကြစေရန် သတိထားသင့်ကြောင်း သူနှင့် တွေ့စဉ် ဦးဝင်းထိန်က သတိပေးသည်ဟု ဦးမောင်မောင်ဆွေက ပြောသည်။ “ဒီကလေးတွေကို အားပေးပါ။ ခွန်အားဖြစ်စေမယ့် အကူအညီတွေပေးပါ။ ပြစ်တင်ဝေဖန်တာတွေ စောကြောတာတွေ သိပ်မလုပ်ပါနဲ့။ အဲဒီစကားတွေ အဘ (ဦးဝင်းထိန်) မှာပါတယ်”။ နေပြည်တော်အချုပ်ထောင်အတွင်း ဦးဝင်းထိန် မကြာခဏ ညည်းလေ့ရှိသည့် သီချင်းတစ်ပုဒ် ရှိသည်။ ၁၉၅၀ ဝန်းကျင်ကာလများအတွင်း အာဂျင်တီးနားသမ္မတထက် ပို၍နာမည်ကျော်၊ လူချစ်လူခင်များသည့် ဇနီး Eva Duarte Pero’n အတွက် စပ်ဆိုထားသည့် Don't Cry For me Argentina သီချင်း။ Financial Times က ၂၀၁၅ ခုနှစ်တွင် ရေးသားသည့် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်၏ လက်ထောက် ဦးဝင်းထိန်အမည်ရ ဆောင်းပါးတစ်ပုဒ်တွင် ထိုသီချင်းနှင့် ချိတ်ဆက်၍ သူ၏ ခံယူချက်ကို ဦးဝင်းထိန်က ရှင်းပြဖူးသည်။ “ငါ့ဘဝမှာ လုပ်ချင်တဲ့အရာမှန်သမျှ လုပ်ခဲ့ပြီးပြီ။ ဘာအပြစ်မှ မလုပ်ခဲ့ဘူး။ ဘာမှ မရှိသလောက်ပဲ။ ဒါကို သူ့ဘေးတွင် ရှိသူများ၊ အထူးသဖြင့် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်သိသည်၊ Don't Cry For me Argentina ဆိုတဲ့ သီချင်းကြားဖူးတယ်မို့လား” ဟု FT ဆောင်းပါးရှင်ကို ဦးဝင်းထိန်က ပြောခဲ့သည်။ အထက်ပါသီချင်း၏ သံပြိုင်ပိုဒ်ကို နေပြည်တော်အချုပ်ထောင်တွင် ရှိစဉ်က ဦးဝင်းထိန် မကြာခဏ ဆိုလေ့ရှိသည်။ “ငါ့အတွက် မငိုလိုက်နဲ့ အမှန်တော့ ငါမင်းတို့ကို ဘယ်တော့မှ ကျောခိုင်းမသွားဘူး ခက်ခဲကြမ်းတမ်းတဲ့ ငါ့ရဲ့ နေ့ရက်တွေ စိတ်နောက်သွားလောက်အောင် ရှုပ်ထွေးလှတဲ့ ငါ့ဘဝတစ်လျှောက်လုံး ငါပေးထားတဲ့ ကတိတွေအတိုင်း ငါနေထိုင် ဖြတ်သန်းခဲ့တယ် မင်းတို့လည်း ငါနဲ့ ဝေးမသွားပါနဲ့”။ 

ဆက်ဖတ်ရန် →

အပြန်အလှန် ဓားထိုးမှုဖြစ်ပွားခဲ့ပြီး အမျိုးသားတဦး သေဆုံးခဲ့ကာ အမျိုးသမီးတဦး ဒဏ်ရာ

အပြန်အလှန် ဓားထိုးမှုဖြစ်ပွားခဲ့ပြီး အမျိုးသားတဦး သေဆုံးခဲ့ကာ အမျိုးသမီးတဦး ဒဏ်ရာ

📅 💬 မှတ်ချက်

စမ်းချောင်းမှာ အမျိုးသားတဦးနဲ့ အမျိုးသမီးတဦး အပြန်အလှန်ဓားထိုးမှုဖြစ်ပွား၊ အမျိုးသားဖြစ်သူ သေဆုံး

ဖေဖော်ဝါရီ ၂၇ - ၂၀၂၃

SN (VOM)

ရန်ကုန်တိုင်း၊ စမ်းချောင်းမြို့နယ်၊ စမ်းချောင်းလမ်းထဲက တိုက်ခန်းတခန်းမှာ မနေ့ ဖေဖော်ဝါရီ (၂၆) ရက်၊ ည (၁၁) နာရီခန့်က အပြန်အလှန် ဓားထိုးမှုဖြစ်ပွားခဲ့ပြီး အမျိုးသားတဦး သေဆုံးခဲ့ကာ အမျိုးသမီးတဦး ဒဏ်ရာရရှိခဲ့တယ်လို့ စမ်းချောင်းအရန်မီးသတ်တပ်ဖွဲ့ကနေ သိရပါတယ်။

စမ်းချောင်းလမ်းအတွင်းရှိ ဘီယာဆိုင်ရှေ့က နေအိမ်တိုက်ခန်း (၆) လွှာမှာ အော်ဟစ်သံတွေ ကြားရတယ်လို့ သတင်းအရ လုံခြုံရေးအဖွဲ့ဝင်တွေ၊ မီးသတ်တပ်ဖွဲ့ဝင်တွေ၊ အရန်မီးသတ်တပ်ဖွဲ့ဝင်တွေနဲ့ လူမှုကူညီရေးအသင်းဝင်တွေ သွားရောက်စစ်ဆေးခဲ့ရာမှာ ဒီဖြစ်စဉ်ကို တွေ့ရှိခဲ့တာဖြစ်တယ်လို့ သိရပါတယ်။

“ကျွန်တော်တို့ ရောက်သွားတဲ့အချိန် ဓားထိုးမှုဖြစ်တဲ့ တိုက်ခန်းက အတွင်းကနေ ပိတ်ထားလို့ တံခါးဖျက်ပြီး ဝင်ခဲ့ရပါတယ်။ အဲ့ဒီ့မှာ အမျိုးသားတယောက်က ဝမ်းဗိုက်၊ ရင်ညွန့်နဲ့လည်ပင်းမှာ ထိုးသွင်းဒဏ်ရာတွေနဲ့ အခင်းဖြစ်နေရာမှာပဲ သေဆုံးနေပါပြီ။ အမျိုးသမီးကတော့ ဓားဒဏ်ရာ အနည်းငယ်ရှိခဲ့တာကြောင့် လိုအပ်တဲ့ကုသမှုတွေ ဆောင်ရွက်ပေးခဲ့ပြီး ဆေးရုံကို ပို့ဆောင်ပေးခဲ့ပါတယ်။ အမျိုးသားက ဓာတ်ပုံဆရာ၊ အမျိုးသမီးတော့ မော်ဒယ်လ်လို့တော့ ပြောကြတယ်။ သေချာတော့မသိဘူး“လို့ ဒီဖြစ်စဉ်မှာ သွားရောက်ကူညီခဲ့သူတဦးက ပြောပါတယ်။

ဖြစ်စဥ်မှ ထိုးသွင်းဒဏ်ရာတွေနဲ့ သေဆုံးနေတဲ့ အမျိုးသားနဲ့ ဒဏ်ရာရရှိသူ အမျိုးသမီးတို့ကို စမ်းချောင်း အရန်မီးသတ်စခန်းက လူနာတင်ကား (၂) စီးနဲ့ ရန်ကုန်ပြည်သူ့ဆေးရုံကြီးကို ပို့ဆောင်ပေးခဲ့တယ်လို့ သိရပါတယ်။

လက်ရှိမှာတော့ ဓားထိုးမှုဖြစ်စဉ် အကြောင်းရင်းကို ရဲတပ်ဖွဲ့က စုံစမ်း‌နေဆဲဖြစ်တယ်လို့ သိရပါတယ်။

Photo-စမ်းချောင်းအရန်မီးသတ်တပ်ဖွဲ့မှ ဒဏ်ရာရလူနာအားဆေးရုံပို့ဆောင်စဉ်

#voiceofmyanmar #VOM #ရန်ကုန် #အပြန်အလှန်ဓားထိုးမှု

ဆက်ဖတ်ရန် →