ရဲရင့်ငယ်🌹: "ရေနံ Tycoon မိုးမြင့်" ချီးမွမ်းခန်းနောက်က အမှန် တရား

"ရေနံ Tycoon မိုးမြင့်" ချီးမွမ်းခန်းနောက်က အမှန် တရား

Lwin Oo ရဲ့ "မြန်မာ့ရေနံ Tycoon" ပို့စ်က ဦးမိုးမြင့်ကို ဆင်းရဲသားဘဝကနေ ကြိုးစားရုန်းကန်လာတဲ့ သူရဲကောင်းအဖြစ် ပုံဖော်ထားတယ်။ ချီးမွမ်းခန်းတွေ ဖယ်လိုက်ရင် ကျန်တာ တစ်ခုပဲ — စစ်တပ်နဲ့ ပေါင်းစားခဲ့တဲ့ သမိုင်း။

၁။ စစ်တပ်နဲ့ သွေးသားတော်စပ်မှု — ၁၉၈၁

ပို့စ်ကိုယ်တိုင်က ဝန်ခံထားတယ် — ဦးမိုးမြင့်ဟာ ဗိုလ်မှူးကြီး စိန်လင်း (ကညန ညွှန်ချုပ်) ရဲ့ သမီး ဒေါက်တာ ဥမ္မာနဲ့ ၁၉၈၁ မှာ လက်ထပ်ခဲ့တယ်။

ပို့စ်က "ရဲရင့်စွာ လက်ထပ်ခွင့်တောင်းခဲ့သူ" လို့ ရိုမန်တစ်ဆန်ဆန် ရေးထားပေမယ့်၊ အမှန်က ရှင်းတယ် — စစ်အရာရှိကြီးတစ်ယောက်ရဲ့ သမက်ဖြစ်သွားတာ။ စစ်အာဏာရှင်စနစ်မှာ ဒါဟာ "အချစ်ဇာတ်လမ်း" မဟုတ်ဘူး၊ အာဏာအသိုင်းအဝိုင်းထဲ ဝင်ရောက်ခွင့်လက်မှတ် ပဲ။

၂။ စစ်အာဏာရှင်ခေတ်မှာ မွေးဖွားတဲ့ စီးပွားရေး — ၁၉၈၉

Myint & Associates (M&A) ကို ၁၉၈၉ — နဝတ စစ်အာဏာရှင်ခေတ် မှာ တည်ထောင်ခဲ့တယ်။ ပို့စ်ကိုယ်တိုင်က ပြောထားတယ် — ရုံးခန်းက ယောက္ခမ (ဗိုလ်မှူးကြီး) ရဲ့ အိမ် ထမင်းစားပွဲမှာ၊ ဝန်ထမ်း ၃ ယောက်နဲ့ စခဲ့တာတဲ့။

စစ်အစိုးရရဲ့ ထမင်းစားပွဲပေါ်မှာ မွေးဖွားတဲ့ ကုမ္ပဏီက စစ်အစိုးရခေတ်ရဲ့ ရေနံကုမ္ပဏီကြီးတွေကို ဝန်ဆောင်မှုပေးရင်း ကြီးထွားလာတယ်။ "ကိုယ့်ခြေထောက်ပေါ် ကိုယ်ရပ်" တဲ့ ဇာတ်လမ်းမှာ စစ်ဗိုလ်ချုပ်ကြီးရဲ့ ထမင်းစားပွဲ ကို ချန်ထားခဲ့လို့ မရဘူး။

၃။ တစ်ဒေါ်လာနဲ့ ရခဲ့တဲ့ မန်းရေနံမြေ — ၁၉၉၈

အမေရိကန် စီးပွားရေးပိတ်ဆို့မှုကြောင့် Baker Hughes မြန်မာကနေ ထွက်သွားတဲ့အခါ၊ မန်းရေနံမြေရဲ့ ၁၀၀% ကို ဦးမိုးမြင့်ရဲ့ MPRL က USD 1 နဲ့ ရခဲ့တယ်။ ပို့စ်ကိုယ်တိုင်က ဂုဏ်ယူပြီး ရေးထားတယ်။

ဒါပေမယ့် အဲဒီတုန်းက ဦးမိုးမြင့်ကိုယ်တိုင် AFP ကို ပြောခဲ့တာ CorpWatch က မှတ်တမ်းတင်ထားတယ် — "the investment commission, the cabinet ရဲ့ ကောင်းချီးနဲ့ ဆက်လုပ်မယ်" တဲ့။ Investment commission နဲ့ cabinet ဆိုတာ စစ်အစိုးရ ပဲ။

ပိတ်ဆို့မှုဒဏ်ကို နိုင်ငံခြားကုမ္ပဏီက ထွက်သွားရချိန် — စစ်အစိုးရနဲ့ နီးစပ်သူက တစ်ဒေါ်လာနဲ့ ကောက်ယူသွားတာ။ ဒါကို "ကံဉာဏ်ဝီရိယ" လို့ ခေါ်မလား။

၄။ ယနေ့တိုင် MOGE နဲ့ လက်တွဲ — စစ်တပ်ရဲ့ ငွေတိုက်

MPRL ဟာ မန်းရေနံမြေကို MOGE (မြန်မာ့ရေနံနှင့် သဘာဝဓာတ်ငွေ့လုပ်ငန်း) နဲ့ စာချုပ်ချုပ်ပြီး လုပ်ကိုင်နေတယ်။ MOGE ဆိုတာ —

- အမေရိကန် ဘဏ္ဍာရေးဌာနအရ စစ်ကောင်စီရဲ့ တစ်နှစ်ကို ဒေါ်လာ ၁ ဘီလီယံကျော် ရတဲ့ အကြီးဆုံး နိုင်ငံခြားငွေဝင်ရောက် — စစ်တပ်ရဲ့ ငွေတိုက်

- အမေရိကန်နဲ့ EU က ပိတ်ဆို့ထားတဲ့ အစိုးရလုပ်ငန်း

A-6 ကမ်းလွန်ဓာတ်ငွေ့လုပ်ကွက်မှာ MPRL က ၂၀% ရှယ်ယာပါဝင်တယ်။ လေ့လာမှုအရ A-6 က ထွက်လာမယ့် ဓာတ်ငွေ့ဟာ MOGE ကို ပေးရမယ့် ငွေရဲ့ ၁၅-၂၀% ဖြစ်နိုင်တယ် — ဆိုလိုတာ စစ်တပ်ဆီ တိုက်ရိုက်စီးဝင်မယ့် ငွေ ပဲ။

ပို့စ်က "ဘယ်သူမှ မလိုချင်တဲ့ လုပ်ကွက် A-6 ကို ချပေးလို့" ရခဲ့တယ်လို့ ရေးထားတယ် — ချပေးတာ ဘယ်သူလဲ။ စစ်အစိုးရရဲ့ စွမ်းအင်ဝန်ကြီးဌာနပဲ။

၅။ "ခရိုနီမဟုတ်" ဆိုတဲ့ ခုခံချက်

ပို့စ်မှာ အထူးအလေးပေး ခုခံထားတယ် — မဆလပါတီ မဝင်ခဲ့ဘူး၊ အခွန်မှန်မှန်ဆောင်တယ်၊ အမေရိကန် Black List က "ချက်နဲ့လက်နဲ့ ရှင်းလင်းပြနိုင်လို့" ပယ်ဖျက်ပေးခဲ့တယ်တဲ့။

မေးစရာရှိတယ် — အခွန်ကို ဘယ်သူ့ဆီ ဆောင်တာလဲ။ စစ်အစိုးရရဲ့ ဘဏ္ဍာတိုက်ဆီပဲ။ စစ်တပ်ကို အခွန်ဆောင်ပြီး "တာဝန်ရှိအခွန်ထမ်း" ဖြစ်တာဟာ ဂုဏ်ယူစရာလား၊ စစ်ရာဇဝတ်မှုတွေကို ငွေကြေးထောက်ပံ့တာလား။

Black List ကိစ္စကလည်း OFAC ရဲ့ လူသိရှင်ကြား ပိတ်ဆို့စာရင်းမှာ ဒီနာမည် မတွေ့ရဘူး — ပို့စ်ရဲ့ တစ်ဖက်သတ် ပြောဆိုချက်သာ ဖြစ်တယ်။

စစ်ဗိုလ်ချုပ်ကြီးရဲ့ သမက် → စစ်အစိုးရရဲ့ ထမင်းစားပွဲပေါ်က ကုမ္ပဏီ → စစ်အစိုးရရဲ့ ကောင်းချီးနဲ့ တစ်ဒေါ်လာတန် ရေနံမြေ → စစ်တပ်ရဲ့ ငွေတိုက် MOGE နဲ့ လက်တွဲလုပ်ကိုင်။ ဒါကို "ခရိုနီမဟုတ်" လို့ ပြောရင် — ခရိုနီဆိုတာ ဘာလဲ။

၆။ ချန်ထားခဲ့တဲ့ လူတွေ

Resource Governance Institute ရဲ့ မှတ်တမ်းအရ မန်းရေနံမြေမှာ ၁၉၆၉ ကတည်းက ကျေးရွာ ၁၃ ရွာနဲ့ လယ်ယာမြေတွေ ရေနံမြေထဲ မျိုသိပ်ခံခဲ့ရတယ်။ အဲဒီနယ်မြေကို Code 144 — စစ်ဘက်/အစိုးရ လုံခြုံရေးနယ်မြေအဖြစ် သတ်မှတ်ထားတယ်။

ချီးမွမ်းခန်းမှာ ဒီရွာသားတွေရဲ့ အသံ မပါဘူး။

အချုပ် — ပန်းကန်ဆေးခဲ့တာ၊ ပီဇာပို့ခဲ့တာ၊ လေယာဉ်မှူးလုပ်ခဲ့တာ — ဒါတွေအားလုံး မှန်နိုင်တယ်။ ဒါပေမယ့် အဲဒါတွေဟာ စစ်တပ်နဲ့ ပေါင်းစားခဲ့တဲ့ အချက်ကို ဖုံးကွယ်ဖို့ သုံးတဲ့ ဇာတ်လမ်းတွေ ပဲ။

ရင်းမြစ် — Lwin Oo ရဲ့ မူရင်းပို့စ် (2026-10-04)၊ CorpWatch/AFP (1998)၊ အမေရိကန် ဘဏ္ဍာရေးဌာန OFAC၊ HRW၊ Resource Governance Institute၊ burmalibrary.org

🏷️ သတင်း